VII SA/Wa 1678/10
WyrokWSA w Warszawie2010-12-07
Skład orzekający: Joanna Gierak Podsiadły, Mirosława Kowalska, Ewa Machlejd
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego może nałożyć obowiązek przedłożenia ekspertyzy technicznej i oceny technicznej na podstawie art. 81c ust. 2 Prawa budowlanego, jeśli nie wykaże istnienia uzasadnionych wątpliwości co do jakości robót budowlanych lub stanu technicznego obiektu, a jedynie powołuje się na prowadzenie postępowania naprawczego?Ratio decidendi
Organ nadzoru budowlanego nie może dowolnie stosować art. 81c ust. 2 Prawa budowlanego. Nałożenie obowiązku przedłożenia ekspertyzy lub oceny technicznej wymaga wykazania istnienia uzasadnionych wątpliwości co do jakości robót budowlanych lub stanu technicznego obiektu, popartych odpowiednim postępowaniem dowodowym. Samo powołanie się na prowadzenie postępowania naprawczego jest niewystarczające. Ponadto, postanowienie nakładające taki obowiązek musi spełniać wymogi formalne uzasadnienia określone w art. 107 § 3 k.p.a., wyjaśniając przyczyny i zakres nałożonego obowiązku.Stan faktyczny
Skarżący zgłosili zamiar budowy ogrodu zimowego, który został uznany za rozbudowę istniejącego budynku i nakazano jego rozbiórkę. Po stwierdzeniu nieważności decyzji rozbiórkowych, organ pierwszej instancji nałożył na skarżących obowiązek przedłożenia inwentaryzacji, opinii technicznej i opinii rzeczoznawcy. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił to postanowienie i orzekając co do istoty, nałożył obowiązek przedłożenia ekspertyzy technicznej i oceny technicznej. Skarżący wnieśli skargę do WSA, kwestionując zasadność nałożenia tych obowiązków.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji, stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Gierak Podsiadły (spr.), , Sędzia WSA Mirosława Kowalska, Sędzia WSA Ewa Machlejd, Protokolant st. sekr. sąd. Magdalena Banaszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 grudnia 2010 r. sprawy ze skargi M. M. i L. M. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2010 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku przedłożenia ekspertyzy technicznej i oceny technicznej I. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji, II. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku,
Przedmiotem skargi wniesionej przez M. i L. M. jest postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] lipca 2010 r., nr [...], którym -w oparciu o art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm., dalej: k.p.a.)- uchylono postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego W. z [...] czerwca 2010 r., Nr-[...] wydane na podstawie art. 81c ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r., Nr 156, poz. 1118 ze zm.) i orzekając co do istoty nałożono na ww. obowiązek przedłożenia ekspertyzy technicznej i oceny technicznej zrealizowanego ogrodu zimowego, w następujący stanie faktycznym:
W dniu 11 stycznia 2008 r. M. i L. M. zgłosili zamiar budowy przydomowej oranżerii (ogrodu zimowego) o powierzchni zabudowy 22 m2 na działce nr ew. [...] przy ul. K. [...] w W. Do powyższego zgłoszenia nie został skutecznie wniesiony sprzeciw, co wynika z zaświadczenia Prezydenta W. z [...] maja 2008 r., znak: [...] (wydanego na wniosek inwestora). Przy czym, postanowieniem z [...] lutego 2008 r. o nr [...] organ architektoniczno-budowlany nałożył na inwestora obowiązek uzupełnienia zgłoszenia, ale postanowienie to zostało doręczone inwestorowi w trybie przewidzianym w art. 44 k.p.a. po upływie 30 dni od dnia dokonania ww. zgłoszenia.
I dalej, z akt sprawy wynika, że z inicjatywy M. K. (właścicielki nieruchomości sąsiadującej bezpośrednio z nieruchomością skarżących) oraz w związku z pismem Urzędu W. (Biura Architektury i Planowania Przestrzennego, Delegatura w [...] [...]), Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego W. wszczął postępowanie wyjaśniające w sprawie realizacji obiektu budowlanego (tj. ogrodu zimowego) na posesji przy ul. K. [...] w W. Na potrzeby tego postępowania organ ten kilkakrotnie dokonywał oględzin nieruchomości (tak przed formalnym wszczęciem postępowania jak i w jego trakcie). Ustalenia poczynione podczas wizji stały się podstawą do wydania decyzji z [...] listopada 2008 r., mocą której Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego W., na podstawie art. 48 ust. 1 ustawy Prawo budowlane, nakazał M. i L. M. dokonania rozbiórki ogrodu zimowego dobudowanego do domu jednorodzinnego w zabudowie szeregowej. Organ uznał, iż realizacja przydomowej oranżerii jest w istocie rozbudową istniejącego budynku, a niewielkie gabaryty działki uniemożliwiają zgodne z przepisami rozporządzenia Ministra Infrastruktury (Dz. U. z 2002 r., Nr 15, poz. 690 ze zm.), prawidłowe usytuowanie rozbudowanej części obiektu. W konsekwencji organ uznał również, że nie ma możliwości doprowadzenia rozbudowanego domu do stanu zgodnego z prawem, a to powoduje, iż oranżerię należy rozebrać. Powyższa decyzja z [...] listopada 2008 r. została utrzymana w mocy decyzją [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] lutego 2009 r., nr [...]. Postępowanie sądowe w sprawie ze skargi na ww. decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] lutego 2009 r. zostało umorzone postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z 4 sierpnia 2009 r., sygn. akt VII SA/Wa 544/09.
W wyniku wszczęcia na wniosek M. i L. M. postępowania, Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z [...] kwietnia 2009 r., znak: [...], na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 w zw. z art. 157 § 1 i 2, art. 158 § 1 k.p.a., stwierdził nieważność decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] lutego 2009 r. oraz utrzymanej nią w mocy decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] listopada 2008 r. Powyższa decyzja została utrzymana w mocy decyzją Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego z [...] czerwca 2009 r., znak: [...]. Wskazane decyzje wydane w postępowaniu nieważnościowym zostały następnie -w wyniku skargi wniesionej przez M. K.- poddane kontroli Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który wyrokiem z 4 listopada 2009 r., sygn. akt VII SA/Wa 1377/09 skargę tę oddalił. W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, iż organy prawidłowo doszły do przekonania, że zgłoszenie zamiaru wykonania oranżerii było w sprawie skuteczne, albowiem w terminie przewidzianym w art. 30 ust. 5 ustawy – Prawo budowlane nie wniesiono sprzeciwu (postanowienie wydane w oparciu o art. 30 ust. 2 ustawy – Prawo budowlane zostało doręczone już po tym terminie), a to wykluczyło możliwość zastosowania przepisu art. 48 ust. 1 ustawy - Prawo budowlane. Sąd stwierdził też, że podstawą do podjęcia czynności nadzorczych w stosunku do robót prowadzonych w oparciu o prawidłowo dokonane zgłoszenie, może być art. 50-51 ustawy – Prawo budowlane, ale nie art. 48 czy art. 49b tej ustawy. Zaznaczył również, że przepis art. 48 obejmuje przypadki budowy obiektów objętych obowiązkiem uzyskania pozwolenia na budowę, a warunku tego nie spełnia budowa przydomowych oranżerii o powierzchni zabudowy do 25 m2, gdyż podlegają one zgłoszeniu na podstawie art. 30 ust. 1 pkt 1 ustawy - Prawo budowlane.
Po uprawomocnieniu się ww. wyroku Sądu, sprawa wróciła do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego W.. W dniu [...] czerwca 2010 r. organ szczebla powiatowego wydał postanowienie nr –[...], którym -w oparciu o art. 81c ust. 2 ustawy - Prawo budowlane- nałożył na M. i L. M. obowiązek przedłożenia inwentaryzacji zrealizowanego ogrodu zimowego, opinii technicznej w zakresie zgodności z przepisami w tym techniczno-budowlanymi, jak również obowiązek przedłożenia opinii rzeczoznawcy do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych w zakresie usytuowania ogrodu zimowego w granicy działki. Organ wskazał, iż nałożenie wskazanych dokumentów jest konieczne przed podjęciem postępowania w trybie art. 51 ustawy - Prawo budowlane.
W zażaleniu na powyższe postanowienie z [...] czerwca 2010 r. M. i L. M. wskazali, iż przed przystąpieniem do budowy przydomowej oranżerii wykonali wszystkie czynności zgodnie z obowiązującym prawem budowlanym, a potwierdził to -ich zdaniem- wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 4 listopada 2009 r. Stwierdzili, iż prace budowlane zostały już dawno zakończone i nie zagrażają bezpieczeństwa ludzi i mienia. Powołali się przy tym na protokół PINB z [...] maja 2010 r., z którego okoliczność ta również wynika. Wskazali też, iż uzyskanie dokumentacji wymienionej w postanowieniu związane jest z obciążeniem ich dodatkowymi wysokimi kosztami. Zaznaczyli jednocześnie, że nie dostrzegają uzasadnionych przyczyn nałożenia na nich wymienionych w skarżonym postanowieniu obowiązków. Wnieśli o uchylenie zaskarżonego postanowienia i umorzenie sprawy.
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, po rozpatrzeniu zażalenia, postanowieniem z dnia [...] lipca 2010 r. uchylił rozstrzygnięcie organu powiatowego i na podstawie art. 81c ust. 2 ustawy - Prawo budowlane nałożył na M. i L. M. obowiązek przedłożenia ekspertyzy technicznej zrealizowanego ogrodu zimowego, w zakresie zgodności z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi oraz oceny technicznej dotyczącej zabezpieczeń przeciwpożarowych w zakresie usytuowania ogrodu zimowego w granicy działki. Organ zaznaczył, iż ekspertyza techniczna powinna zawierać inwentaryzacją zrealizowanego ogrodu zimowego oraz ocenę prawidłowości odprowadzenia i zagospodarowania wód opadowych z dachu obiektu. Ponadto powinna zawierać, w przypadku stwierdzania przez osobę uprawnioną, że roboty zostały wykonane niezgodnie z przepisami techniczno-budowlanymi, zakres robót budowlanych niezbędnych do wykonania w celu doprowadzeniu obiektu budowlanego do stanu zgodnego z prawem. Uzasadniając rozstrzygnięcie w zakresie uchylenia postanowienia organu pierwszej instancji organ odwoławczy wskazał, iż organ I instancji nałożył obowiązek przedstawienia niestosownej dokumentacji technicznej. Stwierdził, iż organ w przedmiotowym postępowaniu winien zastosować przepis art. 81 c ust. 2 ustawy Prawo budowlane w jego literalnym brzmieniu, a tego nie uczynił. Natomiast argumentując swoje merytoryczne rozstrzygnięcie organ zauważył, iż przedłożenie wskazanej dokumentacji umożliwi organowi I instancji orzec merytorycznie w przedmiocie niniejszego postępowania w trybie przewidzianym w art. 50-51 ustawy Prawo budowlane. Organ dodał ponadto, iż zgodnie z art. 81 c ust. 2 ustawy Prawo budowlane koszty oceny i ekspertyzy ponosi osoba zobowiązana do ich dostarczenia.
Z powyższym rozstrzygnięciem [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] lipca 2010 r. nie zgodzili się M. i L. M. wywodząc skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia podnieśli (jak w zażaleniu na postanowienie z [...] czerwca 2010 r.), iż oranżerię wybudowali zgodnie z prawem i obowiązującymi przepisami na podstawie prawomocnego zgłoszenia oraz stwierdzili, iż inwestycja ta nie zagraża bezpieczeństwu ludzi oraz mienia.
W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał argumentację zawartą w zaskarżonym postanowieniu i wniósł o jej oddalenie.
W dniu 24 listopada 2010 r. wpłynęło do Sądu pismo M. K., w którym uczestniczka postępowania wniosła o oddalenie skargi. Zainteresowana stwierdziła, iż skarga sprowadza się do zakwestionowania prowadzonego postępowania przez organy nadzoru budowlanego w stosunku do inwestycji skarżących. Podzieliła ona również stanowisko organu, w zakresie konieczności nałożenia na skarżących obowiązku przedłożenia stosownej dokumentacji, z uwagi -jak wskazała- na pobudowanie przedmiotowego obiektu niezgodnie z przepisami. Zaznaczyła, że sporny obiekt -określany jako oranżeria- powstał w tzw. ostrej granicy z jej działką, ma przeszklone w znacznej części ściany, w tym ścianę w samej granicy i w swej istocie stanowi rozbudowę istniejącego budynku mieszkalnego. W takich okolicznościach uzyskanie opinii czy ekspertyzy jest uzasadnione.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga zasługiwała na uwzględnienie.
W ocenie Sądu, zaskarżonym orzeczeniem [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego dopuścił się bowiem naruszenia przepisów procesowych w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Z takimi samymi naruszeniami wydane zostało również postanowienie organu I instancji i dla prawidłowego załatwienia sprawy, konieczne było -w ocenie Sądu- uchylenie także i tego rozstrzygnięcia.
Przypomnieć należy, iż przedmiotem kontroli Sądu było postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] lipca 2010 r., wydane na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. i w oparciu o przepis art. 81 c ust. 2 ustawy - Prawo budowlane. Organ ten, na skutek rozpatrzenia zażalenia skarżących od postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego W. z [...] czerwca 2010 r. nakładającego obowiązek przedłożenia wskazanych w sentencji dokumentów, uchylił orzeczenie organu I instancji i orzekając co do istoty, inaczej określił dokumenty objęte ww. obowiązkiem. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego co do zasady zgodził się więc z organem I instancji, albowiem uznał za zasadne zastosowanie w okolicznościach sprawy ww. przepisu art. 81c ust. 2.
Przed wskazaniem stwierdzonych w sprawie naruszeń wyjaśnienia wymaga, iż zgodnie z przepisem art. 81c ust. 2 ustawy - Prawo budowlane organy administracji architektoniczno-budowlanej i nadzoru budowlanego, w razie powstania uzasadnionych wątpliwości co do jakości wyrobów budowlanych lub robót budowlanych, a także stanu technicznego obiektu budowlanego, mogą nałożyć, w drodze postanowienia, na uczestników procesu budowlanego, właściciela lub zarządcę obiektu budowlanego obowiązek dostarczenia w określonym terminie odpowiednich ocen technicznych lub ekspertyz. Koszty ocen i ekspertyz ponosi osoba zobowiązana do ich dostarczenia.
Przepis ten stanowi w istocie instrument umożliwiający organom (architektoniczno-budowlanym jak i nadzoru budowlanego) sprawne wykonywanie ich ustawowych zadań określonych przepisami. Postanowienie wydane w oparciu o ten przepis ma bowiem charakter dowodowy i takim celom służy. Nie oznacza to jednak, że może być ono stosowane dowolnie i bez żadnych ograniczeń. Wskazuje na to wyraźnie brzmienie omawianego przepisu, w którym ustawodawca posługuje się sformułowaniem "w razie powstania uzasadnionych wątpliwości" i wymienia trzy kategorie przesłanek, od których uzależnia możliwość nałożenia obowiązku dostarczenia odpowiednich ocen technicznych lub ekspertyz. Z treści tego przepisu bezspornie wynika więc, że organ wydający postanowienie o nałożeniu takiego obowiązku musi wykazać istnienie w sprawie uzasadnionych wątpliwości co do jakości wyrobów budowlanych lub jakości wykonywanych robót budowlanych bądź stanu technicznego obiektu budowlanego. Nałożenie zatem obowiązku przedłożenia opinii technicznej lub ekspertyzy uzależnione jest od wystąpienia jednej z trzech ww. okoliczności. To zaś wymaga przeprowadzenia odpowiedniego postępowania dowodowego w tym zakresie (stosownie do reguł procesowych wyrażonych w art. 7 i art. 77 k.p.a.), i dopiero rezultat takiego postępowania może stanowić podstawę nałożenia obowiązku, o którym mowa w art. 81c ust. 2 ustawy - Prawo budowlane i -w konsekwencji- narażenia strony na koszty z tym związane. Dotyczy to zarówno samego obowiązku, jak też jego zakresu i wreszcie charakteru wymaganego od strony dokumentu, który powinien odpowiadać stwierdzonym wątpliwościom. W konsekwencji trzeba stwierdzić, iż organ nie może -korzystając z uprawnień dowodowych jakie daje mu omawiany przepis- przerzucać całego ciężaru postępowania dowodowego w sprawie na stronę i obciążać ją kosztami takiego postępowania. Obowiązek sporządzenia np. ekspertyzy technicznej obejmuje tylko jeden z elementów procedury wyjaśniającej i powinien mieć miejscy, gdy organ dysponuje już wątpliwościami co do jakości wyrobów budowlanych lub robót budowlanych bądź stanu technicznego obiektu budowlanego, a wątpliwości te uzasadnione są stwierdzonymi okolicznościami sprawy.
Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy należy zauważyć, iż zarówno [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w zaskarżonym postanowieniu, jak również Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego W. orzekając w I instancji nie wskazali takich okoliczności, które czyniłby zasadnym nałożenie obowiązku w oparciu o przepis będący podstawą prawną tych rozstrzygnięć.
Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy należy zauważyć, iż zarówno [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w zaskarżonym postanowieniu, jak również Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego W. orzekając w I instancji nie wskazali takich okoliczności, które czyniłby zasadnym nałożenie obowiązku w oparciu o przepis będący podstawą prawną tych rozstrzygnięć.
W konsekwencji trzeba podnieść, iż w obu instancjach na tle okoliczności sprawy nie wyjaśniono, z czego wynika konieczność obciążenia inwestorów obowiązkiem przedłożenia stosownej dokumentacji technicznej i poniesienia związanych z tym kosztów. Na podstawie uzasadnień obu kontrolowanych postanowień nie można powyższego ustalić i w żaden sposób nie można stwierdzić, co przemawiało za wydaniem orzeczenia na podstawie art. 81c ust. 2 ustawy – Prawo budowlane. Organy orzekające nie powołały się na żadne ustalenia dowodowe do tej pory poczynione, w wyniku których to "powstały uzasadnione wątpliwości". Nie wskazały też na żadne występujące w związku ze sprawą "uzasadnione wątpliwości". Wskazały jedynie na prowadzenie postępowania naprawczego. Samo powołanie się na prowadzenie postępowania w trybie przewidzianym w art. 50-51 ustawy – Prawa budowlanego należy zaś -w ocenie Sądu- uznać za niewystarczające do wykazania zasadności zastosowania omówionej powyżej regulacji prawnej.
Dlatego też, w ocenie Sądu, należało stwierdzić, iż postanowienia obu instancji wydane w oparciu o art. 81c ust. 2, naruszają art. 107 § 3 k.p.a. w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Dodać w tym miejscu należy, iż przepis art. 107 § 3 k.p.a. (który na mocy dyspozycji art. 126 k.p.a. ma zastosowanie do postanowień), wymaga, aby uzasadnienie faktyczne postanowienia zawierało wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarogodności i mocy dowodowe, zaś uzasadnienie prawne, wyjaśnienie podstawy prawnej postanowienia, z przytoczeniem przepisów prawa. Nadto, wskazać trzeba, iż prawidłowe uzasadnienie rozstrzygnięcia ma na celu wyjaśnić stronie -stosownie do art. 11 k.p.a., a więc zasady przekonywania- zasadność przesłanek, którymi organ kierował się przy załatwieniu sprawy, aby w ten sposób, w miarę możliwości, doprowadzić do wykonania postanowienia, bez konieczności stosowania środków przymusu. Zasada przekonywania nie zostanie zrealizowana, gdy organ pominie milczeniem niektóre twierdzenia lub nie odniesie się do faktów lub okoliczności istotnych dla danej sprawy.
Prawidłowego uzasadnienia orzeczenia, realizującego zasadę przekonywania, w sprawie bezsprzecznie w obu instancjach zabrakło. Zaznaczyć zaś trzeba, iż w zażaleniu na postanowienie z [...] czerwca 2010 r. skarżący podnieśli, że "nie widzą", aby w okolicznościach sprawy istniały uzasadnione przyczyny nałożenia na nich obowiązku i obciążenia ich w związku z tym dodatkowymi, wysokimi kosztami. Przyczyn takich organ I instancji nie podał, a organ odwoławczy wad tych w orzeczeniu organu I instancji (pomimo treści zażalenia), swoim postanowieniem nie usunął.
Konkludując, z uwagi na brak właściwego uzasadnienia, postanowienia obu instancji wymykają się spod kontroli Sądu. Nie sposób bowiem z nich wywnioskować jaka były przyczyna zastosowania art. 81c ust. 2 w okolicznościach sprawy. Nie sposób też uznać, aby orzeczenia te zostały poprzedzone wymaganym na tym etapie postępowaniem dowodowym (tj. w zakresie koniecznym do prawidłowego zastosowania art. 81c ust. 2).
To zaś czyniło koniecznym ich uchylenie jako naruszających art. 107 § 3, a także art. 7, art. 11 i art. 77 § 1 k.p.a. w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Niezależnie od powyższego trzeba zaznaczyć, iż sprawa, w której kontrolowane postanowienia zostały wydane, dotyczy budowy oranżerii (ogrodu zimowego) o powierzchni 22 m2, a więc przedsięwzięcia objętego uproszczonym nadzorem, tj. obowiązkiem zgłoszenia właściwemu organowi, a nie obowiązkiem uzyskania pozwolenia na budowę. Dla oceny zasadności podjęcia rozstrzygnięcia w oparciu o przepis art. 81 c ust. 2 ustawy – Prawo budowlane fakt, iż sprawa dotyczy obiektu objętego zgłoszeniem (a więc nieskomplikowanego) nie powinien pozostawać obojętny. W inspektoracie nadzoru budowlanego na stanowiskach inspektorów nadzoru budowlanego zatrudniane są bowiem zazwyczaj osoby, które legitymują się co najmniej uprawnieniami budowlanymi w ograniczonym zakresie, a więc osoby, które mogą samodzielnie określić prawidłowość wykonania nieskomplikowanych robót budowlanych. W takich okolicznościach należałoby zaś poddać w wątpliwość możliwość skorzystania przez organ z art. 81c ust. 2. Na marginesie warto dodać, iż postępowanie niniejsze prowadzone jest przez organ nadzoru budowlanego od 2008 r., a akta sprawy wskazują, iż inspektorzy z Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego W. przeprowadzali kilkakrotnie kontrolę tego obiektu, na różnych jego etapach (począwszy od 14 maja 2008 r., jeszcze przed formalnym wszczęciem postępowania), sporządzając z tych czynności protokóły, w których wskazywali (opisywali) własne ustalenia co do prowadzonych robót budowlanych.
Ponownie rozpatrując sprawę organ nadzoru budowlanego raz jeszcze rozważy, czy na gruncie niniejszej sprawy zachodzi konieczność zastosowania art. 81c ust. 2 ustawy - Prawo budowlane (i narażenia skarżących na koszty za żądaną ekspertyzę czy opinię). Przy czym organ będzie miał na uwadze, że przepis ten może być zastosowany tylko przy wykazaniu, że zachodzi co najmniej jedna z przesłanek określonych w tym przepisie. Będzie miał także na uwadze, że postanowienie wydane na podstawie ww. przepisu ustawy – Prawo budowlane powinno spełniać wymogi, o których mowa w art. 107 § 3 k.p.a. To zaś wiąże się z koniecznością wykazania w uzasadnieniu tego postanowienia, że nałożenie obowiązku, o którym mowa w art. 81c ust. 2 jest w sprawie niezbędne, a także - w jakim zakresie. Organ musi wyraźnie wskazać z jakich powodów żąda opinii technicznej, a z jakich - ekspertyzy, czy też zarówno jednego jak i drugiego dokumentu.
W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie działając na podstawie art. 135, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło