VII SA/Wa 153/07

WyrokWSA w Warszawie2007-07-05

Skład orzekający: Leszek Kamiński, Krystyna Tomaszewska, Bożena Więch-Baranowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wysokość grzywny w celu przymuszenia do wykonania obowiązku rozbiórki budynku powinna być ustalana na podstawie dokładnych pomiarów powierzchni zabudowy, a jej nieprawidłowe ustalenie stanowi naruszenie przepisów postępowania?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia oraz poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji. Rozstrzygnięcie oparto na stwierdzeniu naruszenia przepisów art. 7 i 77 k.p.a. w związku z art. 121 § 5 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Sąd uznał, że organy nadzoru budowlanego nie wyjaśniły prawidłowo powierzchni zabudowy budynku objętego nakazem rozbiórki, co miało kluczowe znaczenie dla ustalenia wysokości grzywny.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi A. i K. S. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, które utrzymało w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia do wykonania obowiązku rozbiórki samowolnie wybudowanego budynku gospodarczego. Skarżący podnosili, że wymierzenie grzywny jest bezzasadne, ponieważ wystąpili o legalizację samowoli budowlanej. Sąd uchylił zaskarżone postanowienia, uznając naruszenie przepisów postępowania przez organy.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji. Stwierdzono, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku. Zasądzono koszty nieopłaconej pomocy prawnej.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Leszek Kamiński, , Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska, Sędzia WSA Bożena Więch-Baranowska (spr), Protokolant Joanna Piątek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 lipca 2007 r. sprawy ze skargi A. S. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2006 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia. I. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji, II. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokat M. R. tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej kwotę 292 zł. 80 gr. (dwieście dziewięćdziesiąt dwa złote i osiemdziesiąt groszy) , w tym: tytułem opłaty kwotę 240 zł. (dwieście czterdzieści złotych) , tytułem 22% podatku od towarów i usług kwotę 52 zł. 80 gr. (pięćdziesiąt dwa złote i osiemdziesiąt groszy). [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem nr [...] wydanym dnia [...] listopada 2006 r. na podstawie art. 138 § 1 ust. 1 kpa utrzymał w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w R. nr [...] z dnia [...] października 2000 r. nakładające na A. i K. S. grzywnę w wysokości [...] zł w celu przymuszenia do wykonania obowiązku rozbiórki wybudowanego bez pozwolenia na budowę budynku gospodarczego na działce nr [...] przy ul. [...] – określonego w tytule wykonawczym z dnia [...].10.2000 r. W uzasadnieniu organ podał, że obowiązek rozbiórki budynku gospodarczego była nałożony na inwestorów decyzja Prezydenta R. nr [...] z dnia [...] czerwca 1998 r. utrzymaną w mocy decyzją Wojewody [...] z dnia [...] września 1998 r. Inwestorzy nie wykonali obowiązku i wobec tego w dniu [...] października 2000 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wezwał ich do wykonania obowiązku, a następnie wydał tytuł wykonawczy, wszczynając postępowanie egzekucyjne. Postanowieniem z dnia [...] października 2000 r. wydanym na podstawie art. 32 i art. 122 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz § 4 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 4 lipca 1990 r. w sprawie opłat za czynności egzekucyjne oraz sposobie przeprowadzenia publicznej licytacji i trybie postępowania przy przechowaniu i egzekucji sprzedaży niektórych rodzajów ruchomości nałożył na A. i K. S. grzywnę w celu przymuszenia w wysokości [...] zł, zobowiązując do jej wpłacenia w terminie 6 miesięcy od dnia doręczenia. Skargę na powyższe postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wnieśli A. i K. S. podnosząc, że ponieważ wystąpili o legalizację samowoli budowlanej, wymierzenie grzywny i to w tak znacznej wysokości jest bezzasadne. W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wnosząc o jej oddalenie podtrzymał argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych; Dz. U. Nr 153, poz. 1269). W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a - c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), lub stwierdzenia nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 w/w ustawy). Wyjaśnić również należy, że stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Taka sytuacja zachodzi w rozpoznawanej sprawie, wobec czego skarga podlega uwzględnieniu chociaż z innych przyczyn niż wskazane przez skarżących. Zdaniem Sądu, zaskarżone postanowienia zapadły z naruszeniem art. 7 kpa i art. 77 kpa w związku z art. 18 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. Nr 24, poz. 151 ze zm.). Zgodnie z treścią art. 121 § 5 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, wysokość grzywny w celu przymuszenia do wykonania obowiązku przymusowej rozbiórki budynku lub jego części, ustala się na podstawie iloczynu powierzchni zabudowy budynku lub jego części, objętego nakazem przymusowej rozbiórki i 1/5 ceny 1m² powierzchni użytkowej budynku mieszkalnego, ogłoszonej przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów do obliczenia premii gwarancyjnej dla posiadaczy oszczędnościowych książeczek mieszkaniowych. Z przepisu tego jednoznacznie wynika, że przed wydaniem postanowienia o nałożeniu grzywny konieczne jest dokładne ustalenie powierzchni zabudowy budynku, którego dotyczy tytuł wykonawczy. W rozpoznawanej sprawie organy nadzoru budowlanego przyjęły, ze budynek objęty nakazem rozbiórki ma powierzchnię zabudowy 64,04m², przy czym w protokole oględzin z dnia [...].02.1998 r. podano wymiary budynku jako 8,40m x 8,10m (co daje 68,04m²), a w notatce służbowej z dnia [...].03.1997 r. jako 8,08m x 8,42m (co daje 68,03m²). organy nie wyjaśniły przyczyn dla których przyjęły powierzchnię zabudowy w wielkości 64,04m², a nie taką, jaka wynika ze wskazanych pomiarów. Tak więc, ponieważ wielkość powierzchni zabudowy budynku ma podstawowe znaczenie dla prawidłowego określenia wysokości grzywny wymierzonej w postępowaniu egzekucyjnym na podstawie art. 121 § 5 ustawy, organy nadzoru budowlanego winny ponownie dokładnie wyjaśnić jej wielkość po ponownym przepracowaniu postępowania wyjaśniającego w tym zakresie. Ujawnione naruszenie przepisów prawa procesowego musi więc skutkować uchyleniem zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go rozstrzygnięcia organu I instancji. Z tych względów, na podstawie art. 145 § 1 ust. 1 pkt c i art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło