VII SA/Wa 1503/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Leszek Kamiński, , Sędzia WSA Jolanta Augustyniak – Pęczkowska, Sędzia WSA Jarosław Stopczyński (spr.), Protokolant Katarzyna Zychora, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 listopada 2009 r. sprawy ze skargi W. M. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2009 r. znak [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. Decyzją z dnia [...] lipca 2009 r, znak: [...] Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił decyzję organu pierwszej instancji w całości i stwierdził nieważność decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] października 2001 r. ([...]), mocą której nakazano właścicielowi budynku W. M. przedłożenie kilku dokumentów w celu uzyskania pozwolenia na użytkowanie pomieszczeń budynku gospodarczego jako biura firmy "M". W uzasadnieniu powyższego rozstrzygnięcia wskazano, iż organ pierwszej instancji oparł się na błędnym założeniu, iż czynności nakazywane na podstawie art. 51 ust. 1 Prawa budowlanego mogły polegać na obowiązku przedłożenia przez inwestora określonej dokumentacji. W ocenie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego żaden z punktów art. 51 ust. 1 nie mógł oznaczać obowiązku dostarczenia dokumentów, ekspertyz i ocen, ponieważ przez nałożenie tego obowiązku nie można doprowadzić obiektu do stanu zgodnego z prawem. Poza tym na podstawie w/w przepisu organ może wydać decyzję tylko jeden raz. Nakładając więc w tym trybie obowiązek przedstawienia określonych dokumentów blokuje możliwość rozstrzygnięcia w przyszłości sprawy co do jej istoty, a więc w zakresie doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem. W ocenie organu drugiej instancji powyższe oznacza, iż decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] października 2001 r. została wydana z rażącym naruszeniem art. 51 Prawa budowlanego. Decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego zaskarżył W. M. (inwestor). W skardze podkreślił, iż nie zgadza się z rozstrzygnięciem organu, ponieważ kwestionowana decyzja zapadła w innym stanie prawnym, który nie został ową decyzją naruszony. Wskazał również, iż decyzja zezwalająca na użytkowanie obiektu została wydana po dostarczeniu przez niego wszystkich wymaganych dokumentów. Z treści skargi wynika, iż jej autor domaga się uchylenia zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga jest zasadna. Jest rzeczą oczywistą, iż w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji bada się czy decyzja ta została podjęta zgodnie z przepisami prawa, które obowiązywały w chwili jej wydania. Ustalenie, że podjęto ją z naruszeniem prawa nie jest jednak wystarczające. Ustawodawca wymaga bowiem, aby stwierdzone naruszenie miało charakter rażący (art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. ). Pojęcie rażącego naruszenia prawa nie zostało zdefiniowane, co oznacza, iż w istocie ma charakter ocenny, a zatem rodzi konieczność odnoszenia go do określonej sytuacji faktyczno - prawnej. Problem z jakim mamy do czynienia w niniejszej sprawie sprowadza się do odpowiedzi na pytanie jak należy ocenić nakaz wynikający z decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] października 2001 r., którego podstawą prawną był wskazany przez organ przepis art. 51 Prawa budowlanego i czy jego powołanie było w przypadku tego rozstrzygnięcia okolicznością pozwalającą na uznanie, iż podjęto je z rażącym naruszeniem prawa. W ocenie Sądu na tak postawione pytanie należy udzielić odpowiedzi przeczącej. Judykatura i doktryna prawa przyjmuje bowiem, iż możliwa i akceptowana różna wykładania określonego przepisu prawa nie może być podstawą uznania, iż jego zastosowanie przy wykorzystaniu jednej z tych wykładni prowadzi do rażącego naruszenia prawa. Przed zmianą treści art. 51 Prawa budowlanego, dokonaną w dniu 11 lipca 2003 r. (Dz. U. z 2003 r., nr 80, poz. 718) część orzecznictwa przyjmowała, iż tenże przepis może być podstawą nałożenia obowiązku przedłożenia określonej dokumentacji, część zaś taką możliwość wykluczała. Przywołanie przez organ drugiej instancji tylko tych orzeczeń, które interpretowały w/w przepis inaczej niż uczynił to organ podejmujący kwestionowane rozstrzygnięcie (z dnia [...] października 2001 r.) jest więc niewątpliwie niewystarczające, aby uznać, iż rozstrzygnięcie to naruszało w sposób rażący art. 51 Prawa budowlanego. Nie można natomiast zgodzić się z tezą skarżącego jakoby organ błędnie interpretował treść art. 81 c ust. 2 Prawa budowlanego. Przepis ten zarówno w dacie podejmowania decyzji z dnia [...] października 2001 r, jak i w dacie orzekania przez organy obu instancji miał identyczną treść. Należy przy tym pamiętać, iż postanowienie wydane na jego podstawie ma charakter dowodowy, co oznacza, że postępowanie, w którym jest ono podejmowane stanowi część innego już toczącego się postępowania przewidzianego w ustawie prawo budowlane, bądź jest elementem wyjaśnienia przez organ okoliczności, które mogłyby uzasadniać wszczęcie takiego postępowania. Przesłanką zastosowania w/w przepisu jest istnienie uzasadnionych wątpliwości co do jakości wyrobów budowlanych lub robót budowlanych, a także stanu technicznego obiektu budowlanego. Organ nadzoru budowlanego jest więc uprawniony do wydania postanowienia w trybie art. 81 c ust. 2 Prawa budowlanego w każdym przypadku, gdy poweźmie wątpliwości w tym zakresie. Przepis art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego przewidywał, w dacie podejmowania kwestionowanego rozstrzygnięcia, wydanie decyzji nakładającej obowiązek wykonania określonych czynności w celu doprowadzenia wskazywanych robót do stanu zgodnego z prawem i uzyskania pozwolenia na ich wznowienie, oraz określającej termin wykonania tych czynności. Według części orzecznictwa sądowego przewidywał także możliwość zobowiązania do dostarczenia określonych dokumentów, w tym również takich, które wymienia decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] października 2001 r. Podstawą rozstrzygnięcia Sądu jest art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, oraz art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.).