VII SA/Wa 164/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Asesor WSA Bogusław Cieśla (spr.), , Sędzia WSA Wojciech Mazur, Sędzia WSA Mirosława Kowalska, Protokolant Ewa Pecelt, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 października 2005 r. sprawy ze skarg L. K.i Zgromadzenia Sióstr [...] K. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2004 r. znak [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego. I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od Wojewody [...] na rzecz: L. K. kwotę 755 (siedemset pięćdziesiąt pięć ) złotych i na rzecz Zgromadzenia Sióstr [...] K.kwotę 500 (pięćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. VII SA /Wa 164/05 U Z A S A D N I E N I E Starosta Powiatowy w P. zawiadomieniem z dnia [...] maja 2003 r. poinformował strony o wszczęciu postępowania w sprawie wydania dla spółki [...] S.A. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego z garażem podziemnym na terenie działki nr ew. [...] i [...] w K. przy ulicy W . Następnie po przeprowadzeniu postępowania Starosta Powiatowy w P. decyzją z dnia [...] kwietnia 2004 r. zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego [...] z poddaszem nieużytkowym i garażem podziemnym na terenie działki nr ew. [...] i [...] dla inwestora [...] S.A. Odwołanie od tej decyzji złożyły L. K. i Zgromadzenie Sióstr [...] w K. . Podniosły w nim ,że decyzja jest sprzeczna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego i nie uwzględnia uchwały Rady Miejskiej w K. z dnia [...] września 2002 r. ustalającej, że przedmiotowe działki mogą być zabudowane tylko zabudową rezydencjonalną ( do 2 kondygnacji ) . Wojewoda [...] po rozpatrzeniu tych odwołań decyzją z dnia [...] grudnia 2004 r. na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 kpa umorzył postępowanie odwoławcze . W uzasadnieniu wskazał , że art. 28 § 2 Prawa budowlanego stanowi lex specialis w stosunku do art. 28 kpa i określa ,że stronami w sprawie pozwolenia na budowę są inwestor oraz właściciele , użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu . Natomiast zgodnie z art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego przez obszar oddziaływania obiektu należy rozumieć teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych , wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu tego terenu . Zdaniem organu odwoławczego określenie , który z podmiotów poza inwestorem posiada legitymację do występowania jako strona postępowania wymaga odniesienia się do przepisów techniczno – budowlanych czyli rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. "w sprawie warunków technicznych , jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie". Skoro inwestor zachował odległości regulowane tymi przepisami, to w ocenie organu świadczy to o braku oddziaływania planowanej inwestycji na sąsiednie działki w tym skarżących . Dlatego Wojewoda [...] uznał ,iż skarżącym nie przysługuje przymiot strony . Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniosły L. K. i Prowincja Zgromadzenia [...] w K . W skargach wskazały , że posiadają przymiot strony tak w oparciu o przepisy Prawa budowlanego jak i w oparciu o art. 28 kpa . Dodatkowo wskazały, że pozwolenie na budowę jest sprzeczne z planem miejscowym zagospodarowania przestrzennego a nadto , że do czasu wydania zaskarżonej decyzji żaden organ nie kwestionował ich przymiotu strony. W odpowiedzi na skargi organ wniósł o ich oddalenie i podtrzymał dotychczasową argumentację . Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył , co następuje : Skargi należało uwzględnić. W sprawie niniejszej odwołanie od decyzji Starosty Powiatowego w P. z dnia [...] kwietnia 2004 r. wnosiły L. K. i Zgromadzenie Sióstr [...] w K. utrzymując, że decyzja narusza ich interes prawny . Obowiązkiem organu odwoławczego było ocenić legitymację wnoszącego odwołanie mimo , że nie ulegało wątpliwości , iż organ I instancji nie kwestionował ich przymiotu strony . W toku postępowania odwoławczego Wojewoda [...] stwierdził brak po stronie wnoszących odwołania interesu prawnego i umorzył postępowanie odwoławcze na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 kpa . Jednak w ocenie Sądu stwierdzenie, iż wnoszące odwołanie nie są stroną, nastąpiło w oparciu o wadliwe przesłanki i w konsekwencji było nieprawidłowe. Za podstawę ustalenia przymiotu strony L. K. i Zgromadzenia Sióstr [...] w K. organ odwoławczy przyjął brzmienie przepisu art. 28 ust 2 Prawa budowlanego wprowadzone przez ustawę z dnia 27 marca 2003 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw ( Dz. U z 2003 r. Nr 80 . poz. 718 ) . Przepis ten stanowi ,że stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. W kontekście tej regulacji organ ocenił , iż projektowany obiekt nie oddziałuje na nieruchomości skarżących albowiem zachowane zostały odległości wymagane przepisami rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. "w sprawie warunków technicznych , jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie". Tymczasem ustalenia organu nie mogły odnosić się do określenia stron postępowania jakie wskazano w art. 28 ust 2 Prawa budowlanego w brzmieniu obowiązującym od dnia 11 lipca 2003 r. to jest po wejściu w życie ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw . Zgodnie bowiem z art. 7 ust 1 ustawy nowelizującej Prawo budowlane do spraw wszczętych przed dniem wejścia w życie ustawy, a niezakończonych decyzją ostateczną, stosuje się przepisy dotychczasowe, z zastrzeżeniem ust. 2 (który dotyczy postępowań związanych z samowolą budowlaną ). Postępowanie w sprawie pozwolenia na budowę przedmiotowej inwestycji zostało wszczęte przed 11 lipca 2003 r. czyli przed datą wejścia w życie ustawy nowelizującej Prawo budowlane , nadającej nowe brzmienie przepisowi art. 28 oraz nie zostało przed tym dniem zakończone decyzją ostateczną. W tej sytuacji mając wyraźny przepis intertemporalny organ powinien stosować dotychczasowe przepisy Prawa budowlanego i oceniać przymiot strony według art. 28 kpa i przy przyjęciu kryteriów wskazanych w art. 5 ust 1 Prawa budowlanego ( w brzmieniu przed 11 lipca 2003 r. ), który stanowił że obiekt budowlany należy projektować w sposób zapewniający ochronę uzasadnionych interesów osób trzecich. Powinien również wziąć pod uwagę ,że stosownie do art. 5 ust 2. Prawa budowlanego ochrona uzasadnionych interesów osób trzecich obejmowała w szczególności: zapewnienie dostępu do drogi publicznej, ochronę przed pozbawieniem możliwości korzystania z wody, kanalizacji, energii elektrycznej i cieplnej oraz ze środków łączności, dopływu światła dziennego do pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi, ochronę przed uciążliwościami powodowanymi przez hałas, wibracje, zakłócenia elektryczne, promieniowanie, ochronę przed zanieczyszczeniem powietrza, wody lub gleby. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wypracowanym na tle tych przepisów wielokrotnie wyjaśniono, że przymiot strony w postępowaniu o udzielenie pozwolenia na budowę przysługuje (poza inwestorem) także i przede wszystkim właścicielom nieruchomości sąsiadującej bezpośrednio z działką, na której mają być wykonywane roboty objęte pozwoleniem na budowę (por. wyrok NSA z dnia 22 października 1987 r. sygn. akt IVSA 590/87 ONSA 2/1987 poz. 71). Jednak ocenie podlega kwestia, czy dochodzi, względnie czy może dojść, do naruszenia interesu osób trzecich, a więc i interesu właścicieli sąsiednich nieruchomości, nie w aspekcie dopuszczalności tej zabudowy, lecz ewentualnego naruszenia norm z zakresu Prawa budowlanego i warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki. Dlatego jeśli organ odwoławczy powziął wątpliwości czy odwołujące się mają przymiot strony to powinny być one rozważone w kontekście ich uzasadnionego interesu jako właścicieli sąsiednich nieruchomości . Bowiem mogą oni skutecznie kwestionować poczynania inwestycyjne ale tylko wówczas i w takim zakresie, w jakim kolidują one z ich uzasadnionym interesem i tylko wtedy mogą wykazać w sprawie swój interes prawny w rozumieniu art. 28 kpa Stwierdzenie istnienia interesu prawnego sprowadza się zatem do ustalenia związku o charakterze materialnoprawnym między obowiązującą normą prawa materialnego a sytuacją prawną konkretnego podmiotu prawa, polegającą na tym, że akt stosowania tej normy może mieć wpływ na sytuację tego podmiotu w zakresie prawa materialnego. Niekiedy interes prawny właścicieli sąsiednich działek może być oczywisty i wówczas nie budzi wątpliwości, skoro jednak tak nie jest to kwestia ta musi być poprzedzona właściwą analizą przedstawioną w uzasadnieniu decyzji organu II instancji kwestionującej przymiot strony . Podkreślenia wymaga ,że interes ten musi być osobisty, własny, indywidualny i konkretny, dający się obiektywnie stwierdzić, oraz aktualny, a nie ewentualny. Nie wystarczy wykazanie jakiegokolwiek interesu, lecz musi to być interes prawny, a więc oparty na prawie (porównaj wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 20 kwietnia 1998 r. sygn. IV SA 1106/97 odwoławczy LEX nr 43360). Uwagi te stanowią wskazania na podstawie których organ powinien zanalizować przymiot strony odwołujących się w postępowaniu o udzielenie pozwolenia budowlanego dla spółki [...] . Mając powyższe na uwadze Sąd uchylił zaskarżoną decyzję na podstawie art. 145 § 1 pkt 1a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. /. Na podstawie art. 152 w/w ustawy zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do chwili uprawomocnienie się niniejszego wyroku . O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 tejże ustawy .