VII SA/Wa 1456/14
WyrokWSA w Warszawie2015-04-02
Skład orzekający: Elżbieta Zielińska-Śpiewak, Joanna Gierak-Podsiadły, Mariola Kowalska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o umorzeniu postępowania administracyjnego w sprawie legalności budowy budynku i odprowadzania wód opadowych, wydana na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. z powodu rzekomej bezprzedmiotowości postępowania, została wydana prawidłowo, jeśli nie przeprowadzono wyczerpującego postępowania wyjaśniającego w zakresie ustalenia stanu faktycznego i prawnego?Ratio decidendi
Sąd uznał, że decyzje o umorzeniu postępowania administracyjnego w sprawie legalności budowy i odprowadzania wód opadowych były błędne, ponieważ zostały wydane przedwcześnie, bez przeprowadzenia wyczerpującego postępowania wyjaśniającego. Organy nie ustaliły należycie stanu faktycznego ani prawnego, co uniemożliwiło prawidłowe zastosowanie art. 105 § 1 k.p.a. W związku z tym, Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, nakazując ponowne rozpatrzenie sprawy.Stan faktyczny
Skarżący D. G. i M. G. zakwestionowali decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego o umorzeniu postępowania w sprawie legalności budowy budynku sklepowo-magazynowego oraz odprowadzania wód opadowych. Organy uznały postępowanie za bezprzedmiotowe, twierdząc, że budynek został zrealizowany na podstawie ważnego pozwolenia na budowę, a wody opadowe odprowadzane są na teren własny. Skarżący zarzucili naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, wskazując na niezgodność lokalizacji budynku z przepisami oraz nieprawidłowe odprowadzanie wód opadowych.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku, oraz zasądził zwrot kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak, Sędzia WSA Joanna Gierak-Podsiadły (spr.), Sędzia WSA Mariola Kowalska, Protokolant spec. Agnieszka Wrzodak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 kwietnia 2015 r. sprawy ze skargi D. G. i M. G. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2013 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w ramach nadzoru budowlanego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji; II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; III. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz D. G. i M. G. kwotę 757 (siedemset pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Przedmiotem skargi M.G. i D. G. jest decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2013 r. nr [...].
Orzeczeniem tym organ, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267, ze zm.), dalej k.p.a. oraz art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623, ze zm.), dalej Prawo budowlane, utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...] lipca 2013 r. nr [...], znak: [...], umarzającą postępowanie administracyjne w sprawie legalności budowy budynku sklepowo-magazynowego oraz odprowadzania wód opadowych z terenu działki nr ew. [...] przy ul. [...] w [...], gm. [...].
W uzasadnieniu tego orzeczenia organ wskazał, że w dniu [...] maja 2013 r. inspektorzy organu powiatowego przeprowadzili kontrolę na ww. działce w [...], podczas której stwierdzono, iż na nieruchomości istnieje budynek sklepowo-magazynowy. Inwestor – J. K. przedłożyła decyzję Wójta Gminy [...] nr [...] z dnia [...] lipca 2003 r. udzielającą pozwolenia na budowę przedmiotowego obiektu. W dniu 9 września 2011 r. złożono zawiadomienie o zakończeniu budowy, które zostało przyjęte przez organ powiatowy. Na skutek pism M. i D. G., dalej skarżący, reprezentowanych przez adw. M. M., przekazanych przez organ II instancji przy piśmie z dnia [...] marca 2013 r., organ powiatowy zawiadomił o wszczęciu z urzędu postępowania w sprawie legalności budowy budynku sklepowo-magazynowego oraz odprowadzania wód opadowych z terenu ww. działki w [...]. Następnie zaś ww. decyzją z dnia [...] lipca 2013 r. organ I instancji umorzył postępowanie administracyjne w sprawie legalności budowy budynku sklepowo-magazynowego oraz odprowadzania wód opadowych z terenu ww. działki w [...].
I dalej, organ wojewódzki stwierdził, że po rozpatrzeniu odwołania skarżących od ww. decyzji organu I instancji z dnia [...] lipca 2013 r. uznał, iż organ powiatowy dokonał prawidłowej oceny stanu faktycznego i prawnego niniejszej sprawy. Powołał się na przepis art. 105 § 1 k.p.a., zgodnie z którym gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe w całości albo w części, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania odpowiednio w całości albo w części. Podkreślił, że o bezprzedmiotowości postępowania administracyjnego mówić można w sytuacji braku któregokolwiek z elementów materialnego stosunku prawnego, z powodu czego nie można wydać decyzji załatwiającej sprawę co do jej istoty. Wyróżnić można bezprzedmiotowość wynikającą z przyczyn podmiotowych bądź przedmiotowych. Przyczyny podmiotowe dotyczyć będą strony i przysługujących jej uprawnień, natomiast przedmiotowe odnoszą się do "przedmiotu" postępowania, czyli w sprawach budowlanych będą to z reguły roboty budowlane, co do których organ nadzoru może prowadzić postępowanie wyjaśniające w ramach ustawowych kompetencji.
Następnie, organ odwoławczy podał, że zasadne jest utrzymanie zaskarżonej decyzji organu I instancji w mocy, ponieważ budynek sklepowo-magazynowy zlokalizowany na ww. działce [...] zrealizowany został na podstawie decyzji Wójta Gminy [...] z dnia [...] lipca 2003 r. udzielającej pozwolenia na budowę przedmiotowego obiektu. Decyzja o pozwoleniu na budowę pozostaje w obiegu prawnym i nie stwierdzono istotnych odstępstw od zatwierdzonej dokumentacji projektowej. Obiekt zgodnie z prawem oddany został do użytkowania.
Organ ten podkreślił też, iż w trakcie kontroli przeprowadzonej na gruncie w dniu [...] maja 2013 r. inspektorzy organu powiatowego stwierdzili, że odprowadzanie wód opadowych z dachu budynku odbywa się na teren własny. Nadto podmurówka z krawężnika betonowego oraz pas zieleni o szerokości ok. 75 cm uniemożliwiają spływ wody na teren skarżących. Zatem zarzut skarżących odnośnie zalewania ich nieruchomości należało uznać zdaniem organu za nietrafiony. Nie można było również zgodzić się w opinii organu ze stwierdzeniem skarżących, iż roboty przy budowie budynku sklepowo-magazynowego zostały wykonane bezprawnie, bowiem stosowna dokumentacja została zatwierdzona przez właściwy organ. Organ zwrócił także w uzasadnieniu uwagę na fakt, iż nie jest właściwy do oceny prawidłowości wydanego pozwolenia na budowę - kwestią tą może się zająć właściwy organ administracji architektoniczno-budowlanej II instancji w postępowaniu nadzwyczajnym.
Organ stwierdził w efekcie, iż organ I instancji po przeprowadzeniu oględzin na gruncie ustalił jednoznacznie stan faktyczny. Podkreślił, że w świetle powyższych ustaleń, badana w niniejszym postępowaniu decyzja organu I instancji nie narusza art. 7 i 77 § 1 k.p.a., gdyż ustalono w sposób jednoznaczny i rzetelny brak nieprawidłowości w odniesieniu do przedmiotowej inwestycji, które mogłyby być przedmiotem postępowania przed organem nadzoru budowlanego.
Zatem wobec braku podstaw do stwierdzenia naruszenia przepisów prawa przez inwestora, organ II instancji przychylił się do zdania organu powiatowego o bezprzedmiotowości postępowania wszczętego z urzędu, co daje podstawę do podjęcia orzeczenia na podstawie art. 105 § 1 k.p.a.. Podkreślił, iż w świetle doktryny prawa administracyjnego sprawa jest bezprzedmiotowa wtedy, gdy nie ma materialnoprawnych podstaw do władczej, w formie decyzji administracyjnej ingerencji organu administracyjnego. Wówczas jakiekolwiek rozstrzygnięcie pozytywne, czy negatywne staje się prawnie niedopuszczalne (wyrok NSA z dnia 11 lipca 2002 r., sygn. akt IV SA 2152/00).
W skardze na ww. decyzję M. i D. G., reprezentowani przez adw. M.M., zarzucili:
1) naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.:
a) art. 29 ust. 3 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. - Prawo wodne (Dz. U. z 2012 r., poz. 145, ze zm.), dalej Prawo wodne,
b) art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa Budowlanego,
2) naruszenie przepisów postępowania, które to uchybienia mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
a) art. 6, 7, 77 § 1, art. 107 § 3 k.p.a. poprzez niedokładne wyjaśnienie stanu faktycznego, załatwienie sprawy bez uwzględnienia słusznego interesu skarżącego, nie ustosunkowanie się do wszystkich zarzutów skarżącego i nie podanie przyczyn, z powodu których argumentom skarżącego odmówiono wiarygodności, błędną ocenę zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, brak rozważenia wszystkich okoliczności mogących mieć znaczenie dla rozstrzygnięcia oraz błędne uzasadnienie wydanej decyzji,
b) naruszeniu art. 7, 8, 11 oraz 107 § 2 i 3 k.p.a., polegające w szczególności na niedostatecznym wyjaśnieniu podstaw i przesłanek utrzymania w mocy decyzji w sprawie legalności budowy budynku sklepowo-magazynowego oraz odprowadzania wód opadowych z terenu ww. działki w [...], jak i niedostatecznym wyjaśnieniu wszystkich okoliczności sprawy, w szczególności sposobu odprowadzania wód opadowych na teren skarżących.
Podnosząc powyższe skarżący wnieśli o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji jako wydanej z naruszeniem prawa, ponowne rozpatrzenie sprawy w całości, z ponowną i szczegółową analizują zebranego w sprawie materiału dowodowego.
W uzasadnieniu skargi skarżący podnieśli, że w pełni niezasadne i pozbawione argumentacji dowodowej są już wnioski organu powiatowego, który wskazał, że dokumentacja w sprawie nie budzi zastrzeżeń, pomimo iż pozwolenie na budowę wydane w dniu [...] lipca 2003 r. przez Wójta Gminy [...] dotyczy budowy budynku w ostrej granicy z działką nr ew. [...], zaś według inwentaryzacji geodezyjnej powykonawczej budynek jest wybudowany w odległości 8 i 29 cm od ostrej granicy z działką nr ew. [...], co jest sprzeczne z art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa Budowlanego, ponieważ przepisy Prawa budowlanego i dotyczące warunków technicznych nie pozwalają na lokalizację budynku w tym miejscu. Skarżący podkreślili, że Wojewoda [...] w decyzji nr [...] z dnia [...] grudnia 2013 r. stwierdził jednoznacznie, iż: "budynek Pani K. nie jest zlokalizowany w granicy działki, lecz jest odsunięty od niej tj. od 8 do 29 cm." Skarżący wskazali też, że J.K. otrzymała pozwolenie na budowę budynku w ostrej granicy. Przedmiotowy budynek został wybudowany, jak sama potwierdziła w odwołaniu od decyzji Starosty Powiatu [...] z dnia [...] sierpnia 2011 r., 40 cm od ostrej granicy działki. W rzeczywistości, jak zostało to zdaniem skarżących zweryfikowane później, Wojewoda [...] w załączonym piśmie nr [...] z dnia [...] grudnia 2011 r. ustalił, iż ww. odległość wynosi odpowiednio od 8 cm do 29 cm. Skarżący podnieśli ponadto, że przedmiotowy budynek powstał w 2003 r., kiedy to przepisy Prawa budowlanego i warunków technicznych nie pozwalały na lokalizację budynku w odległości około 30 cm od granicy. Wybudowanie hali, w odległości 0,29 m od granicy sąsiedniej działki bezspornie ich zdaniem stanowi przykład lekceważenia interesów osób trzecich, uniemożliwiając takowym posadowienie obiektu budowlanego w ostrej granicy. Skarżący dodali też, iż J. K. nie uzyskała odstępstwa od warunków technicznych, którego można udzielić w formie postanowienia, na podstawie art. 9 Prawa budowlanego. Zarzucili, iż organ powiatowy, który wszczął postępowanie, najprawdopodobniej nie zapoznał się z załączoną w sprawie dokumentacją.
Drugim poważnym naruszeniem prawa materialnego jest zdaniem skarżących bezpodstawne uznanie przez organ powiatowy, że wody opadowe są zagospodarowane na działce nr ew. [...], podczas gdy w rzeczywistości, wody opadowe są odprowadzane na ul. [...], pas drogowy i działki sąsiednie, co w sposób obiektywny potwierdza załączony do akt sprawy materiał filmowy. Podali dalej, że w decyzji organu powiatowego z dnia z dnia [...] lipca 2013 r. stwierdzono, iż ogrodzenie na działce nr ew. [...] od strony północnej jest częściowo wykonane na podmurówce - cokole, podczas, gdy - jak podnieśli skarżący - wszechstronna analiza materiału dowodowego oraz stan faktyczny temu zdecydowanie przeczy. Jest to informacja ich zdaniem nieprawdziwa, z uwagi na fakt, iż są to wkopane/wtopione krawężniki chodnikowe, które znajdują się poniżej ziemi i powstrzymują ziemię na działce nr ew. [...] przed spłynięciem razem z wodami opadowymi ze względu na różnicę poziomu terenu. O powyższym świadczą jednoznacznie w opinii skarżących szkice wykonane przez inspektorów nadzoru. Wskazali przy tym na nieczytelne notatki sporządzone w tej materii na wizji przez inspektorów, "wręcz podyktowane" przez J. K., nie odzwierciedlające prawidłowego stanu faktycznego, przez co nie stanowią rzetelnego i obiektywnego materiału dowodowego w sprawie.
W konsekwencji, skarżący wskazali na uchybienia popełnione przy ustalaniu stanu faktycznego sprawy. Podali m. in., iż organ II instancji nie podjął wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli - nie rozpatrzył całościowo materiału dowodowego zebranego w sprawie, jedynie bazując na wybiórczym i selektywnym fragmencie przedstawionych przez stronę dowodów.
Decyzją z dnia [...] listopada 2014 r. nr [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, działając na podstawie art. 54 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej p.p.s.a.), po rozpatrzeniu skargi M. i D. G., uchylił w całości własną decyzję nr [...] z dnia [...] września 2013 r. oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji z dnia [...] lipca 2013 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.
Wyrokiem z dnia 10 kwietnia 2014 r. sygn. akt VII SA/Wa 10/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie po rozpoznaniu skargi J. K., uchylił w pkt 1 ww. decyzję [...] WINB z dnia [...] listopada 2014 r. nr [...]. Wyrok ten uprawomocnił się z dniem 14 czerwca 2014 r.
Po tym wyroku organ wojewódzki przekazał do Sądu ww. skargę M. i D. G. wraz z aktami sprawy.
W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.
Pismem z dnia 1 września 2014 r., pełnomocnik uczestniczki postępowania J.K. wniósł o oddalenie skargi. Pismem z dnia [...] października 2014 r. wniósł natomiast o przeprowadzenie dowodu z opinii hydrogeologicznej dotyczącej stanu wody na gruncie na dz. ew. [...] i [...]położonej przy ul. [...] w miejscowości [...]w gm. [...], wykonanej we wrześniu 2014 r. przez mgr M. Z..
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga zasługiwała na uwzględnienie. Uwzględniając skargę Sąd podzielił zarzuty procesowe w niej podniesione i za konieczne uznał uchylenie nie tylko zaskarżonej decyzji, ale również decyzji ją poprzedzającej, na podstawie art. 135 p.p.s.a.
W ocenie Sądu, w sprawie przede wszystkim co najmniej przedwcześnie (bo w oparciu o wadliwie przeprowadzone postępowanie dowodowe) przyjęto, że postępowanie jest bezprzedmiotowe z przyczyny przedmiotowej i należy w I instancji zastosować art. 105 § 1 k.p.a.
Przypomnieć w tym miejscu trzeba, iż Sąd kontrolował w niniejszej sprawie decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2013 r. nr [...], którą to organ utrzymał w mocy decyzję organu powiatowego z dnia [...] lipca 2013 r. nr [...].
Tą ostatnią umorzono postępowanie prowadzone z urzędu (przy czym - w związku z pismami interwencyjnymi skarżących), w sprawie legalności budowy budynku sklepowo-magazynowego oraz odprowadzania wód opadowych z terenu działki nr ewid. [...] przy ul. [...]w [...], gm. [...]. W uzasadnieniu tego orzeczenia wskazano, iż wobec poczynionych ustaleń, brak jest podstaw do dalszego kontynuowania postępowania w ramach nadzoru budowlanego. Wskazano na to, iż wody opadowe są odprowadzane na teren własny i nie doszło do naruszenia § 29 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Natomiast, w zakresie budowy budynku podano, że powstał on w oparciu o pozwolenie na budowę, a inwestor zawiadomił o zakończeniu inwestycji. Zawiadomienie zostało przyjęte bez sprzeciwu. Z inwentaryzacji powykonawczej geodezyjnej wynika zaś, że budynek wybudowano zgodnie z projektem zagospodarowania działki. Organ II instancji podtrzymał tę ocenę, tak co do sposobu odprowadzania wód opadowych, jak i co do legalności inwestycji.
W ocenie Sądu, oba ww. orzeczenia, stwierdzające bezprzedmiotowość postępowania z uwagi na brak przedmiotu sprawy, są błędne. Zostały podjęte bez przeprowadzenia wyczerpującego postępowania wyjaśniającego, w zakresie o jakim mowa w uzasadnieniach tych orzeczeń. W efekcie, co najmniej przedwcześnie przyjęto w nich, iż w sprawie nie ma podstaw do ingerencji organu nadzoru budowlanego.
Podnieść przede wszystkim trzeba, iż ustalenia organów w tej sprawie nie tylko nie są pełne, ale też sprzeczne z materiałem dowodowym pozostającym w aktach. I tak, podnieść należy, iż podstawowy dowód stanowi protokół z czynności kontrolnych przeprowadzonych w dniu 21 maja 2013 r. na nieruchomości przy ul. [...] w [...], na podstawie art. 81a Prawa budowlanego. Protokół ten (jak i załączony do niego szkic), w obu spornych w tej sprawie kwestiach zawiera dość ogólnikowe i mało czytelne ustalenia.
Ustalenia w zakresie sposobu odprowadzania wód opadowych z działki, nie uwzględniają § 28 ww. rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, zgodnie z którym działka budowlana, na której sytuowane są budynki, powinna być wyposażona w kanalizację umożliwiającą odprowadzenie wód opadowych do sieci kanalizacji deszczowej lub ogólnospławnej – v. ust. 1. W razie braku możliwości przyłączenia do sieci kanalizacji deszczowej lub ogólnospławnej, dopuszcza się odprowadzanie wód opadowych na własny teren nieutwardzony, do dołów chłonnych lub do zbiorników retencyjnych (ust. 2). Żadnych ustaleń w kontekście treści tego przepisu -przed wydaniem decyzji w niniejszej sprawie- nie czyniono, na pewno nie wynika to z ww. protokołu z czynności kontrolnych. Nie ustalono tym samym, czy na ww. działce nr ewid. [...] zapewniono warunki przewidziane w ust. 2 § 28 wskazanego rozporządzenia, który to umożliwia odprowadzanie wód opadowych na własny teren utwardzony, przy czym wskazuje na potrzebę wykonania w takim przypadku nie tylko utwardzenia terenu ale też wykonania dołów chłonnych lub zbiorników retencyjnych. Nie można wobec tego przyjąć, aby kwestia związana ze sposobem odprowadzania wód opadowych z tej działki, została należycie wyjaśniona, skoro warunki określone w ww. przepisie w ogóle nie były w sprawie uwzględnione. Nie poczyniono bowiem w tym zakresie żadnych ustaleń, a przy ocenie sprawy w tej materii, ww. przepis pominięto.
Natomiast te ustalenia, które dotyczą usytuowania obiektu zrealizowanego na podstawie decyzji Wójta Gminy [...] z dnia [...] lipca 2003 r. nr [...] o udzieleniu pozwolenia na budowę budynku magazynowo - sklepowego (na ww. działce nr ew. [...]przy ul. [...]w [...]), wskazują na to, iż zrealizowany obiekt winien być posadowiony w ostrej granicy, natomiast usytuowany jest w odległości ok. 30 cm od istniejącego ogrodzenia. Tak zapisano w ww. protokole z czynności kontrolnych. W dalszej części protokół nie wyjaśnia jak ma się granica między działkami do wskazanego ogrodzenia, a wobec tego jak w istocie budynek ten został wykonany – tj. zlokalizowany, a więc, czy zgodnie z projektem zagospodarowania działki.
Na takim niewyczerpującym i mało czytelnym materiale dowodowym (albowiem akta zawierają nadto jedynie decyzję o pozwoleniu na budowę i dokumenty załączone przez inwestora do zawiadomienia o zakończeniu inwestycji), wydano ww. decyzje, w tym zaskarżoną. Przy czym, co do usytuowania obiektu organ I instancji pominął ustalenia zawarte w protokole z wizji i wskazał na dokumentację załączoną przez inwestora do zawiadomienia o zakończeniu inwestycji, która jak stwierdził, nie budzi wątpliwości pod względem usytuowania budynku i jego realizacji zgodnie z zatwierdzonym projektem budowlanym. Organ odwoławczy tę ocenę podtrzymał, wskazując jedynie na skutecznie złożone przez inwestora zawiadomienie o zakończeniu inwestycji oraz stwierdzając bez wskazania na konkretne dowody, iż przedmiotowy budynek zrealizowano bez odstępstw. Zauważyć przy tym trzeba, że dokumentacja załączona do zawiadomienia o zakończeniu budowy i zamiarze przystąpienia do użytkowania, w tym – geodezyjna inwentaryzacja obiektu budowlanego nie pozwala na wyciągnięcie tak jednoznacznych wniosków, jak uczyniły to organy orzekające w sprawie. Nie sposób na podstawie w szczególności tego ostatniego dokumentu ustalić, czy budynek powstał w granicy czy też w pewnej odległości od niej, wynoszącej od 8 do 29 cm, czy 40 cm, bo takie dane z akt sprawy wynikają. W aktach tych znajduje się bowiem kopia decyzji Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2011 r. nr [...] wydana po rozpatrzeniu odwołania J. K. od decyzji Starosty [...] nr [...] z dnia [...] sierpnia 2011 r. zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej M. i D. G. pozwolenia na budowę budynku na działce nr [...]przy ul. [...] w [...]. Decyzją tą Wojewoda uchylił ww. decyzję organu I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia, a w uzasadnieniu jako jeden z powodów wydania takiego rozstrzygnięcia wskazał na to, że projektowany budynek ma być usytuowany w ostrej granicy, tj. dobudowany do budynku już istniejącego w granicy na działce o nr ewid [...]. Ale, jak oświadczyła odwołująca się J. K. jej zabudowa znajduje się w odległości ok. 40 cm od granicy. Do odwołania dołączyła "protokół wyznaczenia granic z dnia 7 listopada 2008 r. nr [...]", a wynika z niego, że budynek J.K. nie jest zlokalizowany w granicy działki, lecz w odległości od niej, tj. od 8 do 29 cm. Powyższe choć było wskazywane w postępowaniu przez skarżących, zostało całkowicie zbagatelizowane przez organy orzekające w niniejszej sprawie.
W konsekwencji, w ocenie Sądu, wskazanych powyżej rozstrzygnięć, opartych na niepełnych ustaleniach organów, nie sposób uznać za prawidłowe. Nie wyjaśniają one należycie sprawy ani w zakresie sposobu odprowadzania wód opadowych ze spornej działki, ani w zakresie legalności inwestycji – jej realizacji zgodnie z zatwierdzonym projektem budowlanym, przewidującym (jak podnoszą organy) usytuowanie budynku w ostrej granicy z działką sąsiednią. W tym drugim aspekcie nie wzięto pod uwagę ani projektu budowlanego (bo tym organy nadzoru budowlanego orzekając nie dysponowały – akta na to nie wskazują), ani zastrzeżeń skarżących związanych z ustaleniami poczynionymi przez organ architektoniczno-budowlany w ich sprawie, z ich wniosku o pozwolenie na budowę.
Dlatego też, dostrzegając powyższe uchybienia popełnione w sprawie w obu instancjach, Sąd uznał, iż sprawa wymaga właściwego wyjaśnienia od początku, ze szczególnym uwzględnieniem stanowiska skarżących, stąd też konieczne jest uchylenie decyzji obu instancji.
W ocenie Sądu, oba ww. orzeczenia, stwierdzające bezprzedmiotowość postępowania, są bowiem błędne, wydane z naruszeniem art. 7, art. 77 § 1 i 80 k.p.a. Obie te decyzje nie wyjaśniają dokładnie stanu sprawy i w konsekwencji zasadności zastosowania art. 105 § 1 k.p.a. Z obu tych decyzji nie wynika, aby ich wydanie poprzedzono wyczerpująco przeprowadzonym postępowaniem wyjaśniającym w zakresie pozwalającym na wykluczenie konieczności jego kontynuowania i wydania decyzji merytorycznej w ramach nadzoru budowlanego. Z uwagi na brak właściwego postępowania w efekcie nie wykluczono -w szczególności- konieczności prowadzenia postępowania naprawczego uregulowanego w art. 51 Prawa budowlanego, a znajdującego zastosowanie m. in. w sytuacji prowadzenia robót w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę bądź w przepisach – v. art. 50 ust. 1 pkt 4. To zaś w związku z ewentualnym usytuowaniem obiektu w sposób niezgodny z pozwoleniem na budowę i zatwierdzonym projektem budowlanym, a jednocześnie uniemożliwiającym realizację inwestycji przez skarżących na działce nr ewid. [...], w granicy z działką o nr ewid. [...]. Należy przy tym podnieść, iż prawnie skuteczne jest zawiadomienie o zakończeniu budowy i przystąpieniu do użytkowania tylko w odniesieniu do obiektów wybudowanych zgodnie z projektem budowanym i warunkami pozwolenia na budowę lub ze zmianami nieodstępującymi w sposób istotny od tych warunków.
Z tych też przyczyn Sąd podzielił większość zarzutów podniesionych w skardze, zgadzając się przede wszystkim ze skarżącymi co do wadliwego zastosowania (wobec poczynienia niepełnych ustaleń w sprawie) w I instancji art. 105 § 1 k.p.a. oraz naruszenia art.art. 6, 7, 77 § 1 k.p.a. poprzez brak właściwego postępowania wyjaśniającego w ramach kompetencji posiadanych przez organy nadzoru budowlanego. Sąd podzielił również zarzut skargi dotyczący naruszenia art. 107 k.p.a., a to w szczególności z przyczyn już podniesionych.
Orzekając ponownie w sprawie organ I instancji winien uwzględnić powyższe uwagi Sądu i uzupełnić postępowanie dowodowe tak, aby możliwa była ocena w zakresie podnoszonym przez skarżących. Przede wszystkim organ winien raz jeszcze z udziałem wszystkich stron postępowania przeprowadzić wizję na spornej działce o nr ewid. [...], poczynić przy tym ustalenia w zakresie sposobu odprowadzania wód opadowych z tej działki, nadto – włączyć w poczet materiału dowodowego przywołany w ww. decyzji organu architektoniczno-budowlanego "protokół wyznaczenia granic z dnia 7 listopada 2008 r. nr [...]".
W tej sytuacji, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 135 i art. 152 oraz art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło