VII SA/Wa 1461/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosława Kowalska, , Sędzia WSA Ewa Machlejd (spr.), Sędzia WSA Jolanta Zdanowicz, Protokolant Katarzyna Zychora, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 listopada 2009 r. sprawy ze skargi M. N. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2009 r. nr [...] w przedmiocie wymierzenia grzywny z tytułu samowolnego przystąpienia do użytkowania I. stwierdza nieważność zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia organu pierwszej instancji, II. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego M. N. kwotę 400 zł (czterysta złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla m.W. postanowieniem z dnia [...] maja 2009 r. nr [...], na podstawie art. 57 ust. 7 w zw. z art. 54 i 59f ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 ze zm.), wymierzył M. N. karę w wysokości 10.000 zł za samowolne przystąpienie do użytkowania zrealizowanej części budynku mieszkalnego jednorodzinnego w zabudowie bliźniaczej z garażem na nieruchomości stanowiącej działkę nr ew. [...] z ob. [...] przy ul. [...] w W. Na powyższe postanowienie wniósł zażalenie M. N. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] czerwca 2009 r. nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), zwanej dalej k.p.a., po rozpatrzeniu zażalenia M. N., utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia organ wskazał, że postanowieniem z dnia [...] lipca 2008 r. organ wymierzył M. N. kolejną karę w wysokości 10.000 zł za samowolne przystąpienie do użytkowania zrealizowanej części budynku mieszkalnego jednorodzinnego w zabudowie bliźniaczej z garażem na nieruchomości stanowiącej działkę nr ew. [...] z obr. [...] przy ul. [...] w W. Postanowieniem z dnia [...] września 2008 r. organ drugiej instancji utrzymał powyższe postanowienie w mocy. W wyniku kolejnych oględzin przeprowadzonych w dniu 13 maja 2009 r. ustalono, że na przedmiotowej nieruchomości znajduje się w stanie nie zmienionym częściowo wybudowany budynek mieszkalny w zabudowie bliźniaczej z garażem. Ustalono także, iż zrealizowana część w/w budynku użytkowana jest z naruszeniem przepisów ustawy Prawo budowlane. Wobec powyższego postanowieniem z dnia [...] maja 2009 r. wymierzył M. N. karę w wysokości 10.000 zł za samowolne przystąpienie do użytkowania zrealizowanej części budynku mieszkalnego jednorodzinnego w zabudowie bliźniaczej z garażem na nieruchomości stanowiącej działkę nr ew. [...] z obr. [...] przy ul. [...] w W. Organ stwierdził, że z materiału dowodowego zebranego w sprawie, w szczególności z protokołu oględzin z dnia 13 maja 2009 r. wynika, że w garażu częściowo zrealizowanego budynku mieszkalnego jednorodzinnego w zabudowie bliźniaczej na nieruchomości stanowiącej działkę nr ew. [...] z obr. [...] przy ul. [...] w W., znajdują się urządzenia służące do wytwarzania artykułów i tworzyw sztucznych, tzn. wtryskarka z której wywiewy odprowadzane są prowizoryczną rurą z tworzywa sztucznego ponad strop garażu. Ponadto, do protokołu M. N. złożył oświadczenie, że w pomieszczeniu garażu w dalszym ciągu prowadzona jest działalność gospodarcza polegająca na wytwarzaniu wyrobów z tworzyw sztucznych. Organ zauważył, iż w przedmiotowej sprawie PINB dla m.W. uprzednio nakładał już na inwestora kary z tytułu nielegalnego użytkowania, lecz skarżący nadal samowolnie użytkuje częściowo zrealizowany obiekt budowlany. W ocenie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, organ pierwszej instancji zasadnie wymierzył M. N. karę z tytułu nielegalnego użytkowania. Skargę na powyższe postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł M. N. Skarżący zarzucił, organom nadzoru budowlanego uchylanie się od przeprowadzenia czynności ustalenia, czy jest konieczna stała obecność skarżącego w przedmiotowym obiekcie. W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu oraz wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga jest zasadna. Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, badając prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafność ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu. Sąd administracyjny, uwzględniając skargę, uchyla decyzję w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa, dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub też inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Jeżeli natomiast zachodzą przyczyny określone w art. 156 k.p.a., stwierdza nieważność decyzji w całości lub w części. Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., rozstrzygając sprawę, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi i może zastosować przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa wobec aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach, prowadzonych w granicach sprawy, której skarga dotyczy, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 p.p.s.a.). Sąd kontrolował postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2009 r. nr [...], utrzymujące w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla m.W. z dnia [...] maja 2009 r. nr [...], wymierzające M. N. karę w wysokości 10.000 zł za samowolne przystąpienie do użytkowania zrealizowanej części budynku mieszkalnego jednorodzinnego w zabudowie bliźniaczej z garażem na nieruchomości stanowiącej działkę nr ew. [...] z ob. [...] przy ul. [...] w W. Podstawę prawną postanowienia w przedmiocie wymierzenia kary za samowolne przystąpienie do użytkowania części budynku mieszkalnego stanowił art. 57 ust. 7 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 ze zm.). Zgodnie z cytowanym przepisem prawnym, w przypadku stwierdzenia przystąpienia do użytkowania obiektu budowlanego lub jego części z naruszeniem przepisów art. 54 i 55, właściwy organ wymierza karę z tytułu nielegalnego użytkowania obiektu budowlanego. Do kary tej stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące kar, o których mowa w art. 59f ust. 1, z tym że stawka opłaty podlega dziesięciokrotnemu podwyższeniu. W ocenie Sądu, zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji obarczone są wadą nieważności, określoną w art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. stanowiącym, iż organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną. Wskazać bowiem należy, że sprawa samowolnego przystąpienia do użytkowania przedmiotowego obiektu była rozpoznawana przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla m.W., który postanowieniem z dnia [...] stycznia 2008 r. nr [...] nałożył na M. N. karę w wysokości 10.000 zł za samowolne przystąpienie do użytkowania zrealizowanej części budynku mieszkalnego jednorodzinnego w zabudowie bliźniaczej z garażem na nieruchomości stanowiącej działkę nr ew. [...] z obr. [...], usytuowanej przy ul. [...] w W. [...] Wojewódzki Inspektor nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] marca 2008 r. nr [...] utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji, a Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 23 lipca 2008 r. sygn. akt VII SA/Wa 702/08 oddalił skargę M. N. Ponowne zastosowanie art. 57 ust. 7 Prawa budowlanego i wymierzenie inwestorowi kary z tytułu nielegalnego użytkowania obiektu w przypadku stwierdzenia, że istnieje tożsamość sprawy rozstrzygniętej wcześniejszym ostatecznym postanowieniem [...] Wojewódzkiego Inspektora nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2008 r. nr [...] stanowi podstawę do stwierdzenia nieważności zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego je postanowienia organu I instancji. W rozpoznawanej sprawie występuje tożsamość sprawy z uwagi na ten sam podmiot (osoba skarżącego), ten sam przedmiot (nielegalne użytkowanie) w niezmienionym stanie faktycznym sprawy. Z brzmienia art. 57 ust. 7 Prawa budowlanego wynika, że sam fakt stwierdzenia nielegalnego użytkowania obliguje organ do nałożenia kary za nielegalne użytkowanie obiektu. Przewidziana we wskazanym przepisie sankcja w postaci kary pieniężnej jest sposobem represjonowania na drodze administracyjnej niepożądanych zachowań inwestorów, którzy z pominięciem przepisów ustawy – Prawo budowlane przystępują do użytkowania obiektów budowlanych. Przepis art. 57 ust. 7 Prawa budowlanego nie przewiduje możliwości wielokrotnego wymierzania kary za nielegalne użytkowanie obiektu. Zastosowanie w/w sankcji administracyjnej musi mieć swoje wyraźne umocowanie w prawie, a zatem nie jest dopuszczalne stosowanie w tym względzie wykładni rozszerzającej. Skoro w przedmiotowej sprawie podjęte były postanowienia przez organy nadzoru budowlanego w przedmiocie wymierzenia skarżącemu kary za nielegalne użytkowanie, to wadliwym było wydanie kolejnego aktu administracyjnego, rozstrzygającego w tej samej kwestii. Z powyższych względów, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 ustawy p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji wyroku.