VII SA/Wa 1628/05
WyrokWSA w Warszawie2006-03-30
Skład orzekający: Mariola Kowalska, Leszek Kamiński, Wojciech Mazur
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja zatwierdzająca zamienny projekt budowlany, wydana na podstawie art. 36a Prawa budowlanego, może zostać uznana za rażąco naruszającą prawo, jeśli nie ma jednoznacznych dowodów na to, że odstępstwa od pierwotnego projektu nastąpiły przed wydaniem tej decyzji?Ratio decidendi
Sąd uznał, że decyzja zatwierdzająca zamienny projekt budowlany nie może być uznana za rażąco naruszającą prawo, jeśli brak jest jednoznacznych dowodów na to, że odstępstwa od zatwierdzonego projektu budowlanego nastąpiły przed wydaniem tej decyzji. W takiej sytuacji, nawet jeśli organ błędnie powołał się na art. 155 k.p.a. obok prawidłowego art. 36a Prawa budowlanego, nie stanowi to podstawy do stwierdzenia nieważności decyzji.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego (GINB), która utrzymała w mocy decyzję Wojewody stwierdzającą nieważność decyzji Prezydenta zatwierdzającej zamienny projekt budowlany. Wojewoda uznał, że decyzja Prezydenta została wydana z naruszeniem przepisów o właściwości oraz z rażącym naruszeniem prawa, ponieważ budynek został zrealizowany na podstawie nieostatecznej decyzji, a także nastąpiła zmiana podziału działek. Skarżący zarzucili naruszenie przepisów postępowania, błędną interpretację przepisów Prawa budowlanego i k.p.a. oraz pozbawienie czynnego udziału w postępowaniu. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję GINB oraz poprzedzającą ją decyzję Wojewody.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz poprzedzającą ją decyzję Wojewody, stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku, zasądził od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżących zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mariola Kowalska (spr.), , Sędzia WSA Leszek Kamiński, Sędzia WSA Wojciech Mazur, Protokolant Marzena Godlewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 marca 2006 r. sprawy ze skargi W. i S. D. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2005 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji zmieniającej decyzję o pozwoleniu na budowę i zatwierdzającej projekt zamienny I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżących W. i S.D. kwotę 200 zł (dwieście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Wojewoda [...]działając na podstawie art. 158 § 1, w związku z art. 156 § 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego, po przeprowadzeniu wszczętego z urzędu postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] marca 2005r. Nr [...], zmieniającej decyzję Nr [...] z dnia [...] listopada 2001r. i decyzję Nr [...] z dnia [...] października 2002r. oraz zatwierdzającej zamienny projekt budowlany budynku biurowo-usługowego na terenie działek nr ew. [...] i [...] przy ul. O.w W., stwierdził nieważność ww. decyzji Prezydenta [...].
W uzasadnieniu organ podniósł, iż na mocy decyzji z dnia [...] listopada 2004 r. Nr [...] Wojewoda [...] umorzył postępowanie odwoławcze od decyzji Burmistrza Gminy [...] o Nr [...], zatwierdzającej projekt budowlany i zezwalającej na budowę piętrowego budynku biurowo-usługowego na terenie nieruchomości nr ew. [...] położonej przy ul. O. w W.. W związku z powyższym, decyzja Burmistrza Gminy [...]Nr [...] stała się ostateczną w dniu [...] listopada 2004 r.
Z pisma Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [..] czerwca 2005 r. wynika, iż w wyniku czynności kontrolnych z dnia [..] marca 2003 r. oraz z dnia [...] marca 2003 r., stwierdzono, iż budynek na którego realizację zezwolono powyższą decyzją został wybudowany na podstawie decyzji nieostatecznej. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem Nr [...] z dnia [...] maja 2004 r. wstrzymał prowadzenie robót budowlanych i nałożył na inwestora obowiązek przedłożenia niezbędnych dokumentów dotyczących omawianej inwestycji.
W ocenie Wojewody [...], w sytuacji gdy Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego, w wyniku przeprowadzonych kontroli stwierdził, iż omawiany obiekt został zrealizowany na podstawie nieostatecznej decyzji, zgodnie z art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, właściwym do przeprowadzenia postępowania i wydania rozstrzygnięcia w sprawie jest Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego. Dotyczy to zarówno postępowania dotyczącego zrealizowania obiektu na podstawie nieostatecznej decyzji Nr [...] z dnia [...] października 2002 r. jak i wydania ewentualnej decyzji w sprawie zatwierdzenia projektu zamiennego inwestycji. Decyzja Prezydenta [...] została zatem wydana z naruszeniem przepisów o właściwości, określonej art. 156 § 1 pkt 1 k.p.a.
Ponadto z decyzji Nr [...] Prezydenta [...] z dnia[...] sierpnia 2003 r. wynika, iż działka nr ew. [...] została podzielona na działki nr ew. [...] oraz dz. nr ew. [...]. Zaskarżona decyzja obejmuje natomiast działkę nr ew. [...], która w ocenie organu I instancji stanowi dawną działkę nr ew. [...], co świadczy o tym, iż decyzja zatwierdzająca projekt zamienny nie dotyczy działki, na której zatwierdzono pierwotny projekt budowlany.
Z powyższego wynika więc, iż przedmiotowa decyzja Nr [...] wydana została również z rażącym naruszeniem prawa i w związku z tym należało stwierdzić jej nieważność w trybie art. 156 § 1 pkt 2 Kpa.
Odwołanie od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2005 r. złożyli W. i S. D.. Decyzji zarzucili: naruszenie przepisów art. 6,7,8,9 ilO k.p.a., poprzez nie zastosowanie procedury zawartej w ustawie oraz naruszenie prawa poprzez błędną interpretację art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Wnieśli o stwierdzenie nieważności wobec naruszenia prawa, a szczególnie art. 6, 7, 8, 9 k.p.a. Ponadto podnieśli, iż decyzja została wydana po przeprowadzeniu postępowania z pozbawieniem odwołujących czynnego udziału na każdym jego etapie. Zarzucili również organowi błędne ustalenie daty z którą decyzja Burmistrza Gminy [...] o pozwoleniu na budowę nr [...] stała się ostateczna. Organ w decyzji uznał, ze decyzja stała się ostateczną w dniu [...] listopada 2004r. Natomiast wcześniej Wojewoda swoją decyzją z dnia [...] marca 2004 r. znak [...]
utrzymał w mocy decyzję nr [...] z dnia[...]października 2002 wydaną przez Burmistrza [...] co faktycznie oznacza jej ostateczność.
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., po rozpatrzeniu otrzymanego w dniu [...] września 2005 r., uzupełnionego następnie pismem z dnia [...] października 2005 r. odwołania W. i S. D.od powyższej decyzji, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
Organ odwoławczy wskazał, iż Prezydent [...] zatwierdzając przedmiotowy projekt zamienny w sytuacji, gdy Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] prowadził postępowanie legalizacyjne w oparciu o art. 48 ust 2 i 3 Prawa budowlanego z 1994 r., naruszył art. 36a ust. 1 Prawa budowlanego z 1994 r., w brzmieniu obowiązującym w dacie wydawania kontrolowanej decyzji. Z powyższego przepisu wynika, iż dokonanie istotnych odstępstw od pozwolenia na budowę jest dopuszczalne jedynie po uprzednim uzyskaniu decyzji o zmianie tegoż pozwolenia. Natomiast w sytuacji, gdy organ nadzoru budowlanego wszczął postępowanie w trybie art. 48 Prawa budowlanego, co miało miejsce w niniejszej sprawie, wydanie decyzji na podstawie art. 36a ust 1 Prawa budowlanego - w opinii GINB - było niedopuszczalne.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego wnieśli W. i S. D.. Decyzji zarzucili naruszenie przepisów postępowania administracyjnego mające istotny wpływ na wynik sprawy tj. naruszenie art. 7, 77 oraz 136 k.p.a., naruszenie prawa poprzez błędną interpretację art. 36 a Prawa budowlanego i art. 156 § 1 k.p.a. Wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji Wojewody [...] i umorzenie postępowania w tym zakresie. Skarżący podnieśli, że brak jest dokumentów potwierdzających, że odstępstwa zostały zrealizowane przed wydaniem decyzji zamiennej. Podnieśli również, że kwestionowali zasadność prowadzenia postępowania legalizacyjnego na podstawie art. 48 Prawa budowlanego, gdyż wykonanie przez organy architektoniczno - budowlane szeregu czynności w oparciu o przepisy Prawa budowlanego nie może świadczyć o samowoli budowlanej.
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie. Podtrzymał swoje stanowisko w sprawie wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Sąd administracyjny, stosownie do przysługujących mu kompetencji określonych w art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 z późn.zm.) kontroluje zaskarżoną decyzję wyłącznie w aspekcie jej zgodności z prawem i może decyzję taką uchylić lub stwierdzić jej nieważność tylko wówczas, gdy narusza ona prawo materialne lub procesowe w stopniu, mającym wpływ na wynik sprawy (art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002r., Nr 153, poz. 1270 z późn.zm.).
Jak trafnie wskazał organ w zaskarżonej decyzji stwierdzenie nieważności decyzji jest wyjątkiem od zasady stabilności orzeczeń administracyjnych. Przesłanki, które umożliwiają organowi stwierdzenie nieważności nie mogą być w związku z tym interpretowane rozszerzające Stwierdzenie nieważności decyzji z przyczyn określonych w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. następuje w przypadku, gdy decyzja rażąco narusza prawo. Naruszenie prawa ma cechę rażącego jedynie wówczas, gdy decyzja nim dotknięta wywołuje skutki prawne nie dające pogodzić się z wymaganiami praworządności.
W niniejszej sprawie podlegająca ocenie organów w postępowaniu nieważnościowym decyzja Prezydenta Miasta [...]z dnia [...] marca 2005r.o nr [...] zapadła na podstawie na podstawie art. 36 a ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane ( t.jedn.z 2003r. Nr 207, poz. 2016 z późn.zm.). Decyzja tą Prezydent [...] zatwierdził zamienny projekt budowlany objęty
poprzednio ostatecznymi decyzjami Burmistrza Gminy [...] o nr [...] z dnia [...] października 2002r. oraz nr [...] z dnia [...] listopada 200lr.
W dacie złożenia wniosku o zatwierdzenie projektu zamiennego ([...] lutego 2005r.) obie decyzje Burmistrza Gminy [...] były decyzjami ostatecznymi. Decyzja z dnia [...] października 2002r. nr [...] stała się ostateczna w dniu [...]listopada 2004r. w związku z decyzją Wojewody [...] umarzającą postępowanie odwoławcze od tej decyzji.
Z protokołów oględzin znajdujących się w aktach sprawy, datowanych na luty i marzec 2003r. nie wynika, iż w tej dacie inwestor dokonał odstępstw od zatwierdzonego projektu budowlanego. Własnych ustaleń w tym zakresie organy rozpoznające sprawę w postępowaniu nieważnościowym nie poczyniły.
W tej sytuacji nie można uznać, iż decyzja Prezydenta Miasta [...] zatwierdzająca projekt zamienny rażąco narusza prawo.
Organ architektoniczno - budowlany wydał decyzje w granicach swojej właściwości miejscowej i rzeczowej na podstawie obowiązującego przepisu art. 36 a Prawa budowlanego.
Wprawdzie Prezydent Miasta [...] w podstawie prawnej decyzji błędnie przywołał art. 155 k.p.a., nie można jednakże na tej podstawie uznać, iż z tego powodu rażąco naruszono ten przepis prawa. Obok bowiem art. 155 k.p.a. organ podał prawidłową podstawę prawną- art. 36a Prawa budowlanego, zaś z rozstrzygnięcia , jak i uzasadnienia decyzji wynika, iż ten właśnie przepis stanowił podstawę działania organu.
Nie stanowi rażącego naruszenia prawa oczywista pomyłka w numeracji działek. Z decyzji Burmistrza Gminy [...] Nr [...] wynika, iż zatwierdzono projekt budowlany na działce o nr [...], zaś z decyzji o zatwierdzeniu projektu zamiennego nr [...] wynika, iż zatwierdzono zmiany inwestycji posadowionej na działce nr [...](dawniej [...]).
Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 ust. 1 pkt 1 a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w pkt I sentencji wyroku.
Ponadto na podstawie art. 152 wcześniej powoływanej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w pkt II wyroku, natomiast orzeczenie o kosztach postępowania zapadło w oparciu o art. 200 powyższej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło