VII SA/Wa 1474/07
WyrokWSA w Warszawie2008-06-04
Skład orzekający: Bożena Więch - Baranowska, Krystyna Tomaszewska, Agnieszka Wilczewska – Rzepecka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba, która nie była stroną w postępowaniu o wydanie pozwolenia na użytkowanie, może być stroną w postępowaniu o stwierdzenie nieważności tej decyzji, jeśli powołuje się na naruszenie prawa własności części wspólnych nieruchomości?Ratio decidendi
Sąd uznał, że aby być stroną w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji, wnioskodawca musi wykazać istnienie konkretnego przepisu prawa materialnego, którego naruszenie przez organ wydający decyzję wpływa na jego sytuację prawną. W przypadku części wspólnych nieruchomości, takich jak kotłownia i hydrofornia, roszczenia wynikające z prawa własności powinny być dochodzone przed sądem powszechnym, a nie w postępowaniu administracyjnym o stwierdzenie nieważności decyzji.Stan faktyczny
Skarżący T. P. złożył skargę na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która uchyliła decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego i umorzyła postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta B. z dnia [...] lutego 2001r., udzielającej Wspólnocie Mieszkaniowej pozwolenia na użytkowanie kotłowni gazowej. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego uznał, że postępowanie nieważnościowe zostało wszczęte na wniosek podmiotu nie mającego przymiotu strony, gdyż skarżący nie był stroną postępowania o pozwolenie na użytkowanie, a jego interes prawny jako właściciela lokalu i członka wspólnoty mieszkaniowej nie uzasadniał kwestionowania tej decyzji.Rozstrzygnięcie
Skargę oddalił.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Więch - Baranowska, , Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska (spr.), Sędzia WSA Agnieszka Wilczewska – Rzepecka, Protokolant Agnieszka Wasik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 czerwca 2008r. sprawy ze skargi T. P. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2007 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji. I. skargę oddala, II. zasądza ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata M. L. z Kancelarii Adwokackiej przy ulicy [...], [...] W.: tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej kwotę 305 (trzysta pięć) złotych, w tym: tytułem opłaty kwotę 250 (dwieście pięćdziesiąt) złotych, tytułem 22% podatku od towarów i usług kwotę 55 (pięćdziesiąt pięć) złotych.
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] lipca 2007r., znak: [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 kpa po rozpatrzeniu odwołania T. P., uchylił decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta B. z dnia [...] lutego 2001r., udzielającej Wspólnocie Mieszkaniowej Nieruchomości przy ul. [...] w B. pozwolenia na użytkowanie kotłowni gazowej po wykonanej modernizacji i umorzył postępowanie organu pierwszej instancji.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ odwoławczy stwierdził, iż rozstrzygnięcie organu wojewódzkiego jest wadliwe i zachodzą przesłanki do jego uchylenia.
Decyzją [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. odmówiono stwierdzenia nieważności decyzji udzielającej pozwolenia na użytkowanie kotłowni gazowej po wykonanej modernizacji z uwagi na brak przesłanek określonych w art. 156 § 1 kpa.
W opinii Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, postępowanie nieważnościowe wszczęto na wniosek podmiotu nie mającego przymiotu strony.
Skarżący T. P. nie posiada interesu prawnego upoważniającego do kwestionowania pozwolenia na użytkowanie, gdyż zgodnie z dyspozycją art. 59 ust. 7 Prawa budowlanego, stroną w postępowaniu dotyczącym pozwolenia na użytkowanie jest wyłącznie inwestor.
Ponadto, skarżący będąc członkiem Wspólnoty Mieszkaniowej Nieruchomości przy ul. [...] w B. może działać tylko za pomocą zarządu Wspólnoty, chyba, że wykaże swój indywidualny, własny interes prawny.
Skargę na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2007r. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie T. P. wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości.
W uzasadnieniu skargi podniesiono, iż organ odwoławczy rażąco naruszył prawo do własności skarżącego, który jest jedynym właścicielem nieruchomości przy ul. [...] w B.
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał swoje stanowisko i wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:
Skarga jest nieuzasadniona
Zaskarżonej decyzji nie można postawić zarzutu naruszenia prawa, zaś w myśl przepisu art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądowa kontrola działalności administracji publicznej sprawowana jest jedynie pod względem zgodności z prawem.
Zgodnie z przepisem art. 157 § 2 kpa postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu.
Organ zobligowany jest zatem w pierwszej kolejności zbadać czy wniosek
w przedmiocie wszczęcia postępowania nieważnościowego pochodzi od podmiotu, który legitymuje się przymiotem strony tj od osoby, która ma legitymację procesową w rozumieniu art. 28 kpa.
O tym czy jest się stroną postępowania administracyjnego nie decyduje sama wola czy subiektywne przekonanie danego podmiotu, ale okoliczność czy istnieje przepis prawa materialnego pozwalający zakwalifikować interes danej osoby jako
"interes prawny".
Interes prawny wyraża się w możliwości zastosowania normy prawa administracyjnego materialnego w konkretnej sytuacji zindywidualizowanego podmiotu prawa.
Stwierdzenie istnienia interesu prawnego sprowadza się, zatem do ustalenia związku o charakterze materialno- prawnym między obowiązującą normą prawa administracyjnego materialnego, a sytuacją prawną konkretnego podmiotu prawa, polegającą na tym, że zastosowanie tej normy może mieć wpływ na sytuację tego podmiotu w zakresie prawa materialnego.
Odnosząc powyższe rozważania do niniejszej sprawy należy wskazać co następuje.
Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2007r., którą organ odwoławczy działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 kpa uchylił decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. i umorzył postępowanie organu pierwszej instancji ustalając, iż zostało wszczęte na wniosek podmiotu nie mającego przymiotu strony.
Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego stroną postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej jest nie tylko strona postępowania zwykłego zakończonego wydaniem kwestionowanej decyzji, lecz również każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczyć mogą skutki stwierdzenia nieważności decyzji.
Jest to konsekwencją rozpoznania przez organ nadzoru nowej sprawy
w stosunku do załatwionej kwestionowaną decyzją, dlatego też otwiera się następnie dla wszystkich stron tego postępowania droga weryfikacji takiej decyzji ( por. wyrok NSA z 1 lutego 2001r., IV SA 2085/98, LEX nr 55752).
W sprawie bezspornym jest, iż skarżący nie był stroną postępowania w sprawie pozwolenia na użytkowanie zakończonej decyzją Prezydenta Miasta B. z dnia [...] lutego 2001r.
Skarżący powinien więc wskazać konkretny przepis prawa materialnego, którego złamanie przez inwestora narusza jego uprawnienia.
Tylko wówczas można mówić o posiadaniu interesu prawnego skarżącego we wszczęciu postępowania nadzorczego, którego celem będzie wykazanie, że powołany przez niego przepis rzeczywiście został przy wydawaniu decyzji o pozwoleniu na użytkowanie naruszony i to w sposób określony przez jedną z przesłanek wymienionych w art. 156 § 1 kpa.
Skarżący zgłaszając żądanie eliminacji z obrotu prawnego ostatecznej decyzji Prezydenta Miasta B. z dnia [...] lutego 2001r., udzielającej Wspólnocie Mieszkaniowej Nieruchomości przy ul. [...] w B. pozwolenia na użytkowanie kotłowni gazowej po wykonanej modernizacji wskazał, iż kwestionowana decyzja została wydana bez jego zgody jako właściciela kotłowni i hydroforni.
Z akt sprawy (odpisów z księgi wieczystej, oświadczenia Przew. Zarządu Wspólnoty Mieszkaniowej i listy właścicieli lokali Wspólnoty) wynika, że skarżący jest właścicielem czterech lokali zlokalizowanych w budynku wielorodzinnym oraz członkiem Wspólnoty Mieszkaniowej Nieruchomości przy ul. [...] w B.
W przedmiotowym budynku wyodrębnionych jest [...] lokali mieszkalnych
i każdemu właścicielowi przysługuje prawo własności do lokalu oraz związanego z nim odrębnego udziału we współwłasności części wspólnych budynku (art. 3 ust. 1 ustawy
z dnia 24 czerwca 1994r. o własności lokali – tekst jedn. Dz. U. z 2000r., Nr 80, poz. 903 ).
Właściciele lokali tworzą Wspólnotę Mieszkaniową kierowaną przez zarząd wspólnoty mieszkaniowej, który także reprezentuje ją na zewnątrz (art. 20 i art. 21 cyt. ustawy).
Zasadą jest, że we wszystkich sprawach za członków Wspólnoty Mieszkaniowej działa wyłącznie Wspólnota, a w szczególności jej Zarząd.
Jeśli członek Wspólnoty Mieszkaniowej wykaże swój indywidualny, własny interes prawny, to istnieje podstawa, aby mógł wystąpić jako strona zainteresowana
w postępowaniu administracyjnym w sprawie w której może wystąpić także Wspólnota.
Skarżący wskazywał, iż jego interes prawny polega na naruszeniu prawa własności kotłowni i hydroforni.
W sposób prawidłowy organ odwoławczy ocenił, że interesu takiego nie można uznać za interes dający skarżącemu status strony w rozumieniu art. 28 kpa.
Kotłownia i hydrofornia stanowią część wspólną nieruchomości i nie służą wyłącznie do użytku właścicieli poszczególnych lokali, ale do współkorzystania przez wszystkich członków wspólnoty mieszkaniowej.
Roszczenia skarżącego wynikające z prawa własności powinny być dochodzone według przepisów kodeksu cywilnego.
Właściwy do rozstrzygania takiego sporu jest sąd powszechny.
Organy administracji państwowej nie są upoważnione do podejmowania czynności, które miałyby na celu likwidację naruszeń prawa własności.
W sytuacji gdy decyzja organu pierwszej instancji wydana została na wniosek osoby nie będącej stroną w sprawie, obowiązkiem organu odwoławczego jest wydanie decyzji uchylającej taką decyzję i umarzającej postępowanie pierwszoinstancyjne, które nie powinno się w ogóle toczyć.
Uznając, iż zaskarżona decyzja prawa nie narusza, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art.151 Ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.- prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło