VII SA/Wa 168/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosław Montowski, , Sędzia WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska, Sędzia WSA Wojciech Sawczuk (spr.), , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 12 kwietnia 2022 r. sprawy A. sp. z o.o. sp.k. z siedzibą w W. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2021 r. nr [...] w przedmiocie zgłoszenia sprzeciwu w sprawie przystąpienia do użytkowania inwestycji I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącej A. sp. z o.o. sp.k. z siedzibą w W. kwotę 1014 zł (jeden tysiąc czternaście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. I. Decyzją z (...) października 2021 r. nr (...) Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w (...) wniósł sprzeciw wobec zgłoszonego przez (...) w (...) zawiadomienia o zamiarze przystąpienia do użytkowania dwóch budynków mieszkalnych jednorodzinnych w zabudowie bliźniaczej "B1" "B2" wraz z instalacją gazową, zrealizowanych na działce ew. nr (...) obr. (...) przy ulicy (...) w miejscowości (...) - w ramach realizacji dwunastu budynków mieszkalnych jednorodzinnych w zabudowie bliźniaczej w czterech etapach wraz z wewnętrzna instalacją gazową. Organ wskazał, że z przedłożonego oświadczenia kierownika budowy oraz zawiadomienia, wynika, że inwestor na tym etapie budowy wybudował tylko dwa budynki mieszkalne jednorodzinne w zabudowie bliźniaczej z dwunastu. Zgodnie z art. 55 ust. 1 pkt 3 ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jednolity Dz. U. z 2021 r. poz. 2351) przed przystąpieniem do użytkowania obiektu budowlanego należy uzyskać decyzję o pozwoleniu na użytkowanie, jeżeli przystąpienie do użytkowania ma nastąpić przed wykonaniem wszystkich robót budowlanych. Zgodnie z art. 55 ust. 1b P.b. decyzja, o której mowa w ust. 1 pkt 3 może być wydana, jeżeli oddawane do użytkowania obiekty budowlane lub ich części mogą samodzielnie funkcjonować zgodnie z przeznaczeniem. W związku z powyższym, zdaniem PINB, Inwestor winien wystąpić z wnioskiem o udzielenie pozwolenia na użytkowanie przedmiotowych obiektów, załączając komplet wymaganych dokumentów. II. Po rozpatrzeniu odwołania, (...) Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z (...) listopada 2021 r. nr (...) utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie PINB. Wyjaśnił, że zawiadomienie o zakończeniu budowy może być skuteczne wyłącznie w odniesieniu do całości inwestycji, a nie jej części. Ustawodawca nie przewiduje bowiem takiej możliwości, czy też warunkowego działania w tym trybie organów nadzoru budowlanego. Analiza akt sprawy potwierdza, że inwestor zawiadomieniem o zakończeniu budowy objął wyłącznie dwa budynki mieszkalne jednorodzinne. W ocenie (...)WINB, inwestor w sytuacji gdy chce przystąpić do użytkowania jednego z kilku obiektów objętych jednym pozwoleniem na budowę winien wystąpić z wnioskiem o udzielenie pozwolenia na jego użytkowanie (art. 55 ust. 1 pkt 3 P.b.). Niemniej jednak zgodnie z art. 31zy1 ust. 1 ustawy z 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (tekst jednolity Dz. U. z 2021 r. poz. 2095 ze zm. - dalej jako ustawa o zwalczaniu COVID-19), w okresie stanu zagrożenia epidemicznego lub stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19, przepisów art. 55 ust. 1 pkt 1 i 3 P.b. nie stosuje się, a wnioski o udzielenie pozwolenia na użytkowanie złożone przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, jeżeli nie wydano decyzji o pozwoleniu na użytkowanie, traktuje się jak zawiadomienie o zakończeniu budowy o którym mowa w art. 54 P.b. W tej sytuacji - jak dalej twierdzi (...)WINB - wniosek o wydanie decyzji o pozwoleniu na użytkowanie dwóch budynków mieszkalnych jednorodzinnych w zabudowie bliźniaczej dotyczący użytkowania częściowego, złożony na podstawie art. 55 ust. 1 pkt 3 P.b. - nie mógłby w związku z art. 31zy1 powołanej ustawy zostać rozpatrzony zgodnie z żądaniem wnioskodawcy. Obecnie bowiem organ powiatowy nie ma podstawy prawnej do wydania decyzji w tym zakresie, gdyż aktualnie nie stosuje się przepisów, które umożliwiają uzyskanie pozwolenia na użytkowanie w sytuacjach, o których mowa w art. 55 ust. 1 pkt 1 i 3 P.b. Z kolei art. 54 P.b. traktujący o zawiadomieniu o zakończeniu robót nie umożliwia przyjęcia inwestycji do użytkowania milczącą zgodą, jeżeli wszystkie roboty nie zostały zakończone (a taka sytuacja ma miejsce w omawianej sprawie). Zaznaczyć jednak należy, że w takiej sytuacji ustawodawca pozostawia inwestorowi możliwość skorzystania z art. 55 ust. 2 P.b., co jednak nie miało miejsca w omawianej sprawie gdyż inwestor jedynie zawiadomił o zakończeniu budowy ww. budynków nie występując z wnioskiem o udzielenie pozwolenia na ich użytkowanie z art. 55 ust. 2 P.b. Organ podkreślił, że ustawa o zwalczaniu COVID-19 nie wyłączyła zastosowania art. 55 ust. 2 P.b. zatem nie można wykluczyć możliwości wystąpienia o wydanie pozwolenia na użytkowanie zamiast zawiadomienia. III. Skargę na powyższą decyzję wywiodła (...)w (...) (dalej jako Skarżący, Spółka), kwestionując ją w całości i zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 31zy1 ustawy o zwalczaniu COVID-19 w zw. z art. 55 ust. 1 pkt 3 i art. 54 ust. 1 P.b. mające wpływ na wynik sprawy poprzez ich błędną wykładnię polegającą na uznaniu, że na skutek uchwalenia przepisu art. 31zy1 ustawy o zwalczaniu COVID-19 nie jest możliwe przyjęcie inwestycji do użytkowania w trybie art. 54 P.b., jeżeli wszystkie roboty nie zostały zakończone, podczas gdy intencją ustawodawcy było uproszczenie procedur w stanie epidemii i umożliwienie inwestorom przyjęcia inwestycji do użytkowania w trybie art. 54 P.b. w przypadkach wskazanych w art. 55 ust 1 i 3 P.b. co doprowadziło (...)WINB do utrzymaniu w mocy decyzji PINB, zamiast do jej uchylenia. Skarżąca Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i decyzji ją poprzedzającej w całości oraz orzeczenie o kosztach postępowania. IV. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: V. Skarga jest uzasadniona, bowiem organ w sposób istotny naruszył art. 31zy1 ust. 1 ustawy o zwalczaniu COVID-19 w zw. z art. 55 ust. 1 pkt 3 i art. 54 ust. 1 P.b. Zgodnie z art. 31zy1 ust. 1 wskazanej ustawy, w okresie stanu zagrożenia epidemicznego lub stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19, przepisów art. 55 ust. 1 pkt 1 i 3 P.b. nie stosuje się, a wnioski o udzielenie pozwolenia na użytkowanie złożone przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, jeżeli nie wydano decyzji o pozwoleniu na użytkowanie, traktuje się jak zawiadomienie o zakończeniu budowy o którym mowa w art. 54 P.b. Z kolei w myśl § 1 rozporządzenia Ministra Zdrowia z 20 marca 2020 r. w sprawie ogłoszenia na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej stanu epidemii (aktualny tekst jednolity Dz. U. z 2022 r. poz. 340) od 20 marca 2020 r. do odwołania na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej ogłoszony został stan epidemii w związku z zakażeniami wirusem SARS-CoV-2. Stan ten obowiązuje również do dzisiaj. W związku z powyższym, z art. 31zy1 ust. 1 ustawy o zwalczaniu COVID-19, który znajduje niewątpliwe i oczywiste zastosowanie w niniejszej sprawie wynika, że każdy wniosek o udzielenia pozwolenia na użytkowanie w drodze decyzji, składany od dnia 20 marca 2020 r. i dotyczący stanów wskazanych w art. 55 ust. 1 pkt 1 i 3 P.b., traktowany musiał być przez organ jako zgłoszenie z art. 54 P.b. Organ w sposób wadliwy interpretuje wskazany przepis ustawy o zwalczaniu COVID-19. W istocie bowiem twierdzi, że ustawodawca wyłączając art. 55 ust. 1 pkt 1 i 3 P.b. stworzył lukę prawną. Powyższe wypływa wprost z rozważań (...)WINB o skutkach wyłączenia przez ustawodawcę art. 55 ust. 1 pkt 3 P.b. i niemożności stosowania w jego ocenie do tego rodzaju sytuacji art. 54 ust. 1 P.b. W konsekwencji organ próbuje powyższy stan wypełnić twierdzeniem, że strona w tego rodzaju sytuacji może skorzystać z art. 55 ust. 2 P.b. (tryb decyzyjnego oddania inwestycji do użytkowania stosowany na wniosek inwestora). Jest to stanowisko oczywiście bezzasadne. Sąd podkreśla, że ustawodawca, z uwagi na stan pandemii wyraźnie stwierdził, że wszystkie wnioski o wydanie decyzji o pozwoleniu na użytkowanie, które nie zostały rozstrzygnięte przed wprowadzeniem tej regulacji do obrotu, uległy obligatoryjnej konwersji w zgłoszenie. Inaczej więc mówiąc, wszystkie wnioski o wydanie decyzji o pozwoleniu na użytkowanie inwestycji zostały obowiązkowo, co do zasady z chwilą ich złożenia, przekształcone we wnioski inicjujące tryb zgłoszeniowy. Już zatem na podstawie literalnego brzmienia art. 31zy1 ust. 1 ustawy o zwalczaniu COVID-19, zwłaszcza zaś odnośnie do kwestii konwersji wniosków wcześniej złożonych, nie można uznać za prawidłowe stanowiska (...)WINB, stwierdzającego brak możliwości załatwienia sprawy przez organ w trybie zgłoszenia i odsyłania Strony na tryb indywidualnego zgłoszenia. Z okoliczności sprawy jednoznacznie wynika, że zamierzeniem Skarżącej Spółki było oddanie części inwestycji do użytkowania, przed wzniesieniem wszystkich budynków. Co do zasady, w takiej sytuacji wymagany jest tryb decyzyjny pozwolenia na użytkowanie. Niemniej jednak z uwagi na treść art. 31zy1 ust. 1 ustawy o zwalczaniu COVID-19, w takim przypadku stosuje się obecnie tryb zgłoszenia, a nie tryb wydania decyzji. Bezzasadne jest więc odsyłanie Spółki do trybu z art. 55 ust. 2 P.b. W powyższej sytuacji, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2022 r. poz. 329) w zw. z art. 31zy1 ust. 1 ustawy o zwalczaniu COVID-19 i art. 55 ust. 1 pkt 3 oraz art. 54 ust. 1 P.b. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję (...)WINB. Sąd nie uwzględnił wniosku Spółki o uchylenie również decyzji organu I instancji, gdyż z uwagi na upływ terminów do wniesienia sprzeciwu, pociągałoby to automatyczną konieczność umorzenia postępowania. Tymczasem w sprawie żaden z organów nie dokonał oceny kompletności zgłoszenia Spółki i merytorycznej poprawności dołączonych dokumentów. Kompetencję w tym zakresie, poza organem I instancji, posiada również organ odwoławczy. Tym samym, ponownie badając sprawę (...)WINB będzie zobowiązany do oceny zgłoszenia, przyjmując że jest ono dopuszczalne prawem jak wskazał wcześniej Sąd i podjąć decyzję co do prawidłowości jego dokonania. Należy także podkreślić, że w razie ewentualnego powzięcia wątpliwości co do zupełności zgłoszenia, organ dysponuje możliwością wezwania Spółki do uzupełnienia ewentualnych braków. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2015 r. poz. 1800 ze zm.). Na koszty te składa się uiszczony wpis od skargi w kwocie 500 zł, wynagrodzenie pełnomocnika profesjonalnego w kwocie 480 zł oraz opłata skarbowa w kwocie 34 zł. Augustyniak-Pęczkowska