VII SA/Wa 1556/08
PostanowienieWSA w Warszawie2008-10-28
Skład orzekający: Referendarz sądowy Justyna Wtulich
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawcy, posiadający stałe dochody miesięczne i oszczędności, spełniają przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym (zwolnienia od kosztów sądowych)?Ratio decidendi
Wnioskodawcy nie wykazali, że znajdują się w sytuacji materialnej uprawniającej do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym. Posiadane przez nich stałe dochody miesięczne oraz zasoby pieniężne pozwalają na samodzielne poniesienie kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.Stan faktyczny
Wnioskodawcy I. i F. W. złożyli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie uzupełniony formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję nakazu rozbiórki. Wnioskodawcy wskazali, że utrzymują się z dochodów z zatrudnienia, emerytury i renty socjalnej w łącznej wysokości 6.770,00 zł brutto miesięcznie, posiadają dom, nieruchomość rolną, pracownię oraz oszczędności w wysokości 18.000,00 zł. Uzasadnili zgromadzenie funduszu chorobą córki.Rozstrzygnięcie
Odmówiono I. i F. W. prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Justyna Wtulich Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 28 października 2008r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi I. i F. W. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie : nakazu rozbiórki postanawia : odmówić I. i F. W. prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.
W dniu 22 października 2008r. (data stempla biura podawczego) do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynął uzupełniony przez I. i F. W. formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, w którym wnoszą o zwolnienie od kosztów sądowych.
Przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a. przewidują możliwość przyznania stronom postępowania prawa pomocy. Prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie całkowitym (art. 245 § 2 p.p.s.a) lub częściowym (art. 245 § 3 p.p.s.a.), przy czym jego przyznanie uzależnione jest od spełnienia przez stronę ustawowo przewidzianych przesłanek. Żądanie zwolnienia od kosztów sądowych jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym.
Stosownie zaś do treści art. 246 § 1 pkt 2 ww. ustawy przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje gdy osoba wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przyjętą regułą jest, iż obowiązkiem stron jest ponoszenie kosztów związanych z udziałem w postępowaniu. Przyznanie prawa pomocy jest instytucją wyjątkową, przysługującą jedynie w sytuacjach, gdy poniesienie kosztów przez stronę spowodowałoby u niej uszczerbek w środkach utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Z konstrukcji powołanego przepisu wynika, że ciężar udowodnienia istnienia okoliczności, które mogłyby stanowić podstawę przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie spoczywa na stronie.
W niniejszej sprawie wnioskodawcy nie wykazali, że znajdują się w sytuacji materialnej uprawniającej ich do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
Z nadesłanego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że we wspólnym gospodarstwie domowym z wnioskodawcami pozostaje córka. Wnioskodawcy utrzymują się wraz z córką z dochodów uzyskiwanych z tytułu zatrudnienia, emerytury, renty socjalnej o łącznej wysokości 6.770,00 złotych brutto miesięcznie.
Wnioskodawcy podali, że posiadają dom o powierzchni około 200 m ², nieruchomość rolną o powierzchni 6,4 ha, pracownię [...] oraz zasoby pieniężne w wysokości 18.000,00 złotych. Wnioskodawcy dodali, że oszczędności te chcą przeznaczyć na ogrzewanie domu, które jest bardzo kosztowne.
W uzasadnieniu swojego wniosku wnioskodawcy wskazali, że ich córka ma 32 lata, ale ze względu na swoją chorobę – [...] jest osobą niepełnosprawną zarówno pod względem fizycznym jak i umysłowym oraz całkowicie niesamodzielną. Wnioskodawcy oświadczyli, że ze względu na chorobę córki, celem zapewnienia jej opieki w sytuacji gdy nie będą w stanie osobiście się nią zajmować lub ich śmierci, zgromadzili fundusz, którego wysokości nie wskazali.
Biorąc pod uwagę sytuację finansową wnioskodawców oraz posiadane zasoby pieniężne uznano, że w niniejszej sprawie nie zachodzą przesłanki do przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Oceniono, że wnioskodawcy przy uzyskiwanych stałych dochodach miesięcznych i posiadanych oszczędnościach są w stanie ponieść koszty postępowania sądowego samodzielnie bez spowodowania uszczerbku w utrzymaniu koniecznym własnym i rodziny.
Zaznaczyć należy, że instytucja przyznania prawa pomocy ma charakter wyjątkowy i jest stosowana tylko w przypadkach osób, które wykażą, że znajdują się w trudnej sytuacji materialnej. Do osób tych można zaliczyć osoby rzeczywiście ubogie, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia bądź środki te są bardzo ograniczone i zaspokajają tylko podstawowe potrzeby życiowe. Jeżeli natomiast strona ma jakiekolwiek środki majątkowe, w szczególności posiada zaś stały miesięczny dochód, to powinna partycypować w kosztach postępowania.
Mając na uwadze powyższe stwierdzono, że skarżących nie wykazali, aby ich sytuacja materialna nie dawała im realnej możliwości poniesienia kosztów sądowych samodzielnie.
Z powyższych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku
z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.) orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło