VII SA/Wa 1424/17

Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Warszawie - Ewa Kowalska - Hupko po rozpoznaniu w dniu 22 sierpnia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi H. T. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki postanawia: odmówić przyznania H. T. prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. H. T. wraz ze skargą kasacyjną od wyroku z 25 kwietnia 2018 r. złożyła na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Skarżąca wskazała, że posiada dom o powierzchni 140 m2, prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z mężem. Z wniosku wynika, że skarżąca uzyskuje emeryturę w wysokości 1485 zł, natomiast jej mąż – w kwocie 1630 zł netto miesięcznie. H. T. do wydatków zaliczyła: opłaty za energię elektryczną – 400 zł, gaz – 460 zł, telefon – 60 zł, kanalizację – 259 zł, podatek od nieruchomości – 760 zł (rocznie), wydatki na wyżywienie i środki czystości – 1200 zł, wydatki na leki – 500 zł. Pismem z dnia 26 lipca 2018 r. zobowiązano skarżącą do uzupełnienia danych zawartych w złożonym wniosku o przyznanie prawa pomocy, poprzez: - nadesłanie wyciągów z rachunków bankowych skarżącej oraz męża skarżącej z okresu ostatnich trzech miesięcy, - udokumentowanie wysokości miesięcznych wydatków związanych z utrzymaniem domu, - wyjaśnienie, z jakich środków skarżąca pokrywa lub zamierza pokryć koszty związane z ustanowieniem adwokata. W piśmie z dnia 8 sierpnia 2018 r. pełnomocnik skarżącej wskazał, że H. T. oraz jej mąż nie posiadają rachunków bankowych. Przy piśmie nadesłano kserokopie dokumentów obrazujących wysokość wydatków związanych z utrzymaniem domu, faktur za leki, odcinków emerytur, kart informacyjnych leczenia szpitalnego. W piśmie wskazano ponadto, że wynagrodzenie pełnomocnika zostało zapłacone kilka lat temu ze środków skarżącej pochodzących z jej ówczesnych dochodów. Rozpoznając złożony wniosek stwierdzono, co następuje: Zgodnie z art. 245 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym, prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata lub radcy prawnego. W myśl art. 246 § 1 pkt 2 ustawy przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przez uszczerbek utrzymania koniecznego należy natomiast rozumieć pozbawienie środków na pokrycie najbardziej podstawowych wydatków, a więc kosztów wyżywienia, ubrania, zamieszkania i leczenia. Podkreślić też trzeba, że koszty związane z prowadzonym postępowaniem sądowym nie mogą być traktowane przez stronę jako ostatnie w kolejności do zaspokojenia. Strona winna zatem w pierwszej kolejności poczynić oszczędności we własnych wydatkach do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania i dopiero gdyby ograniczenie wydatków wiązało się z uszczerbkiem w utrzymaniu koniecznym może ubiegać się o przyznanie prawa pomocy. Konieczności rezygnacji w danym miesiącu z niektórych wydatków, w związku z potrzebą poniesienia kosztów sądowych, nie zawsze można utożsamiać z uszczerbkiem w niezbędnym utrzymaniu. Odnosząc powyższe uwagi do niniejszej sprawy stwierdzić należy, że brak jest podstaw do przyznania skarżącej prawa pomocy, H. T. nie wykazała bowiem w sposób bezsporny, aby znajdowała się w wyjątkowo trudnej sytuacji materialnej, która nie pozwala na poniesienie kosztów sądowych we własnym zakresie. Skarżąca wskazała w złożonym wniosku, że posiada dom o powierzchni 140 m2, prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z mężem. Z nadesłanych przy piśmie z dnia 8 sierpnia 2018 r. dokumentów wynika, że skarżąca uzyskuje emeryturę w wysokości 1488 zł, natomiast jej mąż – w kwocie 1814 zł netto miesięcznie. Zauważyć jednocześnie trzeba, że skarżąca uiściła wpis od skargi w niniejszej sprawie w wysokości 500 zł oraz opłatę kancelaryjną za odpis wyroku wraz z uzasadnieniem w kwocie 100 zł. Na obecnym etapie postępowania jedynym kosztem sądowym jest wpis od złożonej przez wnioskodawcę skargi kasacyjnej, należny w wysokości 250 zł. W ocenie referendarza sądowego dochody skarżącej i jej męża, uzyskiwane z emerytur, a więc mające charakter stały i przewidywalny, pozwalają stronie w ramach planowania wydatków uwzględnić konieczność posiadania odpowiednich środków pieniężnych na prowadzenie procesu sądowego dotyczącego zrealizowanej przez nich inwestycji. Nie sposób przy tym pominąć, że skarżąca ustanowiła w niniejszej sprawie profesjonalnego pełnomocnika z wyboru, który ponadto działał w jej imieniu także na etapie postępowania przed organami administracyjnymi. W ocenie referendarza sądowego skoro H. T. była w stanie wygospodarować środki na opłacenie wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika, to brak jest podstaw do stwierdzenia, że wpis sądowy od skargi kasacyjnej we wskazanej wysokości przekracza jej możliwości płatnicze. Złożone w odpowiedzi na wezwanie do wyjaśnienia kwestii sfinansowania wynagrodzenia pełnomocnika oświadczenie, z którego wynika, że skarżąca opłaciła kilka lat temu wynagrodzenie pełnomocnika za świadczenie pomocy prawnej w niniejszej sprawie zainicjowanej skargą wniesioną na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego wydaną [...] kwietnia 2017 r. trudno uznać za wiarygodne i przekonujące. Biorąc pod uwagę wszystkie powyższe okoliczności stwierdzić trzeba, że skarżąca nie wykazała, że spełnia przesłanki określone w art. 246 ustawy i nie jest w stanie, bez uszczerbku w utrzymaniu koniecznym, wygospodarować środków na uiszczenie wpisu od skargi kasacyjnej. Z tych przyczyn odmówiono przyznania skarżącej prawa pomocy, na podstawie art. 246 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.