VII SA/Wa 1537/10

PostanowienieWSA w Warszawie2011-03-07

Skład orzekający: Elżbieta Zielińska-Śpiewak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym może zostać uwzględniony bez wykazania przez wnioskodawcę swojej sytuacji materialnej i możliwości poniesienia kosztów postępowania?
Ratio decidendi
Prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika z urzędu, może być przyznane tylko wtedy, gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie samodzielnie ponieść kosztów postępowania. Brak dostarczenia przez wnioskodawcę wymaganych informacji dotyczących sytuacji majątkowej i płatniczej uniemożliwia merytoryczne rozpoznanie wniosku i stanowi podstawę do jego odmowy.
Stan faktyczny
J.F. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie, w tym o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu. Wnioskodawca nie podał jednak danych dotyczących swojej sytuacji materialnej. Po wezwaniu do uzupełnienia informacji i przedłużeniu terminu, nie dostarczył wymaganych wyjaśnień. Wobec tego sąd odmówił przyznania prawa pomocy.
Rozstrzygnięcie
Odmówił J.F. prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak po rozpoznaniu w dniu 7 marca 2011r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu J.F. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 stycznia 2011r. w sprawie ze skargi J.F. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2010 r. znak [...] w przedmiocie przekazania wniosku postanawia odmówić J.F. prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu Pismem z dnia 11 lutego 2010 r. skarżący wniósł sprzeciw od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 stycznia 2011r. odmawiającego przyznania J.F. prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. W tym stanie rzeczy ww. postanowienie traci moc, a wniosek podlega ponownemu rozpatrzeniu. Wnioskiem z dnia 2 września 2010r. (data prezentaty Sądu) J.F. wystąpił o przyznanie prawa pomocy. We wniosku nie określił, w jakim zakresie wnosi o przyznanie prawa pomocy oraz nie podał żadnych danych dotyczących jego sytuacji materialnej. W uzasadnieniu wskazał natomiast, że we wspólnym gospodarstwie domowym z wnioskodawcą pozostaje żona i dwóch synów, oraz że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W odpowiedzi na wezwanie Sądu, w piśmie z dnia 27 sierpnia 2010r. wnioskodawca sprecyzował, że wnosi o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w całości oraz ustanowienie adwokata. Ze względu na brak wystarczających danych dotyczących sytuacji finansowej J.F., stosownie do treści art. 255 p.p.s.a., zarządzeniem z dnia 18 października 2010r. wezwano go do przedłożenia w terminie 7 dni, dodatkowych wyjaśnień dotyczących jego stanu majątkowego i możliwości płatniczych. W odpowiedzi na wezwanie Sądu J.F. zwrócił się z prośbą o przedłużenie terminu podając, że ma zaplanowany wyjazd na groby bliskich w związku ze Świętem Zmarłych i nie jest w stanie złożyć w wyznaczonym 7 - dniowym terminie stosownych wyjaśnień. Zarządzeniem z dnia 15 listopada 2010r. przychylono się do prośby wnioskodawcy i przedłużono termin do nadesłania dodatkowych wyjaśnień o 7 dni. Z akt sprawy wynika, że we wskazanym terminie wnioskodawca nie nadesłał żadnych dodatkowych wyjaśnień, do nadesłania których został wezwany. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.) dalej p.p.s.a. przewidują możliwość przyznania stronom postępowania prawa pomocy. Prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie całkowitym (art. 245 § 2 p.p.s.a) lub częściowym (art. 245 § 3 p.p.s.a.), przy czym jego przyznanie uzależnione jest od spełnienia przez stronę ustawowo przewidzianych przesłanek. Żądanie przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika z urzędu jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Stosownie zaś do treści art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym dotyczącym w niniejszej sprawie zwolnienia z kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu następuje gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego samodzielnie. Jak wynika z powołanych przepisów obowiązkiem zainteresowanego jest wykazanie zasadności złożonego wniosku w świetle ustawowych przesłanek przyznania prawa pomocy. Tym samym to na nim spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy, zaś rozstrzygnięcie w tej kwestii zależy od tego, co zostanie udowodnione przez stronę. W niniejszej sprawie wnioskodawca nie wykazał, że znajduje się w sytuacji materialnej uprawniającej go do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Zaznaczyć należy, że pomimo przychylenia się do prośby wnioskodawcy i przedłużenia terminu do nadesłania dodatkowych wyjaśnień dotyczących złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy, do chwili wydania postanowienia nie wpłynęły do Sądu żadne wyjaśnienia. Wskazać należy, że uchylenie się przez wnioskodawcę od obowiązku nałożonego w trybie art. 255 p.p.s.a. stanowi przeszkodę wykluczającą merytoryczne rozpoznanie wniosku, a tym samym przyznanie prawa pomocy w żądanym zakresie. Zważyć należy, że przy rozpoznawaniu wniosku o przyznanie prawa pomocy brak jest możliwości poszukiwania z urzędu faktów przemawiających na korzyść ubiegającego się o przyznanie prawa pomocy. Dokonywana jest jedynie ocena w świetle art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. tych okoliczności, które wskazała strona. Jedynym instrumentem służącym weryfikacji oświadczeń wnioskodawcy i tym samym umożliwiającym prawidłową ocenę jego kondycji finansowej, jest unormowanie zawarte w art. 255 p.p.s.a., zgodnie z którym odpowiednich informacji czy też dokumentów musi dostarczyć sam skarżący. W świetle powyższego uznano, że brak jest podstaw do uwzględnienia wniosku bowiem wnioskodawca nie nadsyłając żądanych informacji nie wykazał, że znajduje się w sytuacji materialnej uprawniającej go do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Brak jakichkolwiek danych dotyczących sytuacji materialnej i płatniczej wnioskodawcy uniemożliwia merytoryczne rozpoznanie wniosku. Z powyższych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.) orzeczono, jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło