VII SA/Wa 1607/07

WyrokWSA w Warszawie2007-12-07

Skład orzekający: Halina Kuśmirek, Ewa Machlejd, Jolanta Augustyniak – Pęczkowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji architektoniczno-budowlanej jest zobowiązany do zawieszenia postępowania w sprawie wydania pozwolenia na remont i docieplenie budynku, gdy rozpatrzenie tej sprawy zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia przez sąd cywilny kwestii własności części nieruchomości, a inwestor nie wykazał prawa do dysponowania tą częścią nieruchomości na cele budowlane?
Ratio decidendi
Organ administracji architektoniczno-budowlanej jest zobowiązany do zawieszenia postępowania w sprawie wydania pozwolenia na remont i docieplenie budynku, jeśli rozpatrzenie tej sprawy zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia przez sąd cywilny kwestii własności części nieruchomości, a inwestor nie wykazał prawa do dysponowania tą częścią nieruchomości na cele budowlane. Brak wykazania prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane stanowi zagadnienie wstępne, obligujące organ do zawieszenia postępowania na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a.
Stan faktyczny
Wspólnota Mieszkaniowa złożyła wniosek o pozwolenie na remont i docieplenie budynku, dołączając oświadczenie o dysponowaniu nieruchomością, które nie zawierało podpisów współwłaścicieli 3/8 udziałów. Inwestor zlecił wystąpienie z pozwem o przeniesienie własności tych udziałów. Prezydent miasta zawiesił postępowanie, uznając kwestię własności za zagadnienie wstępne. Wojewoda utrzymał w mocy postanowienie o zawieszeniu. Wspólnota wniosła skargę, argumentując pilną potrzebą remontu i wskazując na bierność dawnej gminy. Sąd administracyjny oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Halina Kuśmirek, , Sędzia WSA Ewa Machlejd, Asesor WSA Jolanta Augustyniak – Pęczkowska (spr.), Protokolant Agnieszka Wasik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 grudnia 2007r. sprawy ze skargi Wspólnoty Mieszkaniowej Nieruchomości S. w W. na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2007 r. nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania w sprawie wydania pozwolenia na remont i ocieplenie skargę oddala Prezydent [...] postanowieniem z dnia [...] marca 2007r. (nr [...]), na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 i art. 123 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.),dalej kpa - zawiesił z urzędu postępowanie w sprawie pozwolenia na remont i docieplenie budynku mieszalnego, wielorodzinnego na działkach nr ew. [...], [...],[...], obręb [...], przy ul. S. w W. W uzasadnieniu podniesiono, że w dniu 15 lutego 2007r. Wspólnota Mieszkaniowa S. złożyła wniosek o zatwierdzenie projektu i wydanie pozwolenia na remont i docieplenie ww. budynku. Do wniosku inwestor załączył oświadczenie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane bez podpisów właścicieli 3/8 udziałów we własności działki nr ew. [...]. Jednocześnie inwestor - załączając oświadczenie adwokata W. Z. - wyjaśnił, że zlecono wystąpienie z pozwem przeciwko współwłaścicielom 3/8 udziałów we własności działki nr ew. [...], o przeniesienie własności tych udziałów na członków Wspólnoty. W powyższej sytuacji, zdaniem organu należało zawiesić postępowanie na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 kpa, bowiem rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego tj. wydania orzeczenia w przedmiocie przeniesienia własności 3/8 udziałów ww. działki na członków Wspólnoty. Wojewoda [...] postanowieniem z dnia [...] lipca 2007r. (nr [...]) na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 kpa, po rozpatrzeniu zażalenia Wspólnoty S.- utrzymał w mocy postanowienie z dnia [...] marca 2007r. W motywach ww. rozstrzygnięcia organ odwoławczy podzielił stanowisko przedstawione w postanowieniu pierwszoinstancyjnym i dodał, że oświadczenie o którym mowa w art. 32 ust. 4 pkt 2 ustawy Prawo budowlane (t.j. Dz.U. z 2000r. Nr 106, poz. 1126 ze zm.) - dalej Prawo budowlane, stanowi czynność dowodową podlegającą ocenie organu (...). Przeciwko takiemu oświadczeniu może być przeprowadzony przeciwdowód, a skoro sam inwestor podniósł ww. kwestię, to obowiązkiem organu było jej zbadanie i ocena, czemu organ I instancji dał wyraz wydając postanowienie o zawieszeniu postępowania. Skargę na powyższe rozstrzygnięcie wniosła Wspólnota Mieszkaniowa S. i kwestionując jego zasadność podniosła, że zawieszenie postępowania do czasu uregulowania spraw własności 3/8 działki nr ew. [...] doprowadzi do dewastacji budynku, ze względu na pilną potrzebę remontu. Skargi mieszkańców spowodowały interwencję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, który zobowiązał Wspólnotę do przeprowadzenie remontu i naprawy szkód w lokalu nr [..] (decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...] grudnia 2006r.) Skarżąca wskazała ponadto, że władze samorządowe nie wypełniają służebnej roli wobec społeczności lokalnej, tym bardziej, że winę za zaistniałą sytuację ponosi dawna Gmina U., która wydała Spółdzielni Budowlanej [...] pozwolenie na budowę przedmiotowego budynku, wiedząc że inwestor nie dysponuje prawem do własności działki nr [...]. W ocenie skarżącej to Gmina U. winna zatem ponieść konsekwencje. W uzasadnieniu skargi podkreślono również, że Wspólnota podejmuje wszelkie działania, aby nabyć własność części działki nr [...], które utrudnia bierność spadkobierców. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko zaprezentowane w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zaważył co następuje. Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269), sądowa kontrola działalności administracji publicznej sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Sąd administracyjny kontroluje zatem legalność rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu administracyjnym jedynie z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i obowiązującymi przepisami prawa procesowego (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. Nr 153, poz. 1271) dalej ppsa. Ponadto Sąd Administracyjny nie ocenia rozstrzygnięcia organu administracji pod kątem jego słuszności, czy też celowości, jak również nie rozpatruje sprawy kierując się zasadami współżycia społecznego. Mając powyższe na uwadze stwierdzić należało, że skarga nie zasługiwała na uwzględnienie, ponieważ zaskarżone postanowienie odpowiada prawu. Na wstępie podkreślić należy, że Sąd rozpoznając skargę na postanowienie o zawieszeniu postępowania bada wyłącznie prawidłowość tego rozstrzygnięcia, w granicach wyznaczonych przepisem stanowiącym jego podstawę normatywną. Stąd też, w tym postępowaniu nie mogły zostać uwzględnione zarzuty skarżącej, związane z uchybieniami postępowania w sprawie zatwierdzenia projektu i wydania pozwolenia na budowę przedmiotowego budynku. Jak wynika z akt niniejszej sprawy, Prezydent [...] postanowieniem z dnia [...] marca 2007r. - na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 kpa -zawiesił z urzędu postępowanie, w sprawie wydania pozwolenia na remont i docieplenie budynku przy ul. S. w W., do czasu uregulowania spraw własności 3/8 działki nr ew. [...]. Stanowisko to podzielił Wojewoda [...] w postanowieniu z dnia [...] lipca 2007r , utrzymując w mocy powyższe rozstrzygnięcie. Zgodnie z art. 97 § 1 pkt 4 kpa postępowanie administracyjne zawiesza się, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Przytoczony przepis wskazuje podstawy obligatoryjnego zawieszenia postępowania co oznacza, iż w razie wystąpienia tej przesłanki organ zobowiązany jest z urzędu zawiesić postępowanie, a nadto kontrolować, czy w toku postępowania nie zaistniała taka podstawa. Zatem w myśl powołanego przepisu, konieczność zawieszenia postępowania administracyjnego zachodzi wówczas, gdy bez uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego (prejudycjalnego) przez inny organ lub sąd, wydanie decyzji jest niemożliwe (por. wyrok NSA z dnia 10 sierpnia 1983 r, sygn. akt I SA 481/83 ONSA 1983/2 poz. 65). Zarówno w doktrynie jak i w orzecznictwie sądowoadministracyjnym podkreśla się, że przy ocenie czy dana kwestia stanowi zagadnienie wstępne, niezbędne jest uprzednie ustalenie związku przyczynowego pomiędzy rozstrzygnięciem sprawy będącej przedmiotem postępowania administracyjnego a zagadnieniem wstępnym ( por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 maja 2006 r. sygn. akt IV SA/Wa 341/2006). Nie jest kwestionowane w niniejszej sprawie, że do wniosku o wydanie pozwolenia na remont i docieplenie budynku przy ul. S. w W., skarżąca dołączyła oświadczenie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, niezawierające zgody współwłaścicieli 3/8 udziałów we własności działki nr ew. [...]. Powyższą okoliczność podniosła sama skarżąca wskazując, że podjęła odpowiednie kroki dla uregulowania własności tej części działki. W aktach sprawy znajduje się oświadczenie o zleceniu przez skarżącą adwokatowi W. Z. złożenia pozwu i prowadzenia sprawy przeciwko współwłaścicielom 3/8 udziałów we własności działki nr ew. [...] - o przeniesienie na członków Wspólnoty Mieszkaniowej S. własności tych udziałów. W tym miejscu wskazać należy, że stosownie do art. 32 ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawa budowlanego pozwolenie na budowę może być wydane temu i wyłącznie temu, kto m.in. wykazał prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Jest to zatem przepis bezwzględnie obowiązujący, a niedotrzymanie warunku w nim określonego traktowane jest jako rażące naruszeniem prawa, skutkujące stwierdzeniem nieważności pozwolenia na budowę wydanego bez wykazanego prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, czyli w myśl art. 3 pkt 11 ww ustawy - Prawo budowlane prawa własności, użytkowania wieczystego, zarządu, ograniczonego prawa rzeczowego albo stosunku zobowiązaniowego, przewidującego uprawnienia do wykonywania robót budowlanych. Prawa te należy oceniać według przepisów prawa cywilnego. Nie mogą one być ani domniemane, ani wykazywane warunkowo (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 lutego 2002r., IV SA 1092/2000, Lex Polonica nr 356395). Przekładając ww. rozważania na grunt niniejszej sprawy stwierdzić trzeba, że bez uprzedniego rozstrzygnięcia przez właściwy Sąd cywilny kwestii przeniesienia 3/8 udziałów we własności przedmiotowej działki na członków Wspólnoty, nie jest możliwe wydanie pozwolenia na remont i docieplenie budynku przy ul. S. w W.. Jednocześnie podkreślić należy, że w przypadku niewykazania przez inwestora prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane organ zobligowany jest do wydania decyzji o odmowie zatwierdzenia projektu i udzielenia pozwolenia na budowę. Wobec powyższego, Sąd podzielił stanowisko organów, iż rozstrzygnięcie o przeniesieniu ww. udziałów stanowi zagadnienie wstępne w postępowaniu o wydanie pozwolenia na remont ww. budynku, co stanowi przesłankę obligującą organ administracyjny do zawieszenie postępowania zgodnie z treścią art. 97 § 1 pkt 4 kpa. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr. 153, poz. 1270 ze zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło