VII SA/Wa 1458/12
PostanowienieWSA w Warszawie2012-09-11
Skład orzekający: Referendarz sądowy Justyna Wtulich
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawcy, utrzymujący się z emerytur i ponoszący znaczne wydatki na leczenie, utrzymanie domu i remont, spełniają przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie radcy prawnego z urzędu?Ratio decidendi
Wnioskodawcy, utrzymujący się z emerytur i ponoszący znaczące wydatki na leczenie, utrzymanie domu oraz remont, wykazali, że nie są w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania (w tym kosztów ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika) bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. W związku z tym przyznano im prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie radcy prawnego z urzędu.Stan faktyczny
Wnioskodawcy E.W. i W.W. złożyli do WSA w Warszawie wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez ustanowienie radcy prawnego z urzędu w sprawie ze skargi na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Wnioskodawcy utrzymują się z emerytur, posiadają dom jednorodzinny, są zadłużeni w banku i ponoszą znaczne wydatki na leczenie, utrzymanie domu i remont. Po wezwaniu do złożenia dodatkowych wyjaśnień, przedstawili szczegółowe zestawienie rocznych dochodów i wydatków.Rozstrzygnięcie
Przyznano E.W. i W.W. prawo pomocy poprzez ustanowienie radcy prawnego z urzędu.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Justyna Wtulich Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 11 września 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku E.W. i W.W. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi E.W. i W.W. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] znak : [...] w przedmiocie : odmowy wydania dokumentów postanawia : przyznać E.W. i W.W. prawo pomocy poprzez ustanowienie radcy prawnego z urzędu.
W dniu 26 lipca 2012 r. (data stempla biura podawczego) do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynął uzupełniony przez E.W. i W.W. formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, w którym wnieśli o ustanowienie radcy prawnego z urzędu.
Z nadesłanego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że wnioskodawcy wspólnie prowadzą gospodarstwo domowe i utrzymują się z dochodów uzyskiwanych z tytułu emerytur oraz dodatku pielęgnacyjnego z Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej o łącznej wysokości 3.523,89 złotych brutto miesięcznie.
Wnioskodawcy podali, że posiadają dom jednorodzinny o powierzchni 110 m ² na działce o powierzchni 452 m ². Innych nieruchomości, zasobów pieniężnych oraz przedmiotów wartościowych wnioskodawcy oznajmili, że nie posiadają. Zaznaczyli, że są zadłużeni w banku spółdzielczym na kwotę 2.040,00 złotych. W uzasadnieniu wniosku wnioskodawcy oświadczyli, że są starszymi (87 i 71 lat), schorowanymi ludźmi. Wskazali, że mają problemy finansowe związane ze znacznymi wydatkami finansowymi jakie ponoszą na leczenie, utrzymanie domu i remont, na który w ubiegłym roku wydali 9.052,77 złotych.
Zarządzeniem z dnia 3 sierpnia 2012 r. wezwano wnioskodawców do złożenia dodatkowych wyjaśnień dotyczących nadesłanego wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez podanie jakie ponoszą miesięczne koszty stałe związane z utrzymaniem domu o powierzchni 110 m ², należało je wyszczególnić i podać ich wysokość (np. z tytułu opłat za energię elektryczną, gaz, wodę, telefon, wywóz nieczystości, podatek, ubezpieczenia, itp.). Zapytano wnioskodawców także jaką kwotę miesięcznie przeznaczają na bieżące potrzeby życia codziennego, (tj. na zakup żywności, odzieży, środków chemicznych, itp.) oraz jaką kwotę miesięcznie przeznaczają na leczenie i zakup lekarstw. Zwrócono się do wnioskodawców z zapytaniem skąd posiadali środki finansowe na leczenie w 2011 r. w wysokości 4.733,27 złotych oraz na remont domu i zakup pieca grzewczego w wysokości 4.319,50 złotych skoro wskazane zadłużenie w banku spółdzielczym wynosi 2.040,00 złotych, a łącznie poniesione ww. wydatki wyniosły 9.052,77 złotych. Wezwano wnioskodawców do wskazania, czy otrzymują pomoc od rodziny, dzieci, organizacji społecznych lub państwowych, jeśli tak, należało podać od kogo, w jakiej wysokości lub formie.
W dniu 17 sierpnia 2012 r. (data stempla biura podawczego) do Sądu wpłynęły żądane dodatkowe wyjaśnienia.
Z nadesłanych informacji wynika, że wnioskodawcy nie korzystali dotychczas z pomocy rodziny, dzieci, organizacji społecznych lub państwowych. Oświadczyli, że wszelkie wydatki związane z utrzymaniem domu i zakupem żywności oraz leków realizowane są z ich dochodów z tytułu emerytur. Wnioskodawcy nadesłali zestawienie ich rocznych dochodów i wydatków poniesionych w 2011 r. z uwzględnieniem wydatków na konieczny zakup pieca grzewczego i niezbędnych leków.
Z przedstawionego zestawienia wynika, że roczne dochody wnioskodawców z tytułu emerytur wyniosły 39.117,60 złotych, co miesięcznie stanowi kwotę w wysokości 3.259,80 złotych. Wnioskodawcy wskazali, że w 2011 r. ponieśli wydatki w wysokości 22.784,08 złotych, których wykaz dołączyli. Wyszczególnili, iż na roczne wydatki w wysokości 22.784,08 złotych składają się koszty ponoszone z tytułu ubezpieczenia w PZU kwartalnie w wysokości 425,20 złotych, ubezpieczenie żony w wysokości 125,00 złotych, ubezpieczenie domu w wysokości 345,00 złotych, z tytułu rocznych opłat za telefon stacjonarny w wysokości 661,41 złotych, opłat za telefon komórkowy w wysokości 980,55 złotych, za wodę i ścieki w wysokości 1.149,28 złotych, za energię elektryczną w wysokości 1.352,98 złotych, za energię gazową do ogrzewania domu i gotowania w wysokości 6.075,60 złotych, za wywóz nieczystości w wysokości 314,29 złotych, na podatek w wysokości 262,00 złotych, na zakup pieca grzewczego i materiałów budowlano – remontowych w wysokości 4.319,50 złotych, na zakup leków w wysokości 4.733,27 złotych rocznie oraz na spłatę zaciągniętej pożyczki w banku w wysokości 2.040,00 złotych, co łącznie stanowi kwotę w wysokości 22.784,08 złotych. Pozostała kwota w wysokości 16.333,52 po podzieleniu przez 12 miesięcy daje kwotę w wysokości 1.361,00 złotych miesięcznie, która pozostaje wnioskodawcom na bieżące potrzeby życia codziennego.
W niniejszej sprawie zważono, co następuje :
Przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 270) zwanej dalej p.p.s.a. przewidują możliwość przyznania stronom postępowania prawa pomocy. Prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie całkowitym (art. 245 § 2 p.p.s.a) lub częściowym (art. 245 § 3 p.p.s.a.), przy czym jego przyznanie uzależnione jest od spełnienia przez stronę ustawowo przewidzianych przesłanek. Zgodnie z art. 246 § 1 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), a w zakresie częściowym – gdy wykaże , że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2). Żądanie ustanowienia radcy prawnego z urzędu jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym.
Stosownie zaś do treści art. 246 § 1 pkt 2 ustawy p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, gdy osoba wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przyjętą regułą jest, iż obowiązkiem stron jest ponoszenie kosztów związanych z udziałem w postępowaniu. Przyznanie prawa pomocy jest instytucją wyjątkową, przysługującą jedynie w sytuacjach, gdy poniesienie kosztów przez stronę spowodowałoby u niej uszczerbek w środkach utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z konstrukcji powołanego przepisu wynika, że ciężar udowodnienia istnienia okoliczności, które mogłyby stanowić podstawę przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie spoczywa na stronie.
Oceniając sytuację finansową wnioskodawców uznano, że wykazali oni, iż zachodzą przesłanki do przyznania im prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Stwierdzono, że wnioskodawcy utrzymujący się samodzielnie z dochodów uzyskiwanych z tytułu emerytur przy ponoszonych wydatkach nie są w stanie ponieść kosztów związanych z ustanowieniem profesjonalnego pełnomocnika z wyboru, bez spowodowania uszczerbku we własnym koniecznym utrzymaniu.
Z tego względu, przyznano wnioskodawcom prawo pomocy we wnioskowanym zakresie poprzez ustanowienie radcy prawnego z urzędu.
Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło