VII SA/Wa 1447/05
WyrokWSA w Warszawie2006-02-08
Skład orzekający: Agnieszka Wilczewska-Rzepecka, Leszek Kamiński, Wojciech Mazur
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może w trybie sprostowania oczywistej omyłki (art. 113 § 1 k.p.a.) dokonać zmiany numeru działki ewidencyjnej w decyzji, jeśli zmiana ta wynika z wadliwego ustalenia stanu faktycznego, a nie z oczywistej omyłki pisarskiej lub rachunkowej?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie może w trybie sprostowania oczywistej omyłki (art. 113 § 1 k.p.a.) dokonywać zmian merytorycznych w decyzji, w tym korygować wadliwych ustaleń stanu faktycznego, takich jak zmiana numeru działki ewidencyjnej. Taka zmiana wykracza poza zakres dopuszczalny dla sprostowania, które dotyczy jedynie błędów pisarskich, rachunkowych i innych oczywistych omyłek, nie mogących prowadzić do merytorycznej zmiany decyzji. Organy, które dokonały takiej zmiany, naruszyły przepisy postępowania.Stan faktyczny
Skarżący A. S. wniósł skargę na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, które utrzymało w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego o sprostowaniu oczywistej omyłki w decyzji nakazującej doprowadzenie do stanu poprzedniego skarpy. Omyłka dotyczyła błędnego wpisania numeru działki ewidencyjnej. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów k.p.a., w tym błędne ustalenie stanu faktycznego i próbę zmiany merytorycznej decyzji w trybie sprostowania.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji, stwierdził, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku, i zasądził od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Wilczewska-Rzepecka, , Sędzia WSA Leszek Kamiński, Sędzia WSA Wojciech Mazur (spr.), , Protokolant Rafał Kubik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 lutego 2006 r. sprawy ze skargi A. S. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2005 r. nr [...] w przedmiocie sprostowania oczywistej omyłki I. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji, II. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego A. S. kwotę 100 zł ( sto złotych ) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
VII SA/Wa 1447/05
Uzasadnienie
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego W. postanowieniem Nr [...] z dnia [...] maja 2005r. działając na podstawie art. 113 § 1 k.p.a. sprostował z urzędu oczywistą omyłkę w decyzji Nr [...] z dnia [...] września 2004r. nakazującej A. S. doprowadzenie do stanu poprzedniego usypanej skarpy mającej charakter budowli ziemnej położonej na terenie działki nr ew. [...] obrębu [...] przy ulicy P. w W.
w wierszu 9,15,21 od góry na stronie 1
zamiast:
dz. Nr ew. [...]
powinno być:
dz. Nr ew. [...]
Pozostała treść decyzji nie ulega zmianie.
W uzasadnieniu postanowienia organ wskazał, iż w decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego W. Nr [...] z dnia [...] września 2004r. w wyniku oczywistej omyłki mylnie wpisano numer przedmiotowej działki, której oczywistość wynika z porównania z aktami sprawy. Błąd ten wymaga sprostowania zgodnie z treścią art. 113 § 1 k.p.a. Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł A. S. zarzucając naruszenie art. 7 k.p.a. przez zaniechanie podjęcia przez organ I instancji wszelkich niezbędnych kroków do dokładnego ustalenia i wyjaśnienia stanu faktycznego, będącego przedmiotem rozstrzygnięcia decyzji, której sprostowanie dotyczy. Naruszenie art. 77 § 1 k.p.a. przez pominięcie i celowe nie rozpoznanie w całości, istniejącego materiału dowodowego, mającego istotne znaczenie dla sprawy oraz wydanie orzeczenia merytorycznego ( decyzji Nr [...] Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego W. z dnia [...].09.2004r.) na podstawie błędnych i nie zgodnych z istniejącym stanem faktycznym ustaleń oraz naruszenie art. 113 § 1 k.p.a. przez dokonanie próby zmiany stanu faktycznego, będącego przedmiotem rozstrzygnięcia w treści w/w decyzji oraz przez zastosowanie uproszczonego trybu sprostowania rzekomej oczywistej omyłki pisarskiej, która faktycznie jest bardzo poważnym błędem, mającym istotne znaczenie dla sprawy, wymagającym ewentualnego skorygowania w trybie ponownego przeprowadzenia od początku postępowania dowodowego dotyczącego tej sprawy. Ponadto wniósł o wstrzymanie wykonywania i o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia oraz o umorzenie w całości postępowania administracyjnego, prowadzonego w granicach tej samej sprawy przez organ I instancji jako bezprzedmiotowego.
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...].09.2005r. Nr [...], po rozpatrzeniu zażalenia A. S. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie wskazując, iż decyzją Nr [...] z dnia [...].09.2004r. organ I instancji nakazał A. S. doprowadzenie do stanu poprzedniego usypanej skarpy mającej charakter budowli ziemnej położonej na terenie działki nr ew. [...] z obrębu [...] przy ulicy P. . bez wymaganego pozwolenia na budowę. Z załączonego do akt przedmiotowej sprawy aktualnego wypisu z rejestru gruntów wynika, że działka objęta przedmiotową inwestycją, usytuowana przy ulicy P.. w W., której właścicielem jest A. S. jest wpisana do w/w rejestru pod nr ew. [...]. Nadto organ w uzasadnieniu wskazał, iż działka nr ew. [...] została podzielona na dwie inne działki o numerach [...]. Jak wynika z powyższego w chwili wydania decyzji działka nr ew. [...] nie istniała, a zatem należy stwierdzić, że sprostowana przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego W. omyłka pisarska miała charakter oczywisty.
Skargę do sądu administracyjnego na postanowienie organu odwoławczego wniósł A. S. ponawiając argumenty podnoszone już w zażaleniu, w szczególności, że postanowienia obu instancji naruszają prawo materialne, prawo procesowe oraz wiele obowiązujących aktów prawnych:
- art. 2, art. 7, art. 32 ust. 1 i ust. 2 Konstytucji przez przekroczenie przez organy nadzoru budowlanego uprawnień polegające na wszczęciu postępowania i jego niesłusznym kontynuowaniu w sytuacji wcześniejszego stwierdzenia ostatecznym orzeczeniem wadliwości przeprowadzonego od początku postępowania administracyjnego, które było prowadzone do obiektu nie będącego budowlą ani obiektem budowlanym,
- art. 6, art. 7 k. p. a. przez notoryczne stosowanie procedury ignorowania i omijania przy orzekaniu w granicach tej sprawy faktów i dowodów, mających istotne znaczenie na wynik rozstrzygnięcia,
- art. 35§ 3 k. p. a. przez uchybienie o trzy miesiące terminu rozpoznania zażalenia wniesionego na postanowienie organu I instancji,
- art. 77, art. 107 k.p.a. przez pominięcie istotnych dowodów w uzasadnieniu wszystkich orzeczeń wydanych w granicach tej sprawy,
- art. 113 k.p.a. przez skorygowanie i naprawienie w trybie tego artykułu treści rozstrzygnięcia decyzji nr [...] , wydanej w dniu [...]09.2004r.
oraz art. 7 § 3 ustawy z dnia 17.06.1960r. o postępowaniu w egzekucji administracyjnej ( Dz. U. Nr 110 z 2002r., poz. 7132) przez zmianę treści obowiązku podlegającego egzekucji, poprzez skorygowanie w trybie art. 113 k.p.a. wszystkich dokumentów będących podstawą prowadzenia egzekucji administracyjnej, oraz przez wszczęcie postępowania egzekucyjnego w sytuacji jego oczywistej bezprzedmiotowości. Ponadto skarżący popiera słuszność i zasadność wszystkich argumentów powołanych w uzasadnieniu zażalenia na postanowienie organu I instancji, które zostały pominięte i zignorowane przez organ II instancji w toku postępowania odwoławczego. W związku z tym wnosi o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego je postanowienia organu I instancji i skorygowanej decyzji nr [...] z dnia [...].09.2004r. wydanej przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego W. i o uchylenie tytułu egzekucyjnego TYT-3 Nr [...] wystawionego w dniu [...].04.2005r. przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego W . Jednocześnie wnosi o umorzenie będącego w toku postępowania egzekucyjnego, postępowania administracyjnego prowadzonego w granicach tej sprawy przez organy nadzoru budowlanego, o wstrzymanie wykonywania postępowania egzekucyjnego do czasu merytorycznego rozpoznania skargi przez sąd oraz o zasądzenie od organu całkowitych kosztów postępowania.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna i prowadzi do uchylenia postanowień organów obu instancji.
Z mocy przepisu art. 113 § 1 k.p.a. organ administracji publicznej może z urzędu lub na żądanie strony prostować w drodze postanowień błędy pisarskie i rachunkowe oraz inne oczywiste omyłki w wydanych przez ten organ decyzjach.
Przyjęta w normie prawnej art. 113 § 1 k.p.a. klasyfikacja wadliwości jest wyczerpująca: są to błędy pisarskie, rachunkowe i inne oczywiste omyłki. Redakcja przepisu pozwala stwierdzić, że wszystkie wymienione wyżej wady orzeczenia charakteryzuje cecha oczywistości. Stanowi ona zarazem granice przedmiotowej dopuszczalności sprostowania wyrażającą się tym, że sprostowanie nie może prowadzić do merytorycznej zmiany decyzji.
W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego utrwalił się pogląd, iż nie mogą podlegać sprostowaniu w trybie przewidzianym w art. 113 § 1 k.p.a. błędy i omyłki istotne, których dopuszczono się w stosowaniu prawa, stanu faktycznego i jego kwalifikacji prawnej oraz ustalenia konsekwencji prawnych zastosowania określonej mocy prawnej ( patrz B. Adamiak i J. Borkowski – Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, C.H.BECK Warszawa 1996r.).
O ile możliwe jest sprostowanie zarówno w sentencji jak i w uzasadnieniu ( bowiem dopiero łącznie te elementy stanowią decyzję ) to w żadnym razie jednak przedmiotem sprostowania nie mogą być tak, jak w niniejszej sprawie ustalenia faktyczne organu administracji ( wyrok NSA z dnia 4 maja 1988r. sygn. III SA 1466/87 ).
W przedmiotowej sprawie przyczyną sprostowania była zmiana numeracji działek w ewidencji nieruchomości. Organ I instancji dokonał w trybie art. 113 § 1 k.p.a. zmiany numeru działki [...] na [...], nie jest to więc oczywista omyłka, lecz wadliwe ustalenie stanu faktycznego w sprawie.
Tak więc zarówno organ I instancji jak i organ II instancji, który utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie dopuścił się naruszenia przepisu postępowania art. 113 § 1 k.p.a., które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Opisana sytuacja w żadnym wypadku nie może zostać zakwalifikowana jako błąd lub omyłka w rozumieniu art. 113 § 1 k.p.a. nadająca się do ich sprostowania.
Instytucja sprostowania błędu pisarskiego, rachunkowego czy też innej oczywistej omyłki nie może być wykorzystywana przez organ jako instrument służący konwalidacji popełnionego przez organ błędu przy ustaleniu numeracji działek. Numer działki jest desygnatem konkretnej powierzchni gruntu z wszelkimi tego konsekwencjami wynikającymi z przepisów prawa. Numer działki w obrocie prawnym funkcjonuje jako nazwa własna, określająca wielkość, położenie i ukształtowanie terenu z czym wiążą się konkretne prawa.
Z tych względów wobec naruszenia przez organy przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny działając na podstawie art. 145 § 1 ust. 1 pkt a i c w związku z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.- Prawo o postępowaniu prze sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji rozstrzygnięcia w pkt II i III wyroku opierając na treści art. 152, art. 200 i art. 209 cytowanej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło