VII SA/Wa 1506/08

WyrokWSA w Warszawie2009-03-10

Skład orzekający: Mariola Kowalska, Agnieszka Wilczewska-Rzepecka, Jolanta Augustyniak-Pęczkowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy prawidłowo zastosował art. 138 § 2 KPA, uchylając decyzję organu pierwszej instancji i przekazując sprawę do ponownego rozpoznania z powodu istotnych braków postępowania wyjaśniającego?
Ratio decidendi
Organ odwoławczy prawidłowo zastosował art. 138 § 2 KPA, uchylając decyzję organu pierwszej instancji i przekazując sprawę do ponownego rozpoznania. Miało to miejsce z uwagi na istotne uchybienia w postępowaniu wyjaśniającym prowadzonym przez organ pierwszej instancji, które nie mogły zostać sanowane w postępowaniu odwoławczym bez naruszenia zasady dwuinstancyjności.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi C. Spółki z o.o. na decyzję Wojewody uchylającą decyzję Starosty o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę wielorodzinnego budynku mieszkalnego. Wojewoda uchylił decyzję Starosty i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, wskazując na niespójności w projekcie dotyczące odprowadzania wód z garażu podziemnego oraz niejasności co do usytuowania zbiorników retencyjnych i ich zgodności z przepisami technicznymi i planem miejscowym. Skarżąca spółka zarzuciła organowi odwoławczemu rażące naruszenie prawa i niezapoznanie się z dokumentacją projektową, w tym z decyzją wodnoprawną.
Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mariola Kowalska, , Sędzia WSA Agnieszka Wilczewska-Rzepecka, Asesor WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska (spr.), Protokolant Piotr Bibrowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 marca 2009 r. sprawy ze skargi C. Spółki z o.o. w W. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2008 r. znak [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę skargę oddala Starosta [...] decyzją z dnia [...] lutego 2008r. (nr [...]), działając na podstawie art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4, art. 36 oraz art. 82 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r- Prawo budowlane (t.j. Dz.U. z 2006r. Nr 156, poz. 1118 ze zm.), dalej zw. Prawem budowlanym, oraz na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. -Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071, ze zm.), dalej zw. kpa - zatwierdził projekt budowlany i udzielił C. Sp. z o.o. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego, wielorodzinnego wraz z zagospodarowaniem terenu, na działkach nr ew. [...], obręb [...], położonych w Z., przy ul. A. Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] czerwca 2008r. ([...]), działając na podstawie art. 138 § 2 kpa, po rozpatrzeniu odwołania A. K. uchylił ww. decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. W uzasadnieniu wskazano, że uprzednio wydana decyzja Starosty [...] o pozwoleniu na budowę ww. budynku z dnia [...] maja 2007r. została uchylona przez Wojewodę [...] decyzją z dnia [...] lipca 2007r. a sprawa przekazana do ponownego rozpoznania. Starosta [...] po uzupełnieniu dokumentacji przez inwestora wydał ww. decyzję, od której ponownie odwołała się A. K. Organ odwoławczy wyjaśnił, że przedmiotowa inwestycja odnośnie wysokości jest zgodna z Miejscowym Planem Zagospodarowania Przestrzennego Miasta Z. zatwierdzonym uchwałą Rady Miejskiej w Z. Nr [...] z dnia [...] grudnia 2003r. (Dz.Urz. woj. [...]. z dnia [...].02.2004r. Nr [...] poz. [...]), zw. dalej planem. Działki inwestora znajdują się na terenie - [...] - tj. zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej lub jednorodzinnej, na którym dla budynków wielorodzinnych w § 7 pkt 4 plan przewiduje maksymalną wysokość zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej do 5 kondygnacji naziemnych, z dopuszczeniem wyższych dominant w eksponowanych miejscach, co zostało zachowane w projekcie. Organ powołał się następnie na treść § 36 ust. 1 i 5 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. (Dz.U. Nr 75 poz. 690), zw. dalej warunkami technicznymi i stwierdził, że nie jest w stanie ocenić, czy odległości tam wskazane zostaną zachowane, gdyż brak jest projektu przedmiotowych zbiorników retencyjnych oraz nie wyjaśniono, czy na działkach sąsiednich znajdują się podobne urządzenia. Ponadto, zdaniem organu odwoławczego, budowa zbiornika retencyjnego jest niezgodna z planem, gdyż nie mieści się w zakresie § 36 ust. 3 pkt 3 planu. Wojewoda [...] wskazał również na nieścisłości w projekcie budowlanym odnośnie kwestii odprowadzania wód z garażu podziemnego. Na str. [...] projektu wyjaśniono bowiem, że "wody opadowe ze stropodachów odprowadzone będą bezpośrednio do systemów wewnętrznej kanalizacji, natomiast wody opadowe z dróg i parkingów oraz garażu podziemnego zostaną oczyszczone w separatorach substancji ropopochodnych, a następnie odprowadzone do zewnętrznych odbiorników wód deszczowych", natomiast na str. [...] wskazano, że "odprowadzenie wody z garażu jednoprzestrzennego, podziemnego przez separatory oleju, do kanalizacji miejskiej." Organ stwierdził, że inwestor nie posiada zgody Urzędu Miasta Z. na wprowadzenie ścieków deszczowych do kanalizacji miejskiej. Skargę na tą decyzję złożyła C. Sp. z o.o., wnosząc o stwierdzenie jej nieważności i zarzucając rażące naruszenie prawa, wobec niezapoznania się organu z dokumentacją projektową. Skarżąca podniosła, że zaskarżona decyzja odnosi się po części do sprawy rozstrzygniętej decyzją ostateczną w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 3 kpa., gdyż podnosi niezgodność z przepisami usytuowania zbiorników retencyjnych, co do których w dniu [...] marca 2007r. wydano decyzję - pozwolenie wodnoprawne. Organ odwoławczy wskazał przy tym na nieścisłości w zakresie odprowadzania wód z garażu podziemnego pomijając, że załącznikiem do projektu budowlanego jest projekt instalacji sanitarnych. Zdaniem skarżącej, Wojewoda [...] niewłaściwe zastosował też § 36 ust. 1 i 3 warunków technicznych. Ustęp 1 tego przepisu odnosi się bowiem m.in. do odległości pokryw i wlotów wentylacji ze zbiorników bezodpływowych na nieczystości ciekłe, a zadaniem zbiorników retencyjnych, chłonnych jest wyłącznie odbieranie czystych wód deszczowych. Ustęp 3 dotyczy ścieków deszczowych oraz wód deszczowych z terenu urządzeń komunikacji KS, zaś ww. zbiorniki mają odbierać wody deszczowe czyste, spływające z dachu i tarasów budynku. Zbiorniki retencyjne zostały zatem błędnie potraktowane jako zbiorniki na nieczystości ciekłe. Skarżąca podkreśliła, że projekt budowlany po dwukrotnej analizie Starosty [...] oraz Wojewody [...], został uzupełniony i poprawiony. Wojewoda nie podjął niezbędnych kroków do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, bowiem pominął istotne dokumenty i decyzje znajdujące się w aktach sprawy oraz nie uzyskał stanowiska strony przed wydaniem rozstrzygnięcia, naruszając tym samym art. 7 i 10 kpa. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i potrzymał stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji, odnosząc się dodatkowo do pozwolenia wodnoprawnego oraz niezgodności z planem budowy zbiorników retencyjnych bez studni chłonnych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zaważył co następuje: Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu. Zaskarżona decyzja odpowiada prawu. Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie była decyzja Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2008r., którą organ ten uchylił decyzję Starosty [...] z dnia [...] lutego 2008r. zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą C. Sp. z o.o. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego, wielorodzinnego wraz z zagospodarowaniem terenu przy ul. A. w Z. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Należało podzielić stanowisko Wojewody [...], co do konieczności zastosowania rozstrzygnięcia kasacyjnego, o którym mowa w art. 138 § 2 kpa, w niniejszej sprawie. Przepis ten upoważnia bowiem organ odwoławczy do uchylenia zaskarżonej decyzji w całości i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji, gdy jej rozstrzygnięcie wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub znacznej części. Z taką sytuacją organ odwoławczy ma do czynienia między innymi wówczas, gdy postępowanie pierwszoistancyjne prowadzone było z istotnymi uchybieniami w zakresie postępowania wyjaśniającego (por. wyrok NSA w Warszawie, z 13 lipca 1999r., IV SA 1283/97). Istotne braki postępowania wyjaśniającego w I instancji nie mogą być bowiem sanowane w trybie art. 136 kpa, w postępowaniu odwoławczym, gdyż prowadziłoby to do naruszenia zasady dwuinstancyjności postępowania, której istota polega na dwukrotnym rozpatrzeniu i rozstrzygnięciu sprawy (W. Dawidowicz, Postępowanie administracyjne, 1983, s. 223; B. Adamiak - Komentarz, 1996, s. 592). Taka sytuacja miała miejsce w niniejszej sprawie, ponieważ Starosta [...] przeprowadził postępowanie dowodowe z naruszeniem zasad wymienionych w art. 7, 77 kpa, a w konsekwencji również uchybił art. 34 ust. 3 pkt 1 w zw. z art. 35 ust. 1 pkt 1, 2 Prawa budowlanego. Wskazać trzeba, że zgodnie z art. 34 ust. 3 pkt 1 Prawa budowlanego projekt budowlany powinien zawierać - między innymi - sposób odprowadzania lub oczyszczania ścieków. Stosownie do art. 35 ust. 1 pkt 1, 2, 3 Prawa budowlanego przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę na organie spoczywa obowiązek sprawdzenia m.in. zgodności projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, zgodności projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi. Wprawdzie projekt budowlany przedmiotowego budynku, zatwierdzony ww. decyzją Starosty [...], zawiera rozwiązania co do sposobu odprowadzania wód deszczowych, jednak podane w nim rozwiązania są różne. Zauważyć należy - jak słusznie podniósł organ odwoławczy - że na stronie 7 projektu (2.7.3 Kanalizacja deszczowa) wskazano, iż wody opadowe ze stropodachów odprowadzane będą do systemów wewnętrznej kanalizacji, a wody opadowe z dróg i parkingów oraz garażu podziemnego - po oczyszczeniu w separatorach - do zewnętrznych odbiorników wód deszczowych. Takie samo rozwiązanie zawarto na str. 4 projektu budowlanego w części dotyczącej instalacji sanitarnych. Natomiast na str. 16 i 17 projektu (3.3.6 Odwodnienie budynku) podano, że odprowadzenie wody z garażu jednoprzestrzennego, podziemnego będzie się odbywało, przez separatory oleju, do kanalizacji miejskiej. Niespójność rozwiązań projektowych w powyższym zakresie powoduje konieczność ich jednoznacznego sprecyzowania. Nie wynika z nich bowiem, czy ścieki po odczyszczeniu, odprowadzane będą do kanalizacji miejskiej, na co inwestor nie uzyskał stosownej zgody, czy też odprowadzane będą do czterech zbiorników retencyjnych przyjąwszy, że projektant miał je nam myśli wskazując na zewnętrzne odbiorniki wód deszczowych. Jednocześnie należy mieć na uwadze, że w § 36 ust. 1 i 5 warunków technicznych określono wymagane odległości od pokryw i wylotów wentylacji m.in. zbiorników bezodpływowych na nieczystości ciekłe i krytych zbiorników bezodpływowych na nieczystości ciekłe. Natomiast zarówno z projektu budowlanego, jak i załącznika do projektu dotyczącego instalacji sanitarnych nie wynika usytuowanie zbiorników retencyjnych oraz to, czy są one zbiornikami bezodpływowymi, czy też zaopatrzone będą w studnie chłonne odprowadzające wody opadowe, roztopowe i drenażowe do gruntu, tak jak to przewiduje decyzja z dnia [...] marca 2007r. (nr [...]) pozwolenie wodnoprawne. W konsekwencji oznacza to, że organ nie mógł dokonać niezbędnych ustaleń, czy rozmieszczenie zbiorników retencyjnych zgodne jest ww. przepisami warunków technicznych, czy też w ogóle nie mają one zastosowania w sprawie, ponieważ zbiorniki te mają charakter odpływowy. Nie można było natomiast podzielić stanowiska organu odwoławczego, co do niezgodności budowy ww. zbiorników retencyjnych z § 36 ust. 3 pkt 3 planu. Przepis ten stanowi jedynie, że "w zakresie odprowadzania ścieków deszczowych do czasu pełnej realizacji systemu kanalizacji miejskiej dopuszcza się odprowadzanie ścieków z zabudowy mieszkaniowej i usługowej do gruntu we własnym zakresie w przypadku występowania wystarczająco chłonnej powierzchni biologicznie czynnej działki (...). Z treści tego przepisu nie można zatem wyprowadzić zakazu budowy zbiorników retencyjnych. Dopuszczenie w planie odprowadzania ścieków deszczowych do gruntu nie wyklucza bowiem ich odprowadzania do zbiorników retencyjnych, czy też do gruntu poprzez zbiorniki retencyjne. Tym niemniej uchybienie to nie wpływa na wynik niniejszej sprawy, skoro -jak to już wcześniej Sąd podniósł - dla jej rozstrzygnięcia niezbędne jest przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego w znacznej części. Na koniec wyjaśnić trzeba - wbrew zarzutom skargi - że uzyskanie przez inwestora decyzji pozwolenie wodnoprawne nie przesądza o tym, że projektowane zamierzenie inwestycyjne zgodne jest z przepisami Prawa budowlanego. Ponadto, podnosząc w skardze zarzut naruszenia art. 10 § kpa strona powinna wykazać, że niezwrócenie się - przed wydaniem decyzji - o zajęcie stanowiska przez stronę miało wpływ na rozstrzygnięcie organu. Nie każde, bowiem naruszenie przepisów prawa procesowego skutkuje uchyleniem decyzji administracyjnej poddanej kontroli Sądu, a tylko takie, które realnie mogło mieć wpływ na wynik sprawy. W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w oparciu o art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło