VII SA/Wa 1557/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Machlejd (spr.), Sędzia WSA Halina Emilia Święcicka, Sędzia WSA Maria Tarnowska, Protokolant Spec. Eliza Jędrasik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 lutego 2015 r. sprawy ze skargi K. B. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2014 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji; II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; III. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz K. B. kwotę 500 (słownie: pięćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] decyzją nr [...] na podstawie art. 49b ust. 1 i ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2013 r. poz. 267 ze zm.) nakazał K. B. rozbiórkę altany drewnianej na terenie osiedla [...] przy lokalu [...] w [...]. Organ wskazał, że w czasie kontroli w dniu [...] października 2013 r. stwierdzono wykonanie altany ogrodowej konstrukcji drewnianej o wymiarach 3m x 3m bez wymaganego zgłoszenia właściwemu organowi. Postanowieniem nr [...] z dnia [...] grudnia 2013 r. organ nałożył na K. B. na podstawie art. 49b ust. 2 Prawa budowlanego obowiązek przedstawienia w terminie 30 dni od doręczenia postanowienia dokumentów umożliwiających legalizację tj. 1. zaświadczenia Burmistrza miasta i gminy o zgodności obiektu z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, bądź w przypadku braku tego planu ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy, 2. inwentaryzacji architektonicznej wraz z oceną techniczną wykonanych robót budowlanych z domiarami obiektów do granic działki, 3. projektu zagospodarowania działki wykonanego na aktualnej mapie, 4. oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Postanowienie zostało doręczone inwestorowi w dniu [...] grudnia 2013 r. W zakreślonym terminie do dnia [...] stycznia 2014 r. inwestor nie przedłożył wymaganych dokumentów, co uzasadniało wydanie ww. decyzji o nakazie rozbiórki. Po rozpatrzeniu odwołania K. B., [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją nr [...] z dnia [...] maja 2014 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu powiatowego. Organ odwoławczy wskazał, że w myśl art. 28 Prawa budowlanego, roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę z zastrzeżeniem art. 29-31, które wskazują na możliwość wykonywania robót budowlanych w oparciu o zgłoszenie właściwemu organowi administracji architektoniczno-budowlanej. Zgodnie z treścią art. 29 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 30 ust 1 pkt 1 ustawy pozwolenia na budowę nie wymaga budowa wolno stojących parterowych budynków gospodarczych, wiat i altan oraz przydomowych oranżerii (ogrodów zimowych) o powierzchni zabudowy do 25 m2, przy czym łączna liczba tych obiektów na działce nie może przekraczać dwóch na każde 500 m2 powierzchni działki, niemniej jednak budowa ww. obiektów wymaga zgłoszenia właściwemu organowi administracji architektoniczno-budowlanej. Następnie organ odwoławczy odniósł się do kwalifikacji przedmiotowego obiektu w świetle Prawa budowlanego, nie podzielając stanowiska wyrażonego w odwołaniu K. B., że przedmiotowy obiekt jest obiektem małej architektury nie wymagającym ani pozwolenia na budowę ani zgłoszenia. W myśl przepisów art. 3 pkt 6 Prawa budowlanego przez budowę należy rozumieć m.in. wykonywanie obiektu budowlanego w określonym miejscu. Pod pojęciem obiektu budowlanego rozumie się: budynek, budowlę i obiekt małej architektury (art. 3 pkt 1.). Ilekroć w ustawie Prawo budowlane jest mowa o obiekcie małej architektury należy przez to rozumieć niewielkie obiekty, a w szczególności: a) kultu religijnego jak: kapliczki, krzyże przydrożne, figury, b) posagi, wodotryski i inne obiekty architektury ogrodowej, c) służące rekreacji codziennej i utrzymaniu porządku, jak piaskownice, huśtawki, drabinki, śmietniki. W ocenie organu odwoławczego przedmiotowa inwestycja jest altaną w rozumieniu art. 29 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, której powierzchnia zabudowy nie przekracza 25 m2 w związku z czym jej budowa wymagała dokonania zgłoszenia organowi architektoniczno-budowlanemu w myśl art. 30 ust. 1 Prawa budowlanego. Ustalenia dokonane przez organ pierwszej instancji w trakcie czynności kontrolnych w dniu [...] października 2013 r. nie pozwalają zakwalifikować przedmiotu postepowania jako pergoli (inwestycja posiada podłogę i jedną ścianę ażurowa). Pergola jest to pojęcie znane w architekturze jako budowla ogrodowa w postaci zacienionej alei składającej się z dwóch rzędów podpór (słupów) i ułożonych na nich lekkiej kratownicy lub układu belek podtrzymujących najczęściej pnącze Organ wskazał, że przedmiotowa budowla nie spełnia tej funkcji. Organ zaznaczył, że Inwestor nie zgłosił zamiaru budowy altany ogrodowej o wymiarach 3m x 3m posadowionej na drewnianej posadzce z desek ze ścianą ażurową ze strony wschodniej, zatem przedmiotowa altana została zrealizowana samowolnie, zaś możliwość jej legalizacji zgodnie z dyspozycją art. 49b ust. 2 Prawa budowlanego istnieje jedynie w sytuacji, gdy budowa jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym i nie narusza przepisów w tym techniczno-budowlanych. Organ odwoławczy stwierdził więc ze zasadnie organ pierwszej instancji wszczął procedurę legalizacyjną nakładając na inwestora obowiązek dostarczenia odpowiednich dokumentów zgodnie z dyspozycją art. 49b ust 2 Prawa budowlanego, a skoro K. B. ich nie przedłożył całkowita rozbiórka altany była uzasadniona. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie K. B. wnosił o uchylenie decyzji i zasądzenie kosztów postępowania. Skarżący podnosił, że przedmiotowy obiekt nie jest altaną lecz obiektem małej architektury ogrodowej, który nie wymaga pozwolenia na budowę ani zgłoszenia. W odpowiedzi na skargę organ wnosił o jej oddalenie podnosząc jak w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 1 par. 2 Ustawy z dnia 25 lipca 2002 Prawo o ustroju sądów administracyjnych, sądy te kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem badając prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafność ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego lub przepisów postępowania. Skarga została uwzględniona, bowiem sąd stwierdził powyższe naruszenia. Przedmiotem kontroli sądu jest decyzja nr [...][...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2014 r. utrzymująca w mocy decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] nr [...] r. z dnia [...] kwietnia 2014 r. nakazującą K. B. całkowitą rozbiórkę altany drewnianej na terenie osiedla [...] przy lokalu [...] w [...]. Przedmiotowy obiekt według ustaleń organu stanowi altanę wymagającą zgłoszenia w rozumieniu art. 29 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego. Rozważenia jednak wymaga, czy przedmiotowy obiekt można zaliczyć do altan w rozumieniu art. 29 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego tj. obiektów, które w przypadku samowolnego posadowienia wymagają przedłożenia zgodnie z art. 49b ust 2 Prawa budowlanego: 1. zaświadczenia Burmistrza miasta i gminy o zgodności obiektu z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, bądź w przypadku braku tego planu ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy, 2. inwentaryzacji architektonicznej wraz z oceną techniczną wykonanych robót budowlanych z domiarami obiektów do granic działki, 3. projektu zagospodarowania działki wykonanego na aktualnej mapie, 4. oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Dokonując oceny w tym względzie należy mieć na uwadze, że definicja z art. 3 pkt 4 Prawa budowlanego nie wymienia w sposób wyczerpujący wszystkich rodzajów obiektów małej architektury, w szczególności w pkt. b poza wodotryskami i posągami wskazuje, że mogą to być inne niewielkie obiekty architektury ogrodowej. Uznać więc należy, że podstawowym kryterium dla wyróżnienia obiektu małej architektury ogrodowej są jego rozmiary (mała wielkość). Stwierdzenie, że dany obiekt jest niewielki wymaga nie tylko określenia jego bezwzględnych wymiarów (wysokość, szerokość i długość) ale także odniesienia tego obiektu do jego usytuowania w konkretnej przestrzeni. Istotne może się okazać zwrócenie uwagi na rodzaj przyjętej konstrukcji, a więc czy jest to konstrukcja lekka, czy też ciężka. Nieprecyzyjna definicja obiektu małej architektury powoduje, że należy ją interpretować indywidualnie do danego stanu faktycznego. Przepis art. 3 pkt 4 Prawa budowlanego podaje przykłady trzech kategorii obiektów podzielonych według funkcji jaką mają pełnić. Altana nie jest zaliczana do obiektów małej architektury ze względu na swoją funkcję bowiem jak powszechnie jest przyjęte służy ona za miejsce spotkań i odpoczynku, a także ma chronić przed deszczem i słońcem, a więc jest obiektem budowlanym zadaszonym. W przedmiotowym przypadku z uwagi na znajdujące się w aktach sprawy zdjęcie dołączone do wniosku o wszczęcie postępowania złożonego przez S. K. wymaga wyjaśnienia, czy obiekt jest zadaszony, gdyż w tej sytuacji mógłby być traktowany jako altana. Stwierdzić należy, że organy nie dokonały oceny charakteru przedmiotowego obiektu w oparciu o całokształt materiału dowodowego znajdującego się w aktach. W ocenie sądu do obiektu małej architektury ogrodowej można zaliczyć niewielką lekką konstrukcję drewnianą, nawet posiadającą drewnianą posadzkę z desek i lekkie kratownice z boku usytuowaną na tarasie stanowiącym własność skarżącego, a więc nie usytuowaną w przestrzeni publicznej. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy, organy będą miały na uwadze powyższe wskazania celem dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy przy uwzględnieniu słusznego interesu strony. Wobec stwierdzenia, że organy nie rozpatrzyły całego zebranego materiału dowodowego czym naruszyły przepisy postępowania administracyjnego (art. 7 kpa, 8 kpa i 77 kpa), jak również nie dokonały właściwej oceny charakteru obiektu czym naruszyły prawo materialne Sąd uchylił zaskarżoną a także poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji. Sad orzekł na podstawie art 145 par. 1 pkt 1a i c, art. 152 i art. 200 ustawy o Postępowaniu przed sądami administracyjnymi.