VII SA/Wa 1541/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Ostrowska (spr.), , Sędzia WSA Bogusław Cieśla, Sędzia WSA Joanna Gierak-Podsiadły, Protokolant ref. staż. Paulina Sierkin, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 sierpnia 2017 r. sprawy ze skargi P. M. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki ogrodzenia wraz z bramą wjazdową uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji VII SA/Wa 1541/16 UZASADNIENIE [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzja z dnia [...] kwietnia 2016r. Nr [...], działając na podstawie art. 138 par 1 pkt 1 kpa, po rozpatrzeniu odwołania P. M.- utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla [...] Nr [...] z dnia [...] stycznia 2016r. nakazującą P. M. rozbiórkę samowolnie wybudowanego ogrodzenia wraz z bramą wjazdową na terenie działki ew. nr [...] z obrębu [...] w [...] od strony ul. [...] w [...]. Z akt postępowania administracyjnego wynika, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla [...]w dniu [...] sierpnia 2015r. przeprowadził czynności kontrolne, w czasie których stwierdzono, że na terenie w/w nieruchomości, wybudowane zostało murowane ogrodzenie z bramą przesuwną. Długość ogrodzenia wynosi 11,50 m, a jego wysokość 1,50m. Według oświadczenia P. M. przedmiotowe ogrodzenie wykonane zostało w latach 2009 - 2013r. Ponadto organ powiatowy ustalił na podstawie dokumentów przekazanych przez Urząd [...]Dzielnicy [...] przy piśmie z dnia [...] stycznia 2015r. (znak: [...]), że budowa w/w ogrodzenia nie została zgłoszona właściwemu organowi administracji architektoniczno-budowlanej. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla [...] uznając, iż przedmiotowe ogrodzenie jest niezgodne z ustaleniami obowiązującego na tym terenie Miejscowego Planu Zagospodarowania Przestrzennego, obszaru [...] część 1, zatwierdzonego uchwałą Nr [...] Rady Miasta [...]z dnia [...] lipca 2014 r.- decyzją Nr [...] z dnia [...] stycznia 2016r. nakazał inwestorowi P. M. rozbiórkę samowolnie wybudowanego ogrodzenia wraz z bramą wjazdową na terenie działki ew. nr [...] z obrębu [...]w [...] od strony ul. [...]w [...]. P. M. złożył w ustawowym terminie odwołanie od powyższego rozstrzygnięcia. Organ odwoławczy uznał, iż przedmiotowe ogrodzenie wraz z bramą nie powstało w warunkach samowoli budowlanej. Organ przywołał treść art. 30 ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo budowlane - w brzmieniu po wejściu w życie nowelizacji z dnia 28 czerwca 2015r. zgodnie z którym- zgłoszenia właściwemu organowi wymaga budowa ogrodzeń o wysokości powyżej 2,20 m. Mając powyższe na uwadze, organ II instancji uznał, iż budowa spornego ogrodzenia posiadającego wysokość do 2,20 m nie była objęta obowiązkiem zgłoszenia właściwemu organowi architektoniczno-—budowlanemu. Postępowanie zostało bowiem wszczęte z urzędu (zawiadomienie z dnia [...] października 2015r.) Jakkolwiek więc Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla [...] błędnie uznał, iż ogrodzenie wraz z bramą wjazdową na terenie działki ew. nr [...]z obrębu [...] w [...] od strony ul. [...] w [...] stanowi samowolę budowlą, to jednak, zdaniem organu odwoławczego, samo nakazanie jego rozbiórki jest zasadne. Organ wyjaśnił, że nawet legalne wykonanie robót budowlanych, czy wykonanie robót nie podlegających reglamentacji ustawy Prawo budowlane nie zwalnia organów nadzoru budowlanego od obowiązku zbadania prawidłowości tychże robót. Niezależnie zatem od tego, czy sporne ogrodzenie objęte było obowiązkiem zgłoszenia zamiaru jego budowy czy nie, musi ono być zgodne w przepisami prawa, w tym z przepisami prawa miejscowego. Zgodnie zaśœ z ustaleniami Miejscowego Planu Zagospodarowania Przestrzennego obszaru [...] część 1, zatwierdzonego uchwałą Nr [...] Rady Miasta [...]z dnia [...] lipca 2014 r., nieruchomość położona w [...] na działce ewid. Nr [...] z obrębu [...], znajduje się na terenie oznaczonym symbolem 1-MNL o przeznaczeniu terenu: tereny zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej na działkach budowlanych z zielenią leśną. Według powołanego planu, usytuowanie ogrodzenia działki ewid.nr [...]z obrębu [...] w [...] od œtrony ul. [...] w [...] jest niezgodne z ustaleniami i warunkami określonymi w Rozdziale7 —w sprawie ustaleń szczegółowych dla terenów zabudowy mieszkalnej jednorodzinnej na działkach budowlanych z zielenią leśną 1-23 MNL. W myśl § 16 ust. 1 pkt 2h Miejscowego Planu Zagospodarowania Przestrzennego obszaru [...] część 1, na terenie na którym plan ten obowiązuje sytuować należy ogrodzenia od strony ulic i przestrzeni publicznych o wysokości do 2,0 m ażurowe w 90 % wysokości, na podmurówce do 20 cm punktowej lub ciągłej. Jednocześnie [...]WINB wyjaśnił, iż nie jest władny do podważania obowiązujących przepisów o zagospodarowaniu przestrzennym. Przepis art. 50 ust.1 pkt 4 Prawa budowlanego, zobowiązuje natomiast organ nadzoru budowlanego do ingerencji w sytuacji prowadzenia robot w sposób istotnie odbiegający od ustaleń warunków określonych w pozwoleniu na budowę, projekcie budowlanym lub w przepisach. Sporne ogrodzenie narusza obowiązujące na terenie działki ew. nr [...] z obrębu [...] w [...] od strony ul. [...] w [...] przepisy o zagospodarowaniu przestrzennym, a jedyną możliwością doprowadzenia przedmiotowego ogrodzenia do stanu zgodnego z prawem - w tym przypadku z prawem miejscowym —jest nakazanie jego rozbiórki. Plan bowiem przewiduje ogrodzenia ażurowe, zaśœ sporne ogrodzenie jest pełne murowane, co potwierdza materiał dowodowy w postaci fotografii znajdujących się w aktach sprawy. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję wniósł P. M. , podkreślając , iż ogrodzenie zmodernizował w 2009r., zastępując wcześniejsze ogrodzenie z siatki , a więc w czasie w którym nie obowiązywał jeszcze miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego uchwalony dopiero w 2014r. Skarżący podkreśla, iż urzędnicy nakazują mu przestrzeganie przepisów, które nie istniały w dacie powstania ogrodzenia. W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej jedynie pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w prowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. Nr 270, zwana dalej p.p.s.a.). W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia wystąpiły, wobec czego skarga zasługuje na uwzględnienie. Zaskarżoną do tutejszego Sądu decyzją z dnia [...] kwietnia 2016r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...] stycznia 2016r. nakazującą P. M. rozbiórkę samowolnie wybudowanego ogrodzenia wraz z bramą wjazdową na terenie działki ew. nr [...]z obrębu [...] w [...] od strony ul. [...] w [...]. Podstawą prawną rozstrzygnięcia organów był art. 51 ust 1 pkt 1 w zw. z art. 51 ust 7 Prawa budowlanego. Na wstępie wyjaśnienia wymaga, że istotą postępowania, o którym mowa w art.51 Prawa budowlanego jest doprowadzenie wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, w tym z przepisami prawa materialnego regulującymi kwestię zagospodarowania przestrzennego terenu na którym roboty te są wykonywane. Analiza ustępu pierwszego art. 51 Prawa budowlanego prowadzi do wniosku, że organ nadzoru budowlanego poddając ocenie działania inwestora, do których odnosi się ten przepis, w pierwszym rzędzie ocenia, czy stan faktyczny i prawny obliguje go do wydania jednego z nakazów określonych w pkt 1 tego przepisu, a więc nakazu zaniechania dalszych robót budowlanych, bądź rozbiórki obiektu budowlanego lub jego części, względnie doprowadzenia obiektu do stanu poprzedniego. Powyższe rozważania prowadzą jednak do wniosku, iż warunkiem sine qua non prowadzenia postępowania naprawczego na podstawie art. 50-51 Prawa budowlanego jest stwierdzenie przez organ stanu niezgodności z prawem wykonanych robót budowlanych. Wyjaśnić należy ,iż w dniu 28 czerwca 2015r. weszła w życie ustawa dnia 20 lutego 2015 r. o zmianie ustawy Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2015 r. poz. 443). Zgodnie z art. 6 ust. 1 tej ustawy do spraw wszczętych i niezakończonych do dnia wejścia w życie niniejszej ustawy decyzją ostateczną stosuje się przepisy dotychczasowe. Stosownie do art. 30 ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo budowlane obowiązującego w dniu wszczęcia niniejszego postępowania ( data zawiadomienia o wszczęciu [...]październik 2015r. ) tylko budowa ogrodzeń o wysokości powyżej 2,20m wymaga zgłoszenia właściwemu organowi. Tymczasem z niekwestionowanych ustaleń organu I instancji wynika , iż wybudowano w latach 2009-2013 murowane ogrodzenie o długości 11,50 m i wysokości 1,50m. Tak więc parametry przedmiotowego ogrodzenia i bramy nie podlegają reglamentacji obowiązującego w dniu orzekania Prawa budowlanego. Organ odwoławczy powołuje się na art. 50 ust.1 pkt 4 Prawa budowlanego, zgodnie z którym organ nadzoru budowlanego wstrzymuje prowadzenia robot w sposób istotnie odbiegający od ustaleń warunków określonych w pozwoleniu na budowę, projekcie budowlanym lub w przepisach. Zdaniem organu odwoławczego przedmiotowe ogrodzenie jest niezgodne z ustaleniami Miejscowego Planu Zagospodarowania Przestrzennego obszaru [...] część 1, zatwierdzonego uchwałą Nr [...]Rady Miasta [...]z dnia [...] lipca 2014 r., który w § 16 ust. 1 pkt 2h stanowi ,że na terenie na którym plan ten obowiązuje sytuować należy ogrodzenia od strony ulic i przestrzeni publicznych o wysokości do 2,0 m ażurowe w 90 % wysokości, na podmurówce do 20 cm punktowej lub ciągłej. Stanowisko organu zasługiwałoby na aprobatę w sytuacji w której inwestor wykonałby przedmiotowe ogrodzenie w okresie gdy obowiązywał opisany powyżej miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego lub gdyby roboty budowlane zostały zrealizowane w warunkach samowoli budowlanej i należałoby prowadzić wobec nich postępowanie naprawcze. Tymczasem organy nadzoru budowlanego, zaprzeczając zasadzie nie działania prawa wstecz ( lex retro non agit, ), do legalnie wykonanych robót budowlanych stosują przepisy miejscowego planu uchwalonego po ich wykonaniu. Omawiana zasada powoduje, że do zdarzeń prawnych stosuje się te przepisy prawa, które obowiązują w chwili ich zaistnienia. Natomiast nowelizacje przepisów prawa, które miały miejsce już po zaistnieniu określonych zdarzeń nie powinny oddziaływać na ich ocenę prawną. Wyjątki od zasady niedziałania prawa wstecz są możliwe jedynie w tych przypadkach, gdy nowelizacja wprost przewiduje taki zapis, bądź też gdy powyższe jednoznacznie wynika z jej celu. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organy nadzoru budowlanego wezmą pod uwagę powyższe rozważania, przeanalizują przedmiot postępowania i jego podstawę materialnoprawną. Mając powyższe na uwadze, uznając ,iż zaskarżona decyzja oraz decyzja ją poprzedzająca zapadły z naruszeniem przepisów prawa materialnego tj. art. 51 ust 1 pkt 1 w zw. z art. 51 ust 7 oraz art. 50 ust 1 pkt 4 Prawa budowlanego, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 z późn. zm.), Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję ją poprzedzającą.