VII SA/Wa 1690/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tadeusz Nowak, , Sędzia WSA Leszek Kamiński, Sędzia WSA Bożena Więch – Baranowska (spr.), , Protokolant Ewa Sawicka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 listopada 2006 r. sprawy ze skargi Zakładu Gospodarowania Nieruchomościami w Dzielnicy [...] na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2006 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego W. decyzją nr [...] wydaną dnia [...] grudnia 2004 r. na podstawie art. 105 kpa umorzył postępowanie administracyjne prowadzone w ramach nadzoru budowlanego. W uzasadnieniu organ podniósł, iż w wyniku prowadzonego postępowania ustalono, że budynek oficyny zlokalizowany na działce nr [...] przy ul. [...] w W. jest w bardzo złym stanie technicznym, jest to pustostan, zabezpieczony przed dostępem osób trzecich. Organ ustalił, że w dniu [...] czerwca 2003 r. Prezydent W. po rozpatrzeniu wniosku Zarządu Domów Komunalnych [...] – wydał decyzję nr [...] zezwalającą na przeprowadzenie robót rozbiórkowych budynku przy ul. [...], wobec czego zdaniem organu nie ma podstaw prawnych do prowadzenia postępowania w ramach nadzoru budowlanego. Odwołanie od tej decyzji wniosła Wspólnota Mieszkaniowa budynku przy ul. [...] w W. zarzucając organowi naruszenie art. 66 ust. 1, art. 67 ust. 1, art. 81 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane, oraz art. 6, 7, 8, 105 § 1 i 107 § 3 kpa. Odwołujący się podniósł, że stan techniczny budynku oficyny przy ul. [...] kwalifikuje ten obiekt wyłącznie do rozbiórki. Zagrożenie bezpieczeństwa i zdrowia ludzi stwierdzono już w 1973 r., a Urząd Gminy [...] decyzją nr [...] wydaną dnia [...] lutego 1995 r. nakazał wyłączenie z użytkowania lokali mieszkalnych znajdujących się w oficynie i wykonanie doraźnych zabezpieczeń. Zdaniem odwołujących się decyzja Prezydenta W. z dnia [...] czerwca 2003 r. udzielająca pozwolenia na rozbiórkę budynku nie może uzasadniać umorzenia postępowania, ponieważ tworzy ona nie obowiązek a uprawnienie do przeprowadzenia rozbiórki budynku. Wobec tego, ponieważ stan budynku kwalifikuje go jedynie do rozbiórki, nadto zagraża życiu i zdrowiu ludzi, istnieją podstawy do prowadzenia postępowania przez organy nadzoru budowlanego oraz do wydania odpowiednich decyzji zgodnie z art. 66 ust. 1 lub 67 ust. 1 ustawy Prawo budowlane. Oba te przepisy mają charakter bezwzględnie obowiązujący i stanowią jednocześnie o obowiązku organu nadzoru budowlanego. Zdaniem odwołującego się organ naruszył art. 105 § 1 kpa, ponieważ nie istniała podstawa dla uznania, iż postępowanie stało się bezprzedmiotowe. Odwołujący się zarzucił również organowi naruszenie art. 7 kpa poprzez oparcie się na wynikach kontroli z 2003 r., a w związku z tym nie ustalenie aktualnego stanu technicznego budynku oraz aktualnego jego zabezpieczenia przed dostępem osób trzecich oraz naruszenie art. 107 § 1 kpa przez nieprzytoczenie przepisów prawa budowlanego na podstawie których organ przeprowadził postępowanie nadzorcze i ustalił przesłanki jego umorzenia. Po rozpatrzeniu odwołania [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją nr [...] wydaną dnia [...] lipca 2006 r. na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 kpa uchylił w całości zaskarżoną decyzję i na podstawie art. 67 ust. 1 Prawa budowlanego nakazał zarządcy obiektu budowlanego – Zarządowi Domów Komunalnych [...] dokonanie rozbiórki oficyny budynku przy ulicy [...] w terminie od [...] sierpnia 2006 r. do [...] października 2006 r. W uzasadnieniu organ odwoławczy podał, że rozpatrując ponownie sprawę uznał, że fakt, iż w obrocie prawnym funkcjonuje decyzja o pozwoleniu na rozbiórkę przedmiotowego budynku wydana na wniosek zarządcy nie jest przesłanką uzasadniającą brak działania ze strony organu nadzoru budowlanego. Umorzenie postępowania w sprawie stanu technicznego budynku w sytuacji, gdy stan ten, jak sam przyznaje organ I instancji w uzasadnieniu decyzji jest bardzo zły, stanowi naruszenie prawa i nie pozwala na pozostawienie decyzji tego organu w obrocie prawnym. Zasadnym więc jest zastosowanie art. 67 ust. 1 Prawa budowlanego i nakazanie rozbiórki obiektu u uporządkowanie terenu. Treść w/w przepisu określa podmioty, które mogą być adresatami decyzji wydanej na jego podstawie. Są to właściciel lub zarządca obiektu. W przedmiotowej sprawie, rozbieżności pomiędzy Urzędem [...] a Wspólnotą Mieszkaniową, pozwalają zobowiązać do wykonania rozbiórki zarządcę obiektu. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniósł Zarząd Gospodarowania Nieruchomościami [...]. Wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji, skarżący zarzucili organowi naruszenie przy jej wydaniu art. 67 Prawa budowlanego, ponieważ jej adresat nie jest ani właścicielem, ani też zarządcą obiektu. Gmina [...] była właścicielem oficyny do dnia [...].02.2002 r. – do dnia wydania decyzji Komunalizacyjnej, natomiast uchwałą Zarządu Dzielnicy [...] z dnia [...] stycznia 2002 r. wyłączono nieruchomość przy ul. [...] z administrowania przez Zarząd Domów Komunalnych [...], którego następcą prawnym jest skarżący. Nadto skarżący podniósł, iż zgodnie ze statutem nie może wykonywać zarządu budynkami, które stanowią własność osób trzecich oraz że z właścicielami budynku do którego został orzeczony nakaz rozbiórki nie łączy go umowa o jego zarządzanie ani administrowanie, a więc nie może być zobowiązany do wykonania rozbiórki budynku. Nadto skarżący podniósł, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem art. 128 kpa przez przyjęcie, ze pismo Wspólnoty mieszkaniowej z dnia [...] stycznia 2005 r. stanowi odwołanie od decyzji organu I instancji. W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, wnosząc o jej oddalenie, podtrzymał argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne kontrolują jedynie legalność zaskarżonych decyzji, a więc prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafność ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko wówczas, gdy Sąd stwierdzi, że doszło do naruszenia prawa (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), przy czym ocena tego naruszenia następuje w świetle prawa obowiązującego w dacie wydania zaskarżonej decyzji. Skarga w niniejszej sprawie zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem kontroli w rozpoznawanej sprawie jest decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego wydana dnia [...] lipca 2006 r. którą uchylił on decyzję organu I instancji umarzającą postępowanie prowadzone w ramach nadzoru budowlanego oraz nakazał zarządcy budynku – Zarządowi Domów Komunalnych [...] dokonanie rozbiórki budynku przy ul. [...] i uporządkowanie terenu w określonym terminie. Zdaniem Sądu zaskarżona decyzja zapadła z naruszeniem art. 7, art. 77 i art. 107 § 3 kpa w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy. W postępowaniu administracyjnym wydanie prawidłowej decyzji w każdym przypadku powinno poprzedzać dokładne ustalenie stanu faktycznego istotnego w sprawie stosownie do art. 7 i 77 kpa. Zgodnie zaś z art. 107 § 3 kpa decyzja powinna być należycie uzasadniona z podaniem m.in. dowodów, na podstawie których określone fakty organ orzekający przyjął za udowodnione oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. Niewyjaśnienie wszystkich okoliczności mających istotne znaczenie w sprawie narusza podstawowe zasady postępowania administracyjnego i stanowi podstawę do uchylenia przez Sąd Administracyjny zaskarżonej decyzji. Zasada prawdy obiektywnej wyrażona w art. 7 kpa nakłada na organy administracji publicznej obowiązek podjęcia wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy. Organ prowadzący postępowanie ma więc obowiązek zebrania i rozpatrzenia dostępnego materiału dowodowego tak, aby ustalić stan faktyczny sprawy zgodny z rzeczywistością. Podkreślić należy, że istota administracyjnego postępowania odwoławczego polega na ponownym rozstrzygnięciu sprawy administracyjnej, a organ orzeka w tym postępowaniu merytorycznie. Zgodnie z art. 140 kpa organ ten jest tak samo jak organ I instancji związany przepisami art. 7 kpa, art. 77 kpa, art. 80 kpa i art. 107 § 3 kpa. Ma również możliwość na podstawie art. 136 kpa przeprowadzenia dodatkowego postępowania wyjaśniającego, jeśli w jego ocenie istnieją braki w materialne dowodowym, zgromadzonym w postępowaniu pierwszoinstancyjnym. Odnosząc powyższe uwagi do rozpoznawanej sprawy należy stwierdzić, że [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego naruszył omówione wyżej przepisy oraz zasady prawa procesowego i to w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy. Mianowicie, wydając decyzję nakazująca rozbiórkę budynku na podstawie art. 67 ust. 1 ustawy Prawo budowlane organ nie ustalił, kto winien być adresatem tej decyzji, tj. kto jest aktualnym właścicielem budynku i jego zarządcą i nie uzasadnił w sposób wyczerpujący przyjęcia, iż adresatem decyzji winien być Zarząd Gospodarowania Nieruchomościami [...]. Lakoniczne stwierdzenie, iż rozbieżności pomiędzy Urzędem Miasta [...] a Wspólnotą Mieszkaniową budynku przy ul. [...] pozwoliły zobowiązać do dokonania rozbiórki budynku jako zarządcę obiektu Zarząd Domów Komunalnych [...] – poprzednika prawnego skarżących, nie pozwala na skontrolowanie ustaleń organu i prawidłowości rozstrzygnięcia w zakresie ustalenia adresata decyzji. Organ nie odniósł się również w żaden sposób do dokonanych zmian w zakresie własności nieruchomości, tj decyzji Komunalizacyjnej nr [...] z dnia [...] lutego 2002 r. oraz uchwały nr [...] Zarządu Dzielnicy [...] z dnia [...] stycznia 2002 r. dotyczącej zarządu nieruchomością przy ul. [...] funkcjonujących w momencie wydania kontrolowanych decyzji. Te wszystkie braki tak w ustaleniach faktycznych, jak i w uzasadnieniu decyzji uniemożliwiają Sądowi dokonanie kontroli zaskarżonej decyzji i odniesienia się do zarzutu skargi, iż decyzja nie została skierowana do podmiotu, który w świetle art. 67 ust. 1 Praw budowlanego winien być jej adresatem. W tym stanie rzeczy skoro postępowanie wymaga poczynienia ustaleń i ich ponownej oceny, Wojewódzki Sąd Administracyjny działając na podstawie art. 145 § 1 pkt c, art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji wyroku.