VII SA/Wa 1548/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Grzegorz Rudnicki, Sędziowie asesor WSA Karolina Kisielewicz (spr.), sędzia WSA Tomasz Stawecki, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 12 kwietnia 2018 r. sprawy ze skargi S. K. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2017 r. znak [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności oddala skargę Zaskarżonym przez [...] postanowieniem z [...] maja 2017 r. (znak: [...]) Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy własne postanowienie z [...] kwietnia 2017 r. (znak: [...]) o odmowie wszczęcia postępowania w stwierdzenia nieważności decyzji. Z okoliczności faktycznych sprawy wynika, że [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z [...] listopada 2012 r. (znak: [...]) utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z [...] sierpnia 2012 r. (znak: [...]) orzekającą o rozbiórce płyty do składowania obornika, znajdującej się w [...] (dz. ew. nr [...],[...]). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu prawomocnym wyrokiem z 12 marca 2013 r., II SA/Po 35/13 oddalił skargę [...] na tę decyzję. W dniu 28 lutego 2016 r. skarżący zwróciła się do Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z wnioskiem o stwierdzenie nieważności tej ostatecznej decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] listopada 2012 r. jako wydanej z rażącym naruszeniem art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy z 7 lipca 1994 r. - Prawo budowalne (Dz.U. z 2016 r., poz. 290 ze zm.). Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z [...] kwietnia 2017 r. wydanym na podstawie art. 61a § 1 k.p.a. odmówił wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności tej decyzji, a po rozpoznaniu wniosku skarżącego o ponowne rozpoznanie sprawy, postanowieniem z [...] maja 2017 r. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Organ przyjął, że w rozpoznawanej sprawie, zachodziła "inna uzasadniona przyczyna" odmowy wszczęcia postępowania (art. 61a § 1 k.p.a.) w postaci wcześniejszego rozstrzygnięcia tej sprawy prawomocnym wyrokiem sądu administracyjnego. [...] w skardze na to postanowienie zarzucił, że organ nie miał podstaw prawnych do zastosowania art. 61a § 1 k.p.a. Według strony, nie można bowiem zasadnie twierdzić, że sąd rozstrzygnął wszystkie okoliczności sprawy, w sytuacji gdy nie zostało sporządzone uzasadnienie tego wyroku, a zarzuty zawarte we wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] listopada 2012 r. "nie są tożsame" z tymi podniesionymi przez skarżącego w skardze na tę decyzję. W ocenie [...] jest bowiem oczywiste, że decyzja o nakazie rozbiórki została wydana z naruszeniem art. 51 ust. 1 pkt 2 prawa budowlanego. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje : Zaskarżone postanowienie nie narusza prawa, a zatem skarga jest nieuzasadniona. Z przepisu art. 61a § 1 k.p.a., który był podstawą wydania tego postanowienia, wynika, że gdy żądanie wszczęcia postępowania administracyjnego w danej sprawie zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych przyczyn jego wszczęcie jest niedopuszczalne, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że przez "inne uzasadnione przyczyny", o których mowa w art. 61a § 1 k.p.a., należy rozumieć takie sytuacje, które w sposób oczywisty stanowią przeszkodę wszczęcia postępowania. Sąd podziela stanowisko organu, że w rozpoznawanej sprawie zachodziła "inna uzasadniona przyczyna" odmowy wszczęcia postępowania w postaci prawomocnego wyroku istniejącego w obrocie prawnym, wydanego przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w dniu 12 marca 2013 r., II SA/Po 35/13, oddalającego skargę [...] na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] listopada 2012 r. Zgodnie z art. 170 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.) orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z dnia 7 grudnia 2009 r., I OSP 6/09 przyjął, że żądanie stwierdzenia nieważności decyzji od której skargę oddalono prawomocnym wyrokiem sądu administracyjnego powinno zostać załatwione przez wydanie decyzji o odmowie wszczęcia postępowania wówczas, gdy w rezultacie wstępnego badania zawartości żądania organ administracji publicznej ustali istnienie - z uwagi na wydany uprzednio wyrok sądu - przeszkody przedmiotowej czyniącej rozpoznanie tego żądania niedopuszczalnym. W pozostałych przypadkach organ administracji publicznej obowiązany jest rozpoznać żądanie co do istoty stosując art 158 § 1 w zw. z art. 156 § 1 k.p.a. W orzecznictwie przyjmuje się, że wyrok prawomocny oddalający skargę na decyzję nie stanowi automatycznie przeszkody do wszczęcia postępowania administracyjnego w tej sprawie, jeżeli występujący z żądaniem stwierdzenia nieważności decyzji wykaże, że zachodzą okoliczności, które nie były objęte orzeczeniem sądu, ponieważ nie mogły być one znane sądowi lub gdy powodem oddalenia skargi był brak interesu prawnego skarżącego (por. np. wyrok NSA z dnia 23 sierpnia 2016 r. sygn. akt II OSK 2572/14, dostępny w centralnej bazie orzeczeń sądów administracyjnych). Kierując się tymi wskazaniami, trzeba przyjąć, że prawomocny wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z 12 marca 2013 r. stanowi przeszkodę do wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] listopada 2012 r. Należy podkreślić, że [...] we wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji która została skontrolowana przez sąd administracyjny, ani we wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy, ani też w skardze do Sądu, nie podniósł żadnych nowych okoliczności, które nie były znane Sądowi rozpoznającemu jego skargę na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] listopada 2012 r. o nakazie rozbiórki samowolnie wybudowanej płyty do składowania obornika. Skarżący zarzucił, że organ wydając decyzję o nakazie rozbiórki na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 prawa budowlanego, nie rozważył, czy jest możliwe doprowadzenie wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem (art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy). W istocie więc skarżący podważa dokonaną przez Sąd ocenę prawną okoliczności faktycznych tej sprawy. Te okoliczności, co oczywiste, były znane sądowi kontrolującemu tę decyzję. Z przepisu art. 134 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wynika, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w skardze podstawą prawną. Oznacza to, że w ramach kontroli zaskarżonego aktu Sąd jest obowiązany do badania jego zgodności z prawem w pełnym zakresie, nie ogranicza się do zarzutów skargi. Uwzględnia więc z urzędu naruszenia prawa, których nie podnosi strona wnosząca skargę. Skarga może być zatem uwzględniona niezależnie od zasadności podniesionych w niej zarzutów. Z przedstawionych powodów Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego prawidłowo przyjął, że zachodzi "inna uzasadniona przyczyna" odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji i na podstawie art. 61a § 1 k.p.a. odmówił jego wszczęcia. Biorąc powyższe pod uwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie skargę oddalił na podstawie art. 151 p.p.s.a.