VII SA/Wa 1452/10

WyrokWSA w Warszawie2010-11-09

Skład orzekający: Krystyna Tomaszewska, Małgorzata Miron, Izabela Ostrowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zatwierdzenie projektu budowlanego zamiennego jest dopuszczalne, gdy inwestor istotnie odstąpił od zatwierdzonego projektu budowlanego i nie usunął braków wskazanych w postanowieniu organu, a skarżący domagają się zamurowania okien w elewacji zachodniej?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, stwierdzając, że organy nadzoru budowlanego nie ustosunkowały się do braków projektu budowlanego zamiennego, które zostały wskazane w postanowieniu organu pierwszej instancji, a które dotyczyły konieczności doprowadzenia budynku do zgodności z przepisami dotyczącymi usytuowania okien w elewacji zachodniej. Inwestor nie wykonał obowiązku zamurowania otworów w ścianie zachodniej, czego domagali się skarżący, a organy nie wyjaśniły powodów odstąpienia od żądania wykonania nałożonych obowiązków.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego dla budynku mieszkalnego jednorodzinnego, w którym inwestorzy istotnie odstąpili od pierwotnego projektu budowlanego, m.in. poprzez budowę werandy i pomieszczenia mieszkalnego na poddaszu, co spowodowało podwyższenie budynku. Skarżący zarzucali nieprawidłowe usytuowanie ściany zachodniej z otworami okiennymi w odległości mniejszej niż wymagana od granicy działki. Organy nadzoru budowlanego zatwierdziły projekt zamienny, uznając, że zmiany nie naruszają przepisów ani interesów osób trzecich, podczas gdy skarżący domagali się zamurowania okien w elewacji zachodniej.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji i stwierdzono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska (spr.), , Sędzia WSA Małgorzata Miron, Sędzia WSA Izabela Ostrowska, Protokolant sekr. sąd. Agnieszka Ciszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 listopada 2010 r. sprawy ze skargi R. T., B. T., A. T. i E. T. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2010 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. VII SA/Wa 1452/10 UZASADNIENIE Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] decyzją z dnia [...].03.2010r, Nr193/10 na podstawie art. 51 ust 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2006r. Nr 156, poz. 1118 ze zm.), zatwierdził dla inwestorów E. i P. P. projekt budowlany zamienny budynku mieszkalnego jednorodzinnego usytuowanego na działce nr ew. [...] przy ul. [...],oraz nałożył obowiązek uzyskania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie obiektu budowlanego. W uzasadnieniu podał, że decyzją z dnia 9 grudnia 1994 r, Nr [...] Wójt Gminy [...] udzielił E. i P. P. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego dwurodzinnego na działce nr ew. [...] przy ul. [...]. Inwestorzy zrealizowali jedynie połowę obiektu, zgłaszając część do odbioru (parter i piwnice) i uzyskując decyzję zezwalającą na użytkowanie (decyzja Wojewody [...] Nr [...] z dnia [...].05.1998r utrzymująca w mocy decyzję Wójta Gminy [...] Nr [...] z dnia [...].02.1998 r. o pozwoleniu na użytkowanie). Obie decyzję w sprawie użytkowania zostały uchylone prawomocnym wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 lutego 2000 r., sygn. akt. IV SA 1279/98. W związku z ponad dwuletnią przerwą w realizacji drugiej części budynku Wójt [...] decyzją Nr [...] z dnia [...].04.2001r stwierdził wygaśnięcie decyzji Nr [...] z dnia [...].12.1994 r Wójta Gminy [...]. W trakcie budowy prowadzonej w dacie obowiązywania pozwolenia na budowę inwestorzy odstąpili od zatwierdzonego projektu budowlanego realizując od strony północnej werandę o wysokości 2 kondygnacji (wymiary 2,75 x 3,50) oraz wykonując na poddaszu pomieszczenie mieszkalne, co spowodowało podwyższenie budynku w narożniku południowo- wschodnim. Powyższe zmiany opisane zostały w dzienniku budowy oraz naniesione na rysunkach zamiennych znajdujących się w aktach sprawy. W ocenie organu charakter dokonanych odstąpień uzasadniał wystąpienie do właściwego organu o zatwierdzenie projektu zamiennego budynku. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] zawiadomieniem z dnia [...].05.2001 r. wszczął postępowanie administracyjne w związku z dokonaniem istotnych odstąpień od zatwierdzonego projektu budowlanego i decyzją z dnia [...].08.2004r nałożył na inwestorów obowiązek sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego budynku mieszkalnego jednorodzinnego, uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...],08.2009r, Nr [...] uchylił w całości decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...].08.2004r, oraz nałożył na inwestorów obowiązek sporządzenia i przedłożenia projektu budowlanego zamiennego budynku mieszkalnego jednorodzinnego w terminie dwóch miesięcy od daty otrzymania niniejszej decyzji. E. i P. P. złożyli wymagany projekt budowlany zamienny budynku mieszkalnego jednorodzinnego. Następnie postanowieniem Nr [...] z dnia [...].11.2009 r. wezwano Inwestorów do uzupełnienia złożonego projektu budowlanego zamiennego. W dniu 22 grudnia 2009r. inwestorzy przedłożyli uzupełnioną dokumentację. Zatwierdzając projekt budowlany zamienny Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, iż przedłożony projekt prawa nie narusza i odpowiada przepisom rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 3 lipca 2003r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (Dz. U. z 2003r. Nr 120 poz. 1133 ze zm ). Projektant złożył stosowne oświadczenie w przedmiocie zgodności budynku z przepisami obowiązującymi w okresie budowy. Obiekt zrealizowano zgodnie ze sztuką budowlaną, Polskimi Normami i zasadami wiedzy technicznej. Zdaniem organu wykonane przez inwestora odstąpienia nie oddziaływują negatywnie na działkę i budynek sąsiadów P. T. gdyż podwyższenie budynku nastąpiło w części południowo- wschodniej, weranda jest zlokalizowana w odległości co najmniej 4 m od granicy działki, w elewacji spornej dodano jeden otwór okienny i zmieniono lokalizację niektórych okien. Odnosząc się do zarzutu P. T. dotyczącego zlokalizowania ściany zachodniej budynku z otworami okiennymi i drzwiowymi w odległości ok. 3,5 m od granicy należącej do nich działki Nr ew [...] organ stwierdził, iż inwestor wybudował budynek w lokalizacji nie odbiegającej od warunków decyzji ostatecznej o pozwoleniu na budowę i w dacie obowiązywania pozwolenia na budowę dlatego nie można zarzucić inwestorowi działań sprzecznych z prawem. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpatrzeniu odwołania Państwa R., B., A. i E. T. decyzją z dnia [...] czerwca 2010r , Nr [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Organ odwoławczy podzielił ustalenia organu pierwszej instancji dotyczące istotnych odstąpień od zatwierdzonego projektu budowlanego poprzez zrealizowanie od strony północnej werandy o wysokości 2 kondygnacji oraz wykonanie na poddaszu pomieszczenia mieszkalnego, co spowodowało podwyższenie budynku w narożniku południowo – wschodnim. W ocenie organu odwoławczego w sytuacji istotnego odstąpienia od warunków pozwolenia na budowę i zatwierdzonego projektu budowlanego prawidłowe są działania mające na celu doprowadzenie wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem. Z tych względów prawidłowa jest decyzja wydana na podstawie art. 51 ust. 3 Prawa budowlanego, nakładająca na inwestorów obowiązek przedłożenia projektu budowlanego zamiennego. Oceniając przedłożony przez inwestorów projekt budowlany zamienny organ odwoławczy stwierdził, iż sporządzony został przez osobę ze stosownymi uprawnieniami i zgodnie z wymogami określonymi w przepisach Prawa budowlanego. Tech. K. J. potwierdziła, że budynek został pobudowany zgodnie ze sztuką budowlaną, Polskimi Normami i zasadami wiedzy technicznej, wykonany został zgodnie z warunkami technicznymi obowiązującymi w okresie ich budowy. Ponadto wybudowane obiekty nie naruszają interesu osób trzecich, nadają się do użytkowania i nie stwarzają zagrożenia osób w nich przebywających. Zgodnie z dyspozycją art. 51 ust. 4 Prawa budowlanego z 1994 r. po upływie terminu lub na wniosek inwestora, właściwy organ sprawdza wykonanie obowiązku, o którym mowa w ust. 1 pkt 3, i wydaje decyzję w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i pozwolenia na wznowienie robót budowlanych albo - jeżeli budowa została zakończona - o zatwierdzeniu projektu budowlanego zamiennego. W decyzji tej nakłada się obowiązek uzyskania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego zgodził się z oceną organu powiatowego, że w stosunku do przedmiotowego budynku uzyskano decyzję zezwalającą na jego budowę pod rządami ustawy z dnia 24 października 1974 r., i pod kątem tych przepisów oraz rozporządzenia Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki (Dz. U. Nr 17, poz. 62 ze zm.) winno się rozpatrywać sporne kwestie. W ocenie organu odwoławczego nietrafny jest argument Skarżących dotyczący nieprawidłowego zlokalizowania ściany zachodniej budynku z otworami okiennymi i drzwiowymi w odległości 3,5 m od granicy należącej do nich działki nr ew. 942. Zgodnie bowiem z § 12 ust. 2 w/w rozporządzenia przy istniejącej zabudowie na sąsiedniej działce w odległości większej niż 4 m od granicy działki, odległości określone w ust. 1 mogą ulec zmniejszeniu, z tym że odległość między budynkiem istniejącym a projektowanym powinna wynosić co najmniej 8 m. W świetle przedłożonej dokumentacji warunek ten został spełniony. W ocenie [...] WINB organowi I instancji nie można zarzucić obrazy przepisów prawa materialnego, jak też procesowego, które mogłoby uzasadniać odmienne rozstrzygnięcie sprawy. Zdaniem organu II instancji zarzuty Skarżących nie znajdują potwierdzenia w ustaleniach dokonanych przez organ szczebla powiatowego, jak też w zgromadzonym materiale dowodowym sprawy. Stan faktyczny stwierdzony przez pracowników PINB [...] w trakcie oględzin obiektu budowlanego potwierdzają zarówno mapy geodezyjne, jak i dokumentacja projektowa. Zgodnie z przyjętą linią orzecznictwa sądowo - administracyjnego podmiot dysponujący nieruchomością do celów budowlanych jest uprawniony zarówno podczas robót budowlanych, jak i po wybudowaniu obiektu budowlanego do zmian i przeróbek, modernizacji, przebudowy, nadbudowy, jeśli nie pozostaje to w kolizji z przepisami prawa, w tym także z potrzebą zapewnienia ochrony uzasadnionych interesów osób trzecich. W ocenie organu II instancji rozwiązania przyjęte w projekcie zamiennym nie naruszają uzasadnionych i chronionych przepisami interesów osób trzecich, w tym Skarżących i czynią zadość warunkom określonym w przepisach, w tym techniczno - budowlanych. Oceny, czy przedmiotowa inwestycja została wykonana zgodnie z przepisami i zatwierdzoną dokumentacją budowlaną dokona, więc organ nadzoru budowlanego na etapie dopuszczenia inwestycji do użytkowania Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wnieśli R., B., A. i E. T.. Zaskarżonej decyzji zarzucili naruszenie Prawa Budowlanego i rozporządzeń wykonawczych poprzez usytuowanie ściany zachodniej z otworami okiennymi i drzwiowymi (balkonowe) w odległości 3.30 m od granicy z ich działką. Skarżący żądają zamurowania wszystkich otworów okiennych i drzwi balkonowych oraz rozebrania płyty balkonowej. Skarżący podnoszą, iż inwestorzy nie wykonali obowiązku nałożonego postanowieniem Powiatwego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...].11.2009 r , Nr [...], którym nakazano " wykazać roboty konieczne do doprowadzenia budynku do zgodności z § 12 ust 1 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. z 2002 r. nr 75 poz.690 ze.zm.), przewidzieć zamurowanie okien w elewacji zachodniej". Skarżący kwestionują odległość wybudowanego budynku od granicy ich działki, która nie wynosi 3.50 m jak podaje organ lecz 3.30 m, a tym samym pozbawia ich nieruchomość światła słonecznego, zakłóca intymność użytkową współwłaścicieli i znacznie obniża wartość użytkową całej nieruchomości. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Skarga jest uzasadniona. W sprawie bezspornym jest, że inwestor w sposób istotny odstąpił od projektu budowlanego zatwierdzonego decyzją decyzją Wójta Gminy [...] z dnia [...] grudnia 1994 r, Nr [...] o pozwoleniu na budowę budynku mieszkalnego dwurodzinnego. Inwestor nie dopełnił bowiem wymogów z art. 36 a Prawa budowlanego, który to przepis dopuszcza odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków po uzyskaniu decyzji o zmianie pozwolenia na budowę. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia 12,08.2009r, Nr [...] uchylił w całości decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...].08.2004r, Nr [...] oraz nałożył na inwestorów obowiązek sporządzenia i przedłożenia projektu budowlanego zamiennego budynku mieszkalnego jednorodzinnego w zakreślonym terminie. Decyzja ta nie została zaskarżona i uzyskując charakter ostateczności jest decyzją wiążącą dla organów w dalszym postępowaniu administracyjnym dotyczącym przedmiotowej inwestycji budowlanej oraz wywołuje określone skutki prawne. Oznacza to, że po upływie terminu lub na wniosek inwestora Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego zgodnie z art. 51 ust 4 prawa budowlanego sprawdza wykonanie obowiązku o którym mowa w art. 51 ust 1 pkt 3 prawa budowlanego i wydaje decyzję w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i pozwolenia na wznowienie robót budowlanych albo – jeżeli budowa zastała zakończona – o zatwierdzeniu projektu budowlanego zamiennego i nakłada obowiązek uzyskania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie. W rozpoznawanej sprawie inwestor wykonał obowiązek polegający na sporządzeniu i przedstawieniu w zakreślonym terminie projektu budowlanego zamiennego uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził nieprawidłowości w przedłożonym projekcie budowlanym zamiennym i w celu ich usunięcia zastosował tryb z art. 35 ust 3 prawa budowlanego wydając w dniu [...].11.2009 r postanowienie Nr [...] nakładające na inwestora obowiązek uzupełnienia dokumentacji o wskazane braki między innymi w pkt 5 " o wykazanie w projekcie robót budowlanych koniecznych do doprowadzenia budynku do zgodności z § 301 ust 1 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, okna od strony zachodniej osadzone za nisko i nie posiadają stosownych zabezpieczeń". Natomiast w pkt 6 postanowienia organ nałożył obowiązek " wykazania w projekcie robót budowlanych koniecznych do doprowadzenia budynku do zgodności z § 12 ust 1 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, przewidzieć zamurowanie okien w elewacji zachodniej". Inwestor złożył uzupełnioną dokumentację w dniu 22.12.2009 r przedstawiając ponownie projekt budowlany zamienny. Oceniając projekt budowlany zamienny organy nadzoru budowlanego nie ustosunkowały się do wcześniej dostrzeżonych braków projektu, które w dalszym ciągu nie zostały uzupełnione. Mianowicie inwestor nie wykonał obowiązków wskazanych w punkcie 5 i 6 postanowienia z dnia [...].11.2009 r. Wykonania wskazanych obowiązków polegających na zamurowaniu otworów w ścianie zachodniej domagali się skarżący w trakcie toczącego się postępowania administracyjnego dlatego obowiązkiem organów było ustosunkowanie się do żądań skarżących z jednoczesnym wyjaśnieniem powodów odstąpienia od żądania wykonania nałożonych obowiązków czego organy nie uczyniły. Organy nadzoru budowlanego uznały, że przedłożony projekt prawa nie narusza pomimo, iż z uzasadnienia decyzji pierwszoinstancyjnej wynika, że w spornej zachodniej elewacji zlokalizowanej w odległości 3,5 m od granicy działki dodano jeden otwór okienny i zmieniono lokalizację niektórych okien. Z oświadczenia projektanta wynika, że projekt budowlany zastał wykonany zgodnie z obowiązującymi przepisami. Wbrew stanowisku organów z powyższego oświadczenia nie wynika zgodność budynku z przepisami obowiązującymi w okresie budowy. Projektant wykonuje projekt budowlany zgodnie z przepisami obowiązującymi w dacie wykonywania projektu. Organy powinny zatem dokonać oceny projektu budowlanego zamiennego w świetle przepisów obowiązujących w dacie jego sporządzenia. Zgodzić należy się ze stanowiskiem organów, iż sporna zachodnia ściana z otworami została zlokalizowana w odległości 3,5 m od granicy działki na podstawie projektu budowlanego i w dacie obowiązywania pozwolenia na budowę z dnia z dnia 9 grudnia 1994 r. Wskazana odległość została zmierzona przez projektanta wykonującego projekt budowlany zamienny i wynika z projektu zagospodarowania działki dlatego nieuzasadniony jest zarzut zlokalizowania ściany zachodniej w odległości 3,30 m od granicy działki. Projekt budowlany przewidywał w spornej ścianie zachodniej otwory okienne lecz inwestor w trakcie budowy dokonał zmiany lokalizacji niektórych otworów, dodał jeden otwór okienny i wykonał balkon na poddaszu. Organy powinny ocenić czy odstępstwa od projektu budowlanego wykonane w ścianie zachodniej nie naruszają § 12 ust 1 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. z 2002 r. nr 75 poz.690 ze zm ). W związku z naruszeniem art. 51 ust 3 prawa budowlanego, które miało wpływ na wynik sprawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz z późn zm orzekł jak w pkt I sentencji wyroku. Zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu na zasadzie art.152 w/w ustawy. O kosztach postępowania orzeczono zgodnie z art. 200 powołanej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło