VII SA/Wa 1568/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Machlejd (spr.), , Sędzia WSA Bogusław Cieśla, Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska, , Protokolant Ewa Sawicka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 stycznia 2008 r. sprawy ze skargi A. U. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2007 r. znak [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji nakazującej rozbiórkę. skargę oddala VII SA/Wa 1568/07 UZASADNIENIE Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] czerwca 2007r. znak: [...], wydaną w trybie art. 157 § 1 oraz art. 158 § 1 w związku z art. 156 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000r., nr 98, poz. 1071 z późn. zm. zwany dalej Kpa.), po rozpatrzeniu wniosku A.U. w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2005r., znak: [...], utrzymującej w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z dnia [...] grudnia 2004r., znak: [...], nakazującą A.U. rozbiórkę wybudowanej bez wymaganego pozwolenia na budowę konstrukcji oporowej na działce nr ew. [...] w D. przy ul. K. odmówił stwierdzenia nieważności tej decyzji. Organ wskazał, że stwierdzenie nieważności decyzji może nastąpić wówczas, gdy decyzja dotknięta jest w sposób niewątpliwy przynajmniej jedną z wad wymienionych w art. 156 § 1 Kpa. Instytucja stwierdzenia nieważności decyzji służy eliminacji z obrotu prawnego takich rozstrzygnięć wydawanych w toku administracyjnego postępowania jurysdykcyjnego, które ze względu na ich kwalifikowane wady pozostają w oczywistej sprzeczności z podstawowymi zasadami państwa prawnego i obowiązującego systemu prawnego. Możliwość eliminacji z obrotu prawnego w drodze stwierdzenia nieważności także ostatecznych decyzji, skłoniła ustawodawcę do ograniczenia możliwości stwierdzenia nieważności jedynie do decyzji obarczonych najcięższymi wadami prawnymi, wyczerpująco wyliczonymi w art. 156 § 1 Kpa. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego w swoim uzasadnieniu podkreślił, że organ orzeka o stwierdzeniu nieważności badanej decyzji tylko wtedy, gdy równocześnie stwierdzi, iż wystąpiła przynajmniej jedna z podstaw stwierdzenia nieważności, wyczerpująco wyliczonych w art. 156 § 1 Kpa oraz w przypadku, gdy nie zachodzi żadna z negatywnych przesłanek stwierdzenia nieważności, a więc nie upłynął termin dopuszczalności stwierdzenia nieważności badanej decyzji, ani też decyzja nie wywołała nieodwracalnych skutków prawnych. Organ wskazał, że do rażącego naruszenia prawa dochodzi wówczas, gdy decyzja w sposób oczywisty i bezsporny narusza konkretny przepis prawa, a ponadto jej obowiązywanie wywołuje skutki niemożliwe do zaaprobowania w praworządnym państwie. Podkreślił również, iż w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji uwzględnia się stan faktyczny i prawny obowiązujący w dacie wydania decyzji. W rozpatrywanej sprawie po dokonanej przez przedstawicieli Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. w dniu 4 października 2004 roku, kontroli budowy prowadzonej przez A.U. na działce nr ew. [...] w D. przy ul. K. organ nadzoru budowlanego stwierdził, że inwestor buduje konstrukcję oporową w postaci muru oporowego z cegły i pustaków. Tego rodzaju roboty budowlane zgodnie z art. 28 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane (Dz.U. z 2003r. nr 207, poz. 2016 z późn. zm.), roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. Tak więc wykonanie robót budowlanych związanych z budową konstrukcji oporowej, jaką stanowi przedmiotowy mur, wymagało uzyskania ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. Z materiału dowodowego wynika, że inwestor nie posiadał pozwolenia na budowę w/w konstrukcji oporowej. Z uwagi na powyższe, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w P. postanowieniem z dnia [...] października 2004 roku, znak: [...], nakazał inwestorowi A.U. wstrzymanie budowy i nałożył na nią obowiązek przedłożenia w terminie 30 dni od daty doręczenia postanowienia, określonych dokumentów celem legalizacji budowy, tj. do dnia [...] listopada 2004 roku. A.U. w wyznaczonym terminie nie przedłożyła wymaganych dokumentów. W tej sytuacji Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w P. postanowieniem z dnia [...] grudnia 2004 roku, znak: [...], wydanym na podstawie art. 48 ust. 1 w związku z art. 48 ust. 4 Prawa budowlanego, nakazał A.U. rozbiórkę wybudowanej bez wymaganego pozwolenia na budowę konstrukcji oporowej na działce nr ew. [...] w D. przy ul. K. Zgodnie bowiem z art. 48 ust. 4 Prawa budowlanego, w przypadku niespełnienia w określonym terminie obowiązków, o których mowa w ust. 3, stosuje się ust. 1, zgodnie z którym właściwy organ nakazuje, z zastrzeżeniem ust. 2, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę. Wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, złożyła do Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego inwestorka A.U. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] lipca 2007r. znak: [...], po ponownym rozpatrzeniu sprawy na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 127 § 3 Kpa utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] czerwca 2007 roku znak: [...]. Na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2007 roku A.U. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Skarżąca zarzuciła organom nieprawidłowości przy podejmowaniu rozstrzygnięcia, a w szczególności nałożenie niewykonalnego terminu na przedłożenie dokumentów. Podnosiła, że zamiarem jej było wykonanie ogrodzenia. A.U. także podniosła iż w toczącym się postępowaniu nie brała udziału jej córka Z.S., właścicielka przedmiotowej nieruchomości od 2003 roku. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie podnosząc jak w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga jest niezasadna bowiem decyzja organu jest zgodna z prawem. Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 2002, Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. 2002, nr 153, poz. 1270 ze zm.) W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia nie wystąpiły, wobec czego skarga nie mogła być uwzględniona. Odnośnie zarzutu skarżącej, iż organy administracji nie umożliwiły jej legalizacji samowolnej budowy ogrodzenia stwierdzić należy, że zarzut ten jest chybiony, gdyż Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w P. postanowieniem z dnia [...] października 2004 roku nakazał inwestorze wstrzymanie budowy i nałożył na nią obowiązek przedłożenia - w terminie 30 dni - od daty doręczenia postanowienia, określonych dokumentów celem legalizacji budowy, jednak skarżąca nie przedłożyła żądanych dokumentów w wyznaczonym terminie. Zgodnie z art. 48 ust. 4 Prawa budowlanego, w przypadku niespełnienia w terminie nałożonych obowiązków, właściwy organ nakazuje rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę. Zarzut skarżącej, iż je córka Z.S., obecna właścicielka nieruchomości została pozbawiona obrony swych praw, mógłby być podnoszony w postępowaniu w trybie wznowieniowym gdyż zgodnie z art. 145§1 pkt 4 Kpa wznawia się postępowanie gdy strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu. Należy pamiętać, że przedmiotem postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji jest tylko ustalenie, czy decyzja kontrolowana jest dotknięta jedną z wad wymienionych w art. 156§1 Kpa, nie zaś rozpatrywanie co do istoty sprawy będącej przedmiotem postępowania administracyjnego (w danym przypadku postępowania zakończonego nakazem rozbiórki obiektu budowlanego), ani też rozpatrywanie kwestii proceduralnych, nie wiążących się ściśle z kwestią nieważności decyzji. Postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności jest zatem samodzielnym postępowaniem i organ nie może rozpoznawać sprawy jak w postępowaniu odwoławczym. Kontrola decyzji o nakazie rozbiórki w postępowaniu prowadzonym w trybie art. 156 Kpa sprowadza się do oceny czy w dacie orzekania przez organ w według stanu prawnego obowiązującego w tej dacie nie został naruszony w stopniu rażącym przepis prawa. Z zebranego materiału dowodowego wynika zaś, że inwestorka nie wykonała obowiązków z art. 48 ust 2 i 3 Prawa budowlanego w wyznaczonym terminie (o którego przedłużenie mogła występować), a w tym przypadku organ nadzoru budowlanego zobligowany był zastosować art. 48 ust 4 Prawa budowlanego i nakazał rozbiórkę obiektu budowlanego. Tak więc stwierdzić należy, iż kontrolowana decyzja znajduje uzasadnienie w okolicznościach sprawy. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego, wydał decyzję o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji, gdyż ustalił że okoliczności sprawy nie uzasadniają stwierdzenia nieważności. Decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K., nie jest obarczona żadną z wad wymienionych w art. 156 § 1 Kpa, obligującą organ do stwierdzenia nieważności decyzji. Badana decyzja została bowiem wydana przez właściwy organ, na właściwej podstawie prawnej, nie dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną, została skierowana do właściwych stron postępowania, była wykonalna w dniu jej wydania, nie zawiera wady powodującej jej nieważność z mocy prawa oraz nie wypełnia przesłanki rażącego naruszenia prawa. Z tych względów skarga, jako nieuzasadniona, podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002r. nr 153, poz. 1270 z późn. zm.).