VII SA/Wa 1526/09

WyrokWSA w Warszawie2010-01-25

Skład orzekający: Izabela Ostrowska, Małgorzata Miron, Włodzimierz Kowalczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w przypadku, gdy pozwolenie na budowę zostało wyeliminowane z obrotu prawnego po zakończeniu budowy, organ nadzoru budowlanego ma obowiązek nakazać rozbiórkę obiektu, jeśli został on wykonany zgodnie z zasadami sztuki budowlanej i nie stanowi zagrożenia?
Ratio decidendi
Organ nadzoru budowlanego nie ma obowiązku nakazania rozbiórki obiektu, jeśli został on wykonany zgodnie z zasadami sztuki budowlanej, normami i przepisami, nie stanowi zagrożenia bezpieczeństwa życia i mienia, a jedynie pozwolenie na budowę zostało wyeliminowane z obrotu prawnego po zakończeniu budowy. W takiej sytuacji organ powinien wszcząć postępowanie naprawcze na podstawie art. 50 i 51 Prawa budowlanego, a nie nakazać rozbiórkę.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi D. K. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego odmawiającą nałożenia na P. G. obowiązku rozbiórki kiosku handlowego. Kiosk został wybudowany na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę, która następnie została wyeliminowana z obrotu prawnego w trybie wznowienia postępowania po zakończeniu budowy. Skarżąca domagała się rozbiórki kiosku, argumentując, że pozwolenie na budowę zostało unieważnione. Organ odwoławczy i sąd uznali, że nie ma podstaw do nakazania rozbiórki, ponieważ kiosk został wykonany zgodnie z prawem i nie stanowi zagrożenia.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Ostrowska, , Sędzia WSA Małgorzata Miron (spr.), Sędzia WSA Włodzimierz Kowalczyk, Protokolant Jakub Szczepkowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 stycznia 2010 r. sprawy ze skargi D. K. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania nakazu rozbiórki skargę oddala Sygnatura akt VII SA/Wa 1526/09 UZASADNIENIE Decyzją z dnia [...] czerwca 2009r. nr [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, po rozpatrzeniu odwołania D. K., utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w O. Nr [...] z dnia [...].05.2009 r., odmawiającą nałożenia na P. G. obowiązku usunięcia — rozbiórki kiosku handlowego usytuowanego na działkach o nr ew. [...] i [...] obr. [...] przy ul. S. w O. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wskazał na następujące ustalenia faktyczne i prawne: Wojewoda [...] decyzją z dnia [...].09.2004r. – po wznowieniu przez Starostę O. dnia [...].09.2000r. postępowania zakończonego decyzją z dnia [...].09.1999r. uchylił decyzję Starosty O. Nr [...] z dnia [...].10.2003r. oraz decyzję Starosty O. z dnia [...].09.1999r. zatwierdzającą projekt budowlany i zezwalającą na budowę kiosku handlowego i umorzył postępowanie organu I instancji w sprawie wydania pozwolenia na realizację przedmiotowej inwestycji. W związku z powyższym przeprowadzono w dniu [...].02.2005r. czynności kontrolne na nieruchomości przy ul. S. w O., podczas których ustalono, że kiosk wybudowany w oparciu o w/w decyzję Starosty O. jest użytkowany bez wymaganego zgłoszenia do użytkowania. Wymiary przedmiotowego obiektu są zgodne z tymczasowym projektem dołączonym przez Inwestora do akt sprawy. Postanowieniem z dnia [...].04.2005r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w O. nakazał P. G. wstrzymanie prowadzenia robót budowlanych przy budowie przedmiotowego obiektu i nałożył obowiązek przedłożenia do w/w Inspektoratu szeregu dokumentów. Inwestor w wyznaczonym terminie wywiązał się z nałożonego przez PINB w O. obowiązku, dlatego decyzją Nr [...] z dnia [...].06.2005r. organ I instancji umorzył postępowanie administracyjne w ramach nadzoru budowlanego w sprawie kiosku handlowego przy ul. S. w O. Po rozpoznaniu odwołania D. K. [...] WINB decyzją Nr [...] z dnia [...].04.2006r. uchylił zaskarżoną decyzję PINB w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Na wniosek P. G. Główny Urząd Nadzoru Budowlanego wszczął postępowanie administracyjne w sprawie stwierdzenia nieważności w/w decyzji [...]WINB. Decyzją z dnia [...].06.2006r., GINB stwierdził nieważność decyzji [...]WINB z dnia [...].04.2006r., Nr [...]. Decyzją nr [...] z dnia [...].11.2007 r., [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję organu I instancji nr [...] z dnia [...].06.2005 r. Wyrokiem z dnia 19 czerwca 2008 w sprawie o sygn. akt VII SA/Wa 271/08 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił rozstrzygnięcia organów nadzoru budowlanego. Decyzją nr [...] z dnia [...].05.2009 r., Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w O. odmówił nałożenia na P. G. obowiązku usunięcia — rozbiórki kiosku handlowego usytuowanego na działkach o nr ew. [...] i [...] obr. [...] przy ul. S. w O. Odwołanie od w/w decyzji w ustawowym terminie złożyła D. K. Rozpatrując odwołanie organ odwoławczy wskazał, że kompetencje organu odwoławczego obejmują zarówno korygowanie wad prawnych decyzji organu I-ej instancji, polegających na niewłaściwym zastosowaniu przepisu prawa materialnego, bądź postępowania administracyjnego, jak i wad polegających na niewłaściwej ocenie okoliczności faktycznych. Niniejsza sprawa była przedmiotem postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie. W wyroku z dnia 19 czerwca 2008 r., sygn. akt VII SA/Wa 271/08, Sąd stwierdził, że postępowanie naprawcze w niniejszej sprawie na podstawie art. 50 Prawa budowlanego jest jak najbardziej prawidłowe, gdyż inwestorowi nie można zarzucić postępowania w ramach samowoli budowlanej w rozumieniu art. 48 Prawa budowlanego. Wskazał także, że "organ I instancji powinien rozpoznać sprawę merytorycznie, bowiem nie można mówić o bezprzedmiotowości postępowania skoro istnieje sprawa i jest osoba, która w tej sprawie domaga się konkretnego rozstrzygnięcia. Obowiązkiem organu nadzoru budowlanego rozpoznającego sprawę w trybie postępowania administracyjnego było załatwienie jej poprzez wydanie decyzji pozytywnej lub negatywnej". W przedmiotowej sprawie postępowanie administracyjne zostało wszczęte na wniosek D. K. z dnia [...].11.2003 r.. Skarżąca w tej sprawie domagała się "usunięcia kiosku". W ocenie organu odwoławczego, biorąc pod uwagę zalecenia zawarte w wyroku WSA w Warszawie Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w O. wydał zaskarżoną decyzję zgodnie z przepisami prawa oraz prawidłowo ocenił zebrany materiał dowodowym. Organ odwoławczy potwierdził stanowisko powiatowego organu nadzoru budowlanego, że w niniejszej sprawie nie ma podstaw do nakazania Inwestorowi rozbiórki spornego kiosku. Przedmiotem niniejszego postępowania było zbadanie legalności wybudowanego przez P. G. kiosku handlowego usytuowanego na działkach o nr ew. [...] i [...] obr. [...] przy ul. S. w O. Z materiału dowodowego sprawy wynika, że sporny kiosk został wykonany na podstawie ostatecznej decyzji Starosty O. o pozwoleniu na budowę Nr [...] z dnia [...].09.1999r. Decyzja ta w trybie wznowieniowym została wyeliminowana z obrotu prawnego w 2003 r. W aktach sprawy znajduje się również inwentaryzacja architektoniczno-budowlana przedmiotu sporu sporządzona przez osobę uprawnioną - mgr inż. S. I. oraz inwentaryzacja geodezyjna powykonawcza wykonana przez geodetę – E. K. Z w/w dokumentów wynika, że sporny kiosk został wykonany zgodnie z zasadami sztuki budowlanej, normami i przepisami oraz nie stanowi zagrożenia bezpieczeństwa życia i mienia, a także że nadaje się do użytkowania. Również ustalono, że w/w budynek nie uniemożliwia dostępu do światła i nie ogranicza widoczności do pawilonu handlowego znajdującego się po drugiej stronie chodnika. Należy wskazać, że sporny chodnik znajduje się częściowo w liniach rozgraniczających ulicy s. stanowiącej drogę gminną. Ustalono, że odległość przedmiotowego obiektu od zewnętrznej krawędzi jezdni jest mniejsza niż odległość określona w art. 43 ust. 1 ustawy o drogach publicznych (Dz. U. z 2000r., Nr 71, poz. 838 ze zm.). W myśl ust. 2 w/w przepisu "w szczególnie uzasadnionych przypadkach usytuowanie obiektu budowlanego przy drodze (...) w odległości mniejszej niż określona w ust. 1, może nastąpić wyłącznie za zgodą zarządcy drogi (...) ". Z treści pisma Prezydenta Miasta O. z dnia [...].11.2006r. wynika, że jako zarządca drogi nie widzi przeciwwskazań co do istniejącej lokalizacji przedmiotowego obiektu jako tymczasowego zgodnie z w/w ustawą o drogach publicznych. Argumenty przedstawione przez stronę Skarżącą w odwołaniu nie wnoszą do sprawy istotnych elementów i w świetle Prawa budowlanego nie mogą skutkować uchyleniem zaskarżonej decyzji organu I instancji. Zarzuty D. K. nie znalazły potwierdzenia w toku prowadzonego postępowania administracyjnego, gdyż nie stwierdzono negatywnego wpływu na działanie spornego kiosku na jej obiekt handlowy. W ocenie organu odwoławczego to na zarządcy drogi spoczywa obowiązek ustalenia z Inwestorem przez jaki okres czasu sporny obiekt jako tymczasowy może zajmować taką lokalizację i po tym okresie powinien żądać jego usunięcia. Organ wskazał, że wszelkie kwestie dot. zakłócania przez w/w kiosk z korzystania z nieruchomości sąsiedniej mają charakter cywilno- prawny. Spory te nie należą do kompetencji organów nadzoru budowlanego. Właściwym w takich sprawach jest sąd powszechny, w postępowaniu cywilnym. D. K. złożyła skargę na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2009r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Zaskarżonej decyzji skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez niedopełnienie obowiązków spoczywających na urzędach. Wskazała przy tym, że pozwolenie na budowę kiosku zostało wyeliminowane z obrotu prawnego a mimo to organy nadzoru budowlanego nie nakazały jego rozbiórki. W konkluzji wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji a nadto zasądzenie zwrotu kosztów postępowania na jej rzecz. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga nie jest zasadna albowiem zaskarżona decyzja odpowiada prawu. Natomiast zgodnie z treścią art. 145 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm. dalej: P.p.s.a.) sąd uchyla decyzję jedynie w sytuacji gdy stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy; Kluczowe znaczenie dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy ma treść art. 153 w/w ustawy P.p.s.a., zgodnie z którym ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Niniejsza sprawa była przedmiotem rozpoznania przez WSA w Warszawie, który wyrokiem z dnia 19 czerwca 2008r. w sprawie VII SA/Wa 271/08 uchylił kontrolowaną wówczas decyzję jak i decyzję ją poprzedzającą. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia Sąd wskazał, że w rozpatrywanej sprawie nie zachodziła bezprzedmiotowość postępowania w rozumieniu art. 105 kpa, i że organ nie wziął pod uwagę faktu, że postępowanie zostało wszczęte pismem skarżącej, w którym zawarła ona wniosek o "usunięcie kiosku". Wobec tego obowiązkiem organu było rozpoznać sprawę merytorycznie albowiem nie można mówić o bezprzedmiotowości postępowania skoro istnieje sprawa i osoba, która w tej sprawie domaga się konkretnego rozstrzygnięcia. Dodatkowo – jak trafnie wskazał organ odwoławczy - Sąd podkreślił, że "wbrew twierdzeniom skargi prowadzenie postępowania naprawczego w niniejszej sprawie na podstawie art. 50 Prawa budowlanego jest jak najbardziej prawidłowe, gdyż inwestorowi nie można zarzucić postępowania w ramach samowoli budowlanej w rozumieniu art. 48 Prawa budowlanego". Przedstawioną przez Sąd w/w oceną prawną związany był organ administracji przy ponownym rozpoznaniu sprawy a także Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę. Dodatkowo należy podkreślić, że pogląd taki reprezentowany jest obecnie w sposób jednolity zarówno w doktrynie jak i orzecznictwie sądowoadministracyjnym. Jedynie przykładowo wskazać należy na orzeczenie WSA w Warszawie z dnia 15.09.2004r. 7/IV SA 975/03, w którym Sąd ten wskazał, że Inwestorowi nie można uczynić zarzutu dopuszczenia się samowoli budowlanej w rozumieniu art. 48 skoro w dacie rozpoczęcia budowy legitymował się ostateczną decyzją o pozwoleniu na budowę. Z tych względów nieuzasadniony jest zarzut skarżącej, że wyeliminowanie z obrotu prawnego pozwolenia na budowę z dnia [...].09.1999r,. winno skutkować nakazem rozbiórki tego obiektu. Podkreślenia wymaga, iż w okolicznościach niniejszej sprawy inwestor – w dacie wykonywania robót budowlanych legitymował się ostateczną decyzją z dnia [...].09.1999r. Decyzja ta została wyeliminowana z obrotu prawnego dopiero w wyniku przeprowadzenia postępowania wznowieniowego [...].09.2004r. a zatem w okresie gdy budowa kiosku została już zakończona. Prawidłowo zatem organ nadzoru budowlanego wszczął postępowanie naprawcze na podstawie art. 50 i 51 Prawa budowlanego. Dalej wymaga podkreślenia, że art. 51 Prawa budowlanego pozwala organowi nadzoru budowlanego nakazać rozbiórkę obiektu lub jego części jedynie w sytuacji gdy wykonane roboty nie mogą być doprowadzone do stanu zgodnego z prawem (art. 51 ust. 1 pkt. 1) lub też jeżeli inwestor nie wykona obowiązku, o którym mowa w art. 51 ust. 1 pkt. 2 lub 3 (ust. 3 pkt. 2 i ust. 5 omawianego przepisu). Z żadnym z tych przypadków nie mamy do czynienia w okolicznościach niniejszej sprawy. Jak bowiem wynika z niewadliwych ustaleń organu dokonanych w oparciu o całokształt materiału dowodnego zebranego w sprawie kiosk będący przedmiotem niniejszego postępowania został wykonany zgodnie z zasadami sztuki budowlanej, normami i przepisami, nie stanowi także zagrożenia bezpieczeństwa życia i mienia. Wymaga podkreślenia, że w aktach sprawy znajduje się inwentaryzacja tegoż kiosku opracowana przez mgr inż. S. I., która zawiera m.in. analizę nasłonecznienia. Z analizy tej wynika, że – wbrew twierdzeniom skarżącej- budynek ten nie uniemożliwia dostępu światła do pomieszczeń zajmowanych przez skarżącą. Dowody znajdujące się w aktach sprawy wskazują także, że budynek spełnia warunki określone w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 12.04.2002r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie jak i warunki określone w poprzedzającym je rozporządzeniu z dnia 14.12.1994r. (t.j. Dz.U. z 1999r. nr 15 poz. 140 ze zm.) obowiązującym w dacie wykonywania robót budowlanych. W konsekwencji trafnie wskazał organ, że brak jest podstaw prawnych do nakazania inwestorowi P. G. dokonania rozbiórki tego obiektu. Zaskarżona decyzja została również wydana z zgodzie z przepisami postępowania. Organy administracji ponownie rozpoznając sprawę dodatkowo zwróciły się do skarżącej o skonkretyzowanie żądania. W piśmie z dnia [...].02.2009r. oraz podczas osobistej obecności w [...] Wojewódzkim Inspektoracie Nadzoru Budowlanego dnia [...].06.2009r. skarżąca jednoznacznie określiła, że żąda rozbiórki kiosku. Takie żądanie zostało zatem merytorycznie rozpoznane przez organ – zgodnie ze wskazaniami zawartymi w wyroku WSA z dnia 19.06.2008r. Z tych względów Sąd uznał, że zarzuty skargi nie znajdują oparcia w przepisach prawa a biorąc dodatkowo pod uwagę, że Sąd nie dostrzegł takich naruszeń przepisów prawa procesowego lub materialnego, które mogłoby mieć wpływ na wynik sprawy – skargę należało oddalić. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy P.p.s.a. orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło