VII SA/Wa 1637/14
WyrokWSA w Warszawie2015-01-09
Skład orzekający: Bogusław Cieśla, Tadeusz Nowak, Krystyna Tomaszewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy miał prawo uchylić decyzję organu I instancji i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania zamiast merytorycznie rozpatrzyć sprawę i wydać decyzję końcową?Ratio decidendi
Organ odwoławczy może uchylić decyzję organu I instancji i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania tylko w przypadku naruszenia przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, zgodnie z art. 138 § 2 k.p.a. W niniejszej sprawie stwierdzono takie naruszenia, w szczególności brak zawiadomienia stron o wszczęciu postępowania oraz niewłaściwe doręczenie decyzji, co uzasadniało decyzję kasacyjną, a nie merytoryczne rozpatrzenie sprawy przez organ odwoławczy.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Wojewody odmownej wobec decyzji Prezydenta miasta o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę sieci gazowej średniego ciśnienia. Skarżąca spółka kwestionowała decyzję Wojewody, zarzucając jej naruszenie przepisów postępowania administracyjnego i domagała się merytorycznego rozpatrzenia sprawy przez Wojewodę. Organ odwoławczy uchylił decyzję Prezydenta i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania z powodu proceduralnych uchybień, takich jak brak zawiadomienia stron o wszczęciu postępowania i niewłaściwe doręczenie decyzji.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogusław Cieśla, , Sędzia WSA Tadeusz Nowak (spr.), Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska, Protokolant st. ref. Katarzyna Zychora, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 stycznia 2015 r. sprawy ze skargi T.R. [...] C. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka komandytowa z siedzibą w K. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę skargę oddala
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] czerwca 2014 r.Nr [...], Wojewoda M. na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267), zwanej dalej k.p.a., w związku z art. 82 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2013 r., poz. 1409) dalej Prawo budowlane, po rozpatrzeniu odwołania E. S. od decyzji Prezydenta [...][...] z dnia [...] stycznia 2014 r., odmawiającej zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę sieci gazowej średniego ciśnienia 0 90, 0 40), na działkach nrew. [...],[...],[...],[...],[...],[...] z obrębu [...] i [...] z obrębu [...], stanowiących część ul. K. oraz na działkach nr ew. [...],[...],[...] z obrębu [...] w W., uchylił decyzję Prezydenta [...][...] z dnia [...] stycznia 2014 r. i przekazuję sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.
W ocenie organu odwoławczego zaskarżona decyzja Prezydenta [...][...] z dnia [...] stycznia 2014 r. winna być uchylona ze względu na naruszenie procedury administracyjnej oraz materialnego prawa budowlanego.
Wojewoda wskazał, że w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę w/w sieci gazowej średniego właścicielom nieruchomości, na których ma być realizowana przedmiotowa inwestycja, doręczono jedynie rozstrzygnięcie organu I instancji - decyzję Prezydenta [...][...] z dnia [...] stycznia 2014 r. Strony nie zostały natomiast zawiadomione o wszczęciu postępowania w sprawie udzielenia ww. pozwolenia na budowę. Organ I instancji, przed wydaniem decyzji, nie umożliwił także wszystkim stronom wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów.
Również zwrócił uwagę na fakt, że inwestorem w przedmiotowej sprawie jest M. Spółka Gazownictwa Sp. z o.o. z siedzibą przy ul. K. [...]w W. i to do niej winno być skierowane, zarówno zawiadomienie o wszczęciu postępowania, jak i decyzja Prezydenta [...] Nr [...] z dnia [...] stycznia 2014 r., a nie do Oddziału Zakładu Gazowniczego W. M. Spółki Gazownictwa Sp. z o.o., z siedzibą przy al. J. [...] w W.
Powyższe uchybienia, zdaniem Wojewody, stanowią naruszenie jednej z fundamentalnych zasad postępowania administracyjnego, ustanowionej w 10 § 1 k.p.a. oraz 61 § 4 k.p.a.
Wojewoda wskazał również, że przedłożony przez inwestora projekt zagospodarowania terenu, wymogów rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej nie spełnia (w aktach sprawy znajduje się jedynie kserokopia projektu zagospodarowania terenu).
Decyzję Wojewody M. nr [...] z dnia [...] czerwca 2014 roku, zaskarżyła spółka T.Sp. z o.o. Rezydencje spółka komandytowo-akcyjna w całości zarzucając jej naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 138 § 2 k.p.a. poprzez wydanie decyzji kasatoryjnej uchylającej decyzję Prezydenta [...] nr [...] z dnia [...] stycznia 2014 roku i przekazującej sprawę do ponownego rozpoznania pomimo braku podstaw ku temu, podczas gdy, zdaniem strony, Wojewoda [...] miał obowiązek ponownego merytorycznego rozpatrzenia sprawy i w razie potrzeby przeprowadzenia uzupełniającego postępowania dowodowego we własnym zakresie, a następnie zakończenia go wydaniem decyzji, o której mowa w art. 138 § 1 k.p.a.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda M. wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do przepisu art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sąd sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę pod względem zgodności z prawem działalności administracji publicznej. Przedmiotem dokonywanej przez niego kontroli jest zbadanie, czy organy administracji w toku rozpoznania sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Czyni to wedle stanu prawnego i na podstawie akt sprawy, istniejących w dniu wydania zaskarżonej decyzji lub postanowienia. Po myśli zaś art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Decyzja lub postanowienie administracyjne są zgodne z prawem, gdy są zgodne z przepisami prawa materialnego i przepisami prawa procesowego. Uchylenie zaskarżonego aktu przez sąd administracyjny następuje tylko w przypadku uchybienia przepisom prawa materialnego, jeżeli naruszenie to miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi), rozstrzygnięcia dotkniętego wadą warunkującą wznowienie postępowania administracyjnego (lit. b), jak też w przypadku naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c).
Badając pod tym kątem zaskarżoną decyzję Sąd uznał, że skarga T. R.C. nie zasługiwała na uwzględnienie, bowiem nie doszło do naruszenia prawa materialnego ani przepisów postępowania administracyjnego, dające podstawę do jego uchylenia.
Zgodnie z art. 138 § 2 K.p.a. organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania organowi pierwszej instancji, gdy zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na rozstrzygnięcie. W orzecznictwie NSA powszechnie przyjęto, że wydanie decyzji kasacyjnej stanowi wyjątek od zasady merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy w postępowaniu odwoławczym, a zatem nie może być ona podjęta w innych sytuacjach niż te, które zostały określone w art. 138 § 2. Niedopuszczalna jest wykładnia rozszerzająca tego przepisu. (Por. np. wyroki: z 10 kwietnia 1997 r., I SA/Po 1237/96; z 16 czerwca 1997 r., II SA/Kr 2024/96 i z 28 maja 1998 r., I SA/Lu 519/97, I SA 343/00).
Rzeczą Sądu w niniejszej sprawie było zatem rozpoznanie zarzutu naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 138 § 2 k.p.a. poprzez wydanie decyzji kasatoryjnej uchylającej decyzję Prezydenta [...] nr [...] z dnia [...] stycznia 2014 roku i przekazującej sprawę do ponownego rozpoznania.
Zdaniem strony skarżącej Wojewoda M. miał obowiązek ponownego merytorycznego rozpatrzenia sprawy i w razie potrzeby przeprowadzenia uzupełniającego postępowania dowodowego we własnym zakresie, a następnie zakończenia go wydaniem decyzji, o której mowa w art. 138 § 1 k.p.a.
Wojewoda M. Inspektor Nadzoru Budowlanego uznał jednak, ze w niniejszej sprawie właścicielom nieruchomości, na których ma być realizowana przedmiotowa inwestycja, doręczono jedynie rozstrzygnięcie organu I instancji - decyzję Prezydenta [...] Nr [...] z dnia [...] stycznia 2014 r.
1. Strony nie zostały natomiast zawiadomione o wszczęciu postępowania w sprawie udzielenia ww. pozwolenia na budowę,
2. organ I instancji, przed wydaniem decyzji, nie umożliwił także wszystkim stronom wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów.
3. Ponadto, organ odwoławczy zwrócił również uwagę na fakt, że inwestorem w przedmiotowej sprawie jest M. Spółka Gazownictwa Sp. z o.o. z siedzibą
przy ul. K. [...] w W. i to do niej winno być skierowane, zarówno zawiadomienie o wszczęciu postępowania, jak i decyzja Prezydenta [...] Nr [...] z dnia [...] stycznia 2014 r., a nie do Oddziału Zakładu Gazowniczego W. M. Spółki Gazownictwa Sp. z o.o., z siedzibą przy al. J. [...] w W.
Zdaniem Wojewody, organ I instancji winien był wezwać inwestora, na podstawie art. 35 ust. 3 Prawa budowlanego, do przedłożenia projektu zagospodarowania działki, sporządzonego na mapie do celów projektowych zgodnej z przepisami i dopiero po uzupełnieniu materiału dowodowego przez inwestora, dokonać oceny przebiegu projektowanej trasy sieci gazowej. Ewentualne wezwanie inwestora do przedłożenia projektu zagospodarowania działki, sporządzonego na mapie do celów projektowych, i ocena, wyłącznie przez organ odwoławczy, złożonego projektu zagospodarowania terenu i rozpatrzenie tym samym merytoryczne przedmiotowej sprawy, doprowadziłoby do pozbawienia stron niniejszego postępowania jednej instancji.
Sąd podziela ten pogląd organu odwoławczego. Jedynie zarzut niezastosowania przez organ I instancji art. 10 par. 1 K.p.a. mógł być konwalidowany i mieć nieistotny wpływ na wynik sprawy.
Pozostałe zastrzeżenia dot. procedury administracyjnej są istotne, ponieważ konieczny do wyjaśnienia zakres spraw ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie.
I. Organ I instancji, nie zawiadamiając wszystkich stron o wszczęciu postępowania oraz nie doręczając inwestorowi wydanej decyzji w sprawie pozwolenia na budowę, naruszył art. 61 § 4 oraz art. 109 k.p.a. Naruszenie to w wypadku decyzji ostatecznych jest wadą procesową kwalifikowaną, stanowiącą podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego w trybie art. 145 § 1 pkt 4 kpa, natomiast w wypadku decyzji nieostatecznych brak jest możliwości konwalidowania tego rodzaju uchybienia w postępowaniu odwoławczym.
II. Ponadto organ I instancji po wpłynięciu wniosku o pozwolenie na budowę sprawdza kompletność wniosku oraz zgodność projektu w zakresie zgodności projektu oraz wymaganych opinii, uzgodnień i pozwoleń a w razie stwierdzenia naruszeń ( art. 35 ust.3 nakłada postanowieniem obowiązek usunięcia wskazanych nieprawidłwości) Skoro organ doszedł do wniosku, że odgałęzienie gazociągu oraz inne urządzenia dotyczące ww. gazociągu zaprojektowano poza ustanowioną w akcie notarialnym z dnia [...] kwietnia 2011 r. Rep. [...] służebnością to mógł, a nawet powinien żądań wyjaśnień od inwestora, bowiem brak dysponowania prawem do całego terenu uniemożliwia organowi wydanie pozytywnej decyzji.
Dopiero wyjaśnienie wątpliwości organu poprzez albo uzupełnienie wniosku albo o jego sprecyzowanie pozwalają organowi badać merytorycznie sam projekt, ustalać strony postępowania i strefę oddziaływania inwestycji. Tak więc również i w tym kontekście organ odwoławczy nie dysponuje możliwością uzupełnienia materiału dowodowego w sprawie.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że zaskarżona decyzja oraz utrzymana nią w mocy decyzja organu I instancji jest zgodna z prawem i na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz.1270 ze zm.) skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło