VII SA/Wa 1458/09

WyrokWSA w Warszawie2010-01-21

Skład orzekający: Bogusław Cieśla, Mariola Kowalska, Jolanta Zdanowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o pozwoleniu na budowę, która została wydana z rażącym naruszeniem warunków określonych w decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, może zostać uznana za nieważną?
Ratio decidendi
Decyzja o pozwoleniu na budowę wydana z rażącym naruszeniem warunków określonych w decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu stanowi podstawę do stwierdzenia jej nieważności. Niezgodność projektu budowlanego z decyzją o warunkach zabudowy, w tym przekroczenie dopuszczalnej liczby kondygnacji i powierzchni zabudowy, jest oczywistym i bezspornym naruszeniem prawa, które uniemożliwia akceptację takiej decyzji z punktu widzenia praworządnego państwa.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi S. D. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję Wojewody stwierdzającą nieważność decyzji Burmistrza Miasta i Gminy S. z 2000 r. zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę jednorodzinnego domu mieszkalnego. Organ uznał, że projekt budowlany przewidywał budowę dwukondygnacyjnego domu o powierzchni zabudowy 126 m², co naruszało warunki decyzji o warunkach zabudowy, która dopuszczała budynek parterowy o powierzchni zabudowy 90 m². S. D. zarzuciła, że działała w dobrej wierze, a wybudowany dom został odebrany przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę S. D.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogusław Cieśla, , Sędzia WSA Mariola Kowalska (spr.), Sędzia WSA Jolanta Zdanowicz, Protokolant Katarzyna Zychora, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 stycznia 2010 r. przy udziale Prokuratora Prokuratury Rejonowej w W. M. M. sprawy ze skargi S. D. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2009 r. znak [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji skargę oddala Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lipca 2009 r., znak: [...] Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) – zwanej dalej k.p.a., po rozpatrzeniu odwołania S. D. od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] maja 2009 r., znak: [...], stwierdzającej nieważność decyzji Burmistrza Miasta i Gminy S. z dnia [...] października 2000 r., Nr [...], zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej J. D. pozwolenia na budowę mieszkalnego jednorodzinnego na działce nr [...], przy ul. [...] [...], - utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Postępowanie administracyjne prowadzone w niniejszej sprawie miało następujący przebieg. Decyzją z dnia [...] maja 2009 r., znak: [...] - po wszczęciu postępowania z urzędu wskutek sprzeciwu Prokuratora Prokuratury Rejonowej [...] w B., Wojewoda [...] stwierdził nieważność decyzji Burmistrza Miasta i Gminy S. z dnia [...] października 2000 r., Nr [...] zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej J. D. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego, na działce nr [...], przy ul [...] [...]. Po rozpatrzeniu odwołania S. D. od powyższej decyzji, zapadła zaskarżona w niniejszej sprawie decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2009 r. W jej uzasadnieniu organ zaznaczył, iż zarówno S. D. jak i I. D., jako współwłaściciele nieruchomości nr [...], na której została zaprojektowana sporna inwestycja, są stroną postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Burmistrza Miasta i Gminy S. z dnia [...] października 2000r., Nr [...]. Bez znaczenia przy tym pozostaje fakt, iż wnosząca odwołanie S. D. nie brała udziału w postępowaniu przed organem I instancji, gdyż zgodnie z orzecznictwem sądowoadministracyjnym przyjmuje się, że prawo do wniesienia odwołania służy nie tylko stronie, która brała udział w postępowaniu przed organem I instancji, ale także stronie, która nie brała udziału w tym postępowaniu. Ponadto uzasadniając swe rozstrzygnięcie organ opisał instytucję stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej oraz przywołał treść art. 35 ust. 1 ustawy Prawo budowlane i § 3 pkt, 12, 13 i 14 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. z 1999r. Nr 15 poz. 140 z późn. zm.). Następnie wskazał, iż dla spornej inwestycji została wydana decyzja Burmistrza Miasta i Gminy S. z dnia [...] sierpnia 2000 r., znak: [...] o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Zgodnie z pkt 1 tej decyzji należało zaprojektować budynek jednorodzinny, wolnostojący, murowany, parterowy, z dachem płaskim o powierzchni zabudowy 90 m2. Wskazał również, że zatwierdzony decyzją Burmistrza Miasta i Gminy S. z dnia [...] października 2000r., Nr [...., projekt budowlany przewiduje budowę domu jednorodzinnego dwukondygnacyjnego (parter + piętro) o powierzchni zabudowy 126 m². Z rysunku nr 6 projektu budowlanego wynika, że część parterowa budynku została zaprojektowana powyżej terenu, a zatem stanowi pierwszą kondygnację. Natomiast na I piętrze zaplanowano trzy pokoje, kuchnię, łazienkę + WC oraz taras (rys. nr 4), co pozwala jednoznacznie stwierdzić, że stanowi ono drugą kondygnację. Mając na uwadze powyższe organ uznał, iż inwestycja polegająca na budowie domu jednorodzinnego dwukondygnacyjnego, na działce [...] nie spełnia warunku wynikającego z pkt 1 decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu z dnia [...] sierpnia 2000 r., znak: [...], co stanowi rażące naruszenie art. 35 ust. 1 pkt 1 b ustawy Prawo budowlane. W ocenie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego zarówno oczywistość, jak i ciężar gatunkowy naruszenia wymienionego przepisu oraz skutki społeczno-gospodarcze i ekonomiczne wywołane tym naruszeniem powodują, że badana w trybie nadzoru decyzja Burmistrza Miasta i Gminy S. z dnia [...] października 2000r., Nr [...] nie jest możliwa do zaakceptowania z punktu widzenia praworządnego państwa i należało stwierdzić jej nieważność. Odnosząc się do zarzutów odwołania organ II instancji podkreślił, iż inwestor ma obowiązek spełnić wszystkie warunki wynikające z art. 35 ust. 1 ustawy Prawo budowlane. Okoliczność, że spełnił inne wymogi, nałożone w/w przepisem nie usprawiedliwia niezgodności projektu budowlanego z decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na wymienioną decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2009 r. złożyła S. D. wnosząc o jej uchylenie. Uzasadniając skargę wskazała, iż występując z wnioskiem o pozwolenie na budowę do Urzędu Miasta i Gminy w S. działała w dobrej wierze, gdyż po przygotowaniu projektu budowlanego złożyła projekt do Urzędu Miasta i Gminy w S. i został on zaakceptowany przez organ. Podając we wniosku zabudowę ok. 90 m, miała na myśli powierzchnię mieszkalną, i taką posiada. Ponadto wskazała, że wybudowała dom zgodnie z projektem, a po zakończeniu budowy dom został odebrany przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji, wnosząc o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga S. D. nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2009 r. nie narusza prawa. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. W świetle powołanego przepisu, do kompetencji sądu administracyjnego należy więc badanie aktów administracyjnych pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego. Na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) sąd uwzględnia skargę tylko w przypadku stwierdzenia naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych, mających wpływ na wynik sprawy, wad w postępowaniu administracyjnym. Wskazać należy, iż kontrolowana w niniejszym postępowaniu przez Sąd decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2009 r. jak również poprzedzająca ją decyzja Wojewody [...] z dnia [...] maja 2009 r. wydane zostały w trybie stwierdzenia nieważności decyzji, który jest nadzwyczajnym trybem postępowania administracyjnego i którego przesłanki zastosowania zostały enumeratywnie wymienione w art. 156 § 1 k.p.a. Tryb ten jest wyjątkiem od wyrażonej w art. 16 k.p.a. zasady ogólnej trwałości decyzji administracyjnej, a organ administracji publicznej orzekający w tym trybie, posiada jedynie uprawnienia kasacyjne tzn. rozstrzyga tylko i wyłącznie w kwestii istnienia bądź nieistnienia - w dacie wydania kontrolowanej w trybie stwierdzenia nieważności decyzji - przesłanek z art. 156 § 1 k.p.a., nie rozstrzyga zaś o istocie sprawy będącej przedmiotem postępowania prowadzonego w trybie zwykłym. Aby stwierdzić nieważność badanej decyzji należy bezspornie ustalić zaistnienie jednej z przesłanek enumeratywnie wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a. Jedną z przesłanek stwierdzenia nieważności decyzji jest wydanie decyzji z rażącym naruszeniem prawa (art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.), które określane jest w orzecznictwie sądowoadministracyjnym oraz w doktrynie prawa i postępowania administracyjnego jako oczywiste i bezsporne naruszenie przepisu prawa. W niniejszej sprawie, w postępowaniu nieważnościowym kontrolowana była zarówno przez Wojewodę [...] jak i Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego decyzja Burmistrza Miasta i Gminy S. z dnia [...] października 2000 r., Nr [...] zatwierdzająca projekt budowlany i udzielająca J. D. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce nr [...], przy ul [...] [...]. Zgodnie z art. 34 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, projekt budowlany powinien spełniać wymagania określone w decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. W myśl obowiązującego w okresie wydawania decyzji o pozwoleniu na budowę przepisu art. 47 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. z 1999 r., Nr 15, poz. 139 z późn. zm.), warunki zabudowy i zagospodarowania terenu, ustalone w decyzji, wiążą organ wydający pozwolenie na budowę. Wskazać należy, iż przepis ten nie tylko rodzi obowiązki po stronie organu wydającego pozwolenie na budowę, ale też stwarza prawa po stronie podmiotu, który uzyskał decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. W oparciu o tę decyzję może on projektować obiekt budowlany, jego funkcję oraz zagospodarowanie terenu. Organ wydający pozwolenie na budowę nie może zaś zmieniać tych warunków (zob. np. wyrok WSA w Warszawie z dnia 16 lutego 2006 r., VII SA/Wa 1450/05 niepubl.). Stosownie do art. 35 ust. 1 pkt 1 b ustawy Prawo budowlane właściwy organ ma obowiązek sprawdzenia przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z wymaganiami decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Z akt przedmiotowej sprawy wynika, iż dla planowanej przez J. D. inwestycji została wydana decyzja Burmistrza Miasta i Gminy S. z dnia [...] sierpnia 2000 r., znak: [...] o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Zgodnie z pkt 1 tej decyzji należało zaprojektować budynek jednorodzinny, wolnostojący, murowany, parterowy, z dachem płaskim o powierzchni zabudowy 90 m2. Z akt przedmiotowej sprawy wynika również, że zatwierdzony decyzją Burmistrza Miasta i Gminy S. z dnia [...] października 2000 r., Nr [...], projekt budowlany przewidywał budowę domu jednorodzinnego dwukondygnacyjnego (parter + piętro) o powierzchni zabudowy 126 m². Z rysunku nr 6 projektu budowlanego wynika, że część parterowa budynku została zaprojektowana powyżej terenu, a zatem, zgodnie z § 3 pkt 14 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. z 1999r. Nr 15 poz. 140 z późn. zm.) stanowi ona pierwszą kondygnację. Natomiast na I piętrze zaplanowano trzy pokoje, kuchnię, łazienkę + WC oraz taras (rys. nr 4), co stanowi drugą kondygnację budynku. Mając na uwadze powyższe, stwierdzić należy, iż inwestycja zatwierdzona decyzją Burmistrza Miasta i Gminy S. z dnia [...] października 2000 r., Nr [...], polegająca na budowie domu jednorodzinnego dwukondygnacyjnego nie spełnia warunku określonego w pkt 1 decyzji Burmistrza Miasta i Gminy S. z dnia [...] sierpnia 2000 r., znak: [...] o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, gdyż przekracza dopuszczoną tą decyzją liczbę kondygnacji oraz powierzchnię zabudowy. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się, iż naruszenie wymagań określonych w decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli jest ona wymagana zgodnie z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, stanowi rażące naruszenie art. 34 ust. 1 ustawy Prawo budowlane (zob. np. wyrok WSA w Warszawie z dnia 28 lutego 2006 r., VII SA/Wa 1061/05 niepubl., wyrok NSA z dnia 3 czerwca 2008 r., II OSK 599/07, LEX nr 396625). Sąd podziela zdanie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, iż Burmistrz Miasta i Gminy S. wydając decyzję z dnia [...] października 2000 r., Nr [...] dopuścił się rażącego naruszenia art. 34 ust. 1 i art. 35 ust. 1 pkt 1 b ustawy Prawo budowlane. Podziela także przekonanie organu, że oczywistość, jak i ciężar gatunkowy naruszenia wymienionego przepisu spowodowały, że badana w trybie nadzoru decyzja Burmistrza Miasta i Gminy S. z dnia [...] października 2000r., Nr [...] nie była możliwa do zaakceptowania z punktu widzenia praworządnego państwa i należało stwierdzić jej nieważność. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, orzekł w wyroku w trybie przepisu art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz.1270 z późn. zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło