VII SA/Wa 1397/15
PostanowienieWSA w Warszawie2015-10-29
Skład orzekający: Katarzyna Pakuła - Getka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, biorąc pod uwagę jego sytuację materialną i rodzinną?Ratio decidendi
Wnioskodawca wykazał, że jego sytuacja materialna, uwzględniająca dochody z emerytur, renty socjalnej, gospodarstwa rolnego oraz zasiłku rodzinnego, a także znaczne koszty leczenia i utrzymania rodziny, nie pozwala mu na ponoszenie kosztów sądowych bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. W związku z tym, sąd przyznał mu prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.Stan faktyczny
Wnioskodawca J. W. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej stwierdzenia nieważności decyzji Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Wnioskodawca przedstawił swoją sytuację materialną, wskazując na dochody z emerytur, renty socjalnej, gospodarstwa rolnego oraz zasiłku rodzinnego, a także ponoszone koszty leczenia i utrzymania licznego gospodarstwa domowego. Sąd wezwał wnioskodawcę do uzupełnienia wniosku o dodatkowe wyjaśnienia dotyczące dochodów z gospodarstwa rolnego oraz do złożenia oświadczenia o odpowiedzialności karnej za fałszywe zeznania. Wnioskodawca uzupełnił wniosek, podając szczegółowe dochody z gospodarstwa rolnego i oświadczając o świadomości odpowiedzialności karnej.Rozstrzygnięcie
Przyznano J. W. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy - Katarzyna Pakuła - Getka Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na posiedzeniu niejawnym w dniu 29 października 2015r. po rozpoznaniu wniosku J. W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym w sprawie ze skargi J. W. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2015r., znak: [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji postanawia: przyznać J. W. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.
W dniu 19 sierpnia 2015r. do Sądu wpłynął wypełniony przez J. W. formularz PPF w którym wniósł o zwolnienie z kosztów sądowych i w takim zakresie został rozpoznany.
We wniosku wnioskodawca podał, że gospodarstwo domowe prowadzi wraz
z żoną i synem oraz drugim synem, jego żoną i dwójką ich dzieci. Wnioskodawca wskazał, że wspólnie z rodziną utrzymuje się z dochodu uzyskiwanego przez siebie
z tytułu emerytury w wysokości 1.195,00 złotych, dochodu uzyskiwanego przez małżonkę z tytułu emerytury w wysokości 725,45 złotych, dochodu uzyskiwanego przez syna D. W. z tytułu renty socjalnej w wysokości 643,02 złotych oraz z gospodarstwa rolnego prowadzonego przez drugiego syna i synową. Podał, że nieruchomość rolną jaką posiada syn z synową to 1,85 ha.
Wnioskodawca wskazał, że dom o pow. 156 m² , wyżej wskazaną nieruchomość rolną oraz garaż i budynek gospodarczy drewniany stanowią własność J.
i I. W.
W uzasadnieniu wniosku wnioskodawca wskazał, choroby na jakie z żoną choruje. W związku z tym ponoszą koszty na lekarstwa i koszty leczenia- ok. 200 złotych miesięcznie. Ponadto wnioskodawca zaznaczył, że syn D. jest osobą niepełnosprawną z [...] i potrzebuje specjalistycznej opieki. Wnioskodawca podał, że syn [...] i synowa [...] nie pracują, mają gospodarstwo o pow. 1,62 ha ( hektar przeliczeniowy).
Wnioskodawca wyszczególnił, że miesięcznie ponosi następujące koszty tj. opłatę za energię elektryczną w wysokości ok. 200,00 złotych, opłatę za wodę w wysokości 70,00 złotych, opłatę za telefon w wysokości 150,00 złotych, wywóz śmieci 45,00 złotych. Nadto ponosi opłatę za gaz w wysokości 174,00 złotych za dwa miesiące, 3.500 złotych rocznie na opał, ubezpieczenie samochodu 298,00 złotych.
W związku z niewystarczającymi danymi zawartymi we wniosku pismem
z dnia 11 września 2015r. w wykonaniu zarządzenia z dnia 7 września 2015r. wezwano wnioskodawcę do złożenia dodatkowych wyjaśnień dotyczących nadesłanego wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez podanie:
- wysokości dochodów ( miesięcznych, rocznych) uzyskiwanych przez syna i synową z gospodarstwa rolnego,
- czy posiadają inwentarz żywy, jeśli tak, należało podać jakie zwierzęta hodują
i w jakiej ilości oraz wysokość uzyskiwanych miesięcznie dochodów,
- czy uzyskują dochody ze sprzedaży płodów rolnych (np. zboża, warzyw, owoców) bądź inwentarza żywego, jeśli tak należało wskazać wysokość uzyskiwanego dochodu oraz tytuł z jakiego jest on uzyskiwany.
Odpowiedzi na powyższe należało udzielić w terminie 7 dni, od daty doręczenia wezwania, pod rygorem rozpoznania wniosku w oparciu o posiadane dokumenty.
Jednocześnie w związku z dokonaną ustawą z dnia 9 kwietnia 2015r.
o zmianie Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2015r., poz. 658) nowelizacją przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. –Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r., poz. 270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a wezwano wnioskodawcę do uzupełnienia wniosku
o przyznanie prawa pomocy poprzez złożenie oświadczenia zgodnie z art. 252 § 1a p.p.s.a o następującej treści:
"Jestem świadomy odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia".
Powyższe należało wykonać w terminie 7 dni od dnia doręczenia pisma, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania.
W dniu 25 września 2015r. (data stempla biura podawczego) do Sądu wpłynęły wyjaśnienia wnioskodawcy na powyższe wezwania. Wnioskodawca oświadczył, że jest świadomy odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia.
W piśmie z dnia 24 września 2015r. (data wpływu do Sądu 25 września 2015r.) wnioskodawca wyjaśnił, że syn z synową uzyskali w 2015r. z prowadzonego gospodarstwa rolnego następujące dochody tj. ze sprzedaży żyta 1.600 złotych, ze sprzedaży truskawek 1.000 złotych, ze sprzedaży malin około 2.200 złotych. Wnioskodawca oświadczył, że inwentarza żywego nie prowadzą. Nadto wnioskodawca podał, że syn z synową uzyskują zasiłek rodzinny na dwoje dzieci
w wysokości 183,00 złotych miesięcznie.
W niniejszej sprawie zważono, co następuje:
Zgodnie z art. 246 § 1 p.p.s.a przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), a w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2). Żądanie zwolnienia od kosztów sądowych jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (art. 245 § 3 p.p.s.a )
Podkreślić należy, że prawo pomocy jest instytucją wyjątkową, stanowiącą odstępstwo od ogólnej zasady odpłatności postępowania wyrażonej w art. 199 p.p.s.a. Może być więc przyznane jedynie wtedy, gdy strona nie posiada żadnych możliwości finansowych zapłaty kosztów sądowych bądź też zapłata przez nią kosztów związanych z postępowaniem sądowym spowodowałaby utratę płynności finansowej i mogłaby przyczynić się do uszczerbku w koniecznym utrzymaniu wnioskodawcy i jego rodziny.
Powołany wyżej przepis wskazuje, że inicjatywa dowodowa zmierzająca do wykazania, iż zachodzą przesłanki pozytywne dla uwzględnienia wniosku spoczywa na wnioskującym o przyznanie prawa pomocy.
W niniejszej sprawie mając na względzie dane przedstawione w formularzu
i w piśmie z dnia 24 września 2015r. uznano, iż wnioskodawca wykazał, że spełnia ustawowe przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych .
Z podanych danych przez wnioskodawcę w formularzu oraz nadesłanych wyjaśnieniach wynika, że gospodarstwo domowe prowadzi wraz żoną niepełnosprawnym synem oraz drugim synem, synową i dwójką ich dzieci. Wspólnie utrzymują się z dochodu uzyskiwanego przez wnioskodawcę z tytułu emerytury w wysokości 1.195,00 złotych, dochodu uzyskiwanego przez małżonkę z tytułu emerytury w wysokości 725,45 złotych, dochodu uzyskiwanego przez syna D. W. z tytułu renty socjalnej w wysokości 643,02 złotych oraz z gospodarstwa rolnego prowadzonego przez drugiego syna i synową. Wnioskodawca podał, że syn J. z synową nie pracują, mają nieruchomość rolną o pow. 1,85 ha a dochód jaki z niego uzyskali w 2015r. ze sprzedaży żyta 1.600 zł, ze sprzedaży truskawek 1000 złotych, ze sprzedaży malin ok. 2.200 złotych- wyniósł w sumie ok. 4.800 złotych, co w przeliczeniu na dochód miesięczny stanowi 400,00 złotych.
Uwzględniając powyższe uznano, że dochód w rodzinie łącznie z wliczeniem zasiłku rodzinnego w wysokości 183,00 złotych- wynosi 3.146,47 złotych miesięcznie w przeliczeniu na jedną osobę wynosi około 449,49 złotych.
Wnioskodawca w uzasadnieniu wniosku zaznaczył, że wspólnie z żoną są osobami schorowanymi. Podkreślił także, iż mają niepełnosprawnego syna chorego na [...], który wymaga stałej opieki. Powyższe niewątpliwie wiąże się z ponoszeniem znacznych kosztów na leki i leczenie.
Mając na względzie powyższe dochody oraz ilość osób pozostających we wspólnym gospodarstwie z wnioskodawcą uznano, że kwalifikuje się on do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie tj. zwolnienia od kosztów sądowych. Stwierdzono bowiem, że sytuacja materialna wnioskodawcy w jakiej się znajduje, nie pozwala mu na ponoszenie kosztów sądowych bez uszczerbku utrzymania siebie i rodziny.
W tym stanie rzeczy na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło