VII SA/Wa 1394/15
WyrokWSA w Warszawie2016-04-20
Skład orzekający: Joanna Gierak - Podsiadły, Krystyna Tomaszewska, Elżbieta Zielińska - Śpiewak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja nakazująca rozbiórkę wiaty została wydana prawidłowo, jeśli opis wiaty w decyzji nie odpowiada ustaleniom z protokołów oględzin, a materiał dowodowy jest niepełny?Ratio decidendi
Zaskarżona decyzja o nakazie rozbiórki została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, ponieważ organ odwoławczy nie rozpoznał sprawy w sposób wyczerpujący. Opis wiaty w decyzji rozbiórkowej nie odpowiadał ustaleniom z protokołów oględzin, a materiał dowodowy, w tym zdjęcia, był nieczytelny i niepełny. Sąd uchylił decyzję, nakazując uzupełnienie postępowania wyjaśniającego.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi M. S. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującą rozbiórkę samowolnie wybudowanej wiaty. Skarżący zarzucił, że wiata nie jest trwale związana z gruntem i nie stanowi obiektu budowlanego podlegającego przepisom Prawa budowlanego. Sąd uznał, że postępowanie było wadliwe ze względu na nieprawidłowe ustalenie stanu faktycznego i niepełny materiał dowodowy.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję i zasądził od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Gierak - Podsiadły, , Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska (spr.), Sędzia WSA Elżbieta Zielińska - Śpiewak, Protokolant st. ref. Katarzyna Zychora, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 kwietnia 2016 r. sprawy ze skargi M. S. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki wiaty I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego M. S. kwotę 500 zł (pięćset złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] decyzją nr [...] z dnia [...] lutego 2015 r. wydaną na podstawie art. 48 ust. 1 i ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2013 r. poz. 1409 ze zm., dalej: Prawo budowlane) nakazał T. S. i M. S. rozbiórkę samowolnie wybudowanej wiaty konstrukcji drewnianej o powierzchni zabudowy ok. 17,50 x 12,00 m i wysokość ok. 2,50 m, położonej w narożniku działki nr ew. [...] z obr. [...] przy ul. [...] w [...], w granicy z działkami nr ew. [...] i [...] z obr. [...].
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, po rozpatrzeniu odwołania M. S., decyzją nr [...] z dnia [...] kwietnia 2015 r. utrzymał w mocy decyzję organu powiatowego.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy powołał się na ustalenia zawarte w protokole oględzin przeprowadzonych w dniu [...] sierpnia 2014r z których wynika, że w narożniku północno – zachodnim działki nr [...] będącej własnością T. S. i M. S. wybudowano budynek garażowy o wymiarach 4,0m x 6,0m na który przedstawiono aprobatę Urzędu Dzielnicowego [...] z dnia [...] maja 1989r. Pozostałą część działki, część ogrodową zabudowano wiatą o konstrukcji drewnianej z obudową ścian i dachu folią o wym. ok. 13,50 m x 12,0 m. Konstrukcja nie jest związana w sposób trwały w gruntem. Wzdłuż budynku mieszkalnego wybudowano wiatę o konstrukcji stalowej o dł. 10,00 m i szer. 3,00 x 3,50 m. w ostrej granicy działki od strony północnej. Wykonano jedną ścianę wykorzystując konstrukcję ogrodzenia oraz zadaszenie przylegające do ściany budynku mieszkalnego. Budynek garażowy i wiata drewniana wykorzystywana jest jako pomieszczenie magazynowe dla opon samochodowych i materiałów lakierniczych. Nie stwierdzono użytkowania jako warsztatu. Pod wiatą usytuowano urządzenie do wymiany opon. Na tę zabudowę (bez części objętej zadaszeniem garażu) nie przedstawiono dokumentów z organu architektonicznego.
Podczas ponownej kontroli przeprowadzonej w dniu [...] listopada 2014 r. stwierdzono, że nieruchomość nr [...] zabudowana jest budynkiem mieszkalnym jednorodzinnym oraz dwoma obiektami o charakterze niemieszkalnym, stanowiącymi obecnie wizualnie jedną bryłę. Zabudowa usytuowana jest pomiędzy budynkiem mieszkalnym, a granicą działki od strony ul. [...] oraz pomiędzy ścianą budynku mieszkalnego, a działką sąsiednią od strony ul. [...]. Podstawową zabudowę stanowi wiata garażowa w granicy działki z nieruchomością przy ul. [...]. Usytuowana jest na betonowej podmurówce, a dach zakotwiczony jest w ścianie budynku mieszkalnego. Dach ściany wiaty obłożony jest płytami trapezowymi. Brak drzwi garażowych. Wymiary wiaty w rzucie ok. 4,0 m x 10,0 m i wys. ok. 3,5 m. Na powyższy obiekt właściciel przedłożył do akt sprawy aprobatę Urzędu Dzielnicy [...] (pismo nr [...] z dnia [...] maja 1989 r. – w tym też roku wykonano ten obiekt). W latach następnych dobudowano do istniejącej wiaty garażowej szereg budynków o charakterze wiaty, stanowiących magazyny składowe i zaplecze dla działalności wulkanizacyjnej. Aktualna zabudowa odsunięta jest od granic z działkami sąsiednimi o ok. 0,5 m i wizualnie stanowi jedną całość z pierwotnie powstałą wiatą garażową. Konstrukcję nowo powstałej zabudowy stanowią elementy drewniane i stalowe, obłożenie ścian płytami styropianowymi, dach zabezpieczony folią. Posadzka częściowo betonowa. Powierzchnia zabudowy ok. 13,50 m x 12,0 m.
W załączniku do w/w protokołu wyjaśniono, że powyższa aprobata Urzędu Dzielnicy dotyczy budynku garażu (pierwotnie wolnostojącego), który w latach następnych został obudowany licznymi dobudówkami do istniejącego aktualnie kształtu i gabaryty. W protokole omyłkowo określono, że aprobata dotyczy wiaty garażowej od strony ul. [...].
W ocenie organu odwoławczego organ pierwszej instancji prawidłowo przeprowadził postępowanie legalizacyjne nakładając na inwestorów T. i M. [...] postanowieniem nr [...] z dnia [...] listopada 2014 r., obowiązek przedstawienia w zakreślonym terminie dokumentów, o których mowa w art. 48 ust. 2 i 3 Prawa budowlanego celem zalegalizowania wybudowanej wiaty w narożniku działki nr [...].
Ponieważ inwestorzy nie wykonali nałożonych obowiązków dlatego organ pierwszej instancji prawidłowo zastosował art. 48 ust 1 i ust 4 Prawa budowlanego nakazując decyzją nr [...] z dnia [...] lutego 2015r rozbiórkę samowolnie wybudowanej wiaty konstrukcji drewnianej o powierzchni zabudowy ok. 17,50 x 12,00 m i wysokość ok. 2,50 m, położonej w narożniku działki nr ew. [...].
Organ odwoławczy stwierdził, iż nakazanie rozbiórki spornego obiektu stanowiło przewidzianą prawem konsekwencję niespełnienia w terminie obowiązków, określonych w postanowieniu Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] nr [...] z dnia [...] listopada 2014 r.
Odnosząc się do zarzutu odwołania organ wskazał, że wiata niewątpliwie posiada trwałe związanie z gruntem, albowiem jej posadowienie na gruncie jest stabilne i odporne na działanie czynników atmosferycznych, np. wiatru. Ponadto jest usytuowana w jednym miejscu od kilkunastu lat. W związku z tym na jej wzniesienie wymagane było pozwolenie na budowę, a to z kolei determinowało zastosowanie w sprawie niniejszej trybu legalizacyjnego przewidzianego w art. 48 ust. 2 i 3 Prawa budowlanego. Ponadto wiata ma powierzchnię przekraczającą 25 m2 dlatego jej budowa wymagała pozwolenia na budowę.
Jednocześnie organ wskazał, że zaskarżona decyzja nie obejmuje budynku garażu, na który inwestorzy uzyskali w dniu [...] maja 1989r zgodę Urzędu Dzielnicy [...].
Skargę na wyżej opisane rozstrzygnięcie wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie M. S., zarzucając naruszenie art. 29 i 48 Prawa budowlanego.
W ocenie skarżącego konstrukcja, której rozbiórkę nakazano, nie jest trwale związana z gruntem i nie stanowi budowli lub budynku podlegającej przepisom prawa budowlanego. Organ nadzoru budowlanego nie mógł wydać skutecznej decyzji nakazującej rozbiórkę czegoś, co nie jest budynkiem ani budowlą, a stanowi jedynie konstrukcję przestrzenną znajdującą się działce. Uznanie tej konstrukcji za obiekt budowlany nastąpiło jedynie ze względu na jej wymiary, które jednak nie mogą przesądzać o tym, że zostanie ona uznana za obiekt budowlany. Konstrukcja ta nie jest nawet wiatą - stanowi ruchomość, do której nie stosuje się przepisów Prawa budowlanego.
Skarżący podkreślił, że postępowanie podatkowe w sprawie ustalenia wysokości podatku od nieruchomości wszczęte postanowieniem z dnia [...] października 2014 r. zostało umorzone jako bezprzedmiotowe.
Podnosząc powyższe, skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości, przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi drugiej instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczas prezentowaną argumentację.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta co do zasady sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, a więc polega na weryfikacji decyzji organu administracji publicznej z punktu widzenia obowiązującego prawa materialnego i procesowego.
Oceniając zaskarżoną decyzję w świetle powyższych kryteriów sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Zgodnie z zasadą dwuinstancyjności postępowania organ odwoławczy obowiązany jest ponownie rozpoznać i rozstrzygnąć sprawę rozstrzygniętą decyzją organu pierwszej instancji. Oznacza to, że ma obowiązek rozpatrzyć wszystkie żądania strony i ustosunkować się do nich w swojej decyzji.
W niniejszej sprawie organ drugiej instancji nie wypełnił ciążących na nim obowiązków wynikających z art. 15 k.p.a. oraz art. 107 § 3 i § 4 i art. 138 k.p.a. Przede wszystkim nie zwrócił uwagi na to, że podlegająca rozbiórce wiata została określona w sposób, który nie wynikał z ustaleń zawartych w protokołach oględzin. Decyzja rozbiórkowa dotyczy wiaty konstrukcji drewnianej o powierzchni zabudowy ok. 17,50 x 12,00 m i wysokość ok. 2,50 m, położonej w narożniku działki nr ew. [...]. Tymczasem z protokołu oględzin przeprowadzonych w dniu [...] sierpnia 2014r wynika, że w narożniku północno – zachodnim działki nr [...] wybudowano legalnie budynek garażowy o wymiarach 4,0m x 6,0m, a pozostałą część ogrodową działki zabudowano wiatą o konstrukcji drewnianej z obudową ścian i dachu folią o wym. ok. 13,50 m x 12,0 ( obejmuje także garaż ), przy czym konstrukcja nie jest związana w sposób trwały z gruntem.
Z protokołu kolejnych oględzin przeprowadzonych w dniu [...] listopada 2014r i jego załącznika wynika natomiast, że legalnie wybudowany budynek garażu został obudowany licznymi dobudówkami o charakterze wiaty, stanowiących magazyny składowe i zaplecze dla działalności wulkanizacyjnej. Aktualna zabudowa odsunięta jest od granic z działkami sąsiednimi o ok. 0,5 m i wizualnie stanowi jedną całość z pierwotnie powstałą wiatą garażową. Konstrukcję nowo powstałej zabudowy stanowią elementy drewniane i stalowe, obłożenie ścian płytami styropianowymi, dach zabezpieczony folią. Posadzka częściowo betonowa. Powierzchnia zabudowy ok. 13,50 m x 12,0 m.
Do obu protokołów oględzin zostały załączone biało-czarne fotografie, które nie są opisane i nie wiadomo co się na nich znajduje.
Zdjęcia są nieczytelne i nie wskazują jak wygląda wiata opisana w decyzji rozbiórkowej jako drewniana.
Nie wiadomo, czy rzeczywiście wiata jest konstrukcji drewnianej skoro z opisu zawartego w pierwszym protokole oględzin wynika, że ściany i dach obudowane są folią, a konstrukcja nie jest związana w sposób trwały z gruntem.
Natomiast drugim protokole oględzin w ogóle nie opisano wiaty wskazanej w decyzji rozbiórkowej.
Podane wymiary wiaty określone w decyzji rozbiórkowej ( 17,50 x 12,00 m i wysokość ok. 2,50 m ) odbiegają od tych wskazanych w protokole oględzin z dnia [...] sierpnia 2014r z którego wynika, że wiata obejmująca także garaż posiada wymiary ok. 13,50 m x 12,0m.
Jednocześnie organ odwoławczy wskazał, że zaskarżona decyzja nie obejmuje budynku garażu, na który inwestorzy uzyskali w dniu [...] maja 1989r zgodę Urzędu Dzielnicy [...].
Ponownie rozpatrując odwołanie należy uzupełnić w trybie art. 136 k.p.a. postępowanie wyjaśniające o przeprowadzenie dodatkowych oględzin kwestionowanej wiaty wraz z wykonaniem czytelnych i opisanych zdjęć.
Organ odwoławczy powinien dokładnie wyjaśnić jaką konstrukcję i wymiary jakie posiada wiata objęta decyzją rozbiórkową organu pierwszej instancji.
Sąd zauważa również, iż w protokołach oględzin brakuje informacji dotyczącej daty powstania wiaty dlatego i w tym zakresie należy poczynić stosowne ustalenia, od których zależy zastosowanie trybu wynikającego z art. 48 Prawa budowlanego.
Mając na uwadze, iż w sprawie nie został dokładnie wyjaśniony stan faktyczny w rozumieniu art. 7 k.p.a. jak również nie został wyczerpująco rozpatrzony cały materiał dowodowy zgodnie z art. 77 k.p.a., a ponadto decyzja nie odpowiada wymogom art. 107 k.p.a. Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz 1270 ze zm ) orzekł jak w pkt I sentencji wyroku. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 w/w ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło