VII SA/Wa 1517/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Czapska-Górnikiewicz, , Sędzia WSA Izabela Ostrowska, Asesor WSA Agnieszka Wilczewska-Rzepecka (spr.), Protokolant Aleksandra Młyńska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 lipca 2005 r. sprawy ze skargi R. K. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2004 r. znak [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji dotyczącej pozwolenia na budowę skargę oddala. VII SA/W A 1517/04 UZASADNIENIE Decyzją z dnia [...] czerwca 2004 r. Wojewoda [...] po przeprowadzeniu postępowania wszczętego w dniu 10 grudnia 2003 r. z urzędu na podstawie art. 158 § 1 w związku z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. stwierdził nieważność decyzji ostatecznej Starosty [...] z dnia [...] października 2002 r. nr [...] dotyczącej zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielania pozwolenia na budowę budynku mieszkalno - pensjonatowego w [...] przy ulicy [...] na terenie działki nr ew[...] obręb [...] W uzasadnieniu podał, że z akt sprawy wynika, iż kwestionowaną decyzję podpisała Naczelnik Wydziału z przekroczeniem upoważnienia udzielonego przez Starostę [...]. Naczelnik Wydziału była wyłącznie upoważniona do podpisywania decyzji dotyczących budownictwa indywidualnego jednorodzinnego. Z tych względów organ I instancji stwierdził, że decyzja Starosty [...] z dnia [...] października 2002 r. spełnia przesłanki art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. tzn. została wydana z rażącym naruszeniem prawa. Decyzją z dnia [...] sierpnia 2004 r. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. po rozpatrzeniu odwołania R. K. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu również stwierdził, że kwestionowaną decyzję podpisała Naczelnik Wydziału przekraczając zakres upoważnienia udzielonego jej przez Starostę [...] w dniu [...] marca 2002 r. Dlatego też decyzja Starosty [...] została wydana z rażącym naruszeniem art. 268a k.p.a. stanowiącego o umocowaniu pracownika organu administracji publicznej do załatwiania spraw w imieniu tego organu w ustalonym zakresie i jako taka spełnia przesłankę zawartą w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Organ odwoławczy wskazał również, że zgodnie z art. 160 k.p.a. stronie, która poniosła szkodę na skutek wydania decyzji z naruszeniem przepisu art. 156 § 1 k.p.a. aibo stwierdzenia nieważności takiej decyzji służy roszczenie o odszkodowanie za poniesioną rzeczywistą szkodę, chyba że ponosi ona winę za powstanie okoliczności wymienionych w tym przepisie. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego złożył R. K. wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Wojewody [...]. Skarżący podał, że zarzutami skargi jest: -bezpodstawne wszczęcie postępowania, -bezpodstawne stwierdzenie nieważności decyzji oraz -narażenie na straty finansowe i moralne w związku z niewłaściwym rozpoznaniem i postępowaniem organów administracji w sprawie. W uzasadnieniu wskazał, że postępowanie zostało wszczęte niezgodnie z art. 28 k.p.a., traktując je jako wystąpienie z punktu widzenia strony której interesu prawnego dotyczy sprawa. Nie została wyjaśniona podstawa prawna wszczęcia tego postępowania. Ponadto skarżący nie został zawiadomiony o wszczęciu postępowania w sprawie dotyczącej jego interesu prawnego, a jest to niezgodne z art. 9 i 10 k.p.a. Zdaniem skarżącego naruszenie prawa pracowniczego nie jest podstawą do wszczęcia postępowania i stwierdzenia nieważności decyzji jak to wskazał i zinterpretował Wojewoda [...] W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie, podtrzymał swoją argumentację zawartą w uzasadnieniu skarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny, zważył, co następuje: Skarga jest niezasadna. Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153. poz 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej jedynie pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt i ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153. poz. 1270 ze zm.). W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia nic wystąpiły wobec czego skarga podlega oddaleniu. Należy zważyć, iż stwierdzenie nieważności decyzji jest trybem nadzwyczajnym, umożliwiającym wzruszenie decyzji ostatecznych, a więc takiej decyzji, która na mocy art. 16 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. (Dz. U. z 200 r. Nr 98. poz. 1071 ze zm.) jest objęta zasadą trwałości decyzji ostatecznych. Podstawy stwierdzenia nieważności decyzji wymienione są enumeratywnie w art. 156 k.p.a. Jedną z postaw stwierdzenia nieważności decyzji jest wydanie jej z rażącym naruszeniem prawa (art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.). Naruszenie prawa ma cechę rażącego, gdy decyzja nim dotknięta wywołuje skutki prawne nie dające się pogodzić z wymaganiami praworządności, którą należy chronić nawet kosztem obalenia ostatecznej decyzji. Nie chodzi więc o spór o wykładnie prawa, lecz o działanie wbrew nakazowi lub zakazowi ustanowionemu w prawie. O rażącym naruszeniu prawa można mówić wyłącznie w sytuacji, gdy proste zestawienie treści decyzji z treścią przepisu prowadzi do wniosku, że pozostają one ze sobą w jawnej sprzeczności (wyrok NSA z dnia 11 maja 1994 r. sygn. Akt 1705/93 opublikowany w piśmie Wspólnota 1994/42/16). Należy zauważyć, iż przekroczenie upoważnienia powoduje nieważność dokonanej czynności a w szczególności działanie pracownika bez upoważnienia organu ma również znamiona rażącego naruszenia prawa powodującego nieważność danej czynności (wyrok NSA z 17 stycznia 1989 r. I S.A. 1019/88 ONSA 1990 Nr. 1, poz. 4). W rozpoznawanej sprawie organy administracji w postępowaniu nieważnościowym ustaliły, iż nie ulega wątpliwości, że decyzja Starosty [...] z dnia [...] października 2002 r. Nr [...] dotycząca zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielania pozwolenia na budowę budynku mieszkalno -pensjonatowego w [...] przy ulicy [...] na terenie działki nr ew. [...] obręb [...], została wydana z naruszeniem upoważnienia do wydawania decyzji administracyjnych. Sąd stwierdza, iż powyższa decyzja Starosty [...] została wydana / rażącym naruszeniem art. 81 ust. ! pkt 2 i art. 82 usi 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. (D/. U. z 2003 r.. Nr. 207. po/. 2016 ze zm.) Prawo Budowlane w związku z art. 268:< Kodeksu Postępowania Administracyjnego, co na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. stanowi przesłankę do stwierdzenia nieważności takiej decyzji. Należy zauważać, iż co prawda organ błędnie wskazał jako rażące naruszenie prawa tylko art. 268a k.p.a., gdyż powinien podać jako podstawę rażącego naruszenia prawa - przepisy kompetencyjne tj.art. 81 ust. I pkt 2 i 82 ust 2 Prawa Budowlanego w związku z art. 268a k.p.a. Nie jest to jednak zdaniem Sądu uchybienie, które mogłoby skutkować uchyleniem zaskarżonej decyzji. Zgodnie z treścią art. 82 ust 2 ustawy Prawo Budowlane organem administracji architektoniczno-budowlanej pierwszej instancji właściwym do prowadzenia postępowania administracyjnego i wydania decyzji w sprawie pozwolenia na budowę jest Starosta. Zgodnie z art. 81 ust. 1 pkt. 1 i 2 w/w ustawy do podstawowych obowiązków organów administracji architektoniczno-budowlanej należy nadzór i kontrola nad przestrzeganiem przepisów prawa budowlanego i wydawanie decyzji administracyjnych w sprawach określonych ustawą. Na podkreślenie zasługuje fakt, że przepisy o właściwości mają charakter bezwzględnie obowiązujący i naruszenie każdego rodzaju właściwości przez organ administracji przy wydawaniu aktu administracyjnego powoduje jego nieważność bez względu na trafność merytorycznego rozstrzygnięcia. W przedmiotowej sprawie Naczelnik Wydziału podpisując decyzję z dnia [...] października 2002 r. zatwierdzającą projekt budowlany i wydającą pozwolenie na budowę budynku mieszkalnego-pensjonatowego dla R. K. przekroczyła zakres upoważnienia udzielonego jej przez Starostę [...] w dniu [...] marca 2002 r. Upoważnienie to upoważniało M. W. Naczelnika Wydziału Architektoniczno-Budowlanego do podpisywania w imieniu Starosty [...] jedynie: 1) decyzji o pozwoleniu na budowę na podstawie art. 28. art. 33, art. 34, art. 36, ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo Budowlane (Dz. U. Nr 89, poz. 414 z poźn. zm.) w zakresie budownictwa indywidualnego jednorodzinnego. 2) decyzji odmowy zatwierdzenia projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę (art. 35 ustawy), decyzji sprzeciwi! w sprawie budowy (art. 30 ustawy). 4) decyzji pozwolenia na użytkowanie (art. 55. art. 59 ustawy), decyzji pozwolenia na zmianę sposobu użytkowania (art. 71 ustawy). decyzji pozwolenia na rozbiórkę (art. 32 ustawy), decyzji sprzeciwu w sprawie rozbiórki (art. 31 ustawy). W przypadku stwierdzenia zaistnienia przesłanek zawartych w art. 156 § 1 k.p.a., na podstawie art. 157 § I k.p.a. właściwym do stwierdzenia nieważności decyzji jest organ wyższego stopnia w stosunku do Starosty, którym na podstawie art. 82 ust 3 Prawa Budowlanego jest Wojewoda. Na marginesie należy zauważyć, iż R. K. w swej skardze powojuje się na przepis art. 155 k.p.a.. myląc tryb postępowania dotyczący uchylenia decyzji ostatecznej, z trybem stwierdzenia nieważności decyzji. W tym stanie rzeczy na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153. poz. 1270 ze zm.) skargę jako bezzasadną należało oddalić.