VII SA/Wa 1589/10

Referendarz sądowy - Katarzyna Pakuła- Getka Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na posiedzeniu niejawnym w dniu 29 listopada 2011 r. po rozpoznaniu wniosku R. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym w sprawie ze skargi R. K. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2010 r., znak: [...] w przedmiocie wniosku o wyłączenie organu postanawia: odmówić R. K. przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym dotyczącym ustanowienia adwokata. W dniu 3 października 2011 r. do Sądu wpłynął wniosek R. K. o przyznanie prawa pomocy w którym wniosła o ustanowienie adwokata. Zarządzeniem z dnia 7 października 2011 r. wezwano wnioskodawczynię do złożenia dodatkowych wyjaśnień dotyczących nadesłanego wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez podanie: - czy wnioskodawczyni samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe, czy też razem z innymi osobami, jeśli tak, należało wyszczególnić te osoby oraz podać wysokość uzyskiwanego przez nie dochodu, zaznaczono, iż z poprzednich wniosków składanych w sprawie wynika, że gospodarstwo domowe prowadziła wraz z mężem, należało zatem wyjaśnić powyższą sytuację, - z czego lub w jaki sposób pokrywa wyszczególnione koszty, których łączna wysokość przewyższa podane w formularzu dochody uzyskiwane przez wnioskodawczynię, - na jaki cel zaciągnęła kredyty oraz jaka kwota pozostała jej jeszcze do spłaty. Odpowiedzi na powyższe należało udzielić w terminie siedmiu dni od daty doręczenia pisma, pod rygorem rozpoznania wniosku w oparciu o posiadane dokumenty. Pomimo upływu wyznaczonego terminu wnioskodawczyni w zakreślonym terminie ani dotychczas nie wykonała powyższego zarządzenia. Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje: Zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz.1270 ze zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), a w zakresie częściowym – gdy wykaże , że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2). Żądanie ustanowienia adwokata jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (art. 245 § 3 ww. ustawy.) Podkreślić należy, że prawo pomocy jest instytucją wyjątkową, stanowiącą odstępstwo od ogólnej zasady odpłatności postępowania wyrażonej w art. 199 ww. ustawy. Może być więc przyznane jedynie wtedy, gdy strona nie posiada żadnych możliwości finansowych zapłaty kosztów sądowych bądź też zapłata przez nią kosztów związanych z postępowaniem sądowym spowodowałaby utratę płynności finansowej i mogłaby przyczynić się do uszczerbku w koniecznym utrzymaniu wnioskodawcy i jego rodziny. Z treści powołanego wyżej przepisu wynika, że to na wnoszącym wniosek o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar wykazania okoliczności, które mogłyby stanowić podstawę do przyznania prawa pomocy. Rozstrzygnięcie jest zatem uzależnione od tego, co zostanie udowodnione przez stronę. W niniejszej sprawie wnioskodawczyni nie wykazała dostatecznie, że znajduje się w sytuacji materialnej kwalifikującej do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Zaznaczyć trzeba, że podstawę do przyznania prawa pomocy stanowią informacje wynikające z oświadczenia zawartego we wniosku składanym przez stronę na urzędowym formularzu. Dane wykazane przez stronę w formularzu powinny być na tyle szczegółowe, wiarygodne, przekonywujące, aby umożliwiały dokonanie oceny rzeczywistej sytuacji finansowej strony. W sytuacji, gdy oświadczenie strony okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego (art. 255 ww. ustawy). W tym miejscu zauważyć należy, że powołany wyżej przepis art. 255 ww. ustawy daje Sądowi (referendarzowi) możliwość wezwania strony do złożenia dodatkowych informacji bądź dokumentów w sytuacji, gdy jej oświadczenie zawarte we wniosku okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego, co miało miejsce w niniejszej sprawie (por. postanowienie NSA z dnia 23 grudnia 2005r., sygn. akt II FZ 794/05). W rozpoznawanej sprawie zarządzeniem z dnia 7 października 2011 r. wezwano skarżącą do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy o stosowne oświadczenia. Z tego obowiązku skarżąca nie wywiązała się, nie nadesłała żadnych wyjaśnień, co uniemożliwiło pełną ocenę jej stanu majątkowego i możliwości płatniczych. Z uzupełnionego formularza wniosku PPF wynika, że wnioskodawczyni prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe. Podała, że utrzymuje się z dochodu uzyskiwanego z tytułu emerytury w wysokości 1.405,00 złotych brutto miesięcznie. Wskazała, że posiada mieszkanie o pow. 37,20 m ². Oświadczyła, że nie posiada oszczędności pieniężnych i przedmiotów wartościowych. Wnioskodawczyni wyszczególniła we wniosku, że ponosi następujące wydatki tj: na czynsz w wysokości 242,25 złotych, opłatę za energię w wysokości 127,57 złotych, ubezpieczenie kwartalnie 60,90 złotych, gaz 50,00 złotych, opłatę za telefon w wysokości 126,40 złotych, lekarstwa ok. 60,00 złotych, wydatki na opał ( drewno, węgiel) 300,00 złotych rocznie, spłatę kredytu w wysokości 722,00 złotych oraz w wysokości 1.141,00 złotych. W ocenie orzekającego, złożone przez skarżącą oświadczenie, o którym mowa w art. 252 § 1 p.p.s.a nie zawiera dostatecznych danych koniecznych do oceny jej rzeczywistych możliwości płatniczych. W formularzu wniosku skarżąca ograniczyła się do przedstawienia takich danych, które mogłyby świadczyć o jej złym stanie majątkowym i braku wystarczających dochodów, niskie dochody, znaczne wydatki, brak oszczędności i przedmiotów wartościowych. Skarżąca uchyliła się jednak od wyjaśnienia i uzupełnienia informacji o swojej sytuacji materialnej i życiowej w sposób określony w wezwaniu. Skarżąca przede wszystkim nie wyjaśniła, czy prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe, czy też razem z innymi osobami, jeśli tak należało wskazać te osoby oraz podać wysokość uzyskiwanego przez nie dochodu. Wątpliwość taką powzięto, gdyż z analizy akt sprawy wynika, iż z poprzednich wniosków składanych w sprawie przez wnioskodawczynię gospodarstwo domowe prowadziła wraz z mężem. W nadesłanym zaś wniosku wnioskodawczyni kwestii tej nie wyjaśniła. Należy mieć na uwadze, iż przyznanie prawa pomocy uzależnione jest w pierwszej kolejności od sytuacji majątkowej i możliwości płatniczych wnioskodawcy i osób pozostającym z nią we wspólnym gospodarstwie domowym, dlatego tak istotnym jest ustalenie czy wnioskodawczyni samodzielnie prowadzi gospodarstwo czy też z małżonkiem lub z innymi osobami. Ponadto wnioskodawczyni nie wyjaśniła, z czego lub w jaki sposób pokrywa kwotę wyszczególnionych kosztów, których łączna wysokość przewyższa podane w formularzu uzyskiwane przez nią dochody. Wnioskodawczyni nie podała, również na jaki cel zaciągnęła kredyty oraz jaka kwota pozostała jej jeszcze do spłaty. Treść żądanych od strony informacji miała na celu umożliwienie dokonania oceny rzeczywistej sytuacji materialnej wnioskodawczyni. W świetle powyższego należy stwierdzić, iż niemożliwa jest rzetelna analiza zdolności płatniczych wnioskodawczyni, a w konsekwencji ustalenie czy jej sytuacja wypełnia przesłanki z art. 246 § 1 ww. ustawy. Zaznaczyć należy, że strona wnosząc o przyznanie prawa pomocy musi uprawdopodobnić, w sposób bardzo rzetelny, okoliczności przemawiające za uwzględnieniem wniosku. Skoro tego wnioskodawczyni nie uczyniła, to brak jest przekonywujących podstaw do stwierdzenia, że wnioskodawczyni wykazała, że spełnia warunki do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. W tym stanie rzeczy uznać należy, iż wnioskodawczyni nie wykazała, że spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata. Z uwagi na powyższe na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 ww. ustawy orzeczono jak w sentencji postanowienia.