VII SA/Wa 1599/20
WyrokWSA w Warszawie2020-12-10
Skład orzekający: Paweł Groński, Jolanta Augustyniak-Pęczkowska, Tomasz Janeczko
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad, odmawiając zezwolenia na lokalizację zjazdu indywidualnego z drogi krajowej klasy G, naruszył przepisy prawa materialnego i postępowania administracyjnego, w szczególności w kontekście istniejącego, choć nieformalnego, zjazdu oraz możliwości ustanowienia służebności drogowej?Ratio decidendi
Sąd uznał, że odmowa zezwolenia na lokalizację zjazdu indywidualnego z drogi krajowej klasy G była zgodna z prawem. Organ prawidłowo ocenił, że droga krajowa klasy G wymaga ograniczenia liczby zjazdów ze względu na bezpieczeństwo ruchu drogowego i płynność ruchu. Istniejący, nieformalny zjazd nie podlegał obowiązkowi odtworzenia przez zarządcę drogi, a skarżący powinien najpierw podjąć próby ustanowienia służebności drogowej przed wystąpieniem o zezwolenie na nowy zjazd. Organ prawidłowo zastosował przepisy ustawy o drogach publicznych i rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, a także przestrzegał przepisów postępowania administracyjnego.Stan faktyczny
Skarżący S. K. wniósł o zezwolenie na lokalizację zjazdu indywidualnego z drogi krajowej nr [...] do działki nr [...]. Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad odmówił wydania zezwolenia, wskazując na klasę drogi (G), wymogi bezpieczeństwa ruchu drogowego, istnienie innego zjazdu publicznego do sąsiedniej działki oraz możliwość ustanowienia służebności drogowej. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego i postępowania, w tym obowiązek odtworzenia istniejącego, choć nieformalnego, zjazdu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Paweł Groński, Sędziowie sędzia WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska, sędzia WSA Tomasz Janeczko (spr.), po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 10 grudnia 2020 r. sprawy ze skargi S. K. na postanowienie Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad z dnia [...] czerwca 2020 r. znak [...] w przedmiocie odmowy udzielenia zezwolenia na lokalizację zjazdu indywidualnego oddala skargę
Decyzją z dnia [..] czerwca 2020 r. Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad (dalej: "organ", "GDDKiA"), po rozpoznaniu wniosku S. K. ( dalej: "skarżący") o ponowne rozpatrzenie sprawy, utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [..] lutego 2020 r. Znak [..], w przedmiocie nieudzielenia zezwolenia na lokalizację zjazdu indywidualnego z drogi krajowej nr [..], do działki nr [..]położonej w miejscowości [..].
Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie, organ przywołał treść art. 29 ust. 1 i ust. 4 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2020 r., poz. 470) i wyjaśnił, że droga krajowa nr 67 na przedmiotowym odcinku, zakwalifikowana została zarządzeniem Nr 7 Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad z dnia 2 marca 2020 r. w sprawie klas istniejących dróg krajowych, do dróg głównych (droga klasy G). Organ wyjaśnił, iż zgodnie z § 4 cytowanego zarządzenia, traci moc zarządzenie Nr 34 Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad w z dnia 3 października 2017 r. w sprawie klas istniejących dróg krajowych, przy czym klasa omawianego odcinka drogi krajowej nr [..] nie uległa zmianie i przedmiotowy odcinek drogi krajowej nr[..] posiada klasę G. Organ zaznaczył także, że zgodnie z przepisem § 9 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie (Dz. U. z 2016 r. poz. 124, ze zm., dalej: "Rozporządzenie MTIGM"), "droga klasy G powinna mieć powiązania z drogami nie niższej klasy niż L (wyjątkowo klasy D), a odstępy między skrzyżowaniami poza terenem zabudowy, nie powinny być mniejsze niż 800 m oraz na terenie zabudowy, nie mniejsze niż 500 m; dopuszcza się wyjątkowo odstępy między skrzyżowaniami poza terenem zabudowy nie mniejsze niż 600 m, a na terenie zabudowy - nie mniejsze niż 400 m, przy czym na drodze klasy G należy ograniczyć liczbę i częstość zjazdów przez zapewnienie dojazdu z innych dróg niższych klas lub dodatkowej jezdni, o której mowa w § 8a ust. 1 pkt 2, szczególnie do terenów przeznaczonych pod nową zabudowę". Organ wskazał, że z powyższych regulacji wynika, że w odniesieniu do dróg tej klasy przepisy szczególne stawiają surowe wymagania w zakresie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać te drogi, tak aby była zapewniona płynność ruchu i bezpieczeństwo ich użytkowników. Jak wskazywał dalej organ – względy bezpieczeństwa ruchu drogowego na drogach krajowych tej właśnie klasy przemawiają za tym, aby lokalizowanie zjazdów z takiej drogi miało miejsce tylko w sytuacjach wyjątkowych, gdy nie ma możliwości zapewnienia jakiegokolwiek innego dojazdu, w tym również, jak wskazuje orzecznictwo, gdy nie jest w ogóle możliwe ustanowienie służebności drogi koniecznej na nieruchomościach sąsiednich. W ocenie organu, w rozpatrywanej sprawie trudno byłoby dopatrzyć się istnienia takiej wyjątkowej sytuacji, przemawiającej za ewentualnym uwzględnieniem żądania strony.
Organ podkreślił następnie, że z materiału dowodowego, w tym m.in. z informacji zawartych w Banku Danych Drogowych oraz w planie liniowym, wynika, że działka nr [..] obecnie posiada zapewnioną obsługę komunikacyjną za pomocą zjazdu publicznego z drogi krajowej do działki nr [..]zlokalizowanego w km ok. 22+774 strona prawa. Dlatego też zdaniem organu, obsługa komunikacyjna przedmiotowej działki powinna być zapewniona za pośrednictwem ww. zjazdu w porozumieniu z właścicielami ww. działki, a w przypadku ewentualnego braku takiego porozumienia, w wyniku ustanowienia (na wniosek strony postępowania) na ww. działce na rzecz działki objętej wnioskiem strony, stosownej służebności gruntowej (drogi koniecznej) w postępowaniu przed sądem powszechnym (art. 145 k.c.). Organ wskazał, że zgodnie z art. 145 § 1 k.c. "(...) właściciel może żądać od właścicieli gruntów sąsiednich ustanowienia za wynagrodzeniem potrzebnej służebności drogowej (droga konieczna)". W ocenie organu, strona powinna w pierwszej kolejności wykorzystać wszystkie inne możliwości stworzenia dojazdu do nieruchomości ze sporządzeniem umowy pomiędzy sąsiadami i ustanowieniem służebności włącznie i dopiero w ostateczności wnieść do Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad o zezwolenie na lokalizację zjazdu. Nie jest przy tym rolą organu rozstrzygać o wyniku takiego postępowania sądowego czy też badać stopień uciążliwości ewentualnej służebności dla nieruchomości obciążonych. Organ wskazał także, że jego stanowisko znajduje potwierdzenie w utrwalonej linii orzeczniczej sądów administracyjnych i w tym zakresie przywołał odpowiednie orzecznictwo. Dlatego też – zdaniem organu – podniesione we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy argumenty, w których skarżący wskazuje na niezbadanie przez organ możliwości realizacji służebności drogi koniecznej, co skutkowało naruszeniem wskazanych we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy przepisów kodeksu postępowania administracyjnego, jak również szczegółowa analiza ustanowienia tej służebności z punktu widzenia przepisów kodeksu cywilnego, pozostaje bez znaczenia dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy. Organ bowiem wskazując na taką możliwość, nie przeprowadza postępowania cywilnego w tym zakresie, które może być przeprowadzone we właściwym trybie przed sądem powszechnym. Następnie organ powołując się na orzecznictwo zaznaczył, że zarządca drogi, nie ma obowiązku udzielenia zezwolenia na lokalizację zjazdu, gdyż działa w ramach uznania administracyjnego, a zatem może, ale nie musi wyrazić zgody na zjazd. Organ wyjaśnił, że jakkolwiek brak jest w ustawie i rozporządzeniu definicji pojęcia "dostępu do drogi publicznej", to możliwe jest zastosowanie posiłkowe definicji tego pojęcia zawartej w innych aktach normatywnych. Organ powołał się w tym miejscu na art. 2 pkt 14 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2020 r. poz. 293), zgodnie z którym przez pojęcie dostępu do drogi publicznej należy rozumieć bezpośredni dostęp do tej drogi albo dostęp do niej przez drogę wewnętrzną lub poprzez ustanowienie służebności drogowej. Organ zauważył też, że analogicznie zdefiniowane jest pojęcie dostępu do drogi publicznej w art. 93 ust. 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2020 r., poz. 65, ze zm.).
Organ wyjaśnił także, że budowa zjazdu musi być dopuszczalna nie tylko z punktu widzenia rygorów przewidzianych w przepisach prawa powszechnie obowiązującego, ale także nie może zagrażać bezpieczeństwu ruchu drogowego. Ponadto nie może też naruszać wymogów związanych z klasą drogi. Organ wskazał, że w myśl § 3 pkt 4 Rozporządzenie MTIGM, przez klasę drogi rozumie się przyporządkowanie drodze odpowiednich parametrów technicznych, wynikających z jej cech funkcjonalnych. Tak więc, droga krajowa nr [...] musi zachować wszystkie parametry techniczne i użytkowe odpowiadające drogom klasy G, tj. drogom głównym ruchu przyspieszonego, w tym również w zakresie możliwości stosowania zjazdów. Zdaniem organu, gdyby wszyscy właściciele bądź użytkownicy nieruchomości położonych przy drodze, posiadali nieograniczoną możliwość budowy z niej zjazdów, to droga ta, utraciłaby swój charakter, gdyż nie spełniałaby celów dla niej przewidzianych. Organ przypomniał następnie, że według Generalnego Pomiaru Ruchu z 2015 r., Średni Dobowy Ruch (SDR), na odcinku drogi krajowej nr [..] był duży i wyniósł 6651 poj./dobę (w tym udział pojazdów ciężarowych 2059 poj./dobę, co stanowi około 31% ogólnego dobowego natężenia ruchu). Nawiązując do powyższych danych, organ podkreślił, że każdy zjazd z drogi stanowi potencjalne źródło zagrożenia bezpieczeństwa w ruchu drogowym i ogranicza jego płynność w tym większym stopniu im wyższe natężenie ruchu występuje na drodze oraz im większa jest liczba zjazdów i częstość ich występowania. Dotyczy to w szczególności zjazdów publicznych, które charakteryzują się dużą częstotliwością użytkowania. Zdaniem organu, tak duży potok pojazdów, w tym w szczególności pojazdów ciężarowych, których gabaryty oraz właściwości jezdne (droga hamowania, tonaż) wymagają jeszcze większej sprawności i skupienia przez kierujących nimi, wymusza na zarządcy drogi szczególny ustawowy obowiązek dbania o bezpieczeństwo uczestników ruchu, a także nie ingerowanie w warunki techniczne przedmiotowej drogi krajowej - klasy G. Organ zaznaczył, że planowany przez skarżącego zjazd indywidualny, znajdowałby się w miejscu oznakowanym znakiem poziomym P-6 "linia ostrzegawcza", który stosuje się do ostrzegania kierujących pojazdami o zbliżaniu się do niebezpiecznego miejsca, w szczególności odcinka drogi, na którym zastosowano linie: P-2a, P-3a lub P-4, przez które przejeżdżanie jest zabronione. Znak P-6 umieszcza się niezależnie od dopuszczalnej prędkości na drodze. Organ podkreślił, iż zgodnie z pkt 1.2 załącznika nr 2 do rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 3 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych warunków technicznych dla znaków i sygnałów oraz urządzeń bezpieczeństwa ruchu drogowego i warunków ich umieszczenia na drogach (Dz. U. z 2019, poz. 2311, ze zm.), znakowanie poziome dróg ma na celu zwiększenie bezpieczeństwa uczestników ruchu i innych osób znajdujących się na drodze. Organ podkreślił przy tym, że przedmiotowy zjazd indywidualny, znajdowałby się w "sąsiedztwie" powstałego wcześniej ww. zjazdu do działki nr 19/10 i ponownie powołując się na orzecznictwo wskazał, że istnienie dwóch zjazdów obok siebie w sposób oczywisty zmniejsza płynność ruchu drogowego w porównaniu z jednym zjazdem i stanowi większe zagrożenie dla bezpieczeństwa w ruchu drogowym. Organ zaznaczył także, że ocena zagrożenia bezpieczeństwa w ruchu należy do organu i stanowi jeden z elementów mających wpływ na treść rozstrzygnięcia, co jasno wynika z przepisów aktu wykonawczego do ustawy o drogach publicznych. Organ podkreślił, że to Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad jako organ specjalistyczny z racji zadań w zakresie inżynierii ruchu, zna fakty dotyczące potencjalnego niebezpieczeństwa dla ruchu drogowego, jakie stanowią zjazdy z dróg krajowych. GDDKiA podkreślił, że organ jako wyspecjalizowany zarządca dróg krajowych i autostrad, zobowiązany jest do przeciwdziałania wszelkim sytuacjom, które mogłyby sprowadzić niebezpieczeństwo na użytkowników dróg publicznych, a więc działać w znacznej mierze prewencyjnie, nie zaś biernie oczekiwać na ich wystąpienie. Jednocześnie organ podkreślił, że z powszechnie dostępnych danych urzędowych wynika, że nieustąpienie pierwszeństwa przejazdu (przy manewrze skrętu) było najczęstszą przyczyną wypadków drogowych w 2019 r., zaś najczęstszym rodzajem wypadków drogowych były zderzenia boczne (zob. raport Komendy Głównej Policji - Biura Ruchu Drogowego pt. "Wypadki drogowe w Polsce w 2019 r.", s. 21-25; raport ten dostępny jest m.in. na http://statystyka.policja.pl). W związku z powyższym, organ wyjaśnił, że w przedmiotowym przypadku, zarządca drogi krajowej nr [..], nie zezwolił na lokalizację przedmiotowego zjazdu indywidualnego kierując się względami bezpieczeństwa ruchu drogowego, które dla Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad są sprawą priorytetową.
W ocenie organu, wskazane wyżej okoliczności, definitywnie eliminują możliwość wydania decyzji zezwalającej na lokalizację zjazdu indywidualnego z drogi krajowej nr [..] do nieruchomości strony, ze względu zarówno na bezpieczeństwo ruchu drogowego, jak i brak wyjątkowej sytuacji, bowiem do działki nr [..] można zapewnić dojazd z drogi krajowej nr[..] bez konieczności wykonywania kolejnego zjazdu z tej drogi. Organ zaznaczył także, że drogi krajowe stanowią kategorię dróg, które umożliwiają krajową i międzynarodową komunikację kołową pomiędzy dużymi miastami oraz ogólnodostępnymi przejściami granicznymi, które są rekomendowane do ruchu długodystansowego i tranzytowego. Zwiększająca się liczba zjazdów, na drodze klasy "G", wpływa na obniżenie przepustowości drogi i stanowi potencjalny punkt kolizji na drodze, co powoduje, że zatracane są cechy funkcjonalne drogi publicznej tej klasy.
Konkludując powyższe rozważania, mając na uwadze aspekty bezpieczeństwa ruchu drogowego oraz opisane powyższej uwarunkowania na odcinku drogi krajowej nr [..], obowiązującą klasę "G", Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad, stwierdził, iż lokalizacja przedmiotowego zjazdu indywidualnego, spowodowałaby wzrost zagrożenia bezpieczeństwa ruchu drogowego, co należy uznać za niedopuszczalne. Zdaniem organu, pozytywne rozpatrzenie wniosku strony oznaczałoby naruszenie przepisu § 9 ust. 1 pkt 4 Rozporządzenia MTIGM, powodujące zagrożenie bezpieczeństwa ruchu drogowego dla wszystkich użytkowników drogi krajowej nr [..], co należy uznać za niedopuszczalne.
Odnosząc się do argumentów strony zawartych we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, organ wyjaśnił, że odniósł się już do nich w treści decyzji. Uzupełniając jedynie argumentację zawartą w decyzji, organ wyjaśnił, że podniesione we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy argumenty dotyczące naruszenia przez organ art. 29 ust. 2 ustawy o drogach publicznych są chybione.
Organ wyjaśnił, że przedmiotowa sprawa dotyczyła wydania zezwolenia na lokalizację zjazdu indywidualnego do ww. działki, co wynikało bezspornie z wniosku strony, którym organ był związany. Strona bowiem nie wnosiła o "odtworzenie" zjazdu do ww., działki, a jedynie o lokalizację nowego zjazdu z ww. drogi krajowej. Już zatem tylko z tego powodu podniesiony zarzut, zdaniem organu - jest chybiony. Organ jest bowiem związany granicami sprawy administracyjnej, którą wyznacza żądanie strony zawarte w jej wniosku.
Niemniej jednak, mając na uwadze art. 9 k.p.a. organ podkreślił, że w roku 2019, miała miejsce nie przebudowa ww. drogi (jak twierdzi pełnomocnik strony), a jedynie remont nawierzchni tej drogi od km 20+833 do km 23 + 291 (odc.[..]) przeprowadzony w 2019 r. Ponadto organ wskazał, że art. 29 ust. 2 ustawy o drogach publicznych, reguluje kwestie odtworzenia, w ramach przebudowy drogi, istniejących z niej zjazdów. Organ wskazał, że jak wynika z orzecznictwa sądowego, jest to czynność materialno-techniczna gdyż organ nie posiada przepisów prawa materialnego (ustawy o drogach publicznych), które mogłyby stanowić podstawę do wydania decyzji w sprawie odtworzenia zjazdu. Organ podkreślił też, że obowiązek odtworzenia zjazdów na gruncie tego przepisu, dotyczy jedynie istniejących zjazdów "legalnych", natomiast zjazd do działki nr[..], na który wskazuje skarżący, nie został ujęty w Banku Danych Drogowych, ani w projekcie organizacji ruchu. Ponadto jak wynika z wyjaśnień Oddziału GDDKiA w [..], nie był rozpatrywany wniosek o zjazd do przedmiotowej nieruchomości. Organ stwierdził, że zjazd do działki nr [..], odbywał się w sposób nieformalny poprzez nieuporządkowane pobocze, o czym świadczy wskazana w piśmie z dnia [..]lutego 2020 r. współwłaścicieli działki nr [..] oraz [..], szerokość zjazdu ( ok. 10 m). Zdaniem organu, działanie strony, która wykorzystywała pas drogowy w sposób nieformalny tj. np. w wyniku "rozjeżdżenia pasa drogowego" przy sprzyjających warunkach gruntowych, nie może skutkować uznaniem przez zarządcę drogi istnienia zjazdu i co za tym idzie skutkować obowiązkiem jego odtworzenia. Organ wskazał, że na gruncie przepisów o drogach publicznych, za zjazd może być bowiem uznany wyłącznie taki, który został wykonany przez zarządcę drogi lub za jego zgodą. Przez zjazd rozumie się tylko taki dojazd do nieruchomości, który jest zarazem bezpośredni i legalny, a ponadto musi on mieć odpowiednie parametry techniczne. Ponadto organ dodał, iż wnioskowane przez pełnomocnika przesłuchanie świadków czy też strony postępowania, pozostają bez znaczenia dla przedmiotowej sprawy. Zjazd w rozumieniu art. 29 ustawy o drogach publicznych może być uznany wyłącznie taki, który został wykonany przez zarządcę drogi lub za jego zgodą". Zgodnie bowiem z treścią art. 29 ust. 1 ustawy o drogach publicznych, budowa lub przebudowa zjazdu należy do właściciela lub użytkownika nieruchomości przyległych do drogi, po uzyskaniu decyzji administracyjnej, zezwolenia zarządcy drogi na lokalizację zjazdu lub przebudowę zjazdu z zastrzeżeniem ust. 2. Organ podkreślił, że jedynie w przypadku gdy właściciel lub użytkownik posiadał zjazd, GDDKiA ma obowiązek go odtworzyć w ramach prowadzonej inwestycji, o czym stanowi treść art. 29 ust. 2.
Za bezzasadne organ uznał także zarzuty naruszenia art. 7, 77 § 1 i art. 80 k.p.a., jak również, co już zaznaczono, zgłoszone przy piśmie z dnia[..] marca 2020 r. wnioski dowodowe, w tym również w zakresie przeprowadzenia rozprawy administracyjnej. Stosownie bowiem do art. 78 § 1 k.p.a., żądanie strony dotyczące przeprowadzenia dowodu należy uwzględnić, jeżeli przedmiotem dowodu jest okoliczność mająca znaczenie dla sprawy. Jak wskazuje się w orzecznictwie, organ administracji jest uprawniony do oceny potrzeby przeprowadzenia dowodu i nie naruszy przepisów postępowania administracyjnego, jeżeli odmówi przeprowadzenia dowodu powołując się na zbędność jego przeprowadzenia. Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad podkreślił, że uwzględnienie przez organ wskazanych wniosków dowodowych, w szczególności w zakresie wniosków o przesłuchanie strony postępowania, świadków czy też przeprowadzenia oględzin, nie jest koniecznym do realizacji dyrektyw określonych we właściwych przepisach k.p.a., w tym w szczególności art. 7 czy 77 § 1 tej ustawy, gdyż zebrany w sprawie materiał dowodowy, pozwolił organowi na ustalenie w sprawie stanu faktycznego i podjęcie rozstrzygnięcia uwarunkowanego odpowiednimi przepisami prawa, w szczególności kodeksu postępowania administracyjnego oraz ustawy o drogach publicznych. Organ podkreślił, że przesłuchanie strony czy też świadków jest bezprzedmiotowe gdyż mogą oni, co najwyżej stwierdzić istnienie wyjeżdżonego pasa drogowego, nie zaś jego "legalność". Odnosząc się do wniosku o przeprowadzenie rozprawy administracyjnej, organ wskazał, iż zgodnie z art. 89 § 1 i 2 k.p.a., organ administracji publicznej przeprowadzi, z urzędu lub na wniosek strony, w toku postępowania rozprawę, w każdym przypadku gdy zapewni to przyspieszenie lub uproszczenie postępowania lub gdy wymaga tego przepis prawa. Organ powinien przeprowadzić rozprawę, gdy zachodzi potrzeba uzgodnienia interesów stron oraz gdy jest to potrzebne dla wyjaśnienia sprawy przy udziale świadków lub biegłych albo w drodze oględzin. Mając na uwadze powyższe, organ uznał, iż w niniejszej sprawie nie zaistniały przesłanki, o których mowa w tym przepisie, dlatego wniosek stron jest w tym zakresie bezzasadny. Zarządca drogi podkreślił również, że w przedmiotowej sprawie wypełnił dyspozycję art. 7 k.p.a., W ocenie organu, zebrane w sprawie dokumenty (w tym m.in, załącznik mapowy, wyciąg z ewidencji zjazdów (BDD), projekt organizacji ruchu oraz plan liniowy, protokół oględzin terenu wraz z dokumentacją fotograficzną, dodatkowe wyjaśnienia Oddziału GDDKiA w [..], wydruki z systemu www.geoportal.gov.pl - mające charakter poglądowy), pozwoliły na ustalenie stanu faktycznego istniejącego w dniu wydania zaskarżonej decyzji oraz podjęcie orzeczenia uwarunkowanego obowiązującymi w tym zakresie przepisami (ustawy o drogach publicznych, rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie). Ponadto organ wskazał, że skarżący został poinformowany o wszystkich istotnych okolicznościach faktycznych i prawnych mających znaczenie w rozpoznawanej sprawie. Tym samym organ przeprowadził postępowanie stosownie do norm wyrażonych w art. 8 k.p.a.
Skargę na powyższą decyzję Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad, wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [..] S. K..
Zaskarżonej decyzji, skarżący zarzucił naruszenie:
1. przepisów prawa materialnego, tj.:
a. art. 29 ust. 2 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (tj. Dz. U. z 2018 r., poz. 2068 z późn. zm.) w zw. z art. 64 ust. 2 Konstytucji RP oraz art. 342 k.c. w zw. z art. 352 § 1 k.c. przez ich niezastosowanie i samowolne, w drodze czynności technicznych (wykopanie rowu), pozbawienie skarżącego dostępu do drogi publicznej w sytuacji, gdy to na zarządcy drogi, ciążył obowiązek przebudowy zjazdu w związku z przebudową drogi;
b. art. 29 ust. 4 ustawy o drogach publicznych przez jego bezpodstawne zastosowanie i odmowę wydania zezwolenia na lokalizację zjazdu;
c. § 9 ust. 3 Rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie z dnia 2 marca 1999 r. (t.j. Dz. U. z 2016 r. poz. 124, z późn. zm. - Rozporządzenie MTiGM) in fine przez jego niezastosowanie i uznanie, że formalne zastosowanie zjazdu w miejscu faktycznego jego istnienia od kilkudziesięciu lat, nie jest dopuszczalne w sytuacji, gdy w celu zapewnienia dostępu działki nr [..]do drogi publicznej, brak jest innej możliwości dojazdu lub nie jest uzasadnione bądź możliwe, wykonanie albo wykorzystanie drogi niższej klasy lub dodatkowej jezdni.
2. przepisów postępowania, które miało wpływ na wynik sprawy:
a. art. 75 § 1 zd. 1 w zw. z art. 78 § 1 k.p.a. przez niedopuszczenie wszystkich dowodów, które mogły się przyczynić do wyjaśnienia sprawy, w tym zwłaszcza niedopuszczenie i nieprzeprowadzenie dowodu z oględzin działki nr [..] w miejscowości [..] oraz działek sąsiednich, dowodu z przesłuchania strony i przesłuchania świadków, a także nieprzeprowadzenie rozprawy administracyjnej, tj. środków dowodowych wnioskowanych przez skarżącego w piśmie z dnia [..] marca 2020 r., przy jednoczesnym oparciu rozstrzygnięcia na niezweryfikowanych, pozaprawnych domysłach i poszlakach co do sposobu powstania działki o nr [..];
b. art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a. przez sprzeniewierzenie się zasadzie prawdy obiektywnej, niewyczerpujące zebranie i rozpatrzenie całego materiału dowodowego oraz niedokonanie oceny dowodów w oparciu o wszechstronną analizę całokształtu materiału dowodowego.
Powołując się na powyższe zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz o zasądzenie od organu na rzecz skarżącego wszystkich kosztów postępowania wg norm przepisanych. Ponadto skarżący wniósł o przeprowadzenie dowodu z dokumentów znajdujących się w aktach sprawy, a przywołanych w skardze. Stanowisko skarżącego znalazło rozwinięcie w uzasadnieniu skargi.
Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad w odpowiedzi na skargę, wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w [..] zważył co następuje.
Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r., poz. 2167), sądy administracyjne powołane są do kontroli zgodności z prawem działalności administracji publicznej. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu, nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania administracyjnego, nie będąc przy tym związanym granicami skargi, stosownie do art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325, dalej "p.p.s.a."). Uwzględnienie skargi następuje w przypadkach naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy - art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a., naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt 1 lit. b p.p.s.a.) oraz innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.). W przypadkach, gdy zachodzą przyczyny określone w art. 156 k.p.a. lub w innych przepisach, sąd stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).
Badając legalność zaskarżonej decyzji w oparciu o powyższe kryteria, Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ kwestionowana decyzja odpowiada prawu.
W rozpoznawanej sprawie, przedmiotem kontroli Sądu, była decyzja Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad z dnia [..] czerwca 2020 r., którą na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 127 § 3 k.p.a. Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad, utrzymał w mocy swoją wcześniejszą decyzję z dnia [..] lutego 2020 r., odmawiającą wydania skarżącemu zezwolenia na lokalizację zjazdu publicznego z drogi krajowej nr [..] do działki nr [..] położonej w m. [..].
Podstawę materialno-prawną wydanej w niniejszej sprawie decyzji stanowił art. 29 ust. 1 i 4 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2020 r., poz. 470, dalej: "u.d.p."). Zgodnie z art. 29 ust. 1 u.d.p., budowa lub przebudowa zjazdu należy do właściciela lub użytkownika nieruchomości przyległych do drogi, po uzyskaniu, w drodze decyzji administracyjnej, zezwolenia zarządcy drogi na lokalizację zjazdu lub przebudowę zjazdu, z zastrzeżeniem ust. 2.
Natomiast zgodnie z treścią art. 29 ust. 4 u.d.p., ze względu na wymogi wynikające z warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne, zarządca drogi może odmówić wydania zezwolenia na lokalizację zjazdu lub jego przebudowę albo wydać zezwolenie na lokalizację zjazdu na czas określony.
Podkreślenia wymaga na wstępie, że użycie przez ustawodawcę w art. 29 ust. 4 u.d.p. określenia "może odmówić" przesądza, że decyzja w sprawie wyrażenia zgody na budowę lub przebudowę zjazdu, wydawana jest w ramach tzw. uznania administracyjnego. Oznacza to, że organ może, ale nie musi wydać zezwolenia na budowę lub przebudowę zjazdu. Z uwagi na uznaniowy charakter, decyzja w przedmiocie zjazdu, powinna cechować się szczególnie starannym uzasadnieniem prawnym i faktycznym, umożliwiającym jej właściwą kontrolę. Granice uznania są określane przez interes społeczny i słuszny interes wnioskodawcy ubiegającego się o uzyskanie zgody na lokalizację zjazdu, a także obowiązujące przepisy. Ponadto przy wydawaniu zezwolenia na zjazd, należy uwzględnić warunki techniczne wynikające z rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie (Dz. U. z 2016 r. poz. 124, dalej : "Rozporządzenie MTIGM").
Decyzje podejmowane w ramach uznania administracyjnego pozostają pod kontrolą sądu, jednak zakres tej kontroli, jest ograniczony. Sąd bada bowiem, jedynie zgodność z prawem podjętego rozstrzygnięcia, nie zaś jego celowość. Kontrola sądowa takich decyzji zmierza do ustalenia, czy na podstawie przepisów prawa, dopuszczalne było wydanie decyzji, czy organ przy jej wydaniu nie przekroczył granic uznania oraz czy uzasadnił rozstrzygnięcie dostatecznie zindywidualizowanymi przesłankami wykluczającymi postawienie zarzutu dowolności. Sam natomiast wybór rozstrzygnięcia, dokonywany przez organ na podstawie kryteriów słuszności i celowości, pozostaje poza granicami kontroli sądowej.
Podejmując decyzję o wyrażeniu zgody na wykonanie nowego zjazdu z drogi, zarządca powinien kierować się przede wszystkim zasadą bezpieczeństwa w ruchu drogowym, która w pewnych sytuacjach może ograniczać uprawnienia właściciela nieruchomości do swobodnego korzystania ze swojej własności.
Ta właśnie zasada, legła u podstaw wydania w rozpoznawanej sprawie decyzji odmawiającej skarżącemu udzielenia zezwolenia na lokalizację zjazdu indywidualnego z drogi krajowej nr [..] do działki nr [..].
Uzasadniając zaskarżoną decyzję, organ prawidłowo wyjaśnił, że droga krajowa nr [..] na przedmiotowym odcinku, zakwalifikowana została zarządzeniem Nr 7 Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad z dnia [..] marca 2020 r. w sprawie klas istniejących dróg krajowych, do dróg głównych (droga klasy G). Zastosowanie znajduje zatem § 9 ust. 1 pkt 4 Rozporządzenia MTIGM, zgodnie z którym na drodze klasy G należy ograniczyć liczbę i częstość zjazdów przez zapewnienie dojazdu z innych dróg niższych klas lub dodatkowej jezdni, o której mowa w § 8a ust. 1 pkt 2, szczególnie do terenów przeznaczonych pod nową zabudowę. Samo przyleganie działki do drogi krajowej nie oznacza zatem automatycznie konieczności wybudowania z niej zjazdu. Ograniczenie dostępności drogi klasy G wynika z faktu, że pełni ona przede wszystkim funkcję drogi tranzytowej, a dopiero w dalszej kolejności jest drogą lokalną, zaspokajającą potrzeby mieszkańców. W odniesieniu do dróg klasy G przepisy szczególne stawiają ostre wymagania w zakresie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać te drogi, tak aby była zapewniona płynność ruchu i bezpieczeństwo ich użytkowników. Względy bezpieczeństwa ruchu drogowego na drogach krajowych tej właśnie klasy, przemawiają za tym, aby lokalizowanie na nich zjazdów miało miejsce w sytuacjach wyjątkowych, gdy nie ma możliwości zapewnienia jakiegokolwiek innego dojazdu, w tym również, gdy nie jest możliwe ustanowienie służebności drogi koniecznej na nieruchomościach sąsiednich.
Należy w tym miejscu podkreślić, że prawo własności - choć podlegające konstytucyjnej ochronie - nie jest prawem absolutnym i może ono doznawać szeregu ograniczeń, jeżeli wynikają one z przepisów prawa, a do takich norm prawnych należą między innymi przywołane wyżej przepisy u.d.p. oraz akty wykonawcze do tej ustawy. W konsekwencji obowiązujące regulacje, nie gwarantują każdemu właścicielowi nieruchomości przylegającej do drogi publicznej bezpośredniego zjazdu na tę drogę. Jak trafnie podniósł Wojewódzki Sąd Administracyjny w [..]w wyroku z dnia 30 września 2015 r. sygn. akt III SA/Łd 649/15, LEX nr 1930810, "nie można uznać, by w imię zasady równości wobec prawa każdy właściciel nieruchomości przylegającej do drogi krajowej, musiał mieć zapewniony bezpośredni do niej dostęp".
Przenosząc powyższe na grunt rozpoznawanej sprawy, Sąd stwierdza, że nie jest zasadny zarzut naruszenia art. 29 ust. 2 u.d.p., art. 64 ust. 2 Konstytucji oraz art. 342 k.c. i art. 352 § 1 k.c. poprze ich niezastosowanie. Zgodnie z treścią art. 29 ust. 2 u.d.p., w przypadku budowy lub przebudowy drogi budowa lub przebudowa zjazdów dotychczas istniejących należy do zarządcy drogi. Skarżący podnosi, że przez całe lata, jego dostęp do drogi był realizowany przez działkę o nr ewid. [..], zaś wykonane na tej działce w 2019 roku przez zarządcę drogi roboty polegające na wykopaniu rowu, pozbawiły skarżącego dostępu do jego posesji z drogi publicznej. Jednocześnie organ dopuścił się deliktu cywilnego, naruszając posiadanie przez skarżącego służebności przejazdu i przechodu przez działkę o nr [..]. W ocenie skarżącego, organy zatem stosownie do dyspozycji art. 29 ust. 2 u.d.p., powinny odtworzyć zjazd własnym staraniem i na własny koszt.
Zdaniem Sądu argumentacja ta nie zasługuje na uwzględnienie. Przede wszystkim podkreślić należy, że wniosek skarżącego, którym organ był związany, dotyczył wydania zezwolenia na lokalizację zjazdu indywidualnego do działki nr [..], nie zaś odtworzenia już istniejącego "nieformalnego" zjazdu, z którego skarżący dotychczas korzystał. Ponadto, wskazane w skardze roboty, wykonane przez zarządcę drogi w 2019 r., nie stanowiły jej przebudowy. Jak wynika bowiem ze znajdującego się w aktach protokołu odbioru ostatecznego do umowy nr [..] z dnia [..] września 2018 r. ( zlecenie nr [..]), w roku 2019 miał miejsce remont nawierzchni drogi od km 20 +833 do km 23 + 291 (odc. [..]), nie zaś przebudowa tej drogi. Remont ten, związany był także z odtworzeniem pierwotnego stanu rowu oddzielającego od drogi między innymi działkę skarżącego. Wreszcie, co istotne realiach rozpatrywanej sprawy, a co wynika z akt, w tym informacji Oddziału GDDKiA w [..], nie był rozpatrywany wniosek o zjazd z przedmiotowej nieruchomości, zaś wskazywany przez skarżącego zjazd, nie został ujęty w Banku Danych Drogowych, ani też w projekcie organizacji ruchu. Informacje te, są o tyle istotne, że podnoszony w skardze a przewidziany w art. 29 ust. 2 u.d.p. obowiązek odtworzenia zjazdu, co potwierdza także orzecznictwo, nie dotyczy każdego dojazdu urządzonego przez właścicieli czy użytkowników nieruchomości przyległych do drogi publicznej, ale tylko tego zjazdu, który został wykonany przez zarząd drogi lub za jego zgodą ( wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w [..] z dnia 11 maja 1998 r., sygn. akt II SA 438/98, LEX nr 41660). Interpretacja zapisu art. 29 ust. 2 u.d.p. w taki sposób, jak oczekuje tego skarżący, prowadziłaby po stronie zarządcy drogi do nie dającego się zaakceptować obowiązku odtwarzania samowolnie wykonanych zjazdów, bez względu na to czy ich ilość i usytuowanie na danym odcinku drogi, naruszałoby zasadę bezpieczeństwa ruchu. W rozpoznawanej sprawie to nie działania organu pozbawiły skarżącego dostępu do drogi poprzez dotychczas użytkowany przez niego zjazd, lecz nielegalność zjazdu skutkowała brakiem po stronie organu obowiązku jego odtwarzania, także w sytuacji gdyby faktycznie doszło do przebudowy a nie jedynie remontu drogi. Nie doszło zatem w ocenie Sądu do naruszenia wskazanych w skardze przepisów poprzez ich niezastosowanie, oraz art. 29 ust. 4 u.d.p., poprzez jego bezpodstawne zastosowanie.
Organ nie naruszył też § 9 ust. 3 Rozporządzenia MTIGM poprzez jego niezastosowanie. Zgodnie z tym przepisem, stosowanie zjazdów na drodze klasy GP jest wyjątkowo dopuszczalne, gdy w celu obsługi terenów przyległych do pasa drogowego, brak jest innej możliwości dojazdu lub nie jest uzasadnione bądź możliwe wykonanie albo wykorzystanie drogi niższej klasy lub dodatkowej jezdni. Jak bowiem słusznie podniósł organ gdyby wszyscy właściciele lub użytkownicy nieruchomości położonych przy danej drodze posiadali nieograniczoną możliwość budowy z niej zjazdów, to droga ta utraciłaby swój charakter (drogi tranzytowej ), gdyż nie spełniałby celów dla niej przewidzianych. Natomiast warunek innego dostępu do drogi publicznej, o jakim mowa w § 9 ust. 1 pkt 4 ww. rozporządzenia MTIGM, jest spełniony wówczas, gdy nieruchomość posiada bezpośredni dostęp do drogi niższej klasy bądź do dodatkowej jezdni drogi wyższej klasy albo gdy posiada dostęp pośredni do drogi publicznej (droga wewnętrzna lub służebność drogowa).
W rozpoznawanej sprawie, objęta wnioskiem działka nr [..], posiada natomiast zapewnioną obsługę komunikacyjną za pomocą zjazdu publicznego z drogi krajowej nr [..] do działki nr [..]. Znajdujące się w aktach sprawy, pismo współwłaścicieli działek nr[..] i [..] z dnia [..] lutego 2020 r., deklarujące z góry brak zgody na ustanowienie służebności, nie ma wbrew zarzutom skargi znaczenia w rozpoznawanej sprawie. Fakt bowiem obecnego braku zgody na umowne ustanowienie służebności drogi koniecznej, nie wyklucza możliwości jej uzyskania przez skarżącego na drodze sądowej. Należy zgodzić się z organem, że skarżący powinien najpierw podjąć z sąsiadami próby umownego lub w drodze postępowania przez sądem powszechnym ustanowienia służebności, a dopiero w dalszej kolejności, występować do Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad o zezwolenie na lokalizację zjazdu. Taka kolejność znajduje również potwierdzenie w orzecznictwie. Jak trafnie bowiem wskazał Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia[..] października 2017 r., sygn. akt VII SA/Wa 2899/16, LEX nr 2396949, postępowanie w sprawie ustanowienia drogi koniecznej winno poprzedzać wystąpienie na drogę administracyjną o lokalizację zjazdu, a organ administracyjny - w przeciwnym wypadku - nie ma uprawnienia do przewidywania ewentualnego rozstrzygnięcia sądowego w tej sprawie, czy też do kalkulowania stopnia uciążliwości takiej służebności dla nieruchomości obciążonych. Podobne stanowisko zajął również Wojewódzki Sąd Administracyjny w[..] w wyrokach: z dnia 14 października 2010 r., sygn. akt VII SA/Wa 1303/10, z dnia 18 lutego 2015 r., sygn. akt VII SA/Wa 1664/14 oraz z dnia 16 lutego 2018 r., sygn. akt VII SA/Wa 1043/17, a także Wojewódzki Sąd Administracyjny w [..] w wyroku z dnia 23 listopada 2016 r., sygn. akt III SA/Kr 905/16 oraz Wojewódzki Sąd Administracyjny w [..]w wyroku z dnia 20 lutego 2019 r., sygn. akt VII SA/Wa 1551/18, z dnia 10 października 2019 r., sygn. akt VII SA/Wa 910/19 oraz z dnia 5 czerwca 2019 r., sygn. akt VII SA/Wa 2730/18 oraz Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia z dnia 7 maja 2020 r., sygn. akt I OSK 4108/18. Podniesiona więc w skardze argumentacja związana z brakiem zgody właścicieli powyższych działek, oraz kosztami i trudnościami technicznymi związanymi z ustanowieniem służebności, jest przedwczesna. Podkreślić też należy, że organ w pierwszej decyzji z dnia [..] lutego 2020 r. wskazał, że dopuszczalne jest w jego ocenie rozwiązanie polegające na ewentualnej przebudowie ( przesunięciu) istniejącego zjazdu do działki [..] w celu dogodnego skomunikowania zarówno działki nr[..] oraz [..].
Podkreślenia wymaga, w świetle § 77 Rozporządzenia MTIGM, naczelną zasadą przy wyrażaniu zgody na lokalizację zjazdu, jest wspomniana już wcześniej zasada bezpieczeństwa w ruchu drogowym, która może ograniczać uprawnienia właściciela w swobodnym korzystaniu z nieruchomości. Spełnienie wymagań dotyczących konieczności zapewnienia bezpieczeństwa ruchu, realizowane jest przez zapewnienie zgodności planowanej lokalizacji zjazdu z wymogami formalnymi wynikającymi z przepisów rozporządzenia. Wymogi te zostały określone w sposób zapewniający bezpieczeństwo użytkowania, oraz zgodność z pozostałymi parametrami, o których mowa w § 1 ust. 3 rozporządzenia. Niewątpliwie zjazd nie spełniający powyższych wymogów nie może być uznany za zgodny z zasadą bezpieczeństwa. Kierując się powyższą zasadą, organ wskazując na dane dotyczące natężenia ruchu na analizowanym odcinku drogi krajowej nr [...], zasadnie uznał, że takie natężenie ruchu zwłaszcza pojazdów ciężarowych,, których gabaryty oraz właściwości jezdne (droga hamowania, tonaż), wymagają jeszcze większej sprawności i skupienia przez kierujących nimi, wymusza na zarządcy drogi szczególny ustawowy obowiązek dbania o bezpieczeństwo uczestników ruchu. Niewątpliwie natomiast lokalizacja dodatkowych zjazdów, wpływa na zmniejszenie bezpieczeństwa ruchu drogowego. Jak wynika z planu liniowego, projektowany przez skarżącego zjazd indywidualny, znajdowałby się w miejscu oznakowanym znakiem poziomym P-6 "linia ostrzegawcza", stosowanym w celu ostrzegania kierujących pojazdami o zbliżaniu się do niebezpiecznego miejsca, w szczególności do odcinka drogi, na jakim zastosowano linie: P-2a, P-3a lub P-4, przez które przejeżdżanie jest zabronione. Wykonanie zjazdu skutkowałoby zatem brakiem wymaganego poziomu bezpieczeństwa na drodze. Ponadto proponowany zjazd znajdowałby się w "sąsiedztwie" powstałego wcześniej zjazdu do działki nr 19/10, niewątpliwie zaś, istnienie dwóch zjazdów obok siebie, zmniejsza płynność ruchu drogowego w porównaniu z jednym zjazdem i stanowi większe zagrożenie dla bezpieczeństwa w ruchu drogowym ( por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 1 czerwca 2015 r., sygn. akt VII SA/Wa 166/15, LEX nr 759939). Podkreślić w tym miejscu należy, że Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad, jest wyspecjalizowanym organem odpowiedzialnym za bezpieczeństwo na drogach, toteż posiada z urzędu informacje pozwalające na podejmowanie decyzji dotyczących lokalizacji zjazdów z dróg krajowych, czy też oceny stanu technicznego i bezpieczeństwa na drogach.
Nie są także zasadne w ocenie Sądu zarzuty skargi dotyczące naruszenia określonych w art. 7, art. 75 § 1, art. 77 § 1, art. 78 § 1 i 80 k.p.a.
W rozpoznawanej sprawie, wbrew zarzutom skargi, organy administracji publicznej, rozstrzygając sprawę, dokonały prawidłowych ustaleń faktycznych i procedowały w zgodzie z przepisami postępowania administracyjnego. Spełnione zostały wszystkie przesłanki do wydania decyzji w trybie powołanego w niej przepisu. W toku prowadzonego postępowania organ podjął wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli (art. 7 k.p.a.). Jednocześnie w sposób właściwy wywiązał się z wymogu dążenia do wyjaśnienia wszystkich okoliczności sprawy (art. 77 § 1 k.p.a.), a zebrany materiał dowodowy oceniły stosownie do reguł wskazanych w art. 80 k.p.a. W konsekwencji zgromadzony w aktach administracyjnych materiał dowodowy był wystarczający do wydania zaskarżonej decyzji. Motywy podjęcia kwestionowanych rozstrzygnięć, treść zastosowanych przepisów, ich wykładnia - z powołaniem licznych orzeczeń sądów administracyjnych - zostały przedstawione w szczegółowych uzasadnieniach - stosownie do wymogów art. 107 § 3 k.p.a. Z uwagi na prawidłowo ustalony przez organy stan faktyczny sprawy, który odpowiada zgromadzonym dowodom, Sąd rozpoznający sprawę niniejszą w pełni akceptuje ustalenia faktyczne organów.
W ocenie Sądu, ustalony przez organ w niniejszej sprawie stan faktyczny pozwalał na przyjęcie, że wydanie zezwolenia na lokalizację zjazdu publicznego z drogi krajowej nr (...) do działki skarżącej stanowiłoby zagrożenie dla bezpieczeństwa ruchu drogowego. W rozpatrywanej sprawie brak jest uzasadnionych podstaw, aby skutecznie zarzucić Generalnemu Dyrektorowi Dróg Krajowych i Autostrad, iż w sposób dowolny i nie poparty dowodami wydał zaskarżoną decyzję. Zdaniem Sądu, organ wyczerpująco zbadał wszystkie okoliczności faktyczne związane z niniejszą sprawą oraz ustalił stan faktyczny zgodnie wyrażonymi zasadami prawdy obiektywnej oraz zasadą pogłębiania zaufania obywateli do organów wyrażonymi w art. 7, 8 oraz 77 k.p.a. Ponadto, organ słusznie zastosował się do zasady bezpieczeństwa w ruchu drogowym dając pierwszeństwo ważnemu interesowi społecznemu nad interesem jednostki. Tym samym Sąd nie dopatrzył się w działaniu organu naruszenia przepisów postępowania jak również naruszenia przepisów prawa materialnego w stopniu mogącym mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia.
Należy zgodzić się z organem, że na gruncie postępowania dotyczącego lokalizacji zjazdu, faktami istotnymi (prawotwórczymi) są: klasa drogi, z której ma być zlokalizowany zjazd, miejsce lokalizacji wnioskowanego zjazdu (bezpieczne/niebezpieczne), charakter projektowanego zjazdu (indywidualny/publiczny), a także ewentualna możliwość innego dostępu do drogi publicznej. Taki dobór faktów istotnych, wynika z przepisu stanowiącego materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji, tj. art. 29 ust. 1 u.d.p., a także z przepisów rozporządzenia MTIGM w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie. W rozpatrywanej sprawie powyższe okoliczności zostały szczegółowo rozważone przez organ.
Stosownie do art. 78 § 1 k.p.a., żądanie strony dotyczące przeprowadzenia dowodu należy uwzględnić, jeżeli przedmiotem dowodu jest okoliczność mająca znaczenie dla sprawy. Zgłoszona natomiast w toku postępowania, wnioski dowodowe złożone w piśmie z dnia 25 marca 2020 r., nie spełniają powyższego warunku. Przesłuchanie wnioskowanych w piśmie świadków na okoliczności związane z istnieniem zjazdu, przed remontem drogi dokonanym w 2019 r., nie miały znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. Nie mogłyby bowiem wykazać koniecznego dla spełnienia przesłanek z art. 29 ust. 2 u.d.p., warunku legalności istniejącego zjazdu. Nie znajduje ona bowiem potwierdzenia w zebranych w sprawie dokumentach. Sam fakt istnienia przez lata prowizorycznego zjazdu, nie ma w rozpoznawanej sprawie znaczenia prawnego.
Również brak dostępu do drogi, nie może być wywiedziony za pomocą zeznań zawnioskowanych świadków, lecz musi wynikać z rozstrzygnięcia sądu powszechnego dotyczącego odmowy ustanowienia służebności drogowej. Nie wniosły by także nic do sprawy, wnioskowane we wspomnianym piśmie oględziny drogi, bowiem miały one już miejsce w dniu [..] stycznia 2020 r., a z czynności sporządzony został protokół, podpisany przez pracownika organu oraz skarżącego. Niezasadny był również wniosek o przeprowadzenie rozprawy administracyjnej. Zgodnie z treścią art. 89 § 1 i 2 k.p.a. organ administracji publicznej przeprowadzi, z urzędu lub na wniosek strony, w toku postępowania rozprawę, w każdym przypadku gdy zapewni to przyspieszenie lub uproszczenie postępowania lub gdy wymaga tego przepis prawa. Organ powinien przeprowadzić rozprawę, gdy zachodzi potrzeba uzgodnienia interesów stron oraz gdy jest to potrzebne dla wyjaśnienia sprawy przy udziale świadków lub biegłych albo w drodze oględzin. Tego rodzaju okoliczności w rozpoznawanej sprawie nie występowały.
W świetle powyższych wywodów, Wojewódzki Sąd Administracyjny nie stwierdził, aby zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem prawa, a zatem stosownie do art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło