VII SA/Wa 1574/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tadeusz Nowak, , Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak, Asesor WSA Bogusław Cieśla (spr.), Protokolant Edyta Kuczkowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 07 czerwca 2005 r. sprawy ze skargi J. K. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2004 r. znak [...]w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę skargę oddala. Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] lipca 2004 r. na podstawie art. 105 § 1 kpa umorzył postępowanie w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę dla obiektu : rozbudowa drogi dojazdowej do autostrady A2 ( obwodnica [...] ) w ciągu drogi krajowej nr [...] przez miejscowość K. od km 186 +470 do km 187 + 310 : * budowa drogi dojazdowej ( serwisowej ) nr 1 ( strona prawa) * budowa drogi dojazdowej ( serwisowej ) nr 2 ( strona lewa ) * budowa barier sprężystych * budowa kanalizacji deszczowej * budowa oświetlenia ulicznego wszczęte w dniu [...] marca 2004 r. na wniosek Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad . W uzasadnieniu organ wskazał ,że w dniu [...] maja 2004 r. Wojewoda [...]wydał w sprawie powyższej inwestycji pozwolenie na budowę nadając decyzji rygor natychmiastowej wykonalności. W wyniku odwołania od tej decyzji Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Jednocześnie wobec zakończenia budowy tej inwestycji przed [...] Wojewódzkim Inspektorem Nadzoru Budowlanego toczyło się postępowanie dotyczące zgłoszenia do użytkowania. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] lipca 2004 r. zgłosił sprzeciw w stosunku do użytkowania obiektów ujętych w zawiadomieniu o zakończeniu rozbudowy drogi dojazdowej do autostrady A-2 . Wobec faktu zakończenia rozbudowy drogi Wojewoda [...]uznał ,że dalsze postępowanie w sprawie pozwolenia na budowę dla tego obiektu stało się bezprzedmiotowe i należało go umorzyć. Odwołanie od tej decyzji wniosła J. K. i podniosła w nim ,że jako strona tego postępowania nie wyraża zgody na jego umorzenie gdyż obiekt który powstał jest dla niej uciążliwy a sama decyzja została wydana z rażącym naruszeniem prawa. Wskazała ,że pozwolenie na budowę wydano mimo ,że inwestor nie przedstawił raportu oddziaływania na środowisko . Poza tym inwestor nie zabezpieczył jej mieszkania przed negatywnym oddziaływaniem wybudowanej drogi . Nadto sformułowała szereg zastrzeżeń co do przebiegu drogi oraz jej negatywnego wpływu na pobliskie budynki. Po rozpatrzeniu odwołania Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...]września 2004 r. utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy . W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał ,że decyzja o pozwoleniu na budowę może dotyczyć tylko przyszłych zamierzeń inwestycyjnych. Zrealizowanie przez inwestora przed uzyskaniem ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę całości czy nawet części robót powoduje bezprzedmiotowość postępowania wszczętego wnioskiem o pozwolenie na budowę . Taka sytuacja miała miejsce w niniejszej sprawie gdyż całość robót została zrealizowana. Odnosząc się do zarzutów skarżącej organ wskazał ,że okoliczność iż sprawę ponownie rozpoznaje organ I instancji nie ma znaczenia dla prawidłowości tego rozstrzygnięcia gdyż musi się on uwzględniać stan faktyczny i prawny w dniu orzekania . Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na powyższą decyzję złożyła J. K. domagając się uchylenia decyzji organów obu instancji. Zdaniem skarżącej umorzenie postępowania w tej sprawie sprzeczne jest z interesem społecznym . Zaskarżona decyzja rażąco narusza prawo . Inwestycja oddziałuje negatywnie na środowisko i narusza interesy osób trzecich .Nie można umorzyć postępowania gdy powstały obiekty stanowi zagrożenie , jest uciążliwy a osoby trzecie poniosły szkodę z powoduje jego realizacji. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasowe stanowisko . Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje : Skarga jest niezasadna. Podzielić należy zdaniem Sądu pogląd organów obu instancji wyrażony w uzasadnieniach decyzji, że postępowanie w sprawie należało umorzyć. Bowiem w sytuacji gdy obiekt został już zrealizowany wydawanie decyzji w przedmiocie pozwolenia na budowę stało się bezprzedmiotowe. Przytoczyć w tym miejscu należy pogląd Naczelnego Sądu Administracyjnego zawarty w wyroku z dnia [...]lipca 1998 roku, sygn. akt IV SA 1454/96 (niepublikowany) w którym Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że "organy administracyjne nie mogą orzekać w sprawie udzielenia zgody na przystąpienie do robót budowlanych, jeśli roboty te już rozpoczęto. W takiej sytuacji postępowanie w sprawie udzielenia pozwolenia na budowę, jako bezprzedmiotowe, podlega umorzeniu ...". Ponadto w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia [...] listopada 2000 r. sygn. IV SA 1164/98 ( LEX 47219 ) stwierdzono : "decyzja o pozwoleniu na wykonanie robót budowlanych może dotyczyć wyłącznie przyszłych zamierzeń inwestycyjnych i realizacja robót budowlanych przed uzyskaniem ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę nawet jeśli nie została wykonana całość tych robót, powoduje bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego wszczętego wnioskiem o pozwolenie na budowę." W doktrynie prawa przyjmuje się ,że przesłanka bezprzedmiotowości występuje, gdy brak jest podstaw prawnych do merytorycznego rozstrzygnięcia danej sprawy w ogóle bądź nie było podstaw do jej rozpoznania w drodze postępowania administracyjnego. Bezprzedmiotowość postępowania oznacza brak któregoś z elementów stosunku materialnoprawnego, skutkującego tym, iż nie można załatwić sprawy przez rozstrzygnięcie jej co do istoty. Jest to orzeczenie formalne, kończące postępowanie bez jego merytorycznego rozstrzygnięcia. Bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego to brak przedmiotu postępowania. Tym przedmiotem jest zaś konkretna sprawa, w której organ administracji państwowej jest władny i jednocześnie zobowiązany rozstrzygnąć na podstawie przepisów prawa materialnego o uprawnieniach lub obowiązkach indywidualnego podmiotu. (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia [...]kwietnia 2003 r. sygn. III SA 2225/01). W sprawie niniejszej okoliczność wykonania przedmiotowej inwestycji jest niekwestionowana . Podnoszone przez skarżącą zarzuty dotyczące niezgodności inwestycji z przepisami prawa budowlanego jak i naruszenie jej indywidualnego interesu nie mogły być przedmiotem badania przez organ architektoniczno - budowlany I instancji właśnie z tej przyczyny . Otwartą natomiast kwestią jest prowadzenie w stosunku do tej inwestycji postępowania przez właściwy organ nadzoru budowlanego , mając na uwadze fakt iż inwestycja została zrealizowana bez ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę . Przebieg postępowania w. przedmiocie pozwolenia na budowę drogi dojazdowej do obwodnicy wskazuje na jego wadliwość .Było to zresztą przyczyną uchylenia przez organ odwoławczy decyzji pozwalającej na budowę wydanej przez organ I instancji. Jednakże skoro roboty zostały zrealizowane to nie jest możliwe wydanie żadnej decyzji merytorycznej ani pozytywnej , ani negatywnej dla inwestora . Abstrahując od rozstrzygnięć organów wskazać trzeba , że nawet wydanie negatywnej decyzji - odmawiającej pozwolenia na budowę w żadnym razie nie zabezpieczałoby ( w obecnej sytuacji ) interesów skarżącej a jej sytuacja prawna byłaby tożsama jak w przypadku umorzenia postępowania przez organ z przyczyny wyżej wskazanej . Zaskarżona decyzja nie narusza prawa dlatego na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 , poz. 1270 ze zm.) Sąd skargę -jako nieuzasadnioną- oddalił.