VII SA/Wa 144/22

WyrokWSA w Warszawie2022-05-24

Skład orzekający: Małgorzata Jarecka, Włodzimierz Kowalczyk, Wojciech Sawczuk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wznowienie postępowania administracyjnego, oparty na twierdzeniu o istnieniu nowej okoliczności faktycznej (nieznanej organowi w dniu wydania decyzji) lub nowym dowodzie, został złożony z zachowaniem miesięcznego terminu od dnia dowiedzenia się o tej okoliczności lub dowodzie?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że wniosek o wznowienie postępowania był niezasadny, ponieważ okoliczność istnienia komórki przylegającej do rozbieranego budynku była znana organowi już w 2015 roku, kiedy wydawano decyzję o pozwoleniu na rozbiórkę. Strona skarżąca sama zgłosiła tę informację organowi w 2015 roku. W związku z tym, wniosek złożony w 2021 roku nie spełniał przesłanki "nowej okoliczności" ani nie został złożony w ustawowym terminie, co uzasadniało odmowę wznowienia postępowania na podstawie art. 149 § 3 k.p.a.
Stan faktyczny
Starosta Pruszkowski wydał decyzję o pozwoleniu na rozbiórkę budynku usługowego. Strona A.Z., współwłaściciel sąsiedniej działki, wniosła o wznowienie postępowania, twierdząc, że na jej działce znajduje się komórka dobudowana do rozbieranego budynku, co nie zostało uwzględnione w projekcie rozbiórki. Organy obu instancji odmówiły wznowienia postępowania, uznając, że okoliczność istnienia komórki była znana organowi w 2015 roku, a wniosek został złożony po terminie. WSA w Warszawie oddalił skargę A.Z., podzielając stanowisko organów.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Jarecka, , Sędzia WSA Włodzimierz Kowalczyk, Sędzia WSA Wojciech Sawczuk (spr.), , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 24 maja 2022 r. sprawy ze skargi A Z na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2021 r. nr [...] w przedmiocie wznowienia postępowania administracyjnego oddala skargę I. Decyzją z 10 września 2015 r. nr 1399/2015 Starosta Pruszkowski udzielił M.Sp. z o.o. pozwolenia na rozbiórkę budynku usługowego znajdującego się na działkach nr ew. [...] i [...] obr. [...], położonych przy ul. L. w P. Decyzja stała się ostateczna. II. Na skutek wniosku A. Z., Starosta Pruszkowski, postanowieniem z 15 października 2021 r. nr 2759/2021, na podstawie art. 149 § 3 i art. 148 § 1 k.p.a. odmówił wznowienia postępowania zakończonego decyzją ostateczną z 10 września 2015 r. nr 1399/2015 udzielającą pozwolenia na rozbiórkę budynku usługowego. Starosta wyjaśnił że A.Z. i R.Z., współwłaściciele sąsiedniej względem terenu inwestycji działki nr ew. [...], poinformowali organ prowadzący postępowanie, że na ich działce znajduje się komórka murowana dobudowana do rozbieranego obiektu. Fakt ten nie miał potwierdzenia na mapie zasadniczej znajdującej się w projekcie rozbiórki, na której nie było naniesionego budynku komórki. Pomimo braku potwierdzenia na mapach istnienia wspomnianego budynku, z uwagi na ryzyko jego uszkodzenia wynikającego z rozbiórki sąsiedniego budynku współwłaścicieli działki nr ew. [...] uznano za stronę w postępowaniu dotyczącym pozwolenia na rozbiórkę. Decyzja budowlana z 10 września 2015 r. została odebrana przez A.Z. w dniu 25 września 2015 r. Strona nie wniosła odwołania. Zdaniem organu okoliczność istnienia na działce nr ew. [...] budynku (komórki) przyległego do rozbieranego budynku usługowego była znana zarówno organowi w dniu wydania decyzji jak i wnioskującej o wznowienie A. Z. Wniosek o wznowienie przesłano 6 września 2021 r. W związku z powyższym nie zachodzą przesłanki wynikające z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. oraz nie został dochowany termin na wniesienie podania o wznowienie, o którym mowa w art. 148 § 1 k.p.a. III. Po rozpatrzeniu zażalenia A. Z., Wojewoda Mazowiecki postanowieniem z 24 listopada 2021 r. nr 546/OPON/2021 utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie Starosty. Podstawę wniosku Wnioskodawczyni stanowił art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Nowymi dowodami nieznanymi organowi w dniu wydania decyzji Starosty z 10 września 2015 r., jest w ocenie Strony okoliczność, że na działce o nr ewid. [...], położonej przy ul. L. [...] w P., znajduje się komórka przylegająca do rozbieranego budynku. Na potwierdzenie ww. faktu, Strona przedłożyła kopię decyzji z 17 czerwca 1980 r. znak: UA.8331/2-89/80, ustalającą miejsce i warunki realizacji inwestycji budynku gospodarczego o pow. do 30 m2 w północno-wschodnim narożniku działki położonej przy ul. L. [...] w P. oraz kopię decyzji nr UA-8381/62/81 z 28 maja 1981 r. zezwalającej na budowę budynku gospodarczego murowanego z przeznaczeniem na narzędzia ogrodnicze i środki ochrony roślin na działki w P. przy ul. L. [...]. Wojewoda wskazał, że Skarżąca była stroną postepowania zakończonego decyzją Starosty z 10 września 2015 r. W trakcie trwania tego postępowania Wnioskodawczyni złożyła pismo z 10 sierpnia 2015 r., w którym powiadomiła organ powiatowy o istnieniu komórki murowanej, która ma ścianę wspólną z przedmiotowym budynkiem podlegającym rozbiórki. Powyższe potwierdza, że istnienie ściany wspólnej z budynkiem podlegającym rozbiórce, był znany organowi jeszcze przed wydaniem decyzji z 10 września 2015 r. Zgodnie z art. 148 § 1 k.p.a. podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. Wnioskodawczyni o ww. okoliczności wiedziała już w 2015 roku i powiadomiła o tym Starostę. IV. Skargę na powyższe postanowienie Wojewody wniosła A.Z., kwestionując je w całości i zarzucając naruszenie: 1. art. 15 k.p.a. poprzez złamanie zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego, 2. art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 152 § 2 k.p.a. poprzez utrzymanie przez Wojewodę w mocy postanowienia Starosty na podstawie tylko i wyłącznie argumentów przytoczonych przez organ I instancji, bez odniesienia się do kolejnych uwag, które wskazano w zażaleniu na postanowienie Starosty z 15 października 2015 r., 3. art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 126 k.p.a. poprzez błędną ocenę materiału dowodowego, że przedmiotowa sprawa dotyczy tylko wznowienia postępowania administracyjnego w kwestii związanej z przyleganiem budynku usługowego, sąsiadującego z komórką Skarżącej, ale przede wszystkim tego, że w dniu wydania decyzji organ nie wiedział o istnieniu i nie podjął próby odszukania decyzji z 28 maja 1981 r. i z 17 czerwca 1980 r. przez co budynek gospodarczy Skarżącej nie został uwzględniony na mapach, 4. art. 78 § 1 k.p.a. poprzez dowolną ocenę wniosków dowodowych zgłoszonych przez Stronę, w szczególności projektu rozbiórki, który dotyczy rozbiórki wyłącznie obiektu na działce inwestora i nie dotyczy budynku komórki, należącej do Strony. Skarżąc wniosła o unieważnienie obu postanowień "z uwagi na dwuinstancyjność postępowania administracyjnego". Jak można przypuszczać, Strona alternatywnie wniosła o uchylenie obu postanowień. W obydwu przypadkach wniosła o zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi opisano okoliczności powzięcia wiedzy o zaplanowanej przez inwestora rozbiórce budynku usługowego. Podkreślono także, że do rozbieranego budynku dobudowany jest budynek komórki należący do Skarżącej, wzniesiony jeszcze przez jej ojca. Skarżąca podkreśliła, że składając pisma do Starosty w 2015 roku dowiedziała się, że komórka nie jest zaewidencjonowana na mapie. Wskazano również, że 9 sierpnia Strona znalazła stare dokumenty tj. decyzję z 28 maja 1981 r. i decyzję z 17 czerwca 1980 r., które uznała za nowe dowody. Pismo z żądaniem wznowienia postępowania nadała 6 września 2021 r. jednakże skierowała je do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie zamiast do Starosty. V. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: VI. Skarga jest niezasadna. Sprawa o wznowienie postępowania administracyjnego zakończonego decyzją ostateczną (także postanowieniem) przebiega dwuetapowo. W pierwszym z etapów, organ bada wyłącznie warunki formalne wniosku o wznowienie, m.in. to czy został złożony z zachowaniem terminu, a dopiero w razie niebudzącego wątpliwości ustalenia, że strona zachowała termin, organ bada przesłanki wznowienia i ewentualnie na nowo rozpatruje sprawę. Analiza wniosku Skarżącej o wznowienie postępowania wskazuje, że powołano w nim podstawę z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., zgodnie z którą wznawia się postępowanie jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję. Nie budzi wątpliwości Sądu, wbrew temu na co obecnie wskazuje skarga, że Skarżąca we wniosku o wznowienie postępowania powołała się w istocie na nową okoliczność, nie znaną organowi w dniu wydania decyzji, za którą uważa fakt, że na działce nr ew. [...] położonej przy ul. L. [...] w P., znajduje się komórka przylegająca do rozbieranego budynku. Jedynie na dowód istnienia ww. obiektu, a więc i wystąpienia wskazanej wyżej okoliczności, powołano i dołączono kopię decyzji z 17 czerwca 1980 r. oraz kopię decyzji z 28 maja 1981 r., obie dotyczące budowy budynku gospodarczego murowanego z przeznaczeniem na narzędzia ogrodnicze i środki ochrony roślin na terenie działki Skarżącej (rzeczonej komórki). Na uwagę zasługuje przy tym fakt, że Skarżąca we wniosku nie przedstawia okoliczności "odnalezienia" wskazanych decyzji, tak jak później opisuje to w skardze. Zgodnie więc z art. 148 § 1 k.p.a. podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu, który wydał decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. W okolicznościach sprawy jest oczywiste, że fakt istnienia komórki był znany Staroście Pruszkowskiemu już w momencie wydawania decyzji z 10 września 2015 r. nr 1399/2015 udzielającej pozwolenia na rozbiórkę budynku usługowego i to bez względu na to, że obiekt ten nie znajdował się wówczas na mapie ewidencyjnej, załączonej do projekt rozbiórki. Sama Skarżąca zwróciła uwagę organu na istnienie budynku w piśmie z 10 sierpnia 2015 r. Nie jest to zatem żadna nowa okoliczność, która nie byłaby znana organowi w dacie orzekania. Tym samym złożenie wniosku o wznowienie postępowania z powołaniem się na tę przyczynę, 6 lat po wydaniu decyzji administracyjnej w sprawie, w której organ miał wiedzę o istnieniu komórki, jest żądaniem naruszającym art. 148 § 1 k.p.a., zatem organy słusznie zastosowały art. 149 § 3 k.p.a. odmawiając wszczęcia postępowania. Niezależnie od powyższego, nie można żądania Skarżącej traktować jako opartego na wykryciu nowych dowodów istniejących w dniu wydania przez Starostę decyzji z 10 września 2015 r., na co obecnie wskazuje skarga, zarzucając w istocie wadliwą ocenę żądania. Po pierwsze, wniosek Skarżącej, którym organ jest związany, wskazywał na wykrycie nowej okoliczności jako przyczyny wznowienia postępowania. Po drugie, strona wnioskująca o wznowienie, ma wykazać zachowanie terminu do wniesienia podania o wszczęcie tego nadzwyczajnego postępowania na podstawie określonej przyczyny. Wynika to jednoznacznie z art. 148 § 1 k.p.a. Nawet zatem przyjęcie, że z jakichś względów żądanie Skarżącej o wznowienie postępowania należałoby potraktować jako oparte na przesłance wykrycia nowych dowodów, to strona w żaden sposób nie wykazała, daty wykrycia owych dowodów. Nie jest takowym bowiem powoływanie się, na całkowicie nieweryfikowalne, "odnalezienie" w dniu 9 sierpnia 2021 r., wśród już wcześniej przeszukiwanych dokumentów rodzinnych, owych dwóch decyzji administracyjnych dotyczących budowy komórki przy ścianie budynku usługowego. Podkreślenia wymaga, że okoliczności owego "odnalezienia" decyzji po raz pierwszy pojawiają się dopiero w skardze. W powyższych okolicznościach sprawy skarga jest niezasadna. Chybiony jest zarzut naruszenia art. 15 k.p.a. Wojewoda nie naruszył wskazanego przepisu i nie złamał zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego. Nie jest takim działaniem to, że organ podzielił argumentację wyrażoną w postanowieniu organu I instancji. Nie ma również mowy o naruszeniu art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 152 § 2 k.p.a. Ten ostatni przepis został przy tym powołany całkowicie błędnie, bowiem jego treść brzmi "Na postanowienie w sprawie wstrzymania wykonania decyzji służy stronie zażalenie, chyba że postanowienie wydał minister lub samorządowe kolegium odwoławcze." i nie ma on w związku z tym w ogóle zastosowania w sprawie. W ocenie Sądu, organ II instancji wyjaśnił w pełni swoje stanowisko, przedstawiając ocenę faktów i stosowane przepisy. Podobnie rzecz się ma w odniesieniu do zarzutu naruszenia art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 126 k.p.a. Jak wskazano, strona modyfikuje obecnie swoje wcześniejsze, jednoznaczne twierdzenie zawarte we wniosku o wznowienie postępowania, domagając się rozpatrzenia żądania również jako opartego na przesłance wykrycia nowych dowodów. Żadnego znaczenia w sprawie nie mają również, formułowane w ramach zarzutu naruszenia art. 78 § 1 k.p.a., wadliwości dotyczące dokumentacji projektowej dotyczącej rozbiórki budynku usługowego. Należy wyjaśnić, że na etapie wstępnym sprawy o wznowienie postępowania, organ bada m.in. to, czy wiosek pochodzi od strony i czy został złożony w terminie. Skarżąca w istocie porusza w skardze kwestie merytoryczne, oceniając dokumentację dołączoną do wniosku o wydanie pozwolenia na rozbiórkę i uznając ją za wadliwie przygotowaną, w tym nie zawierającą na mapie budynku Skarżącej. Kwestie tego rodzaju nie mogą podlegać analizie na wstępnym etapie postępowania. Końcowo Sąd zaznacza, że dostrzega źródło obaw Skarżącej, dotyczące jej komórki. Należy zatem podkreślić, że wykonywanie prac rozbiórkowych przez Inwestora, w żadnym razie nie może prowadzić do uszkodzenia zabudowań, które do niego nie należą. Jest to jednak etap wykonania decyzji o rozbiórce, kontrolowany co do zasady przez organy nadzoru budowlanego. W tej sytuacji Sąd na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2022 r. poz. 329) orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło