VII SA/Wa 1577/25

WyrokWSA w Warszawie2026-01-30

Skład orzekający: Elżbieta Granatowska, Tomasz Janeczko, Justyna Wtulich-Gruszczyńska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie Głównego Geodety Kraju odmawiające stwierdzenia nieważności postanowienia Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego, które z kolei odmówiło wznowienia postępowania, zostało wydane z naruszeniem prawa?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że zaskarżone postanowienie Głównego Geodety Kraju, utrzymujące w mocy postanowienie o odmowie stwierdzenia nieważności, nie zostało wydane z naruszeniem prawa. Organ prawidłowo ocenił, że Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego nie miał podstaw do wznowienia postępowania, ponieważ skarżący nie wykazał przesłanek określonych w art. 145 § 1 k.p.a., a jedynie polemizował z ustaleniami organu. W konsekwencji, postanowienie o odmowie wznowienia postępowania nie było obarczone wadami skutkującymi jego nieważność.
Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o stwierdzenie nieważności postanowienia Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego (WINGiK) odmawiającego wznowienia postępowania. Główny Geodeta Kraju (GGK) postanowieniem z lutego 2025 r. odmówił stwierdzenia nieważności postanowienia WINGiK. Następnie, po rozpoznaniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, GGK postanowieniem z kwietnia 2025 r. utrzymał w mocy swoje wcześniejsze postanowienie. Skarżący wniósł skargę do WSA, zarzucając m.in. wydanie decyzji opartych na nieistniejących dokumentach, brak pełnomocnictw, błędne ustalenia dotyczące własności działki oraz podważanie rękojmi ksiąg wieczystych.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Elżbieta Granatowska Sędziowie: sędzia WSA Tomasz Janeczko (sprawozdawca) asesor WSA Justyna Wtulich-Gruszczyńska po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 30 stycznia 2026 r. sprawy ze skargi B. P. na postanowienie Głównego Geodety Kraju z dnia 11 kwietnia 2025 r. znak: NK-OL.025.26.2025.AT w przedmiocie stwierdzenia nieważności postanowienia oddala skargę Główny Geodeta Kraju (dalej: "organ", "GGK") postanowieniem z 11 kwietnia 2025 r. NK-OL.025.26.2025.AT, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 127 § 3 i art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2024 r., poz. 572, dalej jako: "k.p.a."), po rozpoznaniu wniosku B. P. (dalej: "skarżący", "wnioskodawca") o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej postanowieniem ww. organu z dnia [...] lutego 2025 r., znak: [...], orzekającym o odmowie stwierdzenia nieważności postanowienia [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego (dalej: "WINGiK") nr [...] z dnia [...] lipca 2024 r., znak: [...], odmawiającego wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją WINGiK nr [...]z dnia [...] listopada 2023 r., znak: [...], utrzymującą w mocy decyzję Starosty P. ( dalej: "Starosta") nr [...] z dnia [...] sierpnia 2023 r., znak: [...], orzekającą o odmowie wprowadzenia w ewidencji gruntów i budynków prowadzonej dla obrębu ewidencyjnego Ch., gmina P., zmian dotyczących danych określających przebieg granic pomiędzy działką ewidencyjną nr [...] a działkami ewidencyjnymi nr: [...], [...]i [...], utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie Głównego Geodety Kraju z dnia [...] lutego 2025 r., znak: [...]. Powyższe postanowienie zostało wydane w następującym stanie faktycznym i prawnym. Podaniem z [...] października 2024 r., skarżący, wniósł o stwierdzenie nieważności postanowienia WINGiK nr [...] z dnia [...] lipca 2024 r. Postanowieniem z dnia [...] lutego 2025 r., znak: [...], organ orzekł o odmowie stwierdzenia nieważności ww. postanowienia WINGiK (w rozstrzygnięciu omyłkowo wskazano błędny numer postanowienia: [...], zamiast prawidłowego: [...]), wskazując, że orzeczenie to nie jest obarczone żadną z wad wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a. Skarżący złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, zakończonej ww. postanowieniem Głównego Geodety Kraju z dnia [...] lutego 2025 r. W wyniku rozpoznania ww. wniosku Główny Geodeta Kraju wydał wskazane na wstępie zaskarżone postanowienie z dnia [...] kwietnia 2025 r., którym utrzymał w mocy własne postanowienie z dnia [...] lutego 2025 r. Uzasadniając powyższe rozstrzygnięcie organ wskazał, że skarżący w postanowieniu Głównego Geodety Kraju z dnia [...] lutego 2025 r. został pouczony o treści art. 127 § 3 k.p.a. Wobec tego pismo skarżącego z dnia [...] marca 2025 r., zawierające żądanie unieważnienia zaskarżonego postanowienia, zostało wniesione w terminie zakreślonym do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, organ potraktował je jako wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej wydaniem przez organ postanowienia z dnia [...] lutego 2025 r. Zdaniem GGK, stwierdzenie nieważności decyzji, zamiast rozpoznania wniesionego w terminie odwołania strony, stanowi rażące naruszenie prawa. Następnie organ wyjaśnił, że jak wynika z akt sprawy, postanowienie WINGiK, którym odmówiono wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją WINGiK nr [...] z dnia [...] listopada 2023 r., zostało wydane w wyniku rozpatrzenia wniosku skarżącego z dnia [...] maja 2024 r. W piśmie tym wnioskodawca wskazał, że WINGiK oparł decyzję nr [...]z dnia [...] listopada 2023 r., na dokumentacji nieważnej, której każde użycie jest fałszerstwem i przestępstwem przeciwko dokumentom. Ponadto skarżący podniósł, że w sprawie wyszły nowe okoliczności, a mianowicie, że organ wydał decyzje powołując się na nieistniejące dokumenty, że wskazał, że nie ma błędów w aktualizacji, nie uwzględniono w decyzji punktów granicznych, które zostały założone w czasie podziałów, nie uwzględniono zmian granic działek [...] , [...], [...]. Postanowieniem z dnia [...] lutego 2025 r., znak: [...], Główny Geodeta Kraju odmówił stwierdzenia nieważności postanowienia WINGiK nr [...]z dnia [...] lipca 2024 r. W uzasadnieniu tego orzeczenia organ wskazał, że nie można uznać, aby postanowienie WINGiK Nr [...] z dnia [...] lipca 2024 r., orzekające o odmowie wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją WINGiK Nr [...] z dnia [...] listopada 2023 r., zostało wydane z rażącym naruszeniem prawa, ponieważ w przypadku, gdy WINGiK stwierdził, że wnioskodawca w rzeczywistości nie wskazał przesłanek wznowienia postępowania, to obowiązany był wydać postanowienie o odmowie wznowienia objętego wnioskiem postępowania. Główny Geodeta Kraju nie stwierdził także, aby postanowienie WINGiK Nr [...] z dnia [...] lipca 2024 r., obarczone było którąkolwiek z pozostałych wad opisanych w art. 156 § 1 k.p.a. Występując z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy, skarżący wskazał, że wnosi o unieważnienie postanowienia w związku z tym, że organ nie dostarczył w swoim postanowieniu pełnomocnictw, na które się powołuje. Przechodząc do merytorycznych rozważań, organ zauważył, że w treści uzasadnienia kontestowanego postanowienia wskazano, że, według ustaleń poczynionych przez WINGiK, skarżący oparł powyższe żądanie na przesłankach wznowieniowych uregulowanych: w art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a., tj. dowody, na których podstawie ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, okazały się fałszywe, oraz w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., tj. wyszły na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję. Organ podkreślił, że wznowienie postępowania możliwe jest dopiero po stwierdzeniu orzeczeniem sądu sfałszowania dowodu lub popełnienia przestępstwa. Strona, która domaga się wznowienia postępowania na tych podstawach musi zatem przedstawić organowi dowód w postaci orzeczenia sądowego stwierdzającego te okoliczności. Przed wydaniem takiego orzeczenia wznowienie jest możliwe tylko wówczas, gdy sfałszowanie dowodu lub popełnienie przestępstwa jest oczywiste i jednocześnie wznowienie jest niezbędne dla uniknięcia niebezpieczeństwa dla życia lub zdrowia ludzkiego albo poważnej szkody dla interesu społecznego (art. 145 § 2 k.p.a.), a także gdy postępowanie przed sądem lub innym organem nie może być wszczęte na skutek upływu czasu lub z innych przyczyn wynikających z przepisów prawa, np. przedawnienie ścigania i orzekania, amnestia, abolicja czy ograniczenia wynikające z immunitetu (art. 145 § 3 k.p.a.). Z kolei wskazane w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. ujawnienie nowych okoliczności faktycznych nie może dotyczyć sytuacji, w której takie okoliczności faktyczne są wyprowadzane z odmiennej oceny dowodów znanych organowi wydającemu decyzję pierwotną. Za nową okoliczność nie może być uznana inna od dokonanej przez organ w pierwotnym postępowaniu ocena znanych wówczas temu organowi okoliczności i dowodów, gdyż w takiej sytuacji nie ma miejsca ujawnienie nowych okoliczności lub dowodów, a tylko odmienna ocena tego samego stanu faktycznego. W kontrolowanym postanowieniu, WINGiK, wykluczając istnienie okoliczności wymienionych w art. 145 § 2 i § 3 k.p.a., podkreślił, że samo twierdzenie wnioskodawcy o sfałszowaniu dokumentów bez potwierdzenia opartego na dowodach nie może stanowić o sfałszowaniu tych dokumentów, a to z kolei nie może stanowić przesłanki wznowienia postępowania w sprawie zakończonej decyzją organu II instancji nr [...] z dnia [...] listopada 2023 r. Natomiast - w odniesieniu do podniesionej przez stronę przesłanki wznowieniowej -- wymienionej w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. - WINGiK wskazał, że wniosek skarżącego w tym zakresie nie zawiera nowych faktów, ani dowodów lub okoliczności faktycznych, których istnienie lub brak będzie mógł bezpośrednio wpłynąć na skarżoną decyzję nr [...] z dnia [...] listopada 2023 r., a jedynie stanowi polemikę w stosunku do poczynionych przez WINGiK ustaleń i wskazuje na odmienną interpretację i ocenę dowodów zebranych w sprawie. Ustalenia te doprowadziły WINGiK do konkluzji, że nie zaistniały okoliczności wznowienia postępowania na wniosek strony w myśl art. 145 § 1 ustawy K p a., wskazane przez pełnomocnika skarżącego. Wobec powyższego organ zgodził się ze stanowiskiem wyrażonym w zaskarżonym postanowieniu, zgodnie z którym, z uwagi na ustalenie przez WINGiK, że skarżący nie wskazał przyczyn warunkujących uruchomienie omawianego trybu nadzwyczajnego, organ ten obowiązany był wydać postanowienie o odmowie wznowienia postępowania. Mając na względzie, że w tym przypadku w ogóle nie doszło do naruszenia obowiązującego prawa przez wydanie ww. postanowienia, oczywistym jest, że tym bardziej nie może być mowy o jego podjęciu z rażącym naruszeniem prawa (art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.). Nadto w ocenie organu nie istnieją również inne wady z art. 156 § 1 k.p.a., mogące skutkować nieważnością przedmiotowego orzeczenia. Analizując argumenty skarżącego, przedstawione zarówno we wniosku o stwierdzenie nieważności kontrolowanego postanowienia WINGiK, jak i we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy oraz w pismach skierowanych do organu, organ stwierdził, że nie odnoszą się one do kontrolowanego w tym postępowaniu postanowienia WINGiK, ale dotyczą decyzji WINGiK nr [...]z dnia [...] listopada 2023 r., utrzymującej w mocy decyzję Starosty nr [...] z dnia [...] sierpnia 2023 r. Reasumując, Główny Geodeta Kraju nie stwierdził istnienia przesłanek, które mogłyby być podstawą stwierdzenia nieważności postanowienia WINGiK nr [...] z dnia [...] lipca 2024 r. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na ww. postanowienie złożył skarżący. Wskazał, że wnosi o unieważnienie postanowienia Głównego Geodety Kraju z [...] kwietnia 2025 r. (określonej jako "decyzji o nr NK-OL.025.26.2025.AT"). Zaznaczył, że zaskarżona decyzja opiera się na nieistniejących dokumentach lub takich, których do tej pory nie udostępniono skarżącemu jako stronie postępowania. Wskazał, że w sprawie brak jest pełnomocnictw w protokołach granicznych dla osób trzecich. Decyzja organu utrzymywała decyzję WINGiK, która opierała się na stwierdzeniu, że istnieje pełnomocnictwo, którego nikt skarżącemu, ani jego pełnomocnikowi nie udostępnił. W związku z brakiem dowodów na istnienie pełnomocnictw wniósł o unieważnienie decyzji. Wskazał ponadto, że organ bagatelizował informacje, że listy adresowane do niego listonosz zawozi na sąsiednią ulicę do innej H. P., niespokrewnionej ze skarżącym, ani z żoną skarżącego. Listy przekazywane sąsiadce giną, na co urząd otrzymał dowód. Wskazał, że w trakcie sporządzania protokołów granicznych geodeta zamieścił nieprawdziwe dane, że skarżący nie jest właścicielem działki [...], natomiast zgodnie z zapisami księgi wieczystej jest to własność osobista skarżącego. Zarzucił, że podczas procedury wznowienia znaków granicznych, informowani byli o tym właściciele wpisani do księgi wieczystej, a w innych przypadkach, np. skarżącego nie, co jest niedopełnieniem przepisów prawa geodezyjnego. Podniósł również, że i w wydawanych w sprawie decyzjach podważane jest to, że jest właścicielem działek. W związku z tym, zdaniem skarżącego, Urząd podważa rękojmie ksiąg wieczystych. Podniósł, że informował urzędy geodezyjne, że nie udzielał żadnego pełnomocnictwa, w związku z tym, zdaniem skarżącego, protokoły graniczne są nieważne. Wskazał, że w materiałach sprawy brakuje wielu map, które zostały wykonane na jego zlecenie i zostały włączone do zasobu geodezyjnego. Zdaniem skarżącego pracownik Starostwa usuwał te dokumenty ze Starostwa. Nie ma w zasobie dokumentu, czy poprzedni właściciel działki skarżącego przekazał Skarbowi Państwa drogę, której był właścicielem. Dodał, że nie udostępniono skarżącemu całej decyzji podziałowej działki nr [...] z której powstała działka nr [...]- udostępniono tylko częściowo tę decyzję bez załączników. W czasie sprawy pojawiły się nowe okoliczności, tj.: udostępniono część dokumentacji - w piśmie z [...] kwietnia 2025 r. znak: [...], potwierdzono udostępnienie dokumentacji w wersji elektronicznej. Skarżący zażądał wznowienia postępowania z powodu tego, że został wprowadzony w błąd przez Urząd na okoliczność, że istniało udzielone przez niego pełnomocnictwo. Kolejnym powodem było udostępnienie po wydaniu decyzji dokumentacji geodezyjnej. Wynika z niej, że organ wydał decyzję powodującą unieważnienie decyzji podziałowej sprzed 50 lat, czego nie mógł zrobić, gdyż zmiana k.p.a. nie dopuszcza uchylania decyzji sprzed 30 lat. Zarzucił, że działania urzędów geodezyjnych łamią Konstytucyjne prawo własności - art 64. Skarżący uważa, że GUGiK wraz z Starostwem chce go wywłaszczyć bez wydania decyzji administracyjnych i bez odszkodowania. Odnośnie zarzutu Głównego Urzędu Geodezji i Kartografii, który twierdzi, że skarżący powinien wykonać rozgraniczenie sądowe, wskazał, że urząd popełnia błąd. Postępowanie rozgraniczeniowe ma miejsce tylko wtedy, gdy istnieją wątpliwości co do wytyczonych granic, a nie gdy są one udokumentowane. W decyzji podziałowej są wyznaczone granice i są zaznaczone w terenie punkty graniczne. Starostwo Piaseczyńskie nie uznaje tych punktów, a nawet twierdzi, że działka skarżącego miała poniżej 1 000 m2, natomiast wg decyzji podziałowej działka miała 1 014 m2. Jest to kolejny powód unieważnienia decyzji GUGiK, która opiera się na decyzji Starostwa P. - decyzji nr A - [...], w której napisano nieprawdę, że działka ta miała 923 m2. Dalej zarzucił, że z postępowania administracyjnego nie wyłączono na wniosek skarżącego geodety z prac w Starostwie, który wg skarżącego jest spokrewniony ze stronami postępowania. Skarżący zarzucił, że geodeta samowolnie zmienił granice działek administracyjnych. Wniósł o: -unieważnienie postanowienia (określonego jako decyzja) z [...] kwietnia 2025 r., -udostępnienie wszystkich materiałów z sprawy w celu dokonanie pomiarów geodezyjnych; - wycofanie protokołów granicznych niepodpisanych przez skarżącego, w których składano podpisy za skarżącego bez pełnomocnictwa; - dokonanie wstrzymania biegu zasiedzenia na czas postępowania. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje. Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r., poz. 1267 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W myśl art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm., dalej: "p.p.s.a."), sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd uwzględnia skargę w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a.), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt 1 lit. b) p.p.s.a.) oraz innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a.). W przypadkach, gdy zachodzą przyczyny określone w art. 156 k.p.a. lub w innych przepisach, sąd stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Przeprowadzona w tak zakreślonych ramach sądowa kontrola legalności zaskarżone go postanowienia, doprowadziła Sąd do uznania, że nie zostało ono wydane z naruszeniem przepisów prawa materialnego i postępowania. Przedmiotem kontroli Sądu było postanowienie Głównego Geodety Kraju z dnia [...] kwietnia 2025 r., znak: NK-OL.025.26.2025.AT, utrzymujące w mocy postanowienie Głównego Geodety Kraju z dnia [...] lutego 2025 r., znak: NK-OL.025.73.2024.JW, orzekające o odmowie stwierdzenia nieważności postanowienia Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego nr [...] z dnia [...] lipca 2024 r., znak: [...], odmawiającego wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją WINGiK nr [...] z dnia [...] listopada 2023 r., znak: [...], utrzymującą w mocy decyzję Starosty P. nr [...] z dnia [...] sierpnia 2023 r., znak: [...] MW, orzekającą o odmowie wprowadzenia w ewidencji gruntów i budynków prowadzonej dla obrębu ewidencyjnego Ch., gmina P., zmian dotyczących danych określających przebieg granic pomiędzy działką ewidencyjną nr [...]a działkami ewidencyjnymi nr: [...], [...]i [...]. Niniejsze postanowienie wydane zostało w jednym z nadzwyczajnych trybów weryfikacji ostatecznych decyzji administracyjnych, a mianowicie w trybie stwierdzenia nieważności decyzji. Stosownie do art. 126 k.p.a., do postanowień stosuje się odpowiednio przepisy art. 105, art. 107 § 2-5 oraz art. 109-113, a do postanowień, od których przysługuje zażalenie, oraz do postanowień określonych w art. 134 - również art. 145-152 oraz art. 156-159, z tym że zamiast decyzji, o której mowa w art. 151 § 1 i art. 158 § 1, wydaje się postanowienie. Wskazany tryb nadzwyczajny, ma więc tak jak w niniejszej sprawie zastosowanie także do postanowień. W myśl art. 156 § 1 k.p.a. w zw. z art. 126 k.p.a. organ administracji publicznej stwierdza nieważność postanowienia, które: 1) wydane zostało z naruszeniem przepisów o właściwości, 2) wydane zostało bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa, 3) dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej innym ostatecznym orzeczeniem albo sprawy, którą załatwiono milcząco, 4) zostało skierowane do osoby nie będącej stroną w sprawie, 5) było niewykonalne w dniu jego wydania i jego niewykonalność ma charakter trwały, 6) w razie jego wykonania wywołałoby czyn zagrożony karą, 7) zawiera wadę powodującą jego nieważność z mocy prawa. Jak wynika z akt sprawy, kontrolowane postanowienie WINGiK, którym odmówiono wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją WINGiK nr [...] z dnia [...] listopada 2023 r., znak: [...], zostało wydane w wyniku rozpatrzenia wniosku skarżącego z dnia [...] maja 2024 r., doprecyzowanego dnia [...] czerwca 2024 r. W pismach tych skarżący wskazał, że WINGiK oparł decyzję nr [...] z dnia [...] listopada 2023 r., znak: WIG- [...], na dokumentacji nieważnej, której każde użycie jest fałszerstwem i przestępstwem przeciwko dokumentom. Ponadto skarżący podniósł, że w sprawie wyszły nowe okoliczności, a mianowicie: "wydali Państwo decyzje powołując się na nieistniejące dokumenty (...), napisali Państwo, że nie ma błędów w aktualizacji (...), nie uwzględniono w decyzji punktów granicznych, które zostały założone w czasie podziałów {...), nie uwzględniono zmian granic działek [...], [...], [...]...". Postanowieniem z dnia [...] lutego 2025 r., znak: [...], Główny Geodeta Kraju odmówił stwierdzenia nieważności postanowienia WINGiK nr [...] [...] z dnia [...] lipca 2024 r., znak: [...]. wskazując w uzasadnieniu tego postanowienia, że nie można uznać, aby postanowienie WINGiK Nr [...]z dnia [...] lipca 2024 r., znak: [...], orzekające o odmowie wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją WINGiK Nr [...]z dnia [...] listopada 2023 r. znak: [...], zostało wydane z rażącym naruszeniem prawa, ponieważ w przypadku gdy WINGiK stwierdził, że wnioskodawca w rzeczywistości nie wskazał przesłanek wznowienia postępowania, to obowiązany był wydać postanowienie o odmowie wznowienia objętego wnioskiem postępowania. Główny Geodeta Kraju nie stwierdził także, aby postanowienie WINGiK Nr [...] z dnia [...] lipca 2024 r., znak: [...], obarczone było którąkolwiek z pozostałych wad opisanych w art. 156 § 1 k.p.a. Występując z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy, skarżący wskazał: "W związku z tym, że Państwo nie dostarczyli w swoim postanowieniu pełnomocnictw, na które się powołują, wnoszę o unieważnienie postanowienia". Należy podkreślić, że wniesienie przez stronę podania o wznowienie postępowania nie wszczyna automatycznie postępowania wznowieniowego, natomiast uruchamia wstępną procedurę, w ramach której organ bada wyłącznie, czy wniosek o wznowienie postępowania został oparty na którejś z ustawowych przesłanek wznowieniowych z art. 145,145a, 145aa lub 145b k.p.a., czy w świetle twierdzeń w nim zawartych został on złożony przez podmiot posiadający interes prawny w żądaniu wznowienia postępowania i czy został zachowany termin określony wart. 148 k.p.a. Dopiero kumulatywne spełnienie tych przesłanek prowadzi do wznowienia postępowania, a w jego następstwie do merytorycznego rozpoznania wniosku, w przeciwnym przypadku wydawane jest postanowienie o odmowie wznowienia postępowania (art. 149 § 3 k.p.a.). Powyższe prowadzi do wniosku, że orzekanie w fazie poprzedzającej wszczęcie postępowania administracyjnego (wznowienie postępowania) sprowadza się do stwierdzenia przez organ podmiotowej i przedmiotowej dopuszczalności wznowienia postępowania na wniosek osoby, która o to w swoim podaniu wystąpiła (por. np. wyrok WSA w Warszawie z 16 lutego 2024 r., sygn. akt. II SA/Wa 983/23, LEX nr 3731921). W treści uzasadnienia kontestowanego postanowienia słusznie wskazano, że, według ustaleń poczynionych przez WINGiK, skarżący oparł wniosek o wznowienie na przesłankach uregulowanych: w art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a., tj. dowody, na których podstawie ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, okazały się fałszywe, oraz w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., tj. wyszły na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję. Jak słusznie podnosi się w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, wznowienie postępowania możliwe jest dopiero po stwierdzeniu orzeczeniem sądu sfałszowania dowodu lub popełnienia przestępstwa. Strona, która domaga się wznowienia postępowania na tych podstawach musi zatem przedstawić organowi dowód w postaci orzeczenia sądowego stwierdzającego te okoliczności. Przed wydaniem takiego orzeczenia wznowienie jest możliwe tylko wówczas, gdy sfałszowanie dowodu lub popełnienie przestępstwa jest oczywiste i jednocześnie wznowienie jest niezbędne dla uniknięcia niebezpieczeństwa dla życia lub zdrowia ludzkiego albo poważnej szkody dla interesu społecznego (art. 145 § 2 k.p.a.), a także gdy postępowanie przed sądem lub innym organem nie może być wszczęte na skutek upływu czasu lub z innych przyczyn wynikających z przepisów prawa, np. przedawnienie ścigania i orzekania, amnestia, abolicja czy ograniczenia wynikające z immunitetu (art. 145 § 3 k.p.a.) (tak: wyrok NSA z 16 października 2024 r., sygn. akt II OSK 2835/21, LEX nr 3826732). Z kolei wskazane w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. ujawnienie nowych okoliczności faktycznych nie może dotyczyć sytuacji, w której takie okoliczności faktyczne są wyprowadzane z odmiennej oceny dowodów znanych organowi wydającemu decyzję pierwotną. Za nową okoliczność nie może być uznana inna od dokonanej przez organ w pierwotnym postępowaniu ocena znanych wówczas temu organowi okoliczności i dowodów, gdyż w takiej sytuacji nie ma miejsca ujawnienie nowych okoliczności lub dowodów, a tylko odmienna ocena tego samego stanu faktycznego (tak: wyrok NSA z 29 października 2024 r., sygn. akt I OSK 2378/23, LEX nr 3814440). W kontrolowanym postanowieniu, WINGiK, wykluczając istnienie w rozważanej sprawie okoliczności wymienionych w art. 145 § 2 i § 3 k.p.a., podkreślił, że samo twierdzenie wnioskodawcy o sfałszowaniu dokumentów bez potwierdzenia opartego na dowodach nie może stanowić o sfałszowaniu tych dokumentów, a to z kolei nie może stanowić przesłanki wznowienia postępowania w sprawie zakończonej decyzją organu II instancji nr 217/2023 z dnia 14 listopada 2023 r. Natomiast - w odniesieniu do podniesionej przez skarżącego przesłanki wznowieniowej wymienionej w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. - WINGiK wskazał, że wniosek skarżącego w tym zakresie nie zawiera nowych faktów, ani dowodów lub okoliczności faktycznych, których istnienie lub brak będzie mógł bezpośrednio wpłynąć na skarżoną decyzję nr [...]z dnia [...] listopada 2023 r., a jedynie stanowi polemikę w stosunku do poczynionych przez WINGiK ustaleń i wskazuje na odmienną interpretację i ocenę dowodów zebranych w sprawie. Ustalenia te doprowadziły WINGiK do konkluzji, że nie zaistniały okoliczności wznowienia postępowania na wniosek strony w myśl art. 145 § 1 k.p.a. wskazane przez skarżącego. Podzielić zatem należy ocenę Głównego Geodety Kraju wyrażoną w zaskarżonym postanowieniu, że z uwagi na ustalenie przez WINGiK, że skarżący nie wskazał przyczyn warunkujących uruchomienie omawianego trybu nadzwyczajnego, organ ten obowiązany był wydać postanowienie o odmowie wznowienia objętego wnioskiem postępowania. Mając na względzie, że w tym przypadku w ogóle nie doszło do naruszenia obowiązującego prawa przez wydanie ww. postanowienia, oczywistym jest, że tym bardziej nie może być mowy o jego podjęciu z rażącym naruszeniem prawa (art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.). Sąd podziela także ocenę organu, że nie istnieją również inne wady z art. 156 § 1 k.p.a., mogące skutkować nieważnością kwestionowanego orzeczenia. Argumenty skarżącego, przedstawione zarówno we wniosku o stwierdzenie nieważności kontrolowanego postanowienia WINGiK, we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy oraz w pismach skierowanych do Głównego Geodety Kraju w dniach: [...] marca 2025 r., [...] marca 2025 r. oraz [...] kwietnia 2025 r., nie odnoszą się do kontrolowanego w tym postępowaniu postanowienia WINGiK, ale dotyczą decyzji WINGiK nr [...]z dnia [...] listopada 2023 r., znak: WIG-[...], utrzymującej w mocy decyzję Starosty P. nr [...]z dnia [...] sierpnia 2023 r., znak: [...]. Z uwagi jednak na zakres niniejszego postępowania, organ nie poddał badaniu powyższej decyzji WINGiK i z tego względu wskazane przez skarżącego zarzuty odnoszące się do tej decyzji nie mają znaczenia dla podjętego w tym postępowaniu rozstrzygnięcia. Argumenty podniesione w skardze nie mają związku z zaskarżonym postanowieniem GGK. Wskazać bowiem należy, że Główny Geodeta Kraju w rozważanym postępowaniu nadzwyczajnym poddał badaniu postanowienie WINGiK nr [...] z dnia [...] lipca 2024 r., znak: WIG- [...], które jest postanowieniem formalnym - odmawiającym wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją WINGiK nr [...]z dnia [...] listopada 2023 r., znak: [...]. Wobec tego ocena Głównego Geodety Kraju przedstawiona w zaskarżonym orzeczeniu nie dotyczyła kwestii merytorycznych dotyczących decyzji WINGiK nr [...] z dnia [...] listopada 2023 r., znak: [...], a ograniczała się jedynie do ustalenia, czy kwestionowane przez skarżącego postanowienie WINGiK nr [...] jest obarczone którąś z wad nieważności wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a. Argumentacja podniesiona w skardze, nie zasługiwała zatem na uwzględnienie. Z tych względów, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło