VII SA/Wa 1483/09

Referendarz sądowy -Katarzyna Pakuła - Getka Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na posiedzeniu niejawnym w dniu 9 października 2009r. po rozpoznaniu wniosku M. i R. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym w sprawie ze skargi M. i R. S., J. i J. B. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2009r. znak: [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji postanawia: odmówić M. i R. S. przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym dotyczącym zwolnienia od kosztów sądowych. W dniu 17 września 2009r. wpłynął do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy M. i R. S., w którym wnoszą o zwolnienie od kosztów sądowych. W niniejszej sprawie zważono, co następuje: Zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002r. nr 153, poz.1270 ze zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), a w zakresie częściowym – gdy wykaże , że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2). Żądanie zwolnienia od kosztów sądowych jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (art. 245 § 3 ww. ustawy.) Podkreślić należy, że udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe (por. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka -Medek, wyd. Zakamycze 2005, s. 594). Instytucja przyznania prawa pomocy ma zatem charakter wyjątkowy i jest stosowana tylko w przypadkach osób charakteryzujących się trudną sytuacją materialną. Może być więc przyznane na wniosek osób bardzo ubogich znajdujących się ze względu na różne zdarzenia życiowe w sytuacji, która nie pozwala im na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania, lub gdy ich poniesienie byłoby związane z poniesieniem uszczerbku koniecznego dla wnioskującego i jego rodziny, tj. uniemożliwiłoby zaspokojenie najbardziej podstawowych potrzeb życiowych. Z powołanego wyżej przepisu wynika, że ciężar udowodnienia braku możliwości pokrycia kosztów spoczywa na wnioskującym o przyznanie prawa pomocy. Oceniając dane przedstawione w formularzu uznano, że wnioskodawcy nie kwalifikują się do przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Z wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, iż wnioskodawcy wspólnie prowadzą gospodarstwo domowe i utrzymują się z dochodów w wysokości 3.258,98 złotych miesięcznie. Na kwotę tą składa się emerytura wnioskodawcy w wysokości 1.874,62 złotych oraz kwota uzyskiwana przez wnioskodawczynię również z tytułu z tytułu emerytury w wysokości 1.384,36 złotych Wnioskodawcy zakreślili, że posiadają ½ domu mieszkalnego o pow. 200 m² oraz ½ działki o pow. 20 arów. Skarżący wyszczególnili, że miesięcznie ponoszą następujące koszty: spłacają raty kredytu zaciągniętego w bankach w wysokościach 336,00 złotych, 310,00 złotych, 69,11 złotych, opłatę za telefon w wysokości 130,00 złotych, opłatę za prąd w wysokości 320,00 złotych, opłatę za gaz w wysokości 40,00 złotych, opłatę za wodę w wysokości 20,00 złotych, opłatę za ogrzewanie 150,00 złotych. We wniosku podkreślono, że wnioskodawczyni jest osobą chorą na chorobę nowotworową i wydaje na leczenie oraz odżywki kwotę 450,00 złotych miesięcznie. Biorąc pod uwagę wysokość wykazanych dochodów z których utrzymują się wnioskodawcy uznano, że pomimo ponoszonych wydatków są oni w stanie samodzielnie ponosić koszty sądowe bez spowodowania uszczerbku w koniecznym dla siebie utrzymaniu. Podkreślić bowiem należy, iż instytucja prawa pomocy może mieć zastosowanie jedynie wobec osób znajdujących się w skrajnie trudnej sytuacji materialnej uniemożliwiającej zaspokojenie bieżących potrzeb. Instytucja ta nie może być nadużywana w sytuacji, gdy wnioskodawcy uzyskują stały i niemały miesięczny dochód. Ponadto korzystają z pomocy profesjonalnego pełnomocnika. Powyższe fakty w ocenie referendarza sądowego wskazują, że skarżący są w stanie z kwoty jaką uzyskują poczynić oszczędności wystarczające na pokrycie ciążących na nich kosztów sądowych, które na obecnym etapie sprawy wynoszą 200,00 złotych (wpis od skargi). Uznano, że ponoszenie kosztów sądowych przez wnioskodawców nie spowoduje utraty płynności finansowej i nie przyczyni się do uszczerbku w utrzymaniu koniecznym wnioskodawców. Z powyższych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 cytowanej wyżej ustawy, orzeczono jak w sentencji postanowienia.