VII SA/Wa 15/06

WyrokWSA w Warszawie2006-03-28

Skład orzekający: Tadeusz Nowak, Agnieszka Wilczewska-Rzepecka, Bogusław Cieśla

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego może wnieść sprzeciw wobec zamiaru rozpoczęcia użytkowania budynku po upływie 21-dniowego terminu przewidzianego w art. 54 Prawa budowlanego, jeśli wcześniej wydał postanowienie wzywające do uzupełnienia dokumentów?
Ratio decidendi
Termin 21-dniowy przewidziany w art. 54 Prawa budowlanego jest terminem prawa materialnego, który wyznacza granicę czasową dla organu na wniesienie sprzeciwu wobec zgłoszenia zakończenia budowy. Wniesienie sprzeciwu po upływie tego terminu jest bezprawne i skutkuje uchyleniem decyzji organu. Wezwanie do uzupełnienia dokumentów nie przedłuża tego terminu, a organ nie może go przesunąć poprzez postanowienie.
Stan faktyczny
M P zgłosiła zakończenie budowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego wraz z zabudowaniami gospodarczymi i basenem. Organ nadzoru budowlanego wezwał ją do uzupełnienia dokumentów w określonym terminie, a następnie wydał decyzję o sprzeciwie wobec użytkowania budynku gospodarczego z powodu braku wymaganych dokumentów. M P złożyła odwołanie, a następnie skargę do WSA, zarzucając m.in. przekroczenie terminu na wniesienie sprzeciwu przez organ.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji; stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tadeusz Nowak, , Sędzia WSA Agnieszka Wilczewska-Rzepecka, Sędzia WSA Bogusław Cieśla (spr.), Protokolant Aleksandra Młyńska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 marca 2006 r. sprawy ze skargi M P na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]października 2005 r. nr [...] w przedmiocie wniesienia sprzeciwu wobec zamiaru rozpoczęcia użytkowania budynku I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. VII SA/Wa 15/06 UZASADNIENIE W dniu [...] grudnia do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] wpłynęło pismo M P. Zawierało zgłoszenie do użytkowania obiektów budowlanych wybudowanych przed 1995 r. na podstawie decyzji z Urzędu Gminy [...] nr [...] to jest budynku mieszkalnego jednorodzinnego z zabudowaniami gospodarczymi i basenem położonych we wsi [...] gmina [...] na działce nr ew. [...]. Jak wskazano w piśmie obiekty te zostały zaewidencjonowane na mapie zasadniczej przyjętej do zasobu Powiatowego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej Starostwa [...] w dniu [...] lutego 2002 r. za nr [...] . Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] na podstawie art. 57 ust 4 ustawy Prawo budowlane (Dz. U. z 2003r. Nr 207 , poz. 2016 ze zm. ) postanowieniem z dnia [...] stycznia 2005 r. nałożył na M P obowiązek dołączenia do zawiadomienia o zakończeniu budowy budynku gospodarczego zlokalizowanego na działce nr ew. [...] położonej w [...] gm. [...] w terminie do [...] stycznia 2005 r. następujących dokumentów: * oryginału dziennika budowy * oświadczenia kierownika budowy (robót) o zgodności wykonania zadania z projektem budowlanym i warunkami pozwolenia na budowę oraz przepisami; o doprowadzeniu do należytego stanu porządku ternu budowy * protokołów badań i sprawdzeń : opinię kominiarską, opinię wykonawcy * robót elektrycznych ( w przypadku wyposażenia budynku w instalacje elektryczna i kominy) * inwentaryzacji geodezyjnej powykonawczej. W uzasadnieniu postanowienia organ podał , że stosownie do art. 56 i 57 ust 1 i 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane inwestor winien dołączyć dokumenty które wskazano w sentencji postanowienia a wnioskodawczyni ich nie przedłożyła przy wniosku . W dniu [...] stycznia 2005 r. M P wniosła o przedłużenie do końca lutego 2005 r. terminu do uzupełnienia dokumentów określonych w postanowieniu Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2005 r. Wniosek uzasadniła tym , że wybudowanie obiektu objętego zgłoszeniem nastąpiło przed wielu laty a sporządzenie żądanej inwentaryzacji powykonawczej wymaga obecnie czasu. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego pismem z dnia [...] lutego 2005 r. udzielił wnioskodawczyni odpowiedzi , iż nie ma prawnych możliwości zmiany terminu określonego w akcie administracyjnym jakim jest postanowienie oraz, że wnioskodawczyni może ponownie złożyć zawiadomienie o zakończeniu budowy wraz z niezbędnymi dokumentami. Jednocześnie decyzją z dnia [...] lutego 2005 r. na podstawie art. 54 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2003r. Nr 207 , poz. 2016 ze zm. ) Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] zgłosił sprzeciw w sprawie przystąpienia do użytkowania budynku gospodarczego zlokalizowanego na działce nr [...] położonej we wsi [...] gm. [...] zgłoszonego zawiadomieniem o zakończeniu budowy z dnia [...] grudnia 2004 r. przez M P. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał , że zgłaszająca nie uzupełnia dokumentów wymaganych do zgłoszenia stosownie do art. 57 ust 1 i 2 Prawa budowlanego w terminie do dnia [...] stycznia 2005 r. zakreślonym postanowieniem z dnia [...] stycznia 2005 r. skutkiem czego było wniesienie przez organ sprzeciwu . Odwołanie od tej decyzji wniosła M P . Wnosząc o jego uchylenie podniosła ,że w oparciu o pozwolenie na budowę z dnia [...] grudnia 1993 r. wydane przez Wójta w [...], wzniesiony został na działce nr [...] położonej we wsi [...] budynek mieszkalny wraz z infrastrukturą towarzyszącą w postaci budynku gospodarczego i basenu . Zobowiązanie do przedłożenia dokumentów wymienionych w postanowieniu z dnia [...] stycznia 2005 r. skarżąca otrzymała w połowie stycznia 2005 r. i nie mogła z przyczyn obiektywnych ( zbyt krótki czas ) wykonać nałożonych obowiązków . W tej sytuacji uznała, że decyzja o sprzeciwie jest przedwczesna . Po rozpatrzeniu odwołania [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] października 2005 r. utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy . W uzasadnieniu wskazał ,że stosownie do art. 54 Prawa budowlanego "do użytkowania obiektu budowlanego, na którego wzniesienie jest wymagane pozwolenie na budowę, można przystąpić, z zastrzeżeniem art. 55 i 57, po zawiadomieniu właściwego organu o zakończeniu budowy, jeżeli organ ten, w terminie 21 dni od dnia doręczenia zawiadomienia, nie zgłosi sprzeciwu w drodze decyzji." Termin 21 dniowy jest terminem przewidzianym dla organu na reakcję w sytuacji gdy obiekt budowlany nie spełnia warunków dopuszczenia go do użytkowania bądź przedłożone przez inwestora dokumenty nie spełniają wymogów formalnych określonych w przepisach Prawa budowlanego. Zgłaszająca zawiadomienie o zakończeniu budowy nie dopełniła wymogów formalnych określonych w art. 57 Prawa budowlanego tj, nie odłączyła dokumentów skazanych w tym przepisie . Wprawdzie 21-dniowy termin do wniesienia sprzeciwu przez organ I instancji upłynął w dniu [...] stycznia 2005 r. to jednak wcześniej organ ten postanowieniem z dnia [...] stycznia 2005 r. wezwał do uzupełnienia zawiadomienia w terminie do [...] stycznia 2005 r. Wydanie powyższego postanowienia wstrzymało termin do wniesienia sprzeciwu . W ocenie organu II instancji wobec braku przedłożenia przez inwestora wymaganych dokumentów zasadnie wniesiony został sprzeciw, gdyż brak jest uzasadnienia przyjęcia obiektu do użytkowania bez podstawowych dokumentów budowlanych świadczących o prawidłowości przebiegu procesu budowlanego . Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższe rozstrzygniecie wniosła M P domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji. W skardze podniosła naruszenie przepisów art. 57 ust 1 i 2 w zw. z art. 29 ust. 1 a) i art. 54 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane przez uznanie , że do użytkowania budynku gospodarczego którego wzniesienie nie wymagało pozwolenia budowlanego , koniecznym było przedłożenie dokumentów wskazanych przez organ w postanowieniu z dnia [...] stycznia 2005 r. Nadto podniosła , iż organ przekroczył termin zawity uprawniający go do wniesienia sprzeciwu od zawiadomienia o zakończeniu budowy, którego nie przedłuża ewentualne wezwanie do uzupełnienia brakujących dokumentów. Zarzuciła wyznaczenie zbyt krótkiego czasu do opracowania i przedłożenia dokumentów koniecznych zdaniem organu do zawiadomienia . W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skargę należało uwzględnić . Przede wszystkim należy podnieść, że termin 21-dniowy dla zgłoszenia przez organ sprzeciwu, określony w art. 54 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2003 r. Nr 207 , poz. 2016 ze zm.)- na podstawie którego wydana została decyzja, jest terminem prawa materialnego. Oznacza to, iż tylko w tak zakreślonych ramach czasowych organ administracji jest uprawniony do wniesienia sprzeciwu w sprawie zgłoszonego zamiaru przystąpienia do użytkowania obiektu . Natomiast upływ 21-dnoowego terminu powoduje dla organu brak możliwości wydania decyzji o sprzeciwie. Co więcej orzecznictwo przyjmuje ( na tle podobnego stanu prawnego) , że nawet doręczanie stronie decyzji nastąpić musi przed upływem tego terminu (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjny w Krakowie z dnia 11 grudnia 2002 r. sygn. II SA/Kr 965/02 ONSA 2003/4/147 - glosa aprobująca: Taras W. OSP 2003/11/139 ) Decyzyjna aktywność organu w formie sprzeciwu poza tymi ramami czasowymi nie miałaby prawnego umocowania i niewątpliwie naruszałaby prawo materialne. Należy również zauważyć, iż przepis art. 57 ust 4 Prawa budowlanego przewidujący konieczność uzupełnienia zgłoszenia o brakujące dokumenty nie stanowi o tym aby właściwy organ nakładał taki obowiązek w drodze postanowienia, które przedłużałoby czas na wydanie decyzji o sprzeciwie . Przyjąć zatem należy, iż termin 21 - dniowy zakreśla dla organu ramy czasowe na wszelkie działania procesowe, które zakończyć się mogą wniesieniem sprzeciwu . Oczywiście w realiach konkretnej sprawy termin ten może okazać się zbyt krótki tak dla organu jak i dla inwestora, który miałby obowiązek uzupełnienia dokumentów. Jednak wobec uproszczonego trybu postępowania administracyjnego w tego typu sprawach zgłoszenie sprzeciwu nie powoduje negatywnych skutków dla strony w tym znaczeniu, iż ponowne zawiadomienie o zakończeniu budowy możliwe jest natychmiast po zgromadzeniu całości wymaganych dokumentów . Wówczas organ może milcząco wyrazić zgodę na użytkowanie obiektu . Brak jest w przepisie art. 54 Prawa budowlanego takiej treści, z której wywieść można byłoby, iż w przypadku wezwania do uzupełnienia dokumentów 21 -dniowy termin na zgłoszenie sprzeciwu liczony będzie dopiero od upływu wskazanego na to terminu . Bowiem zakreślony przez organ czas na uzupełnienie zgłoszenia musiałby być dostosowany do okoliczności sprawy, a zwłaszcza do realnych możliwości wykonania obowiązków przez zgłaszającego, co w konsekwencji powodowałoby wydłużenie tego z założenia uproszczonego postępowania. W niniejszej sprawie wadliwe było wniesienie przez organ sprzeciwu po upływie 21-dniowego terminu, uwzględniając jednak całokształt okoliczności w tym wiedzę skarżącej o negatywnym stanowisku organu należy przyjąć, iż wyeliminowanie decyzji o sprzeciwie nie wyklucza możliwości działania organu nadzoru budowlanego w ramach swych kompetencji w stosunku do przedmiotowych obiektów . Dodatkowo wskazać należy na uchybienia procesowe organu w toku postępowania . Zawiadomienie o zakończeniu budowy dokonane przez skarżącą dotyczyło bowiem budynku mieszkalnego jednorodzinnego z zabudowaniami gospodarczymi i basenem położonych we wsi [...] gmina [...] na działce nr ew. [...]. Natomiast zarówno postanowienie z dnia 6 stycznia 2005 r. jak i decyzja o sprzeciwie z dnia [...] lutego 2005 r. dotyczyły budynku gospodarczego zlokalizowanego na działce nr [...] położonej we wsi [...] gmina [...]. Powstaje zatem wątpliwość czy inne obiekty wymienione w zgłoszeniu nie zostały objęte sprzeciwem i mogą być użytkowane zgodnie ze zgłoszeniem ( czemu wydaje się przeczyć cały tok postępowania ), czy też sentencja decyzji jest wadliwa a wolą organu było objęcie sprzeciwem wszystkich obiektów wymienionych w zawiadomieniu o zakończeniu budowy. Na marginesie wskazać należy, że z treści zawiadomienia skarżącej, które było wysoce nieprecyzyjne a zawierało "zgłoszenie do użytkowania obiektów budowlanych wybudowanych przed 1995 r. na podstawie decyzji z Urzędu Gminy [...] nr [...] to jest budynku mieszkalnego jednorodzinnego z zabudowaniami gospodarczymi i basenem położonych we wsi [...] gmina [...] na działce nr ew. [...]" oraz jego uzasadnienia wynikało tak wiele wątpliwości prawnych co do zgodności inwestycji z przepisami prawa, iż organ był władny wnieść sprzeciw w terminie prawem przewidzianym bez potrzeby wyznaczania krótkiego terminu na jego uzupełnienie. Powyższy wyrok wydany został na podstawie art. 145 § 1 pkt la i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. /. Na podstawie art. 152 w/w ustawy zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do chwili uprawomocnienie się niniejszego wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło