VII SA/Wa 1598/14
PostanowienieWSA w Warszawie2015-02-17
Skład orzekający: Bogusław Cieśla
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji o wpisie do rejestru zabytków zasługuje na uwzględnienie, jeżeli skarżący powołują się na przyszłe i niepewne szkody oraz trudne do odwrócenia skutki, które nie są bezpośrednio związane z wykonaniem zaskarżonej decyzji?Ratio decidendi
Wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji nie zasługuje na uwzględnienie, jeżeli skarżący nie uprawdopodobnią istnienia realnych, już istniejących okoliczności wskazujących na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, które są bezpośrednio związane z wykonaniem zaskarżonego aktu. Powoływanie się na przyszłe i niepewne zdarzenia nie jest wystarczające do zastosowania instytucji wstrzymania wykonania.Stan faktyczny
Skarżący wnieśli o wstrzymanie wykonania decyzji Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego, która utrzymała w mocy decyzję o wpisie historycznego układu ruralistycznego wsi do rejestru zabytków. Skarżący argumentowali, że wpis wiąże się ze znacznymi kosztami dla mieszkańców i stanowi ingerencję w prawo własności. Sąd rozpatrywał wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji.Rozstrzygnięcie
Odmówiono wstrzymania wykonania decyzji Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia [...] czerwca 2014 r. znak: [...].Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący – sędzia WSA Bogusław Cieśla po rozpoznaniu w dniu 17 lutego 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. B., M. B., A. I., T. I., A. M., A. A., M. R., A. N., A. M., M. K., T. K., A. F., M. B. na decyzję Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia [...] czerwca 2014 r. znak: [...] w przedmiocie wpisu do rejestru zabytków postanawia: odmówić wstrzymania wykonania decyzji Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia [...] czerwca 2014 r. znak: [...].
Skarżący w skardze z dnia 4 lipca 2014 r. wnieśli o wstrzymanie wykonania decyzji Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia [...] czerwca 2014 r. znak: [...] utrzymującej w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2013 r. znak [...] mocą której wpisano do rejestru zabytków historyczny układ ruralistyczny wsi S., gm. N..
W uzasadnieniu wniosku skarżący wskazali, że wpis do rejestru zabytków pociąga za sobą określone skutki prawne wymienione w ustawie o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami. W załączniku nr 2 do ww. decyzji organu I instancji wskazano, że opieka nad zabytkiem sprawowana przez jego właściciela lub posiadacza polega, w szczególności, na zapewnieniu warunków naukowego badania i dokumentowania zabytku; prowadzenia prac konserwatorskich, restauratorskich i robót budowlanych przy zabytku; zabezpieczenia i utrzymania zabytku oraz jego otoczenia w jak najlepszym stanie; popularyzowania i upowszechniania wiedzy o zabytku oraz jego znaczeniu dla historii i kultury; uzyskiwania pozwoleń na wszelkie prace remontowe i budowlane, udostępnianiu zabytku wykonawcy badań. Wskazano, że czynności te wiążą się ze znacznymi kosztami, które ponosić będą musieli mieszkańcy wsi. Stanowiłyby również nieuzasadnioną ingerencję w prawo własności.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) sąd może na wniosek skarżącego wstrzymać wykonanie zaskarżonego aktu lub czynności, jeśli w wyniku ich wykonania zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Z powyższego wynika, iż wprowadzona w § 3 cyt. przepisu ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym stanowi wyjątek od zasady przewidzianej w cyt. § 1 tego artykułu. Zastosowanie instytucji wstrzymania wykonania może mieć bowiem miejsce tylko w sytuacjach ściśle określonych w tym przepisie. Wskazać przy tym trzeba, iż w myśl art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd orzeka o wstrzymaniu wykonania na wniosek skarżącego, a wobec tego to skarżący zobowiązany jest - poprzez odniesienie się do konkretnych zdarzeń - wykazać, że wykonanie aktu lub czynności przed rozpoznaniem skargi może spowodować dla niego skutki, o których mowa powyżej. Zatem uprawdopodobnienie okoliczności przemawiających za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji spoczywa na stronie skarżącej. Za niewystarczające w tym zakresie należy uznać jedynie powtórzenie treści omawianego przepisu i przesłanek z niego wynikających. W postanowieniu z 18 maja 2004 r. sygn. akt FZ 65/04 Naczelny Sąd Administracyjny wyraźnie stwierdził, że brak uzasadnienia wniosku uniemożliwia jego merytoryczną ocenę.
Sąd rozpatrując wniosek o wstrzymanie zaskarżonej decyzji bada, czy w sprawie pojawiły się okoliczności, które stanowiłyby przesłanki opisane w art. 61 § 3 ww. ustawy, tj. czy zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Tylko możliwość pojawienia się tych przesłanek może skutkować zastosowaniem zawnioskowanej instytucji.
Skarżący we wniosku podnieśli, że wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji jest zasadne z uwagi na okoliczności związane z konsekwencjami prawnymi, które wiążą się z wpisaniem obiektu do rejestru zabytków.
Rozpoznając wniosek Sąd uznał, że wniosek strony nie wskazuje na możliwość pojawienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody, ani na możliwość powstania trudnych do odwrócenia skutków.
Zdaniem Sądu powołane we wniosku okoliczności nie odnoszą się bezpośrednio do przesłanek wskazanych w art. 61 § 3 p.p.s.a. Wskazują one wprawdzie na możliwość powstania szkody, jednakże odwołują się do okoliczności przyszłych i niepewnych, a tym samym z tego względu nie mogą stanowić podstawy do wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Ponadto ewentualna szkoda wiązać się będzie z zupełnie innym postępowaniem. Podstawę wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji stanowić mogą jedynie realne okoliczności już istniejące i realna szkoda bezpośrednio zagrażająca stronie, a takie obecnie nie występują. Tym samym z tego względu nie jest zasadne wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.
Odnosząc się do drugiej przesłanki wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji tj. możliwości spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, wskazać należy, że i w tym zakresie wniosek nie jest zasadny. Podobnie – tak jak w przypadku poprzedniej przesłanki – podniesione okoliczności, jako odnoszące się do zdarzeń przyszłych i niepewnych, na chwilę obecną nie powodują trudnych do odwrócenia skutków. Trudne do odwrócenia skutki mogą faktycznie zapaść, ale dopiero po wydaniu orzeczenia oddalającego skargę przez Sąd rozpoznający niniejszą sprawę, jednakże okoliczności te jako objęte orzeczeniem co do meritum sprawy, nie mogą być brane pod uwagę podczas rozpoznawania wniosku o wstrzymanie zaskarżonej decyzji.
Z uwagi na powyższe należało uznać, że w rozpatrywanej sprawie wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie zasługiwał na uwzględnienie.
Z powyższych względów, na podstawie art. 61 § 3 ww. ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło