VII SA/Wa 150/14

WyrokWSA w Warszawie2014-03-21

Skład orzekający: Mariola Kowalska, Elżbieta Zielińska - Śpiewak, Krystyna Tomaszewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o nakazie rozbiórki samowolnie wybudowanej części budynku garażowego może zostać wydana bez uprzedniego wezwania inwestora do legalizacji obiektu i bez precyzyjnego określenia zakresu rozbiórki?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, stwierdzając naruszenie przepisów postępowania administracyjnego (art. 7, 77, 107 k.p.a.). Postępowanie zostało przeprowadzone z naruszeniem zasady dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i wyczerpującego zebrania materiału dowodowego. Ponadto, organ nie wezwał inwestora do legalizacji obiektu zgodnie z art. 48 Prawa budowlanego, a sentencja decyzji była nieprecyzyjna co do zakresu rozbiórki.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi E. S. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego utrzymującą w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującą rozbiórkę rozbudowanej części budynku garażowego oraz konstrukcji dachowej i nadmurowanych ścian. Inwestor dokonał rozbudowy i przebudowy bez wymaganego pozwolenia na budowę, w odległości od granicy działki naruszającej przepisy techniczno-budowlane. Skarżący zarzucił naruszenie art. 48 Prawa budowlanego i wadliwe ustalenie stanu faktycznego.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku i zasądził od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz E. S. zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mariola Kowalska, , Sędzia WSA Elżbieta Zielińska - Śpiewak, Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska (spr.), Protokolant st. ref. Anna Tomaszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 marca 2014 r. sprawy ze skargi E. S. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]lutego 2004 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji; II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; III. zasądza od [...]Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz E. S. kwotę 500 (pięćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...]decyzją Nr [...]z dnia [...] grudnia 2003r, wydaną na podstawie art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994r - Prawo budowlane nakazał E. S. rozbiórkę rozbudowanej części budynku garażowego, konstrukcji dachowej i nadmurowanych ścian nad istniejącym budynkiem bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę rozbudował w 2000r budynek garażowy oraz dokonał przebudowy konstrukcji dachowej z nadmurowaniem ścian konstrukcyjnych nad istniejącym budynkiem garażowym. Budynek garażowy rozbudowano o długości 11,70 m, szerokości 7.10 m. konstrukcji murowanej na fundamentach betonowych, parterowy, z dachem jednospadowym pokrytym blachą, ze spadkiem na własną działkę. Następnie nad istniejącym budynkiem garażowym o wymiarach zewnętrznych /.4.50 x 3.50/, /6.30 x 3.40/ m. dokonał przebudowy całej konstrukcji dachowej, ze spadkiem na własną działkę oraz nadmurował ścianki konstrukcyjne do 1.00 m. Zarówno istniejący budynek garażowy jak i jego rozbudowa zlokalizowana jest od 0.80 do 1.00 m. od granicy i granicy sąsiedniej działki Pana W. G.. Właściciel działki przystępując do budowy budynku garażowego nie zastosował się do obowiązujących przepisów art. 28 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlanego /Dz. U. Nr 89, poz. 414 z późniejszymi zmianami/, w myśl których roboty budowlane można rozpocząć było jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. W ocenie organu usytuowanie wykonanej rozbudowy i przebudowy w odległości 0,80m do 1.00m od granicy sąsiedniej działki budowlanej narusza § 12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2002 r. Nr 75, poz. 690 z późn. zm.) i tym samym uniemożliwia przeprowadzenie postępowania legalizacyjnego stosownie do art. 48 ust 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r- Prawo budowlane. W związku z powyższym organ nadzoru budowlanego zobligowany był do wydania nakazu rozbiórki. Po rozpatrzeniu odwołania inwestora E. S., [...]Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, decyzją Nr [...] z dnia [...]lutego 2004r, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Organ odwoławczy podzielił ustalenia organu pierwszej instancji z których wynika, że E. S. dokonał w 2000r rozbudowy istniejącego budynku garażowego o wymiarach ( 4,50x3,50) i ( 6,30x3.40m ) o budynek garażowy o wymiarach 11.70mx7.10m bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę. Ponadto inwestor w istniejącym budynku garażowym bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę wykonał roboty budowlane polegające na nadmurowaniu o 1,00m istniejących ścian zewnętrznych oraz na przebudowie całej konstrukcji dachowej. Z oświadczenia inwestora złożonego do protokołu oględzin wynika, że rozbudowa budynku garażowego została wykonana w miejscu istniejących dwóch szop, które przed rozbudową zostały rozebrane. Zdaniem organu odwoławczego wykonana rozbudowa i nadbudowa istniejącego budynku garażowego wymagała uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę i bezspornym jest, że inwestor dopuścił się samowoli budowlanej. W ocenie organu odwoławczego rozbudowa i nadbudowa istniejącego budynku garażowego w odległości 0,80m do 1.00m od granicy sąsiedniej działki budowlanej pozostaje w sprzeczności z obowiązującymi przepisami techniczno-budowlanymi, co uniemożliwia przeprowadzenie postępowania legalizacyjnego na podstawie art. 48 ust 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r- Prawo budowlane. Od powyższej decyzji skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł E. S.. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie art. 48 ust 2 Prawa budowlanego poprzez brak zastosowania powołanego przepisu oraz wadliwe ustalenie stanu faktycznego poprzez błędne przyjęcie, że skarżący nadbudował wszystkie ściany podczas gdy doszło do nadbudowania tylko jednej ze ścian budynku od strony granicy sąsiedniej działki. Skarżący podkreślił, że istniejący budynek garażowy usytuowany w odległości 0,80m do 1.00m od granicy sąsiedniej działki budowlanej , który następnie został rozbudowany wraz ze zmianą konstrukcji dachowej powstał w latach 80-tych za zgodą sąsiada. Sąsiad wybudował na terenie swojej działki naprzeciwko budynku skarżącego własny budynek gospodarczy usytuowany w tej samej odległości od granicy działki. W celu lepszego odprowadzenia wód opadowych i śniegu skarżący za porozumieniem stron zmienił konstrukcję dachową oraz nadbudował o 1 m tylko jedną ze ścian . W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta co do zasady sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, a więc polega na weryfikacji decyzji organu administracji publicznej z punktu widzenia obowiązującego prawa materialnego i procesowego. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez sąd naruszenie prawa materialnego mającego wpływ na wynik sprawy lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu. W niniejszej sprawie skarga podlegała uwzględnieniu gdyż postępowanie zostało przeprowadzone z naruszeniem art. 7 k.p.a. art. 77 k.p.a., art. 107 k.p.a. które miało wpływ na wynik sprawy. Przede wszystkim przedmiot postępowania określony w zawiadomieniu o wszczęciu postępowania nie odpowiada przedmiotowi przeprowadzonego postępowania zakończonego decyzją rozbiórkową. Zauważyć należy, iż Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...]wszczął postępowanie w sprawie wybudowanego budynku gospodarczego ( zawiadomienie o wszczęciu postępowania ). Tymczasem prowadzone postępowanie dotyczyło wybudowanego budynku garażowego i takiego budynku dotyczy też decyzja rozbiórkowa. Organ nadzoru budowlanego wyszedł także poza zakres zgłoszonego żądania W. G., na wniosek którego postępowanie zostało wszczęte. Mianowicie z wniosku W. G. z dnia 10 lipca 2000r wynika, że domaga się sprawdzenia legalności budowanego obiektu który znajduje się w odległości 60 cm od granicy działki. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] objął natomiast postępowaniem nadbudowane ściany budynku garażowego już istniejącego, który został wybudowany w latach 80- tych. Powyższe rozbieżności dotyczące określenia obiektu budowlanego podlegającego sprawdzeniu przez organ nadzoru budowlanego oraz zakresu tego sprawdzenia wymagają ponownego zwrócenia się do W. G. celem sprecyzowania wniosku z dnia 10 lipca 2000r . Organ wszczynając postępowanie na wniosek strony powinien dokładnie ustalić co jest przedmiotem żądania, a jeżeli żądanie zawarte w podaniu nie pozwala na takie ustalenie należy wezwać wnoszącego do uzupełnienia wniosku w zakreślonym terminie. Decyzja o nakazie rozbiórki wydana w trybie art. 48 ustawy Prawo budowlane ma charakter decyzji związanej. Przepis ten posługuje się bowiem określeniem "organ nakazuje". Oznacza to, że w razie ustalenia, że obiekt budowlany powstał bez wymaganego pozwolenia na budowę, a inwestor nie wywiązał się z obowiązków przedłożenia żądanych dokumentów ustawodawca nie pozostawił organowi wyboru w zakresie treści rozstrzygnięcia, obligując go do orzeczenia nakazu rozbiórki. Organ może nakazać rozbiórkę obiektu budowlanego, wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę dopiero wtedy, gdy okaże się, że nie ma prawnych możliwości jego legalizacji. Nie można pozbawiać inwestora – sprawcy samowoli budowlanej możliwości legalizacji tak zbudowanego obiektu ( wyrok NSA z 27 marca 2008r, II OSK 295/07, niepubl., wyrok NSA z 22 lutego 2008r, II OSK 1004/06, niepubl.). Decyzja rozbiórkowa powinna więc być poprzedzona wezwaniem inwestora w trybie art. 48 ust 2 i 3 Prawa budowlanego do wykonania nałożonych obowiązków, co w niniejszej sprawie nie nastąpiło. Jednocześnie wskazać należy na nieprawidłowość związaną z redakcją sentencji zaskarżonej decyzji, która może budzić wątpliwości co do wykonalności, albowiem nieprecyzyjne i niejasne jest użyte sformułowanie dotyczące rozbiórki samowolnie rozbudowanej części budynku garażowego, konstrukcji dachowej i nadmurowanych ścian rozbudowanej, bez wskazania w sposób jednoznaczny, np. wymiarów części podlegającej rozbiórce, czy dokładnego jej usytuowania. W przypadku egzekucji takiego obowiązku postępowanie może być utrudnione, a nawet uniemożliwione. Zgodnie bowiem z przepisem art. 107 § 3 K.p.a., decyzja powinna między innymi zawierać rozstrzygnięcie, a w decyzji nakładającej na stronę postępowania obowiązek rozbiórki, obowiązek ten powinien być określony precyzyjnie, bez niedomówień i możliwości różnej interpretacji. Mając na uwadze, iż w sprawie nie został dokładnie wyjaśniony stan faktyczny w rozumieniu art. 7 k.p.a. jak również nie został wyczerpująco rozpatrzony cały materiał dowodowy zgodnie z art. 77 k.p.a., a ponadto decyzja nie odpowiada wymogom art. 107 k.p.a. Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz 1270 ze zm ) orzekł jak w sentencji wyroku. Zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu na podstawie art. 152 wyżej powołanej ustawy, a orzeczenie o kosztach oparte jest na art. 200 w/w ustawy. [pic][pic]

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło