VII SA/Wa 1635/10
WyrokWSA w Warszawie2011-02-09
Skład orzekający: Leszek Kamiński, Bogusław Cieśla, Ewa Machlejd
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o pozwoleniu na użytkowanie budynku gospodarczego, wydana po przeprowadzeniu postępowania legalizacyjnego i nałożeniu obowiązku wykonania zmian na podstawie art. 40 ustawy Prawo budowlane z 1974 r., może zostać utrzymana w mocy pomimo zarzutów naruszenia przepisów prawa materialnego i procesowego?Ratio decidendi
Decyzja o pozwoleniu na użytkowanie została wydana prawidłowo na podstawie stwierdzenia wykonania nakazu zmian i przeróbek nałożonych w postępowaniu legalizacyjnym. Skarga została oddalona, ponieważ zaskarżona decyzja oraz decyzja ją poprzedzająca nie naruszają prawa, a organ prawidłowo ocenił spełnienie przesłanek legalizacji obiektu budowlanego zgodnie z obowiązującymi przepisami.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła pozwolenia na użytkowanie budynku gospodarczego, który został wzniesiony samowolnie w latach 1990-1993. Organ nadzoru budowlanego nałożył obowiązek wykonania zmian technicznych w obiekcie, które zostały wykonane. Skarżąca spółka złożyła skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego utrzymującą w mocy pozwolenie na użytkowanie, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Leszek Kamiński, , Sędzia WSA Bogusław Cieśla, Sędzia WSA Ewa Machlejd ( spr.), Protokolant st. sekr. sąd. Joanna Piątek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 stycznia 2011 r. sprawy ze skargi [...] Sp. z o. o. I oddział w [...] na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2010 r. nr [...] w przedmiocie udzielenia pozwolenia na użytkowanie skargę oddala
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją nr [...] z dnia [...] czerwca 2010r., po rozpatrzeniu odwołania B. F. i M. M. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] nr [...] z dnia [...] marca 2010r., udzielającej pozwolenia na użytkowanie budynku gospodarczego obiektu usytuowanego na działce o nr ew. [...] przy ul. [...], gm. [...] utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.
Decyzja organu I instancji nr [...] z dnia [...] marca 2010r., została wydana przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] w postępowaniu wszczętym na wniosek K. i S. S. Postępowanie to zostało poprzedzone prowadzonym przez organ z urzędu postępowaniem legalizacyjnym, w którym organ decyzją z dnia [...] października 2009r. na podstawie art. 40 ustawy z dnia 24 października 1974r. Prawo budowlane ( Dz. u. nr 38 poz. 299 ze zm.) nakazał D. i S. S. oraz K. i S. S. wykonanie robót budowlanych niezbędnych do doprowadzenia budynku gospodarczego ( obiekt E, dawna chlewnia) do stanu zgodnego z prawem.
Organ ustalił bowiem, że obiekt wzniesiony samowolnie w latach 1990-1993r. nie powoduje niebezpieczeństwa dla ludzi i mienia albo niedopuszczalnego pogorszenia warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia, nie narusza warunków technicznych, w stopniu uniemożliwiającym jego legalizację oraz uzasadnionych interesów osób trzecich wobec czego brak jest podstaw do nakazania rozbiórki w oparciu o art. 37 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 24 października 1974r. Prawo budowlane.
Ponadto organ ustalił, że wykonanie budynku gospodarczego jako, zabudowy uzupełniającej przy zabudowie siedliskowej, było zgodne z ówcześnie obowiązującym miejscowym planem. W okresie zakończenia budowy tj. 1993, obowiązywał Plan Ogólny Zagospodarowania Przestrzennego Gminy [...], zatwierdzony uchwałą Gminnej Rady Narodowej w [...] Nr XVII/115/92 z dnia 15 listopada 1992r. Analiza ustaleń planu doprowadziła do wniosku, że budynek wybudowany został na terenie [...], teren przeznaczony pod usługi i rzemiosło z dopuszczeniem zabudowy jednorodzinnej. Plan zezwalał na terenach zabudowy siedliskowej na realizację budynków mieszkalnych rolniczych i budynków gospodarczych, pod warunkiem zachowania normatywnej strefy ochronnej związanej z uciążliwością obiektu.
Ze względu na konieczność doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z przepisami rozporządzenia Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki, obowiązującego w okresie budowy organ wydał decyzję nr [...] w dniu [...] października 2009r., którą nałożył na K. i S. S. obowiązek zamurowania otworu okiennego znajdującego się w ścianie elewacji wschodniej oraz otworu drzwiowego znajdującego się w elewacji południowej budynku w odległości mniejszej niż 4 m od granicy działki cegłą pełna bądź luksferami.
Podczas kontroli przeprowadzonej w dniu 4 lutego 2009r., stwierdzono wykonanie decyzji nr [...] z dnia [...] października 2009r. i zamurowanie otworów .
Organ w tej sytuacji uznał, że obiekt jest zdatny do użytku i wydał decyzję o pozwoleniu na użytkowanie, bowiem został spełniony warunek z art. 42 ust. 1 ustawy Prawo budowlane z 1974r., który stanowi że inwestor, właściciel i zarządca może przystąpić do użytkowania obiektu budowlanego, co do którego wydano przewidziany w art. 40 nakaz dokonania zmiany lub przeróbek.
W skardze od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2010r. [...] Sp. z o.o. I oddział w Warszawie wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji, jak i decyzji ją poprzedzającej.
Skarga zarzucała naruszenie przez organ art. 7, 77 i 107 kpa. poprzez nie poczynienie ustaleń co do przesłanek z art. 37 ust. 1 ustawy Prawo budowlane z 1974r. oparcie się na nieobowiązujących planach zagospodarowania przestrzennego, a także nie uwzględnienie okoliczności, że budynek przekracza granice działki. Skarżąca zarzucała naruszenie prawa materialnego art. 42 ustawy poprzez udzielanie pozwolenia na użytkowanie w związku z dokonaniem zmian i przeróbek w obiekcie budowlanych, podczas gdy zastosowanie przepisu art. 40 zostało wyłączone z uwagi na zaistnienie przesłanek z art. 37 ust. 1 ustawy Prawo budowlane z 1974r.
W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wnosił o jej oddalenie podnosząc, że skoro zaskarżona decyzja została wydana w oparciu o decyzję, która następnie została uchylona przez orzeczenie sądu to zaistniała podstawa do wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 8 kpa.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. nr 153 poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę decyzji administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.
Oznacza to, ze wykonywana kontrola polega na weryfikacji decyzji lub postanowienia organu administracji publicznej z punktu widzenia obowiązującego prawa materialnego i procesowego.
Zaskarżona decyzja, jak i decyzja ją poprzedzająca nie naruszają prawa dlatego też Sąd skargę oddalił .
Zaskarżona decyzja została wydana w postępowaniu zapoczątkowanym złożeniem wniosku przez inwestorów o wydanie pozwolenia na użytkowanie. Postępowanie to zostało poprzedzone postępowaniem legalizacyjnym zakończonym wydaniem przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego decyzji nr [...] nakazujacej wykonanie zmian w obiekcie.
Nałożony także decyzją nr [...] przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...] października 2009r. obowiązek zamurowania otworu okiennego znajdującego się w ścianie elewacji wschodniej oraz otworu drzwiowego znajdującego się w elewacji południowej budynku usytuowanego w odległości mniejszej niż 4 m od granicy działki został wykonany co organ stwierdził protokołem oględzin z dnia [...] lutego 2010r.
Należy mieć na uwadze, że decyzja o pozwoleniu na użytkowanie z dnia [...] marca 2010r., została wydana na podstawie art. 42 ustawy Prawo budowlane z 1974r., a więc w postępowaniu o pozwoleniu na użytkowanie, które zostało wszczęte na wniosek S. i K. S. z dnia [...] marca 2010r., a nie w postępowaniu toczącym się z urzędu w sprawie legalizacji samowolnie wzniesionego w latach 1990-1993 budynku [...] ( dawnej chlewni). Uzyskanie decyzji o pozwoleniu na użytkowanie w trybie art. 42 ustawy następuje po stwierdzeniu przez organ wykonania nakazu zmian i przeróbek nałożonych na podstawie art. 40 tejże ustawy, w postępowaniu legalizacyjnym organ dokonuje zaś oceny czy legalizacja jest możliwa. W tym też postępowaniu na podstawie art. 40 organ nakłada obowiązek wykonania czynności w zakresie zmian i przeróbek, które zmierzają bowiem do poprawienia stanu technicznego obiektu budowlanego. Z brzmienia art. 42 ust. 3 wynika, że podstawą do wydania pozwolenia na użytkowanie obiektu budowlanego w stosunku do którego wydano nakaz dokonania zmian lub przeróbek jest wyłącznie stwierdzenie zdatności do użytku wykonanego obiektu. ( wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 28 października 1999r., IV SA 1620/97).
Postępowanie toczące się na podstawie art. 40 ustawy Prawo budowlane z 1974r. zostało zakończone wydaniem decyzji z dnia [...] października 2009r. o nałożeniu obowiązku i na dzień wydania decyzji nr [...] z dnia [...] czerwca 2010r. przez Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego decyzja ta pozostawała nadal w obrocie prawnym, a nałożony obowiązek został wykonany.
Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 1 czerwca 2010r., w sprawie VII SA/Wa 441/10 uchylił bowiem jedynie zaskarżoną decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2010r. nr [...] stwierdzając jednocześnie, że decyzja zaskarżona nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku. W uzasadnieniu wyroku Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja wydana została bez wyjaśnienia okoliczności istotnych dla końcowego wyniku sprawy, a dotyczących spełnienia wymagań dopuszczających legalizację zaistniałej samowoli budowlanej. Sąd stwierdził, że organ odwoławczy nie przeprowadził postępowania dowodowego pozwalającego na poczynienie jednoznacznych ustaleń odnośnie przesłanek z art. 37 ust. 1 Prawa budowlanego z 1974r. nadto stosując błędną wykładnię tego przepisu oparł się na nieobowiązujących już planach zagospodarowania przestrzennego. Sąd zobowiązał organ odwoławczy do przeprowadzenia ponownie kompleksowej analizy sprawy zgodnie z art. 15 kpa. Sąd wskazał, że w pierwszym rzędzie organ odwoławczy winien dokonać oceny czy nie zachodzą przesłanki wynikające z art. 37 ustawy obligujące do wydania nakazu rozbiórki, a dopiero p wykluczeniu tychże przesłanek organ powinien zbadać, czy istnieją podstawy do wydania decyzji ,mającej swoją podstawę w art. 40 nakładającej obowiązek wykonania zmian lub przeróbek.
Sąd zauważył, że utrzymanie w mocy decyzji organu pierwszej instancji z dnia [...] października 2009r. będzie w sprawie możliwe tylko wówczas, gdy po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego rozstrzygniecie organu okaże się właściwe. Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 1 czerwca 2010r., w sprawie VII SA/Wa 441/10 jest prawomocny.
Jak z powyższego wynika sprawa spełnienia warunków legalizacji przedmiotowego obiektu nie została przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w sprawie VII SA/Wa 441/10 przesądzona. Dopiero w przypadku wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji nr [...] z dnia [...] października 2009r. o nałożeniu obowiązku na podstawie art. 40 ustawy Prawo budowlane z 1974r., zaistniałaby przesłanka z art. 145 § 1 pkt 8 Kpa. uzasadniająca wznowienie postępowania zakończonego decyzją nr [...] [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2010r. Z mocy art. 145 § 1 pkt 8 kpa wznawia się bowiem postępowanie w sprawie zakończonej decyzją ostateczną, jeżeli decyzja została wydana w oparciu o inną decyzję, która następnie została uchylona lub zmieniona.
Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny z mocy art. 152 ustawy o postępowaniu przed sadami administracyjnymi skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło