VII SA/Wa 1692/05

WyrokWSA w Warszawie2006-03-16

Skład orzekający: Bogusław Cieśla, Bożena Więch – Baranowska, Grzegorz Czerwiński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy stwierdzenie nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę może być oparte na wadach, które stanowią podstawę do wznowienia postępowania?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że wady decyzji o pozwoleniu na budowę, takie jak brak podpisu projektanta na projekcie, nieprawidłowe oznaczenie odległości od granicy działki czy przekroczenie dopuszczalnej długości okapu, nie stanowią podstawy do stwierdzenia nieważności decyzji, lecz do wznowienia postępowania. Wady te nie są rażącym naruszeniem prawa, które uzasadniałoby stwierdzenie nieważności decyzji na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi A. i C. L. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję Wojewody stwierdzającą nieważność decyzji Burmistrza Miasta o pozwoleniu na rozbudowę budynku mieszkalnego. Wojewoda uznał, że pozwolenie na budowę zostało wydane z rażącym naruszeniem przepisów Prawa budowlanego i rozporządzeń wykonawczych, wskazując na braki w projekcie budowlanym, nieprawidłowe ustalenie odległości od granicy działki oraz kolizje z istniejącą infrastrukturą. Strona skarżąca kwestionowała te ustalenia, podnosząc, że wskazane wady nie uzasadniają stwierdzenia nieważności decyzji.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz poprzedzającą ją decyzję Wojewody, a także stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogusław Cieśla, , Sędzia WSA Bożena Więch – Baranowska, Asesor WSA Grzegorz Czerwiński (spr.), , Protokolant Anna Mężyńska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 marca 2006 r. sprawy ze skargi A. i C. L na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2005 r. znak [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji dotyczącej pozwolenia na rozbudowę budynku I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. Decyzją z dnia [...] października 2002 roku, Nr [...] Burmistrz Miasta [...] ustalił A. i C. [...] warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na rozbudowie budynku mieszkalnego na działce gruntu [...] nr ew. [...] położonej przy ul. [...] [...] w [...]. Decyzją z dnia [...] listopada 2002 roku, Nr [...] Burmistrz Miasta [...] zatwierdził projekt budowlany i udzielił A. i C. L. pozwolenia na rozbudowę budynku mieszkalnego na działce o nr ew. 40 położonej przy ul. [...] [...] w [...]. Decyzją z dnia [...] sierpnia 2005 roku, Nr [...] Wojewoda [...] z urzędu stwierdził nieważność decyzji Burmistrza Miasta [...] z dnia [...] października 2002 roku. W uzasadnieniu swojej decyzji Wojewoda [...] podniósł, że decyzja o pozwoleniu na budowę wydana została z rażącym naruszeniem art.35 ust.1 lit.c ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane w związku z §4 ust.1 pkt.3 i §3 pkt.2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 20 listopada 1998 roku w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (Dz. U. Nr 140 z 1998 roku, poz.906) oraz §12 ust.5 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 roku w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 15 z 1999 roku, poz.140 ze zmianami). Przepis art.35 ust.1 lit.c nakazuje organom administracji uprawnionym do wydawania pozwoleń na budowę sprawdzenie zgodności projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami techniczno - budowlanymi. Tymczasem w toku postępowania stwierdzono, że: • na zawartym w aktach sprawy projekcie zagospodarowania terenu w części rysunkowej brak jest wskazania projektanta i jego podpisu, który to wymóg wynika z §4 pkt.3 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 20 listopada 1998 roku w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego, * organ administracji uznał za wiarygodny bezimiennie naniesiony wymiar 1,5 m odległości istniejącego budynku i projektowanej rozbudowy od granicy działki, który jest niezgodny pomiarem dokonanym w postępowaniu nieważnościowym według skali mapy, na której sporządzono projekt, * część rysunkowa projektu nie zawiera wymiarów i wzajemnych odległości obiektów i urządzeń w nawiązaniu do istniejącej zabudowy terenów sąsiednich, który to wymóg wynika z §8 ust.3 pkt.2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 20 listopada 1998 roku w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego - pominięto między innymi ocenę odległości istniejącego zbiornika na nieczystości ciekłe od projektowanej ściany posiadającej otwory okienne do pomieszczenia przeznaczonego na pobyt ludzi, a także kolizję rozwiązania zabudowy z istniejącym przyłączem kanalizacji lokalnej, * z §12 ust.5 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 roku w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie wynika, że okapy i gzymsy nie mogą pomniejszać odległości od granicy działki budowlanej o więcej niż 0,5 m gdy tymczasem z projektu wynika, że okap ma długość 0.7 m. W sposób rażący naruszone zostały także zdaniem Wojewody [...] art.7 kpa i art.77 kpa. Z powodu niewyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego mogącego wyjaśnić stan faktyczny i prawny doszło do udzielenia pozwolenia na rozbudowę budynku ze ścianą posiadającą otwory okienne w zbliżeniu do granicy działki znacznie odbiegającym od normy prawnej wskazanej w §12 ust.4 pkt.1 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 roku w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Z pomiaru dokonanego na mapie wynika, że odległość budynku od granicy działki wynosi jeden metr. Od powyższej decyzji odwołanie złożyli A. i C. [...] podnosząc zarzut, iż podanie w projekcie odległości budynku od granicy działki 1,5 m nie ma znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy, gdyż budynek mieszkalny stał już w 1938 roku, jego usytuowanie zostało określone odrębną decyzją i za naruszenie tych przepisów nie mogą odpowiadać. Budynek posiadał również bezodpływowy zbiornik na ścieki. Decyzja Burmistrza Miasta [...] dotycząca pozwolenia na rozbudowę budynku nie obejmuje warunków przewidzianych dla budowy szamb. Decyzją z dnia [...] października 2003 roku, Nr [...] Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2005 roku. Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego złożyli A. i C. [...] podnosząc zarzuty tożsame z zarzutami zawartymi w odwołaniu od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2005 roku. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Skarga zasługuje na uwzględnienie. Wojewódzki Sąd Administracyjny kontroluje zgodność zaskarżonej decyzji z prawem materialnym i procesowym. Zdaniem Sądu zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji zapadły z naruszeniem art.l56§l pkt.2 kpa. Stwierdzenie nieważności jest postępowaniem nadzwyczajnym i wyjątkiem od zasady trwałości decyzji administracyjnych. Podstawy stwierdzenia nieważności decyzji wymienione są enumeratywnie w art.156 kpa. Jedną z podstaw stwierdzenia nieważności decyzji jest wydanie jej z rażącym naruszeniem prawa (art.l56§l pkt.2 kpa). W wyroku z dnia 09 marca 1999 roku, sygn. akt V SA 1970/98 Naczelny Sąd Administracyjny wyraził pogląd, że " cechą rażącego naruszenia prawa jest to, że treść decyzji pozostaje w oczywistej sprzeczności z treścią przepisu przez proste ich zestawienie ze sobą, a charakter naruszenia prawa powoduje, że decyzja taka nie może być zaakceptowana jako akt wydany przez organ praworządnego państwa i powinna ulec wyeliminowaniu z obrotu prawnego. Nie chodzi tu bowiem 0 błędy w wykładni prawa, ale o przekroczenie prawa w sposób jasny 1 niedwuznaczny". Z kolei w wyroku z dnia 26 września 2000 roku, sygn. akt V SA 2998/99 (niepublikowane) Naczelny Sąd Administracyjny wyraził pogląd, że "rażące naruszenie prawa zachodzi wtedy, gdy treść decyzji pozostaje w wyraźnej sprzeczności z przepisami prawa i gdy charakter tego naruszenia powoduje, że decyzja taka nie może być akceptowana jako akt wydany przez organ praworządnego państwa". Zdaniem Sądu decyzja Burmistrza Miasta [...] z dnia [...] listopada 2002 roku nie jest obarczona wadą, która skutkowałaby konicznością stwierdzenia jej nieważności. Nie może być podstawą stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę okoliczność, iż na części rysunkowej projektu budowlanego brak jest wskazania projektanta i jego podpisu. Jest to niewątpliwie uchybienie, ale może ono zdaniem Sądu być brane pod uwagę wyłącznie w postępowaniu zwyczajnym i w tym postępowaniu eliminowane. Brak wskazania na planie zagospodarowania działki odległości od istniejącej zabudowy zdaniem Sądu jest również uchybieniem, które może być rozpatrywany jedynie w postępowaniu zwyczajnym. Brak znaczenia na mapie odległości istniejącego zbiornika na nieczystości od ściany budynku należącego do inwestora nie oznacza jeszcze, że odległość ta nie spełnia wymogów określonych w przepisach prawa. Organ administracji nie wskazał w uzasadnieniu decyzji w jaki sposób rozbudowa budynku koliduje z istniejącym przyłączem kanalizacji lokalnej. Przekroczenie długości okapu o 20 cm w stosunku do długości przewidzianej przez przepisy prawa także zdaniem Sądu nie może być podstawą stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę. Zatwierdzenie projektu budowlanego przewidującego długość okapu większą o 20 cm od wymaganej nie można uznać za rażące naruszenie prawa. Uchybienie tego typu może być eliminowane jedynie w postępowaniu zwyczajnym. Zauważyć przy tym należy, iż jak wynika z akt sprawy inwestor w porozumieniu z właścicielem sąsiedniej działki okapy te skrócił. Nieuzasadnione jest twierdzenie organów administracji, że w ścianie budynku zaprojektowano otwory okienne w zbliżeniu do granicy działki znacznie odbiegającym od normy prawnej wskazanej w §12 ust.4 pkt.1 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 roku w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Z projektu budowlanego wynika, że w projektowanej części przedłużenia budynku nie zaprojektowano otworów okiennych. Wynika to z porównania obrazu budynku zawartego w inwentaryzacji z obrazem budynku zawartym w projekcie budowlanym. Z projektu budowlanego wynika natomiast, ze zaprojektowane zostały okna w połaci dachowej tzw. weluksy. Wymieniony wyżej przepis przewiduje wymóg zachowania określonej odległości jedynie w odniesieniu do otworów okiennych usytuowanych w ścianie budynku. Wymóg ten nie dotyczy natomiast otworów okiennych usytuowanych w dachach budynku. Nie może być podstawą stwierdzenia nieważności decyzji Burmistrza Miasta [...] z dnia [...] listopada 2002 roku zarzut naruszenia art.7 kpa i art.77 kpa. Okoliczność, iż odległość budynku od granicy działki liczona według skali mapy jest mniejsza od wymiaru zaznaczonego na tej mapie nie ma znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. Nie można wykluczyć bowiem, że budynek na mapie został naniesiony w nieprawidłowej odległości. Istotne znaczenie ma okoliczność, czy rzeczywiście budynek znajduje się w odległości 1,5 m od granicy sąsiedniej działki, tak jak to zostało zaznaczone na mapie czy też odległość ta jest mniejsza. Stwierdzenie organów administracji, że organ wydający pozwolenie na budowę niewyczerpująco zebrał i rozpatrzył materiał dowodowy na skutek czego ustalił błędnie jakąś okoliczność, zaś czynności dokonane przez organy administracji właściwe do stwierdzenia nieważności decyzji, po przeprowadzeniu nowych czynności ustaliły istnienie innych okoliczności, stanowi podstawę do wznowienia postępowania zakończonego wydaniem pozwolenia na budowę, a nie do stwierdzenia nieważności tego pozwolenia. W wyroku z dnia 5 marca 1998 roku, sygn. akt IV SA 988/97 Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że "Okoliczności uzasadniające wznowienie postępowania nie mogą stanowić podstawy stwierdzenia nieważności decyzji". Również w wyroku z dnia 14 sierpnia 2001 roku, sygn. akt I SA 343/01 Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że "W sprawie stwierdzenia nieważności decyzji nie można powoływać się na podstawy wznowienia postępowania. Nie jest też dopuszczalne przyjęcie, że którakolwiek z podstaw wznowienia postępowania mogłaby zarazem stanowić jedną z przesłanek stwierdzenia nieważności decyzji". Z załączonych do akt sprawy fotografii obrazujących położenie budynku, którego dotyczy pozwolenie na budowę wynika, że rzeczywiście budynek ten może znajdować się w odległości mniejszej niż 1,5 m od granicy sąsiedniej działki. Gdyby w wyniku oględzin i dokonanych pomiarów okazało się, że odległość budynku od granicy jest mniejsza niż 1,5 m, to byłaby to nowa okoliczność, która uprawniałaby ograny administracji do wznowienia postępowania, a nie do stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę. Z powyższych względów na podstawie art. 145§1 pkt.c, art.135 i art. 152 Ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2000 roku Nr 153 poz. 1270) Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło