VII SA/Wa 1424/14
WyrokWSA w Warszawie2015-01-23
Skład orzekający: Bogusław Cieśla, Halina Emilia Święcicka, Elżbieta Zielińska-Śpiewak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy, uchylając decyzję organu pierwszej instancji i przekazując sprawę do ponownego rozpoznania z powodu naruszenia przepisów postępowania (nieustalenie stron), może w uzasadnieniu rozszerzyć krąg stron postępowania, nawet jeśli skarżąca nie kwestionuje tego rozszerzenia, a jedynie sposób jego uzasadnienia?Ratio decidendi
Organ odwoławczy, rozpoznając sprawę w całości po wniesieniu odwołania, jest zobowiązany do ponownego rozpatrzenia i rozstrzygnięcia sprawy, w tym do prawidłowego ustalenia kręgu stron postępowania. Jeśli organ pierwszej instancji wadliwie określił strony, organ odwoławczy ma obowiązek uchylić decyzję i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania, wskazując na konieczność prawidłowego ustalenia stron. Sąd administracyjny oddala skargę, jeśli zaskarżona decyzja odpowiada prawu, co oznacza, że organ odwoławczy prawidłowo zastosował art. 138 § 2 k.p.a.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego (GINB), który uchylił decyzję Wojewody stwierdzającą nieważność decyzji Prezydenta Miasta zatwierdzającej projekt budowlany zamienny i udzielającej pozwolenia na przebudowę i rozbudowę budynku jednorodzinnego. GINB stwierdził, że postępowanie było wadliwe z powodu nieustalenia wszystkich stron, w tym właścicieli nieruchomości w obszarze oddziaływania inwestycji. Skarżąca kwestionowała jedynie rozszerzenie kręgu stron wskazane w uzasadnieniu GINB, nie kwestionując samego uchylenia decyzji organu pierwszej instancji. WSA oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogusław Cieśla, Sędzia WSA Halina Emilia Święcicka, Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak (spr.), Protokolant st. sekr. sąd. Dorota Wasiłek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 stycznia 2015 r. sprawy ze skargi (...) na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia (...) kwietnia 2014 r. znak (...) w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji skargę oddala
Decyzją z dnia (...) kwietnia 2014r. znak: (...) Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013r. poz. 267), po rozpatrzeniu odwołania (...) od decyzji Wojewody (...) z dnia (...) grudnia 2013r. znak: (...), stwierdzającej nieważność decyzji Prezydenta Miasta (...) z dnia (...) października 2011r., nr (...), zatwierdzającej projekt budowlany zamienny i zmieniającej decyzję Prezydenta Miasta (...) z dnia (...) lutego 2009r., nr (...), zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą (...) pozwolenia na przebudowę i rozbudowę budynku jednorodzinnego (wielopokoleniowego) wraz z rozbudową wewnętrznych instalacji: wod.-kan., gazu, c.o., elektrycznej, na działce nr ewid. (...) obręb (...)(...) położonej przy ul. (...), uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji.
W uzasadnieniu organ podał, że postepowanie w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji z dnia (...) października 2013r. zostało wszczęte z urzędu w związku z ustaleniem, że decyzja zatwierdzająca projekt budowlany zamienny rażąco narusza ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Ponownie rozpoznając sprawę organ odwoławczy ustalił, że budynek jednorodzinny przy ul. (...), położony na działce nr ewid. (...) obręb (...), którego przebudowę i rozbudowę zatwierdzono decyzję z dnia (...)lutego 2009r. następnie zmienioną na podstawie art. 36 a Prawa budowlanego decyzją z dnia (...) października 2011r. ma wyodrębnionych (...) lokali mieszkalnych. Z Księgi Wieczystej nr (...) wynika, że właścicielką lokalu mieszkalnego nr 2 położonego na pierwszej kondygnacji w budynku przy ul. (...) jest (...), natomiast z Księgi Wieczystej nr (...) wynika, że współwłaścicielami lokalu mieszkaniowego nr 4 położonego na trzeciej kondygnacji jest (...).
Ponadto z Ksiąg Wieczystych nr (...) oraz (...), wynika, że współwłaścicielami nieruchomości nr ewid. (...), znajdującej się w obszarze oddziaływania projektowane inwestycji są (...).
Wymienione osoby zostały pozbawione uczestnictwa w postepowaniu zakończonym decyzją z dnia (...) października 2011r. Oznacza to, zdaniem Głównego Inspektora Nadzoru budowlanego konieczność uchylenia decyzji organu pierwszej instancji, gdyż stwierdzona wadliwość polegająca na naruszeniu art. 10 § 1 i art. 64 § 4 k.p.a. nie może być sanowana w postępowaniu odwoławczym. Odwołując się do orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego stwierdził, że postępowanie odwoławcze służy kompleksowemu zbadaniu wszystkich wad jakimi obarczona może być zaskarżona decyzji. Organ odwoławczy ma obowiązek uchylić decyzję w zwykłym toku instancji także wówczas, gdy obarczona jest wadami uzasadniającymi wznowienie postępowania.
Ponownie rozpoznając sprawę organ I instancji został zobowiązany do zawiadomienia wszystkich stron o toczącym się postępowaniu oraz doręczenia im wydanych w tym postepowaniu decyzji.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia (...) kwietnia 2014r. wniosła (...) zaskarżając ją w części, tj. w zakresie uzasadnienia wskazującego, że (...) posiadali przymiot strony postepowania administracyjnego w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta (...) z dnia (...) października 2011r., zatwierdzającej projekt budowlany zamienny i udzielającej pozwolenia na budowę dla inwestycji przebudowa i rozbudowa budynku jednorodzinnego przy ul. (...).
Skarżąca zgodziła się z organem odwoławczym, że oprócz niej stronami postępowania zwyczajnego są (...) (właścicielka lokalu mieszkalnego nr 2) (...) (właściciel lokalu nr 4). Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wadliwie uznał jednak, że stronami tego postępowania powinny być także wymienione przez niego osoby, których nieruchomości znajdują się w obszarze oddziaływania inwestycji. Takie wskazanie sugeruje, że organ odwoławczy rozstrzygał kwestię kręgu stron postępowania. Pozbawione udziału w postępowaniu zakończonym kontrolowaną decyzją (...) stanowi podstawę do uchylenia decyzji Prezydenta Miasta (...) i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji jednakże nie aprobuje ona rozszerzenia kręgu stron postępowania tym bardziej, że organ w żaden sposób nie uzasadnił swojego stanowiska.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoją argumentację.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Skarga jako niezasadna podlega oddaleniu.
Sąd kontroluje zaskarżoną decyzję pod względem zgodności z prawem co oznacza, że może ją uchylić tylko wtedy, gdy narusza ona prawo materialne lub przepisy postepowania w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postepowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r. poz. 270 ze zm.).
W niniejszej sprawie z uwagi na charakter zaskarżone decyzji, która nie zawiera ostatecznego, merytorycznego rozstrzygnięcia ocena legalności sprowadza się do skontrolowania prawidłowości zastosowania art. 138 § 2 k.p.a. stanowiącego podstawę jej wydania.
Powołany jako podstawa prawna rozstrzygnięcia art. 138 § 2 k.p.a. stanowi, że organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postepowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na rozstrzygniecie. Przekazując sprawę organ powinien wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy.
W niniejszej sprawie Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił wydaną w postepowaniu nadzorczym decyzję Wojewody (...) stwierdzającą nieważność decyzji Prezydenta Miasta (...) z dnia (...) października 2011r. i przekazał sprawę organowi pierwszej instancji do ponownego rozpatrzenia. Wyjaśnił jednocześnie że postępowanie to było wadliwe z uwagi na nieustalenie wszystkich stron postępowania.
Skarżąca, co do zasady zgodziła się z rozstrzygnięciem organu odwoławczego. Zakwestionowała jedynie część uzasadnienia decyzji ostatecznej, w której organ odwoławczy dodatkowo wskazał, iż w postepowaniu pominięto także właścicieli nieruchomości znajdującej się w obszarze oddziaływania projektowanej inwestycji.
Z tak sformułowanym zarzutem skargi nie można się zgodzić. Przypomnieć w związku z tym należy, że organ odwoławczy po wniesieniu odwołania zobowiązany jest ponownie rozpoznać i rozstrzygnąć sprawę w jej całokształcie. Dotyczy to zarówno postepowania zwykłego, którego przedmiotem jest rozpoznanie i rozstrzygnięcie sprawy zakończonej decyzją administracyjną jak i postepowania nadzwyczajnego, którego przedmiotem jest weryfikacja decyzji administracyjnej wydanej w postepowaniu zwykłym.
Zasada dwuinstancyjności postepowania, stanowiąca jedną z naczelnych zasad postepowania administracyjnego oznacza dwukrotne rozpoznanie i rozstrzygnięcie tożsamej sprawy, w której występują te same podmioty, a także przedmiot i stan prawny w niezmienionym stanie faktycznym.
Powyższe oznacza, że organ odwoławczy zobowiązany był do wydania decyzji kasacyjnej wobec ustalenia, iż w postępowaniu pierwszoinstancyjnym z naruszeniem przepisów postepowania nieprawidłowo określono krąg stron, które w związku z tym nie brały w nim udziału.
Z przytoczonych wyżej względów Sąd uznał, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu i działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) orzekł, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło