VII SA/Wa 1679/13

Referendarz sądowy Justyna Wtulich Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 17 października 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. M. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym w sprawie ze skargi T.M., M.M., A.M. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie: nakazu wykonania określonych robót w celu doprowadzenia budynku do stanu zgodnego z prawem postanawia : przyznać A. M. prawo pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynął w dniu 28 sierpnia 2013 r. (data stempla biura podawczego) formularz wniosku A. M. o przyznanie prawa pomocy, obowiązujący w sądach powszechnych w sprawach cywilnych. Do nadesłanego formularza wnioskodawca dołączył decyzję Starosty M. z dnia [...] o uznaniu go z dniem 18 lipca 2012 r. za osobę bezrobotną oraz decyzję z dnia [...] o uznaniu za osobę bezrobotną jego żony od dnia 27 października 2012 r. Przy piśmie z dnia 6 września 2013 r. przesłano wnioskodawcy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej PPF, obowiązujący w postępowaniu przed sądami administracyjnymi, celem jego uzupełnienia i podpisania w terminie 7 dni, od dnia doręczenia, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania (art. 257 ustawy z dnia 30 sierpnia 2012 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.). Jednocześnie poinformowano wnioskodawcę, że nadesłany do Sądu formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy obowiązuje w sądach powszechnych w sprawach cywilnych, nie obowiązuje w postępowaniu sądowoadministracyjnym. W dniu 18 września 2013 r. (data stempla biura podawczego) do Sądu wpłynął uzupełniony przez wnioskodawcę właściwy formularz PPF obowiązujący w sądach administracyjnych. Z nadesłanego formularza wniosku wynika, że wnioskodawca wnosi o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Wnioskodawca podał, że we wspólnym gospodarstwie domowym pozostaje z nim żona oraz troje dzieci. Wskazał, iż rodzina utrzymuje się z otrzymywany przez niego zasiłku dla osób bezrobotnych w wysokości 748,40zł oraz wynagrodzenia otrzymywanego przez syna z tytułu wykonywanej pracy w wysokości 1.600,00 zł. Łącznie miesięczny dochód pięcioosobowej rodziny wynosi 2.348,40 zł. Wnioskodawca podał, że posiada dom o powierzchni 198 m ², działkę o powierzchni 14 arów oraz budynek gospodarczy o powierzchni 276 m ². Zarządzeniem z dnia 26 września 2013 r. wezwano wnioskodawcę do złożenia dodatkowych wyjaśnień dotyczących nadesłanego wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez podanie czy wnioskodawca oraz małżonka są nadal osobami bezrobotnymi, czy też pracują, jeśli tak, należało podać wysokość uzyskiwanego dochodu. Zapytano wnioskodawcę także, czy on lub jego małżonka podejmuje prace dodatkowe, dorywcze, sezonowe, z tytułu umów zlecenia, czy o dzieło, jeśli tak, należało wskazać z jakiego tytułu i w jakiej wysokości. Wezwano wnioskodawcę także do złożenia oświadczenia, czy oprócz syna K. pozostałe dzieci uczą się, czy też pracują, jeśli pracują należało wskazać wysokość uzyskiwanego przez dzieci dochodu. Wezwano wnioskodawcę do podania, czy uzyskuje jakikolwiek dochód z tytułu posiadania budynku gospodarczego o powierzchni 276 m ² (np. z tytułu wynajmu, użyczenia, prowadzenia działalności gospodarczej) jeśli tak, należało wskazać wysokość uzyskiwanego dochodu oraz tytuł z którego jest on uzyskiwany. Zapytano wnioskodawcę także jakie ponosi koszty związane z utrzymaniem domu o powierzchni 198 m ², (np. z tytułu opłat za energię elektryczną, gaz, wodę, telefon, wywóz nieczystości stałych oraz płynnych, podatek, itp.), należało je wyszczególnić oraz podać ich wysokość. Wezwano wnioskodawcę do wskazania jaką kwotę miesięcznie przeznacza na bieżące potrzeby życia codziennego, tj. na zakup żywności, odzieży, środków chemicznych, itp. dla siebie oraz rodziny oraz czy posiada pojazdy mechaniczne, jeśli tak, należało podać markę, rok produkcji i koszty związane z utrzymaniem (np. paliwo, ew. naprawy). Zwrócono się do wnioskodawcy z zapytaniem, czy uzyskuje pomoc ze strony rodziny lub innych osób, organizacji społecznych lub państwowych jeśli tak, należało podać od kogo, w jakiej wysokości lub formie. Odpowiedzi na powyższe należało udzielić w terminie 7 dni od daty doręczenia pisma, pod rygorem rozpoznania wniosku w oparciu o posiadane dokumenty. W dniu 14 października 2013 r. (data stempla biura podawczego) do Sądu wpłynęły żądane dodatkowe wyjaśnienia. Z nadesłanych informacji wynika, że na dzień 9 października 2013 r. wnioskodawca oraz jego małżonka są nadal osobami bezrobotnymi, poszukującymi pracy, jednak bez rezultatu. Wnioskodawca oświadczył, że pozostała dwójka dzieci uczy się w Liceum Ogólnokształcącym i nie uzyskuje żadnych dochodów. Wnioskodawca oznajmił, że nie uzyskuje dochodu z tytułu posiadanego budynku gospodarczego o powierzchni 276 m ², gdyż nie ma do niego swobodnego dojazdu, a o prawo dojazdu toczy się spór przed sądem cywilnym. Wnioskodawca oświadczył, że otrzymuje pomoc ze strony rodziny i organizacji społecznych. Pomoc od rodziny w zależności od potrzeb jest w środkach natury oraz innej formie w zależności od sytuacji dochodowej i nieoczekiwanych potrzeb oraz wydatków wnioskodawcy i jego dzieci. Wskazał, że organizacja społeczna przy szkole do której uczęszczają dzieci zapewnia im bezpłatne wyżywienie, a ze strony organizacji państwowej otrzymuje zasiłek rodzinny w kwocie 420,00 zł. Wnioskodawca dodał, że sporadycznie uzyskuje dochód ze sprzedaży runa leśnego oraz okresowo za pomoc fizyczną przy pracach polowych płody rolne i opał. Zaznaczył, że uzyskiwane wszelkie środki dochodowe nie mają wpływu na ogólnie trudną sytuację finansową. Wnioskodawca podał, że koszty związane z utrzymaniem domu wynoszą około : 100,00 zł- za energię elektryczną, 40,00 zł-za gaz, 60,00 zł-za wodę, 80,00 zł-za telefon, 100,00 zł tytułem podatku, co w sumie stanowi kwotę o łącznej wysokości 380,00 zł. Wnioskodawca wskazał, że na bieżące potrzeby życia codziennego przeznacza około 450,00 zł miesięcznie. Wskazał, że posiada samochód osobowy marki [...] rok produkcji 1997r., którego miesięczny koszt utrzymania wynosi około 250,00 zł. W niniejszej sprawie zważono, co następuje : Przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a. przewidują możliwość przyznania stronom postępowania prawa pomocy. Prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie całkowitym (art. 245 § 2 p.p.s.a) lub częściowym (art. 245 § 3 p.p.s.a.), przy czym jego przyznanie uzależnione jest od spełnienia przez stronę ustawowo przewidzianych przesłanek. Zgodnie z art. 246 § 1 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), a w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2). Żądanie zwolnienia od kosztów sądowych jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (art. 245 § 3 p.p.s.a.). Stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 2 ustawy p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje gdy osoba wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przyjętą regułą jest, iż obowiązkiem stron jest ponoszenie kosztów związanych z udziałem w postępowaniu. Przyznanie prawa pomocy jest instytucją wyjątkową, przysługującą jedynie w sytuacjach, gdy poniesienie kosztów przez stronę spowodowałoby u niej uszczerbek w środkach utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z konstrukcji powołanego przepisu wynika, że ciężar udowodnienia istnienia okoliczności, które mogłyby stanowić podstawę przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie spoczywa na stronie. Oceniając sytuację finansową wnioskodawcy uznano, że wykazał, iż znajduje się w sytuacji materialnej uprawniającej do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Wnioskodawca wraz z małżonką są w chwili obecnej osobami bezrobotnymi, poszukującymi pracy. Pięcioosobowa rodzina utrzymuje się z zasiłku dla osób bezrobotnych przyznanego wnioskodawcy oraz z wynagrodzenia otrzymywanego przez syna wnioskodawcy z tytułu wykonywanej pracy o łącznej wysokości 2.348,40 złotych miesięcznie. Wnioskodawca otrzymuje pomoc ze strony rodziny w zależności od potrzeb i wydatków, od państwa w postaci przyznanego zasiłku rodzinnego w wysokości 420,00 zł oraz od organizacji społecznej przy szkole w postaci bezpłatnego wyżywienia dzieci w szkole. Z uzyskiwanego dochodu wnioskodawca ponosi koszty związane z utrzymaniem siebie, rodziny oraz domu o łącznej wysokości około 1.080,00 zł miesięcznie (380,00 zł + 450,00 +250,00 zł). Za okresową pomoc fizyczną przy pracach polowych otrzymuje płody rolne i opał. Stwierdzono zatem, że sytuacja finansowa wnioskodawcy i jego rodziny jest na tyle trudna, że nie jest on w stanie bez uszczerbku w środkach utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny ponieść samodzielnie kosztów sądowych. Z tego względu, przyznano wnioskodawcy prawo pomocy we wnioskowanym zakresie poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy p.p.s.a. orzeczono, jak w sentencji postanowienia.