VII SA/Wa 1599/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska (spr.), Sędziowie sędzia WSA Bogusław Cieśla, sędzia WSA Halina Emilia Święcicka, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 25 maja 2016 r. sprawy ze skargi M. B. na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...], nr: [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania I. uchyla zaskarżone postanowienie; II. zasądza od Wojewody [...] na rzecz M. B. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Wojewoda [...] postanowieniem z [...]maja 2015 r. ([...]), na podstawie art. 134 w zw. z art. 129 § 2 kpa, po rozpatrzeniu odwołania M. B. - stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Prezydenta [...]z [...] października 2014 r. ([...]) wnoszącej sprzeciw do zgłoszenia wykonania wymienionych w decyzji robót budowlanych w lokalu mieszkalnym nr [...]w budynku wielorodzinnym przy ul. [...] w [...]. Organ wskazał, że decyzja z [...] października 2014 r. została nadana za pośrednictwem poczty polskiej w dniu [...] października 2014 r. Przesyłka została dwukrotnie awizowana ([...]i [...]października 2014 r.) i wobec niepodjęcia, w dniu [...]października 2014 r. została zwrócona do nadawcy. Z uwagi na zwrot przesyłki, B. S. - podinspektor w Wydziale Architektury i Budownictwa [...] sporządziła notatkę z której wynika, że [...] października 2014 r., w rozmowie telefonicznej, M. B. "wskazała, że korespondencję należy kierować na adres wskazany w oświadczeniu o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane " (k. 24 akt organu I instancji). Pismem z [...]stycznia 2015 r. M. B. zwróciła się o udostępnienie potwierdzenia doręczenia sprzeciwu. W odpowiedzi i w nawiązaniu do rozmowy telefonicznej z [...]stycznia 2015 r., przesłano w tym dniu pocztą elektroniczną e-mail kopię decyzji oraz koperty. W piśmie z [...] lutego 2015 r. (nadanym w placówce pocztowej [...] lutego 2015 r.) odwołanie od ww. decyzji wniosła M. B. podnosząc, że decyzja nie została jej doręczona, a dowiedziała się o niej [...]stycznia 2015 r. w Powiatowym Inspektoracie Nadzoru Budowlanego.  Wskazała, że kopię decyzji otrzymała [...]stycznia 2015 r., za pośrednictwem poczty elektronicznej i na żadnym etapie postępowania nie wnioskowała o zmianę adresu do korespondencji na inny niż ten podany w zgłoszeniu. Wojewoda, na podstawie art. 50 k.p.a., z uwagi na treść ww. pisma wezwał Odwołującą do sprecyzowania czy stanowi ono odwołanie, czy też wniosek o wznowienie postępowania w trybie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. W odpowiedzi Odwołująca wskazała, że pismo jest odwołaniem. Organ stwierdził, że odwołanie wpłynęło z uchybieniem terminu, wyjaśniając, że wniesienie odwołania po upływie terminu, jak i nie wystąpienie o jego przywrócenie zobowiązuje organ na mocy art. 134 k.p.a., do stwierdzenia, w drodze postanowienia, uchybienia terminu do wniesienia niniejszego środka zaskarżenia. Dalej podniósł, ze decyzja z dnia [...] października 2014 r. została wysłana się na adres wskazany przez nią w oświadczeniu do dysponowania nieruchomością na cele budowlane oraz w rejestrze gruntów. Za dzień doręczenia ww. decyzji na podstawie przepisu art. z 44 § 4 k.p.a. należy uznać [...]października 2014 r. Czternastodniowy termin na wniesienie odwołania upłynął więc w dniu [...] listopada 2014 r. Odwołanie zostało złożone (za pośrednictwem poczty) w dniu [...] lutego 2015 r., a więc ponad 3 miesiące po upływie terminu. W świetle powyższego organ wskazał, że stronie pozbawionej, chociażby z przyczyn zawinionych przez organ, udziału w postępowaniu przed organem I instancji służy możliwość dochodzenia swoich interesów za pomocą wniosku o wznowienie postępowania. Dopóki decyzja pierwszoinstancyjna nie stanie się ostateczna, dopóty stronie nie uczestniczącej w postępowaniu służy prawo do wniesienia odwołania. Z kolei od ostatecznej decyzji nie można wnieść odwołania, a jedynie można żądać wznowienia postępowania. Upływ tego terminu oznacza, że decyzja zgodnie z przepisem art. 16 § 1 k.p.a. staje się ostateczna. W przedmiotowej sprawie Organ I instancji nadał przedmiotową decyzję na adres inny niż wskazany do korespondencji przez odwołującą (co miał uczynić na prośbę samej odwołującej). Wskazać również należy ze adres ten jest adresem zamieszkania odwołującej oraz figuruje w rejestrze gruntów. Nadto należy zważyć, że od wydania decyzji do czasu wniesienia odwołania upłynęły ponad 3 miesiące. Z uwagi na treść odwołania Wojewoda [...]wezwał odwołującą do wskazania czy jej pismo stanowi odwołanie czy też wniosek o wznowienie postępowania od decyzji ostatecznej. Odwołująca pismem z [...]kwietnia 2015 r. wskazała, że stanowi ono odwołanie, a za datę doręczenia decyzji uznaje dzień [...]stycznia 2015 r., kiedy otrzymała kopię decyzji na adres e-mail. Wojewoda [...]nie podzielił tej argumentacji. W ocenie Wojewody [...]odwołanie M. B. z [...] lutego 2015 r. od decyzji Prezydenta [...]z [...] października 2014 r., Nr [...]; zostało wniesione po upływie terminu przewidzianego przepisami prawa. Odnosząc się do zarzutów odwołania organ podkreślił, że pozostają one bez wpływu na niniejsze rozstrzygnięcie. W szczególności niezachowanie terminu do wniesienia odwołania uniemożliwia zbadanie zgodności z prawem przebiegu postępowania zakończonego decyzją Prezydenta [...] z [...] października 2014 r., Nr [...]. Uchybienie czternastodniowemu terminowi zamyka drogę do badania legalności oraz zasadności decyzji w trybie odwoławczym. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na postanowienie Wojewody [...]z [...]maja 2015 r. złożyła M. B. wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. W skardze zaznaczyła, że nie wskazywała jako adresu do doręczeń adresu zameldowania bo od dłuższego czasu tam nie przebywa i dlatego wskazała adres pod którym wówczas przebywała, tj. ul. [...]. Urząd nieprawidłowo skierował decyzję na niewłaściwy adres, skutkiem czego nie odebrała decyzji a jej odwołanie winno być potraktowane jako wniesione w terminie i rozpoznane. Wojewoda [...]w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga zasługiwała na uwzględnienie. Na gruncie rozpatrywanej sprawy w pierwszej kolejności podkreślić trzeba, że w chwili wpłynięcia odwołania organ odwoławczy ma obowiązek zbadania, czy spełnia ono określone warunki formalne m. in. czy zostało wniesione w terminie wymienionym w art. 129 § 2 kpa, czy pochodzi od strony i czy z innych przyczyn jest dopuszczalne. Aby przesądzić kwestię, czy odwołanie zostało złożone w terminie, należy ustalić nie tylko datę doręczenia decyzji stronie, ale również czy doręczenie to spełnia warunki pozwalające uznać je za doręczone ze skutkiem prawnym. Jeżeli doręczenie nie może być uznane za doręczone ze skutkiem prawnym, to nie rozpoczyna się dla strony bieg terminu do złożenia odwołania. Termin do złożenia odwołania rozpoczyna swój bieg dopiero od dnia skutecznego doręczenia decyzji stronie. Brak doręczenia decyzji stronie, ewentualnie ustalenie, iż zostało ono dokonane z obrazą przepisów kodeksu postępowania administracyjnego traktujących o doręczeniu, oznacza, iż termin ten nie rozpoczął swojego biegu (niepublikowany wyrok NSA z dnia 28 sierpnia 1996 r. SA/Ka 2966/95). Jednym z warunków prawidłowego doręczenia decyzji jest niewątpliwie skierowanie jej na adres wskazany przez stronę postępowania. Zgodnie z art. 40 § 2 kpa pisma doręcza się osobom fizycznym w ich mieszkaniu lub miejscu pracy. W przypadku wątpliwości odnośnie adresu na jaki decyzja powinna być wysłana, organ ma obowiązek, zgodnie z zasadami wymienionymi w art. 7, 77 § 1 kpa, na piśmie wezwać stronę do wyjaśnienia tej kwestii. Taka sytuacja nie miała jednak miejsca w rozpoznawanej sprawie. Z akt administracyjnych wynika bowiem, że w zgłoszeniu wykonania robót budowlanych skarżąca wskazała adres ul. [...],[...], natomiast w oświadczeniu o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane jako adres zamieszkania ul. [...],[...]. Powstała zatem uzasadniona wątpliwość co do adresu, pod którym winna być doręczona decyzja o sprzeciwie, co oznacza, że organ miał obowiązek - jak już wyżej wskazano – kwestię tę wyjaśnić poprzez wzywanie strony do wskazania na piśmie adresu pod który należy kierować korespondencję. Zauważyć przy tym należy, że już w piśmie z dnia [...]kwietnia 2015r. (stanowiącym odpowiedź na wezwanie Wojewody [...], czy pismo z dnia [...] lutego 2015 r stanowi odwołanie, czy wniosek o wznowienie postepowania) skarżąca wyjaśniła, że nie otrzymała przedmiotowej decyzji wcześniej na adres wskazany w piśmie z dnia [...]września 2014r. (zgłoszenie). W świetle przedstawionej argumentacji, notatka służbowa porządzona w dniu [...]października 2014 r. nie mogła stanowić wyłącznej podstawy do ustalenia właściwego adresu. Na marginesie zatem tylko dodać trzeba, że skarżąca nie mogła zostać poinformowana w dniu [...] października 2014r. w rozmowie telefonicznej o decyzji o sprzeciwie, która została wydana dopiero w dniu następnym tj. [...] października 2014r., co wynika wprost z treści notatki służbowej. Zaskarżone postanowienie zostało zatem wydane z naruszeniem art. 7, 77 § 1 kpa w zw. z art. 40 § 2 kpa w zw. z art. 134 kpa. Rzeczą organu odwoławczego przy ponownym rozpoznaniu sprawy będzie zatem ustalenie adresu, na jaki korespondencja winna być doręczana, oraz wysłanie decyzji o sprzeciwie na podany przez skarżącą adres. Z akt sprawy wynika, że skarżąca była jedyną stroną postępowania, co w przypadku ustalenia, że nie doszło do skutecznego doręczenia decyzji, wskazywałoby że decyzja nie weszła do obrotu prawnego. Wówczas od dnia skutecznego doręczenia decyzji rozpocznie bieg 14 dniowy termin do wniesienia odwołania. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) uchylił zaskarżone postanowienie. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 ww. ustawy.