VII SA/Wa 1398/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Halina Kuśmirek (spr.), , Sędzia WSA Tadeusz Nowak, Sędzia WSA Izabela Ostrowska, , Protokolant Anna Mężyńska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 lipca 2006 r. sprawy ze skargi J. i W. P. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2001 r. znak [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji dotyczącej pozwolenia na budowę skargę oddala VII SA/WA 1398/05 UZASADNIENIE Decyzją z dnia [...] lipca 2001 r., znak: [...] Wojewoda [...] na podstawie art. 156 § 1, art. 157 § 1 i art. 158 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] listopada 1996 r., znak: [...] zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej Panu W. P. pozwolenia na budowę pawilonu handlowego branży kosmetycznej wraz z instalacjami wewnętrznymi: wod.-kan., co., elektrycznymi oraz przyłączami: wody, kanalizacji sanitarnej, elektrycznym kablowym, na działce nr [...] przy ul. [...] w [...]. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji stwierdził, iż rozpatrując wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji ostatecznej, organ administracji architektoniczno-budowlanej ma obowiązek zbadać czy nie zachodzą uchybienia wymienione w art. 156 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego skutkujące stwierdzeniem nieważności decyzji. Niedopuszczalne jest natomiast rozpatrywanie sprawy co do jej istoty. Organ wskazał, iż z projektu budowlanego wynika, że pawilon handlowy spełnia wszelkie wymogi wynikające z przepisów prawa, w szczególności z art. 32 ust. 4 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2000r. Nr 106, poz. 1126 ze. zm.) który stanowi, że pozwolenie na budowę może być wydane wyłącznie temu, kto wykazał prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Wojewoda [...] stwierdził, iż nie ulega wątpliwości, że W. P. ubiegając się o pozwolenie na budowę przedmiotowego pawilonu, nie dysponował fragmentami działek sąsiednich Nr [...] i Nr [...] w celu wykonania zachodniej ławy fundamentowej i okapu, które to elementy pawilonu naruszają granice tych działek. Jednakże przedmiotowe pozwolenie na budowę zostało wydane na budynek usytuowany na działce Nr [...], a w aktach sprawy organu I instancji znajduje się akt notarialny Rep. [...], z którego wynika, że W. i J. P. są właścicielami działki [...], położonej przy ul. [...] w [...]., co oznacza, że inwestor wykazał prawo do dysponowania tą działką na cele budowlane. Zdaniem organu I instancji nie można stwierdzić, iż w/w przepis Prawa budowlanego został naruszony w sposób oczywisty i jednoznaczny oraz że naruszenie prawa jest rażące. Dlatego też Wojewoda [...] uznał, że nie zachodzą żadne przesłanki, o których mowa w art. 156 § 1 pkt 1-8 Kpa, które powodowałyby nieważność decyzji. Decyzją z dnia [...] października 2001 r. znak: [...] Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpatrzeniu odwołania M. K., E. K. oraz E. T. od decyzji z dnia [...] lipca 2001 r. znak: [...] Wojewody [...] odmawiającej stwierdzenia nieważności decyzji z dnia [...] listopada 1996 r. znak: [...] Prezydenta Miasta [...] - uchylił zaskarżoną decyzję w całości i stwierdził nieważność decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] listopada 1996 r. znak:[...]. W uzasadnieniu swojej decyzji organ odwoławczy wskazał, iż w odwołaniu skarżący podnieśli, że decyzja Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] listopada 1996r. została wydana z rażącym naruszeniem prawa, gdyż inwestor nie posiadał prawa do dysponowania nieruchomościami działką nr [...] oraz działką Nr [...]. Ponieważ inwestor nie posiadał prawa do dysponowania w/w nieruchomościami, zdaniem odwołujących się, Prezydent Miasta [...] wydając w/w decyzję rażąco naruszył art. 32 ust. 4 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane. Sporny budynek został bowiem częściowo zaprojektowany w granicy działek Nr [...] i Nr [...] z dachem czterospadowym. Dach ze spadkiem na granicę działek Nr [...] i Nr [...] posiadał okap wysunięty 70 cm poza granice w/w działek, co spowodowało naruszenie prawa własności ich właścicieli. Dotyczy to również ławy fundamentowej, na której zaprojektowano mur budynku w granicy działki. Zaprojektowana ława fundamentowa posiada dwie odsadzki, z których jedna znajduje się na działce Nr [...] i Nr [...]. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyli J. i W. P. reprezentowani przez adwokata W. C. i zarzucili jej obrazę art. 158 § 1, art. 157 § 1 i 158 § 1 k.p.a., przez przyjęcie, iż usytuowanie budynku skarżących w granicy, za zgodą M. i E. K. i E. T., a także zbudowanie okapu budynku nad nieruchomością, do której skarżący nie mieli prawa własności mimo, iż okap ten został w dacie wydania decyzji Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego już zlikwidowany, stanowi przesłankę do stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] listopada 1996 roku o wydaniu dla małżonków P. zezwolenia na budowę ich pawilonu. Nadto pełnomocnik skarżących wskazał na nowe fakty i dowody, z których wynika, iż J. i W. Pająk nabyli działkę, której własność wedle Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego naruszyli. Adwokat W. C. wniósł w imieniu skarżących o uchylenie skarżonej decyzji i umorzenie postępowania w sprawie, a także zasądzenie od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz małżonków P. kosztów postępowania sądowego. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie, wskazał iż bezpodstawne są wywody skargi, w szczególności zaś stwierdzenie, że "...okap ten został w dacie wydania decyzji GINB już zlikwidowany...", bowiem postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji jest aktem deklaratoryjnym działającym z mocą wsteczną, a więc zawsze nawiązuje do stanu prawnego z dnia wydania wadliwej decyzji i podtrzymał swoją argumentację zawartą w uzasadnieniu skarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga jest niezasadna. Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 2002, Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej jedynie pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia nie wystąpiły, wobec czego skarga nie mogła być uwzględniona. Należy zauważyć, iż stwierdzenie nieważności decyzji jest trybem nadzwyczajnym, umożliwiającym wzruszenie decyzji ostatecznych. Podstawy stwierdzenia nieważności decyzji wymienione są enumeratywnie w art. 156 § 1 k.p.a. Niedopuszczalna jest rozszerzająca wykładnia przesłanek z art. 156 § 1 k.p.a. zważywszy na fakt, że stwierdzenie nieważności decyzji jest odstępstwem od zasady stabilności decyzji wyrażonej w art. 16 w/w ustawy. Jedną z podstaw stwierdzenia nieważności decyzji jest wydanie jej z rażącym naruszeniem prawa (art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.). Naruszenie prawa ma cechę rażącego, gdy decyzja nim dotknięta wywołuje skutki prawne nie dające się pogodzić z wymaganiami praworządności, którą należy chronić nawet kosztem obalenia ostatecznej decyzji. Nie chodzi więc o spór o wykładnie prawa, lecz o działanie wbrew nakazowi lub zakazowi ustanowionemu w prawie. O rażącym naruszeniu prawa można mówić wyłącznie w sytuacji, gdy proste zestawienie treści decyzji z treścią przepisu prowadzi do wniosku, że pozostają one ze sobą w jawnej sprzeczności (wyrok NSA z dnia 11 maja 1994 r. sygn. akt III SA 1705/93 opublikowany w piśmie Wspólnota 1994/42/16). Na wstępie zaznaczyć trzeba, iż Sąd rozpatrując zarzuty dotyczące stwierdzenia nieważności, bada stan prawny obowiązujący w dniu wydania decyzji, której stwierdzenia nieważności żąda strona. Zgodnie z treścią art. 32 ust 4 pkt. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. 2003 r. Nr 207 poz. 2016 ze zm.) obowiązującą w dacie wydania decyzji Prezydenta Miasta [...] pozwolenie na budowę może być wydane wyłącznie temu, kto wykazał prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Wskazać należy, iż w/w artykuł nakłada na inwestora obowiązek, którego niewykonanie stanowi niewątpliwie rażące naruszenie prawa i skutkuje, w myśl regulacji art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., stwierdzeniem nieważności pozwolenia na budowę wydanego bez wykazanego prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane (por. wyrok NSA z dnia 27 lutego 2002 r., IV SA 1092/2000, niepubl.). W myśl art. 3 pkt 11 Prawa budowlanego przez stwierdzenie prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane należy rozumieć tytuł prawny wynikający z prawa własności, użytkowania wieczystego, zarządu, ograniczonego prawa rzeczowego albo stosunku zobowiązaniowego, przewidującego uprawnienia do wykonywania robót budowlanych. Dotyczy to całego terenu, na którym planowana jest inwestycja. W przedmiotowej sprawie nie ulega wątpliwości, iż sporny budynek został częściowo zaprojektowany na granicy działek Nr [...] i Nr [...] i posiada okap wysunięty 70 cm poza granice w/w działek jak również ławę fundamentową, której jedna odsadka znajduje się na w/w działkach. Wskazać trzeba, iż inwestorzy w dacie wydawania decyzji Prezydenta Miasta [...] o pozwoleniu na budowę, nie dysponowali prawem do dysponowania nieruchomościami Nr [...] i Nr [...] na cele budowlane, co rażąco narusza obowiązek wynikający z treści art. 32 ust 4 pkt. 2, a zatem na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. stanowi przesłankę stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę. Zaznaczyć należy, iż argumentacja zawarta w decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2001 r. nie jest przekonująca. Rzeczywiście pozwolenie na budowę została wydane na budynek, który winien być całkowicie usytuowany na działce nr [...]. Tą samą decyzją z dnia [...] listopada 1996 r. zatwierdzony zaś został projekt budowlany obiektu wykraczającego poza teren działki nr [...]. A więc wydane pozwolenie na budowę jest sprzeczne z załącznikiem do tej decyzji w postaci projektu budowlanego. Jednocześnie Sąd stwierdza, iż fakt nabycia przez skarżących działek na których częściowo zaprojektowano pawilon handlowy, jak również argument "...iż okap ten został w dacie wydania decyzji GINB już zlikwidowany..." nie mają znaczenia dla niniejszej sprawy. Organy I i II instancji w przedmiotowej sprawie badały bowiem jedynie czy decyzja Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] listopada 1996 r., znak: [...] nie naruszała rażąco prawa obowiązującego w dacie jej wydawania. Kontrola ta nie dotyczy więc stanu faktycznego ani prawnego po wydaniu decyzji o pozwoleniu na budowę. Dlatego też Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdza, iż decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego jest prawidłowa i nie znajduje podstaw do jej uchylenia. W tym stanie rzeczy na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) skargę jako bezzasadną należało oddalić.