VII SA/Wa 1562/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wojciech Mazur, , Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska (spr.), Sędzia WSA Agnieszka Wilczewska-Rzepecka, Protokolant Monika Sosna-Parcheta, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 kwietnia 2006 r. sprawy ze skargi M. K. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2004 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji w postępowaniu wznowieniowym I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. Starosta [...]decyzją z dnia [...] maja 2004r wydaną w oparciu o art. 151§1 pkt 2 kpa w związku z art. 36 a ust 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r- Prawo budowlane (Dz. U. 2003r, Nr 207, poz. 2016 ze zm.) uchylił decyzję Kierownika Urzędu Rejonowego w P. Nr [...] z dnia [...] lipca 1996r udzielającą M. K. pozwolenia na rozbudowę budynku mieszkalnego- jednorodzinnego na działce nr [...] w m. D. gm. G. i umorzył postępowanie. W uzasadnieniu podał, iż na wniosek M. W. pominiętej jako strona w postępowaniu zakończonym powyższą decyzją, po uwzględnieniu zaleceń Wojewody [...] zawartych w decyzji Nr [...] z dnia [...] stycznia 2004r, którą uchylono poprzednią decyzję odmawiającą wznowienia postępowania, wznowił postanowieniem z dnia [...] lutego 2004r postępowanie zakończone decyzją udzielającą pozwolenia na rozbudowę. Po przeprowadzeniu postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy Starosta [...] uznał, iż przyczyna wznowienia wystąpiła bowiem Z. W. będąca właścicielką działki sąsiedniej Nr [...], bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym zakończonym decyzją Kierownika Urzędu Rejonowego w P. Nr [...] z dnia [...] lipca 1996r udzielającą M. K. pozwolenia na rozbudowę budynku mieszkalnego- jednorodzinnego. Starosta [...] ustalił również, iż w aktach sprawy znajduje się prawomocna decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z dnia [...].10.2003r zobowiązująca inwestora do doprowadzenia wykonywanych robót do stanu zgodnego z prawem. W związku ze stwierdzonym istotnym odstępstwem od zatwierdzonego projektu budowlanego w sytuacji braku decyzji o zmianie pozwolenia na budowę wystąpiła zdaniem Starosty [...] przesłanka z art. 36 a ust 2 prawa budowlanego skutkująca uchyleniem decyzji o pozwoleniu na budowę. Wojewoda [...] po rozpatrzeniu odwołania Z. W., decyzją Nr [...] z dnia [...] czerwca 2004r na podstawie art. 138§1 pkt 1 kpa utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Organ odwoławczy podzielił stanowisko Starosty [...] odnośnie wystąpienia przyczyny wznowienia z art. 145§1 pkt 4 kpa. Wojewoda [...] stwierdził również, iż wniosek Z.W. dotyczący wznowienia postępowania został " po rozpatrzeniu uznany w całej rozciągłości, po myśli wnioskodawczyni – uchylono omawianą decyzję o pozwoleniu na budowę". Odnosząc się do żądania Z. W. ustalenia odszkodowania z tytułu poniesionych szkód, organ odwoławczy skierował Z. W. na drogę postępowania przed sądem powszechnym. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniosła inwestorka M. K. Skarżąca podnosi, iż zaskarżona decyzja oraz decyzja ją poprzedzająca obarczone są wadą rażącego naruszenia prawa. Zdaniem skarżącej, organ pierwszej instancji opierając swą decyzję na przepisie art. 36 a ust 2 prawa budowlanego mającego zastosowanie w zupełnie innym trybie postępowania naruszył przepisy prawa materialnego. W odpowiedzi na skargę, Wojewoda [...] podtrzymał swoje stanowisko wnosząc o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Jak wynika z uzasadnienia decyzji organu pierwszej instancji wydanej w oparciu o art. 151 § 1 pkt 2 kpa w związku z art. 36a ust 2 prawa budowlanego podstawą uchylenia ostatecznej decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w P. Nr [...] z dnia [...] lipca 1996r udzielającej M.K. pozwolenia na rozbudowę budynku mieszkalnego- jednorodzinnego i umorzenia postępowania było wystąpienie przesłanki z art. 36a ust 2 prawa budowlanego. Starosta [...] uznał mianowicie, iż istotne odstąpienie inwestora od zatwierdzonego projektu budowlanego obliguje organ po wznowieniu postępowania do uchylenia na podstawie art. 36a ust 2 prawa budowlanego decyzji o pozwoleniu na budowę. Jednocześnie organ pierwszej instancji nie uzasadnił umorzenia postępowania i w sentencji decyzji nie podał podstawy prawnej takiego działania. Powyższe stanowisko organu pierwszej instancji zostało w pełni podzielone przez organ odwoławczy. Działaniem swoim organy obu instancji naruszyły zarówno podstawę prawną jak i tryb wydania zaskarżonych decyzji. Należy podkreślić, iż w rozpoznawanej sprawie mamy do czynienia z postępowaniem nadzwyczajnym jakim jest postępowanie w sprawie wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją Kierownika Urzędu Rejonowego w P. Nr [...] z dnia [...] lipca 1996r udzielającą M. K. pozwolenia na rozbudowę budynku mieszkalnego- jednorodzinnego. Celem wznowionego postępowania jest ustalenie, czy postępowanie zwykłe zakończone decyzją ostateczną było dotknięte jedną z wadliwości wyliczonych w art. 145 § 1 kpa lub czy występuje przesłanka z art. 145 a § 1 kpa oraz w razie pozytywnego wyniku tych czynności - przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego w celu rozpoznania i rozstrzygnięcia istoty sprawy administracyjnej, będącej przedmiotem decyzji ostatecznej. Jak wskazano w wyroku NSA z dnia 9 czerwca 1992r, sygn. akt. SA/Wr 534/92 (ONSA 1993, z 4, poz. 92), granica postępowania w sprawie wznowienia postępowania jest wyznaczona zakresem sprawy administracyjnej rozstrzygniętej decyzją ostateczną. Skoro organy ustaliły, iż postępowanie w którym zapadła decyzja ostateczna o pozwoleniu na budowę dotknięte jest wadliwością wymienioną w art. 145 § 1 pkt 4 kpa to następnie powinny przeprowadzić postępowanie wyjaśniające w celu rozpoznania i rozstrzygnięcia istoty sprawy administracyjnej, będącej przedmiotem decyzji ostatecznej. W rozpoznawanej sprawie, organy wyszły poza granice wyznaczone sprawą rozstrzygniętą decyzją ostateczną Kierownika Urzędu Rejonowego w P. Nr [...] z dnia [...] lipca 1996r udzielającą M. K. pozwolenia na rozbudowę budynku mieszkalnego- jednorodzinnego. Nie zauważając, iż prowadzą postępowanie nadzwyczajne w trybie wznowieniowym rozpoznały w trybie zwyczajnym sprawę udzielenia pozwolenia na budowę. Mianowicie, po stwierdzeniu istotnych odstępstw od zatwierdzonego projektu budowlanego i braku decyzji o zmianie pozwolenia na budowę, organy uchyliły w trybie zwykłym z powołaniem na art. 36 a ust 2 prawa budowlanego decyzję o pozwoleniu na budowę. Rozpoznając po wznowieniu postępowania sprawę wszczętą wnioskiem o pozwolenie na budowę organy powinny mieć na uwadze, iż decyzja o pozwoleniu na budowę może dotyczyć wyłącznie przyszłych zamierzeń inwestycyjnych i dlatego realizacja robót budowlanych nawet gdyby nie były prowadzone z istotnymi odstępstwami, powoduje bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego wszczętego wnioskiem o pozwolenie na budowę. W rozpoznawanej sprawie organy powinny więc po stwierdzeniu, że istnieje podstawa do wznowienia z art. 145 § 1 pkt 4 kpa i stwierdzeniu faktu rozpoczęcia robót budowlanych uchylić na podstawie art. 151 § 1 pkt 2 kpa decyzję ostateczną Kierownika Urzędu Rejonowego w P. Nr [...] z dnia [...] lipca 1996r udzielającą M. K. pozwolenia na rozbudowę budynku mieszkalnego- jednorodzinnego i wydać nową decyzję w oparciu o art. 105 § 1 kpa umarzającą postępowanie o pozwolenie na budowę jako bezprzedmiotowe. Należy zauważyć, iż stwierdzenie istotnego odstępstwa od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę bez uzyskania decyzji o zmianie pozwolenia na budowę wiąże się z obowiązkiem uchylenia przez organ administracji architektoniczno- budowlanej decyzji o pozwoleniu na budowę w postępowaniu zwykłym prowadzonym w oparciu o art. 36 a ust 2 prawa budowlanego. Ponownie rozpoznając sprawę organ pierwszej instancji powinien zbadać zachowanie terminu z art. 148 § 2 kpa w którym jest mowa o powzięciu wiadomości o istnieniu decyzji, a nie o doręczeniu decyzji. Z protokołu oględzin wykonanych w dniu [...] września 2003r w obecności Z.W. wynika, iż w tym dniu dowiedziała się o realizowanej rozbudowie budynku według pozwolenia na budowę. Ujawnienie tej okoliczności uzasadniało złożenie wniosku o wznowienie postępowania, gdyż okoliczności te wprost wskazywały, iż wydana została decyzja o pozwoleniu na budowę, której Z. W. nie doręczono (wyrok NSA z dnia 07.10.1999r, sygn. akt IV S.A. 1600/97, wyrok NSA z dnia 14.10.1999r, sygn. akt IV S.A. 1662/97, wyrok NSA z dnia 03.02.1998r, sygn. akt. I S.A. 769/97, wyrok NSA z dnia 19.05.2000r, sygn. akt I SA/Wr 1038/97). Uznając, iż przy wydawaniu zaskarżonych decyzji doszło do naruszenia przepisów postępowania ( art. 151 § 1 pkt 2 kpa ), które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145§1 pkt 1 lit c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270) uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji. Zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku zgodnie z art. 152 w/w ustawy.