VII SA/Wa 1516/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska, , Sędzia WSA Agnieszka Wilczewska-Rzepecka, Asesor WSA Grzegorz Czerwiński (spr.), , Protokolant Anna Mężyńska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 lutego 2006 r. sprawy ze skargi R. i B. M. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2005 r. znak [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji dotyczącej nakazu rozbiórki I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. Decyzją z dnia [...] kwietnia 2000 roku, Nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. na podstawie art.37 ust.1 pkt.1 ustawy z dnia 24 października 1974 roku Prawo budowlane nakazał R. M. i B. M. rozbiórkę samowolnie wybudowanego na działce o nr ew.[...] w J. budynku letniskowego. W uzasadnieniu decyzji Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, że na terenie działki o nr ew. [...] położnej w J., stanowiącej własność R. i B. M., znajduje się budynek letniskowy o konstrukcji drewnianej z poddaszem użytkowym o wymiarach 7,80 m x 6,10 m. Budynek posadowiony jest na elementach punktowych, wykonanych z bloczków betonowych. Obiekt wybudowany został w 1978 roku bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę. W miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego Gminy K. działka o nr ew. [...] przeznaczona jest pod uprawy polowe. Zgodnie z treścią art.37 ust.1 pkt.1 ustawy z dnia 24 października 1974 roku Prawo budowlane obiekty budowlane wykonane niezgodnie z przepisami podlegają przymusowej rozbiórce. Decyzją z dnia [...] czerwca 2000 roku, Nr [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] po rozpoznaniu odwołania R. i B. M. utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2000 roku. W uzasadnieniu decyzji Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, że zgodnie z miejscowym ogólnym planem zagospodarowania przestrzennego Gminy K. zatwierdzonym uchwałą Rady Narodowej Miasta i Gminy K. nr [...] z dnia [...] kwietnia 1990 roku (Dz. Urz. Województwa [...] Nr [...], poz.[...] ze zmianami) działka o nr ew. [...] przeznaczona jest pod uprawy polowe i na taki cel powinna być wykorzystywana. Tym samym lokalizacja budynku jest niezgodna z planem co uzasadnia wydanie nakazu rozbiórki w oparciu o przepis art.37 ust.1 pkt.1 ustawy z dnia 24 października 1974 roku Prawo budowlane. Pismem z dnia 30 września 2004 roku R. M. wystąpiła z wnioskiem o stwierdzenie nieważności decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] czerwca 2000 roku. W uzasadnieniu wniosku podniosła zarzut, iż zgodnie z obowiązującym w dacie budowy prawem przedmiot, którego rozbiórkę orzeczono nie był obiektem budowlanym ani budynkiem. Nie posiada on bowiem fundamentów za które nie mogą być uznane "punktowe bloczki betonowe". Nadto drewnianych konstrukcji nie można uznać za konstrukcję obiektu budowlanego. Zdaniem wnioskodawczyni organ odwoławczy nie zbadał czy decyzja organu pierwszej instancji jest zgodna z prawem materialnym i procesowym i utrzymał w mocy decyzję niezgodną z prawem. Decyzją z dnia [...] lipca 2005 roku, Nr [...] Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] czerwca 2000 roku. W uzasadnieniu decyzji Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, że nie ulega wątpliwości, iż inwestycja zrealizowana została jako samowola budowlana oraz narusza przepisy miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy K. zatwierdzonego uchwałą Rady Narodowej Miasta i Gminy K. nr [...] z dnia [...] kwietnia 1990 roku. Nadto zdaniem Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego nie ma wątpliwości co do tożsamości obiektu budowlanego będącego przedmiotem postępowania prowadzonego przez organy nadzoru budowlanego. Chybione zdaniem Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego są również twierdzenia wnioskodawczyni, że obiekt, którego rozbiórkę nakazano nie jest budynkiem. Od powyższej decyzji wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy złożyła R. M. podnosząc zarzuty tożsame z zarzutami zawartymi we wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji. Nadto podniosła zarzut, iż decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego narusza art.lO7§l i §3 kpa gdyż nie ustosunkowuje się do wszystkich podniesionych przez nią zarzutów. Nie zostały też jej zdaniem wyjaśnione wszystkie okoliczności niezbędne do rozstrzygnięcia sprawy przez co naruszone zostały art.7 kpa i art.11 kpa. Decyzją z dnia [...] września 2005 roku, Nr [...] Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] lipca 2005 roku podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko. Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego złożyli R. i B. M. podnosząc zarzuty tożsame z zarzutami zawartymi we wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Skarga zasługuje na uwzględnienie aczkolwiek nie z powodu zarzutów podniesionych przez skarżących. Wojewódzki Sąd Administracyjny kontroluje zgodność zaskarżonej decyzji z prawem materialnym i procesowym. Zaskarżona decyzja zdaniem Sądu zapadła z naruszeniem art.7 kpa i art.77§1 kpa. Zgodnie z treścią art.37 ust.1 pkt.1 i 2 ustawy z dnia 24 października 1974 oku Prawo budowlane obiekty budowlane lub ich części, będące w budowie lub wybudowane niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie ich budowy, podlegają przymusowej rozbiórce albo przejęciu na własność Państwa bez odszkodowania i w stanie wolnym od obciążeń jeśli właściwy organ administracji publicznej stwierdzi, że obiekt budowlany lub jego część: * znajduje się na terenie, który zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym nie jest przeznaczony pod zabudowę albo przeznaczony jest pod innego rodzaju zabudowę, lub, * powoduje bądź w razie wybudowania spowodowałaby niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia. Z kolei zgodnie z treścią art.37 ust.2 ustawy z dnia 24 października 1974 roku Prawo budowlane właściwy organ administracji może wydać decyzję o przymusowej rozbiórce albo o przejęciu na własność Państwa bez odszkodowania w stanie wolnym od obciążeń obiektu budowlanego lub jego części będącego w budowie lub wybudowanego niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie jego budowy, jeżeli jest to uzasadnione innymi ważnymi przyczynami poza wymienionymi w ust.1. W wyroku z dnia 19 maja 1999 roku, sygn. akt IV SA 196/96 Naczelny Sąd Administracyjny wyraził pogląd, że "Z uwagi na zapis zawarty w przepisie art. 37 ust. 1 pkt.1 ustawy Prawo budowlane z 1974 roku, istotnym dla rozstrzygnięcia sprawy jest to, jaki plan obowiązywał w dacie budowy przedmiotowego obiektu, a nie to jaki plan będzie obowiązywał w przyszłości". Organ administracji publicznej rozstrzygając kwestię rozbiórki samowolnie wybudowanego w okresie obowiązywania ustawy z dnia 24 października 1974 roku Prawo budowlane obiektu budowlanego winien więc w pierwszej kolejności ustalić, czy domek letniskowy zbudowany przez skarżących znajduje się na terenie, który zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego obowiązującym w dacie jego realizacji nie był przeznaczony pod tego typu zabudowę. Dopiero stwierdzenie, że na terenie tym nie wolno było budować tego rodzaju obiektów uprawnia organ nadzoru budowlanego do wydania decyzji nakazującej jego rozbiórkę. Z uzasadnienia decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2000 roku, Nr [...] wynika, iż organy nadzoru budowlanego dokonały oceny zgodności zrealizowanej przez skarżących inwestycji w odniesieniu do miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego uchwalonego w 1990 roku, to jest planu uchwalonego po zrealizowaniu inwestycji i obowiązującego w dacie wydawania decyzji nakazującej rozbiórkę. Niezgodność inwestycji z tym planem była podstawą wydania nakazu rozbiórki. Takie zastosowanie art.37 ustawy z dnia 24 października 1974 roku Prawo budowlane zdaniem Sądu uznać należy za nieprawidłowe. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego winien ustalić czy w czasie budowy domku letniskowego przez skarżących obowiązywał plan zagospodarowania przestrzennego, a jeżeli tak to czy zawarte w nim ustalenia pozwalały na budowę na działce skarżących tego rodzaju obiektu budowlanego. Jeśli w czasie budowy domku letniskowego nie było planu zagospodarowania przestrzennego obejmującego działkę o nr ew.[...] położoną w J. bądź plan taki istniał lecz w świetle jego przepisów budowa domku letniskowego na tej działce była dopuszczalna, to wydanie nakazu rozbiórki domku letniskowego należącego do skarżących rażąco naruszałoby art.37 ust.1 pkt.1 ustawy z dnia 24 października 1974 roku Prawo budowlane. Jeśli natomiast w świetle przepisów planu zagospodarowania przestrzennego obowiązującego w dacie budowy domku letniskowego budowa takiego obiektu była niedopuszczalna to decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nie można uznać za wydanej z rażącym naruszeniem art. 37 ust.1 pkt.1 ustawy z dnia 24 października 1974 roku Prawo budowlane. Mimo dokonania oceny zgodności inwestycji z niewłaściwym planem zagospodarowania przestrzennego w efekcie wydana decyzja byłaby identyczna gdyby dokonano oceny zgodności inwestycji z planem zagospodarowania przestrzennego obowiązującym w dacie budowy. Nie mogą być natomiast podstawą uchylenia zaskarżonej decyzji zarzuty podnoszone przez skarżących. Twierdzenie, iż domek letniskowy nie jest obiektem budowlanym ani budynkiem jest pozbawione jakichkolwiek podstaw. Wskazać należy, iż we wniosku z dnia 18 marca 2002 roku skierowanym do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego R. i B. M. kilkanaście razy używają sformułowania "domek letniskowy". W dwa lata późnej domek letniskowy zdaniem skarżących nie jest już domkiem letniskowym tylko "przedmiotem". Jest to zarzut niepoważny. Skarżący w istocie tworzą własną definicję pojęcia "obiekt budowlany" oraz "budynek" w oparciu własne przez siebie ustalone kryteria, a następnie żądają by organy administracji przy wdawaniu decyzji uwzględniały tę stworzoną przez nią definicję. Tego typu argumentacja jest to nie do przyjęcia. Organy administracji przy wydawaniu rozstrzygnięć w sprawie kierują się powszechnie przyjętym w języku polskim znaczeniem słów bądź ich ustawowymi definicjami. W art.37 ustawy z dnia 24 października 1974 roku Prawo budowlane mowa jest o obiektach budowlanych. Definicja obiektu budowlanego zawarta została natomiast w art.2 wymienionej ustawy. Zgodnie z treścią tego przepisu przez "obiekty budowlane" rozumie się stałe i tymczasowe budynki lub inne stałe i tymczasowe budowle. Ustawa nie zawierała definicji budynku. Aby ustalić znaczenie pojęcia budynku odwołać należy się więc do powszechnego znaczenia tego pojęcia. W znaczeniu powszechnym budynek to budowla naziemna jednokondygnacyjna lub wielokondygnacyjna, ograniczona ścianami i dachem, mająca pomieszczenia mieszkalne lub o innym przeznaczeniu; dom, gmach. W świetle przepisów ustawy z dnia 24 października 1974 roku Prawo budowlane aby dany obiekt budowlany mógł być uznany za budynek nie było konieczne posiadanie przez taki obiekt fundamentów. Bez znaczenia jest również rodzaj materiałów z jakich budynek został zbudowany. Materiałem budowlanym użytym do budowy może być także drewno. Wystarczy spojrzeć na znajdujące się w aktach sprawy fotografie domku letniskowego by stwierdzić, że spełnia on wymogi uznania go za obiekt budowlany w postaci budynku. Za nieuzasadniony uznać również należy zarzut skarżących, że Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego nie ustosunkował się do podniesionych przez skarżących zarzutów jak również, że naruszony został art.11 kpa. Trudno wymagać od organów administracji by w sposób racjonalny odniósł się do nieracjonalnego argumentu, iż domek letniskowy nie jest obiektem budowlanym ani budynkiem tylko "przedmiotem". Z powyższych względów na podstawie art. 145§1 pkt.1 c i art.152 Ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2000 roku Nr 153 poz. 1270 ze zm.) Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku.