VII SA/Wa 1589/10
PostanowienieWSA w Warszawie2010-12-14
Skład orzekający: Agnieszka Wilczewska-Rzepecka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca może uzyskać prawo pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych, wykazując, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny?Ratio decidendi
Prawo pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych przysługuje osobie fizycznej, która wiarygodnie wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Wnioskodawca, który nie przedstawi wiarygodnych i kompletnych danych o swojej sytuacji majątkowej, nie może liczyć na przyznanie prawa pomocy.Stan faktyczny
R. K. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej postanowienia Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Wnioskodawczyni podała swoje dochody i szczegółowe wydatki, w tym koszty utrzymania zwierząt domowych oraz innych opłat. W sprzeciwie wskazała, że prowadzi ponad 20 spraw sądowych i nie ma środków na opłacenie wszystkich, jednak nie wykazała szczegółów tych spraw ani czy uzyskała prawo pomocy w innych postępowaniach.Rozstrzygnięcie
Odmówił R. K. przyznania prawa pomocy w części poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Wilczewska-Rzepecka po rozpoznaniu w dniu 14 grudnia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy o sygn. akt VII SA/Wa 1589/10 ze skargi R. K. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2010 r. znak: [...] w przedmiocie wniosku o wyłączenie organu postanawia odmówić R. K. przyznania prawa pomocy w części poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.
Postanowieniem z dnia 9 listopada 2010 r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie odmówił R. K. przyznania prawa pomocy w części poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.
W dniu 30 listopada 2010 r. na ww. postanowienie R. K. wniosła sprzeciw. Tym samym postanowienie z dnia 9 listopada 2010 r. straciło moc i dlatego sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega ponownemu rozpoznaniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym, następuje gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Z nadesłanego formularza wynika, że skarżąca wraz z mężem zamieszkuje w mieszkaniu o pow. 37 m² i utrzymuje się z dochodów uzyskiwanych przez siebie oraz małżonka w łącznej wysokości 3.490,00 złotych brutto miesięcznie. Wnioskodawczyni podała, że ma na utrzymaniu zwierzęta domowe. Wyszczególniła, że ponosi następujące koszty: opłatę za czynsz w wysokości 205,00 złotych, opłatę za energię w wysokości 80,00 złotych, opłatę za gaz w wysokości 50,00 złotych, opłatę RTV 105 złotych, węgiel 160,00 złotych, drewno 200,00 złotych kwartalnie, leki 200,00 złotych, wydatki na weterynarza 500,00 złotych, leki weterynaryjne 300,00 złotych, dieta cukrzycowa 450,00 złotych, dieta wnioskodawczyni 450,00 złotych, opłatę za telefon w wysokości 450,00 złotych, ubezpieczenie OC w wysokości 600,00 złotych, wydatki na wyżywienie zwierząt w wysokości 400,00 złotych, sprawy spadkowe i poczta 800,00 złotych, zadłużenie w wysokości 1460,00 złotych.
We wniesionym sprzeciwie wnioskodawczyni wskazała, że Sąd błędnie uznał, iż ma ona obowiązek ponoszenia opłat w sytuacji, gdy w wyniku działań urzędniczych jest zmuszona do składania licznych odwołań. Wnioskodawczyni wskazała, że ma ponad 20 spraw sądowych z tego tytułu i nie ma pieniędzy na opłacenie wszystkich tych spraw. W jej ocenie Sąd nie uwzględnił tego faktu i odmówił przyznania prawa pomocy sprzecznie ze stanem faktycznym i prawnym.
Z powyższego wynika, że wnioskodawczyni nie wykazała, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wnioskodawczyni choć podniosła w sprzeciwie, że przy rozpoznaniu jej wniosku nie uwzględniono wydatków związanych z licznymi jej sprawami sądowymi, to wskazania wymaga, że w formularzu wniosku o przyznania prawa pomocy wskazała jedynie na wydatki w sprawach spadkowych i pocztę w wysokości 800 złotych. We wniosku nie wykazała natomiast, że prowadzi inne sprawy sądowe związane z przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie. Ponadto choć w sprzeciwie wskazała, że toczą się inne sprawy sądowe z jej udziałem, to nie wykazała jakie to są sprawy i nie oświadczyła czy w tych sprawach uzyskała prawo pomocy bądź - nie. Z analizy dochodów oraz wydatków przedstawionych we wniosku wynika, że suma wydatków (przy uwzględnieniu, że miesięczny koszt drewna to 66 złotych - kwartalnie 200 złotych, a miesięczny koszt OC to 50 złotych) przekracza sumę dochodów w gospodarstwie domowym i wynosi 3906 złotych. Wskazania wymaga też, że choć wnioskodawczyni wskazuje, iż m.in. wydatkiem gospodarstwa domowego jest ubezpieczenie od odpowiedzialności cywilnej (OC) w wysokości 600 złotych, to w oświadczeniu majątkowym nie wskazała, czy posiada jakiekolwiek pojazdy mechaniczne, a także nie przedstawiła innych kosztów związanych z utrzymaniem tych pojazdów.
Jak wynika z powyższych ustaleń przestawiona we wniosku o prawo pomocy oraz w sprzeciwie sytuacja majątkowa przez R. K. jest mało wiarygodna.
W tym miejscu wskazania wymaga, że celem instytucji prawa pomocy dla osoby fizycznej jest zapewnienie jej prawa do sądu w sytuacji, gdy osoba ta z przyczyn od siebie niezależnych nie jest w stanie ponieść kosztów związanych z sądowym rozpoznaniem sprawy. Przyznanie prawa pomocy jest uzależnione o wiarygodnego przedstawienia sytuacji majątkowej wnioskodawcy. W innym wypadku należy uznać, że wnioskodawca nie wykazał, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Z tego względu, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.), Sąd orzekł jak w postanowieniu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło