VII SA/Wa 1546/17
PostanowienieWSA w Warszawie2018-10-04
Skład orzekający: Ewa Kowalska - Hupko
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy złożony po wydaniu prawomocnego postanowienia w przedmiocie prawa pomocy może zostać uwzględniony w przypadku pogorszenia się sytuacji majątkowej strony?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy złożony po wydaniu prawomocnego postanowienia w przedmiocie prawa pomocy może zostać uwzględniony, jeśli nastąpiła zmiana okoliczności sprawy, a w szczególności pogorszenie sytuacji majątkowej strony. W przypadku stwierdzenia pogorszenia sytuacji finansowej, sąd może zmienić wcześniejsze postanowienie w zakresie kosztów sądowych.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Referendarz sądowy przyznał prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, ale oddalił wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. WSA utrzymał to postanowienie w mocy. Następnie skarżący złożył kolejne wnioski o przyznanie prawa pomocy, domagając się zwolnienia od wpisu od skargi kasacyjnej oraz opłaty kancelaryjnej za odpis wyroku, wskazując na pogorszenie swojej sytuacji finansowej.Rozstrzygnięcie
Zmieniono pkt 2 postanowienia referendarza sądowego z dnia 6 listopada 2017 r. w zakresie dotyczącym wpisu od skargi kasacyjnej oraz opłaty kancelaryjnej za odpis wyroku wraz z uzasadnieniem, w ten sposób, że przyznano skarżącemu prawo pomocy poprzez zwolnienie od wpisu od skargi kasacyjnej oraz od opłaty kancelaryjnej za odpis wyroku wraz z uzasadnieniem.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Warszawie - Ewa Kowalska - Hupko po rozpoznaniu w dniu 4 października 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi E. G. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2017 r. znak [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji postanawia: zmienić pkt 2 postanowienia referendarza sądowego z dnia 6 listopada 2017 r. w zakresie dotyczącym wpisu od skargi kasacyjnej oraz opłaty kancelaryjnej za odpis wyroku wraz z uzasadnieniem, w ten sposób, że przyznać skarżącemu E. G. prawo pomocy poprzez zwolnienie od wpisu od skargi kasacyjnej oraz od opłaty kancelaryjnej za odpis wyroku wraz z uzasadnieniem.
[...] po otrzymaniu wezwania do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w sprawie VII SA/Wa 1546/17 złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. W uzasadnieniu wniosku skarżący oświadczył, że do czasu wykończenia mieszkania (o powierzchni 41,89 m2) zakupionego na kredyt, odebranego w stanie deweloperskim, zmuszony jest mieszkać wraz z żoną na terenie ogródków działkowych, natomiast w okresie zimowym byli zmuszeni wynajmować kwatery, ponosząc czynsz najmu (900 zł), co pozbawiło ich oszczędności. [...] wskazał, że utrzymują się z żoną renty skarżącego w kwocie 1720,99 zł oraz wynagrodzenia za pracę żony w wysokości 1674,50 zł. Do zobowiązań i wydatków skarżący zaliczył: ratę kredytu mieszkaniowego – 1002,29 zł, opłaty działkowe – 110 zł, opłaty za media na działce - 300 zł, koszty leczenia - 500 zł, abonament za telefon – 135 zł, koszty dojazdów do pracy - 124 zł, utrzymanie samochodu - 400 zł, opłaty za energię elektryczną – 53,38 zł za 2 miesiące.
Postanowieniem referendarza sądowego z dnia 6 listopada 2017 r. przyznano skarżącemu prawo pomocy poprzez ustanowienie adwokata, natomiast oddalono wniosek w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, po rozpoznaniu sprzeciwu złożonego przez skarżącego, postanowieniem z dnia 12 grudnia 2017 r. utrzymał w mocy ww. postanowienie.
[...] w dniu 11 września 2018 r. (data nadania w urzędzie pocztowym) złożył na urzędowym formularzu kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy. Skarżący nie oznaczył w rubryce nr 4 zakresu żądania, jednocześnie w rubryce nr 5 zwrócił się o zwolnienie od opłaty kancelaryjnej za odpis wyroku wraz z uzasadnieniem.
Skarżący ww. formularz przedłożył przy piśmie datowanym na dzień 10 września 2018 r., w którym wniósł o zwolnienie od wpisu od złożonej skargi kasacyjnej.
Następnie w dniu 25 września 2018 r. [...] złożył na urzędowym formularzu kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy, w którym zwrócił się o zwolnienie od opłaty kancelaryjnej za odpis wyroku wraz z uzasadnieniem.
Wnioski o przyznanie prawa pomocy złożone przez [...] w dniach 11 września i 25 września 2018 r., przy uwzględnieniu treści pisma skarżącego z 10 września 2018 r., potraktowano jako dotyczące zwolnienia od opłaty kancelaryjnej za odpis wyroku wraz z uzasadnieniem oraz od wpisu od skargi kasacyjnej.
Rozpoznając złożone wnioski stwierdzono, co następuje:
Zauważyć przede wszystkim trzeba, że wnioski skarżącego o zwolnienie od opłaty kancelaryjnej za odpis wyroku wraz z uzasadnieniem oraz o zwolnienie od wpisu od skargi kasacyjnej należy traktować jako wnioski o zmianę - w trybie art. 165 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2018 r. poz. 1302) - pkt 2 postanowienia z 6 listopada 2017 r. Postanowieniem z dnia 6 listopada 2017 r., po rozpoznaniu pierwotnego wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, referendarz sądowy przyznał skarżącemu prawo pomocy poprzez ustanowienie adwokata (pkt 1 postanowienia), natomiast oddalił wniosek w zakresie dotyczącym zwolnienia od kosztów sądowych (pkt 2).
Zgodnie z powołanym art. 165 ustawy postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne.
Kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy może być zatem uwzględniony, jeśli nastąpiła zmiana okoliczności (stanu majątkowego strony i jej możliwości płatniczych), które stanowiły podstawę wcześniejszego orzeczenia wydanego w przedmiocie prawa pomocy, a więc wówczas, gdy nastąpiło pogorszenie sytuacji materialnej wnioskodawcy.
Zauważyć wobec tego trzeba, że z pierwotnego wniosku o przyznanie prawa pomocy złożonego przez [...] wynikało, że utrzymują się z żoną z renty skarżącego w kwocie 1720,99 zł oraz wynagrodzenia za pracę jego żony w wysokości 1674,50 zł.
Jak wynika z wniosków z dnia 11 września i 25 września 2018 r., żona skarżącego obecnie jest na emeryturze, uzyskuje świadczenie w wysokości 1402,41 zł, [...] otrzymuje rentę w kwocie 1771,21 zł. Skarżący do zobowiązań i wydatków zaliczył: ratę kredytu mieszkaniowego – 970,76 zł, czynsz za mieszkanie – 417,52 zł, opłaty za energię elektryczną – 126,02 zł, ratę kredytu – 45,45 zł, opłaty za działkę PZD ROD – 86,64 zł, opłaty za telefon – 161,13 zł, abonament za telewizję i internet – 64 zł, koszty leczenia - 600 zł, koszty utrzymania samochodu - 200 zł miesięcznie.
Jak wynika z porównania złożonych w niniejszej sprawie wniosków skarżącego, dochody [...] i jego żony zmniejszyły się. Obecnie skarżący wraz z żoną utrzymują się z dochodów w łącznej wysokości 3173,62 zł (w dacie pierwotnego wniosku dochody wynosiły łącznie 3395,49 zł, w dacie składania poprzedniego wniosku o zmianę postanowienia z 6 listopada 2017 r. dochody te wynosiły 3517,71).
Sytuacja finansowa [...] uległa zatem pogorszeniu. W ocenie referendarza sądowego aktualna wysokość dochodów, przy ponoszonych wydatkach, nie pozwala obecnie skarżącemu na uiszczenie wpisu od skargi kasacyjnej oraz opłaty kancelaryjnej za odpis wyroku wraz z uzasadnieniem. Uzasadniona jest wobec tego zmiana pkt 2 postanowienia referendarza sądowego z dnia 6 listopada 2017 r. poprzez zwolnienie skarżącego od wpisu od skargi kasacyjnej oraz od opłaty kancelaryjnej za odpis wyroku.
Z uwagi na powyższe orzeczono jak w sentencji postanowienia, na podstawie art. 246 oraz art. 165 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło