VII SA/Wa 1643/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Więch – Baranowska (spr.), , Sędzia WSA Bogusław Cieśla, Sędzia WSA Mariola Kowalska, Protokolant Piotr Bibrowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 listopada 2007 r. sprawy ze skargi E. i R. P. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2007 r. znak [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej. skargę oddala Decyzją z dnia [...] lipca 2007r. Znak: [...] Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego - zwanej dalej kpa (Dz. U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) utrzymał w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2004r. Znak: [...]. Powyższą decyzją z dnia [...] sierpnia 2004r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w O. odmówił uchylenia decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w O. z dnia [...] lipca 2000r. Znak: [...] w przedmiocie uchylenia decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w O. Znak: [...] wydanej w dniu [...] grudnia 1997r. w części dotyczącej terminu rozbiórki, w pozostałej części utrzymującej w mocy rozbiórkę budynku letniskowego oraz wiaty drewnianej na działce Nr [...] we wsi M., gmina S. Decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2007r. została wydana w konsekwencji wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 kwietnia 2007r. sygn. akt: VIISA/Wa 228/07, którym to uchylono decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2004r. Znak: [...]. Skład orzekający wydając powyższy wyrok (w sprawie sygn. akt: VIISA/Wa 228/07) był związany wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 14 listopada 2006r., sygn. akt: II OSK 1331/05, którym to uchylono wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 września 2005r. sygn. akt: VIISA/Wa 7/05, oddalający skargę E. i R. P. na przywoływaną już decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2004r. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał, że postępowanie w sprawie uchylenia lub zmiany decyzji ostatecznej na podstawie art. 154 kpa jest samodzielnym postępowaniem administracyjnym, którego istotą jest ustalenie czy zachodzą przesłanki do uchylenia lub zmiany takiej decyzji ze względu na interes społeczny lub słuszny interes strony, a więc przesłanki niezależnej od prawnej poprawności decyzji ostatecznej, której wniosek dotyczy, i czy ewentualnemu uchyleniu nie sprzeciwiają się przepisy szczególne. Organ nie podzielił w tym względzie argumentacji skarżących stanowiącej w ich ocenie o interesie społecznym oraz słusznym interesie stron (tj. że działka na której usytuowany jest budynek letniskowy, przewidziana jest od 1999r. pod zabudowę letniskową, a skarżący opłacają podatek od nieruchomości – domku letniskowego), bowiem wskazane przesłanki nie mieszczą się w dyspozycji art. 154 kpa, oczywistym natomiast jest, iż dla inwestorów z samej reguły uchylenie decyzji o rozbiórce leży w ich interesie. Nadto organ odwoławczy uznał, że zastosowane w niniejszej sprawie art. 154 kpa, byłoby sprzeczne z przepisem art. 48 Prawa budowlanego, gdyż przepis ten nie ma w ogóle zastosowania do decyzji o nakazie rozbiórki, ze względu na to, że decyzja taka nie może być traktowana jako decyzja, na mocy której żadna ze stron nie nabyła prawa. Skargę na powyższą decyzję złożyli E. i R. P., zarzucając jej naruszenie art. 7 kpa w zw. z art. 9 kpa, art. 138 § 1 kpa w zw. z art. 154 kpa oraz art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – zwanej dalej ppsa - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. Wnosząc o jej uchylenie oraz poprzedzającej ją decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w O. z dnia [...] sierpnia 2004r. podali, że organ będąc związanym oceną prawną wyrażoną w orzeczeniu sądu wadliwie rozpoznał sprawę, poprzez błędne ustalenie stanu faktycznego i prawnego i wydanie rozstrzygnięcia w oparciu o przepis art. 154 kpa. Zdaniem skarżących Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego rozpatrując ponownie odwołanie, winien uchylić decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania temu organowi, w celu przeprowadzenia dodatkowego postępowania wyjaśniającego, które pozwoliłoby na sprecyzowanie pierwotnego wniosku oraz wydanie poprawnego rozstrzygnięcia na podstawie art. 155 kpa. E. i R. P. stwierdzili, że organ II instancji wydając zaskarżoną decyzję nie odniósł się do rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy w oparciu o art. 155 kpa. Biorąc natomiast pod uwagę fakt, iż taki wniosek był zawarty w odwołaniu od decyzji I instancji organ odwoławczy, w ocenie skarżących powinien go potraktować jako wszczęcie nowego postępowania administracyjnego i postanowieniem przekazać do organu właściwego do wydania rozstrzygnięcia w I instancji. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wnosząc o jej oddalenie podtrzymał argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skargę należało oddalić, gdyż zaskarżona decyzja odpowiada prawu. Przedmiotowa sprawa podlega rozpatrzeniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 3 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) - Prawo o ustroju sądów administracyjnych, który zgodnie z dyspozycją określoną w art. 1 § 2 w/w ustawy dokonuje kontroli aktu zaskarżonego pod względem zgodności z prawem. Uwzględnienie skargi następuje tylko wówczas gdy Sąd stwierdzi, że doszło do naruszenia przepisów prawa (art. 145 §1 pkt 1 ppsa), przy czym ocena tego naruszenia następuje w świetle prawa obowiązującego w dacie wydania zaskarżonej decyzji. W pierwszym rzędzie należy uznać, iż zarzut naruszenia art. 138 § 1 kpa w zw. z art. 154 kpa jest chybiony. Artykuł 154 kpa jest to przepis prawa procesowego, regulujący jeden z trybów wzruszenia decyzji ostatecznej. Tryb ten ma charakter wybitnie procesowy, zawierający przesłanki, jakimi kieruje się organ prowadząc postępowanie zmierzające do zmiany lub uchylenia decyzji ostatecznej. Sąd administracyjny rozpoznając skargę na decyzję wydaną na podstawie tego przepisu, ocenia zgodność postępowania organu z zasadami wynikającymi z tego przepisu. Sprowadza się ona do tego, czy w danej sprawie, w jej konkretnym stanie faktycznym i prawnym możliwe jest wdrożenie tego trybu wzruszenia decyzji ostatecznej. W sprawach, w których nie jest możliwe rozpoznanie sprawy w ramach tzw. uznania administracyjnego, wzruszenie decyzji ostatecznej w trybie art. 154 kpa nie jest możliwe (zob. też wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 października 2005r. sygn. akt: I OSK 815/05, Nr Lex 217423). Taka sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie bowiem decyzja, którą nałożono na stronę obowiązek dokonania rozbiórki obiektu budowlanego wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę nie jest rozstrzygnięciem, na mocy którego żadna ze stron nie nabyła prawa w rozumieniu art. 154 kpa. Nakaz rozbiórki ustalił zakres praw i obowiązków E. i R. P., była to decyzja związana, bowiem organ w określonych prawem okolicznościach miał obowiązek ją wydać i wola strony na zmianę takiej decyzji w żadnych okolicznościach nie może skutkować jej zmianą. Słusznie w wyroku z dnia 7 września 2005r. (sygn. akt: VIISA/Wa 7/05) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wywiódł, że ustalenie zakresu praw i obowiązków jest nabyciem prawa do wykonania nałożonego obowiązku w takim i tylko takim zakresie, który ustaliła decyzja administracyjna konkretyzująca obowiązek strony. W tym przypadku ustalono zaś obowiązek dokonania rozbiórki określonego obiektu budowlanego. "Nabycie praw" może zatem nastąpić również w decyzji nakładającej obowiązek. Organ II instancji zatem nie naruszył art. 138 § 1 kpa prawidłowo przyjmując, że przepis art. 154 kpa nie ma w ogóle zastosowania do decyzji o nakazie rozbiórki, skoro orzeczenie wydane na podstawie art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane (Dz. U. Nr 89, poz. 414 ze zm.) nakładało na stronę obowiązek. Skład orzekający rozpoznając przedmiotową sprawę nie dopatrzył się także naruszenia art. 7 w zw. z art. 9 kpa. Nie doszło również w ocenie Sądu do naruszenia art. 153 ppsa przez Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Powyższy przepis stanowi, że ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażona w orzeczeniu sądu wiąże w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego powyższe kryteria spełnił, dając temu wyraz w uzasadnieniu decyzji z dnia [...] lipca 2007r. Na marginesie Sąd pragnie zważyć, iż nie ma przeszkód aby została wydana decyzja w trybie art. 155 kpa, przy czym może to mieć miejsce w nowym postępowaniu administracyjnym, po złożeniu przez skarżących stosownego wniosku. Z tych wszystkich względów wobec niestwierdzenia, aby zaskarżona decyzja naruszała prawo, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ppsa orzekł jak w sentencji.