VII SA/Wa 146/14

Referendarz sądowy Justyna Wtulich Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 14 lutego 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku H. K. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi H. K. na decyzję [...]Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2013 r. nr [...] w przedmiocie : nakazu rozbiórki postanawia : odmówić H. K. prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w dniu 10 lutego 2014 r. (data stempla biura podawczego) wpłynął formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, w którym wnioskodawca wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Z nadesłanego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że we wspólnym gospodarstwie domowym z wnioskodawcą pozostaje żona. Wnioskodawca podał, że wraz z żoną utrzymują się z dochodu uzyskiwanego z tytułu emerytur o łącznej wysokości 5.845,00 złotych miesięcznie. Wnioskodawca wskazał, że posiada mieszkanie o powierzchni 43 m ² oraz posiada samochód osobowy marki Honda City rok produkcji 2009 r. Nadmienił, że żona jest współwłaścicielką mieszkania o powierzchni 52 m ². Wnioskodawca zaznaczył, że wspomaga finansowo niepełnosprawną córkę z orzeczonym na stałe znacznym stopniem niepełnosprawności. W niniejszej sprawie zważono, co następuje : Przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a. przewidują możliwość przyznania stronom postępowania prawa pomocy. Prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie całkowitym (art. 245 § 2 p.p.s.a) lub częściowym (art. 245 § 3 p.p.s.a.), przy czym jego przyznanie uzależnione jest od spełnienia przez stronę ustawowo przewidzianych przesłanek. Zgodnie z art. 246 § 1 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), a w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2). W niniejszej sprawie wnioskodawca wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Stosownie zaś do treści art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym dotyczącym w niniejszej sprawie zwolnienia z kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego z urzędu następuje gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Z konstrukcji powołanego przepisu wynika, że ciężar udowodnienia istnienia okoliczności, które mogłyby stanowić podstawę przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie spoczywa na stronie. Podkreślić należy, że udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą dofinansowania jej z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe (por. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka –Medek, wyd. Zakamycze 2005, s. 594). Oceniając sytuację finansową wnioskodawcy uznano, że nie znajduje się on w sytuacji finansowej uzasadniającej przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Wskazać należy, że wnioskodawca posiada do dyspozycji stały, niemały dochód miesięczny uzyskiwany z tytułu emerytur o łącznej wysokości 5.845,00 złotych miesięcznie. Wnioskodawca posiada mieszkanie o powierzchni 43 m ², a żona jest współwłaścicielką mieszkania o powierzchni 52 m ². Wnioskodawca posiada także pięcioletni samochód marki Honda City. Stwierdzono zatem, że wnioskodawca posiadając z małżonką stały, niemały dochód miesięczny w powyższej wysokości jest w stanie samodzielnie ponieść koszty sądowe i nie spowoduje to utraty jego płynności finansowej. Podkreślić należy, że prawo pomocy jako instytucja o charakterze wyjątkowym, może mieć zastosowanie tylko wobec osób, które znajdują się w bardzo trudnej sytuacji materialnej, w szczególności osób rzeczywiście ubogich, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia, bądź środki te są bardzo ograniczone i zaspokajają tylko podstawowe potrzeby życiowe. W szczególności prawo pomocy powinno być udzielane przede wszystkim osobom bezrobotnym, samotnym, bez źródeł stałego dochodu i bez majątku. Skarżący zaś do grona takich osób nie należy posiada bowiem stały, niemały dochód miesięczny uzyskiwany z tytułu emerytur oraz majątek w postaci mieszkania i samochodu. Stwierdzić zatem należy, że przy takiej wysokości uzyskiwanych dochodów nie można uznać wnioskodawcę za osobę ubogą znajdującą się w bardzo trudnej sytuacji materialnej, bądź pozbawioną środków do życia, co kwalifikowałoby go do przyznania prawa pomocy. Przedstawione powyżej okoliczności wskazują, że sytuacja materialna wnioskodawcy nie jest na tyle trudna by nie był on w stanie z uzyskiwanego dochodu ponieść kosztów sądowych w sprawie, jak również kosztów związanych z ustanowieniem profesjonalnego pełnomocnika z wyboru. Podkreślić należy, że strona wnosząc skargę do Sądu winna się liczyć z koniecznością ponoszenia kosztów sądowych w sprawie i wygospodarować na ten cel odpowiednie środki ograniczając niektóre wydatki nie będące niezbędnymi bądź też poprzez zgromadzenie środków finansowych na poniesienie kosztów sądowych w sprawie. Tak więc strona powinna w procedurze planowania uwzględnić również ewentualność uczestnictwa w procesach sądowych i poczynić konieczne oszczędności na ten cel (tak: postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 lipca 2004 r., FZ 131/04, niepublikowane). Biorąc pod uwagę powyższe dane stwierdzono, że wnioskodawca przy wysokości uzyskiwanych z małżonką stałych dochodów miesięcznych jest w stanie ponieść koszty sądowe samodzielnie, jak również koszty związane z ustanowieniem profesjonalnego pełnomocnika z wyboru i nie spowoduje to utraty płynności finansowej jego oraz żony. Z powyższych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. orzeczono, jak w sentencji postanowienia.