VII SA/Wa 1692/12
WyrokWSA w Warszawie2013-01-23
Skład orzekający: Agnieszka Wilczewska-Rzepecka, Mirosława Kowalska, Ewa Machlejd
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może odmówić wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności postanowienia, jeśli postanowienie to było już przedmiotem oceny prawnej sądu administracyjnego, który oddalił skargę na to postanowienie?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej prawidłowo odmawia wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności postanowienia, gdy postanowienie to było już przedmiotem oceny prawnej sądu administracyjnego, który oddalił skargę na to postanowienie. Prawomocny wyrok sądu administracyjnego wiąże inne sądy i organy państwowe, co oznacza, że organ administracji jest związany oceną prawną zawartą w wyroku sądu w odniesieniu do przedmiotu rozstrzygnięcia sądowego. Próba stwierdzenia nieważności postanowienia, które było już przedmiotem oceny sądu, jest niedopuszczalną ingerencją w prawomocne orzeczenie sądu.Stan faktyczny
Strona skarżąca wniosła o stwierdzenie nieważności postanowień organów nadzoru budowlanego dotyczących wyjaśnienia wątpliwości co do treści decyzji nakazującej doprowadzenie do stanu poprzedniego samowolnie wykonanych robót budowlanych. Organy administracji odmówiły wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności, wskazując na prawomocny wyrok sądu administracyjnego, który oddalił skargę na jedno z tych postanowień. Skarżąca zarzucała organom brak merytorycznego zbadania sprawy i niezgodność działań z prawem budowlanym.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Wilczewska-Rzepecka (spr.), , Sędzia WSA Mirosława Kowalska, Sędzia WSA Ewa Machlejd, Protokolant Julia Murawska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 stycznia 2013r. sprawy ze skargi Z. S. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2012 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności postanowienia I. skargę oddala; II. przyznaje ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata A. W. tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej kwotę 307,50 zł (trzysta siedem złotych i pięćdziesiąt groszy), w tym: tytułem zastępstwa prawnego kwotę 250 zł (dwieście pięćdziesiąt złotych), tytułem 23% podatku od towarów i usług kwotę 57,50 zł (pięćdziesiąt siedem złotych i pięćdziesiąt groszy.
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2012 r., znak: [...], na podstawie art. 61a § 1 i art. 157 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071 ze zm.), zwanej dalej "K.p.a.", po rozpatrzeniu wniosku Z. S. i Z. S., odmówił wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności postanowienia [...]Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]kwietnia 2011 r., znak: [...], utrzymującego w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] lutego 2011 r., znak: [...].
W uzasadnieniu organ wskazał, że w dniu 31 stycznia 2011 r. do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] wpłynął wniosek Z. S. i Z. S. o wyjaśnienie wątpliwości co do treści decyzji tego organu z dnia [...] listopada 2007 r., znak: [...], o nakazie doprowadzenia do stanu poprzedniego samowolnie wykonanych robót budowlanych, związanych z przebudową instalacji c.o. w budynku mieszkalnym jednorodzinnym przy ul. [...] w [...], poprzez podłączenie kotła c.o. znajdującego się w piwnicy budynku do instalacji c.o. w sposób umożliwiający ogrzewanie mieszkań nr [...] i [...]. Postanowieniem z dnia [...] lutego 2011 r., znak: [...], organ powiatowy wyjaśnił wątpliwości co do treści własnej decyzji z dnia [...] listopada 2007 r.
Po rozpatrzeniu zażalenia Z. S. i Z. S. od powyższego postanowienia, [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2011 r., znak: [...], utrzymał w mocy ww. postanowienie organu I instancji.
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego zauważył, że jak wynika z akt sprawy, ww. postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2011 r. zostało zaskarżone do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, który prawomocnym wyrokiem z dnia 1 grudnia 2011 r., sygn. akt II SA/Sz 561/11, oddalił skargę.
Pismem z dnia 5 marca 2012 r. Z. S. i Z. S. wnieśli o stwierdzenie nieważności postanowienia [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2011 r., znak: [...], oraz utrzymanego nim w mocy postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...]z dnia [...]lutego 2011 r., znak: [...].
Zdaniem Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego w rozpatrywanej sprawie kluczowym jest fakt, że prawomocnym wyrokiem z dnia 1 grudnia 2011 r., sygn. akt
II SA/Sz 561/11, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił skargę na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2011 r. Zgodnie bowiem z uchwałą Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 grudnia 2009 r., sygn. akt: I OPS 6/09, żądanie stwierdzenia nieważności decyzji, od której skargę oddalono prawomocnym wyrokiem sądu administracyjnego, powinno zostać załatwione przez wydanie decyzji o odmowie wszczęcia postępowania (art. 157 § 3 k.p.a.) wówczas, gdy w rezultacie wstępnego badania zawartości żądania, organ administracji publicznej ustali wystąpienie - z uwagi na wydany uprzednio wyrok Sądu przeszkody przedmiotowej czyniącej jego rozpoznanie niedopuszczalnym.
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał, że jakkolwiek na podstawie art. 1 pkt 25 ustawy z dnia 3 grudnia 2010 r. o zmianie ustawy Kodeks postępowania administracyjnego oraz ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2011 r. nr 6, poz. 18), art. 157 § 3 K.p.a. został uchylony, to jego rolę w obecnie obowiązującym stanie prawnym pełni art. 61a § 1 K.p.a., na podstawie którego organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania, gdy żądanie jego wszczęcia zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte.
W ocenie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z sytuacją normowaną w art. 61a § 1 K.p.a. in fine mamy do czynienia w niniejszej sprawie, albowiem z uwagi na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 1 grudnia 2011 r., sygn. akt II SA/Sz 561/11, zachodzi przeszkoda przedmiotowa do wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności postanowienia [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2011 r.
W świetle art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270), zwanej dalej "p.p.s.a.", Sąd nie jest związany granicami skargi, co oznacza, że rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Ponadto, stosownie do przepisu art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a., Sąd stwierdza nieważność decyzji w całości lub części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 § 1 K.p.a. lub w innych przepisach.
W przedmiotowej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił skargę, nie znajdując tym samym przesłanek do stwierdzenia nieważności postanowienia [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2011 r., utrzymującego w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] lutego 2011 r., znak: [...], w przedmiocie wyjaśnienia wątpliwości co do treści decyzji tego organu z dnia [...] listopada 2007 r., znak: [...], o nakazie doprowadzenia do stanu poprzedniego samowolnie wykonanych robót budowlanych, związanych z przebudową instalacji c.o. w budynku mieszkalnym jednorodzinnym przy ul. [...] w [...], poprzez podłączenie kotła c.o. znajdującego się w piwnicy budynku do instalacji c.o. w sposób umożliwiający ogrzewanie mieszkań nr [...] i [...].
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego podniósł, że stosownie do przepisu art. 170 p.p.s.a., orzeczenia prawomocne wiążą nie tylko strony i sąd, który je wydał lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach przewidzianych w ustawie także inne osoby. Zatem sprawa zgodności decyzji (postanowienia) z prawem nie może być odmiennie oceniona ani przez organ administracji publicznej, ani przez sąd administracyjny, a na organie ciąży obowiązek podporządkowania się ocenie prawnej wyrażonej w wyroku sądu. Zatem oddalenie przez sąd administracyjny skargi na niezgodność postanowienia z prawem zamyka organowi administracji publicznej drogę do stwierdzenia nieważności postanowienia, ze względu na związanie go oceną prawną zawartą w wyroku sądu w odniesieniu do przedmiotu rozstrzygnięcia sądowego. Ewentualne próby stwierdzenia nieważności postanowienia rozpoznawanego już wcześniej przez sąd (oddalający skargę na niezgodność tego postanowienia z prawem) są niedopuszczalną ingerencją w prawomocne orzeczenie sądu.
W świetle powyższych rozważań, należało zdaniem organu odmówić wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności postanowienia organu wojewódzkiego z dnia [...] kwietnia 2011 r. oraz poprzedzającego je postanowienia organu powiatowego z dnia [...] lutego 2011 r.
Odnosząc się do zarzutów zawartych we wniosku o stwierdzenie nieważności, Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, że w świetle poczynionych ustaleń pozostają one bez wpływu na treść przedmiotowego rozstrzygnięcia organu nadzorczego. Ponadto, zarzuty zawarte w podaniu z dnia 5 marca 2012 r., były już podnoszone w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie i były rozpatrywane przez sąd w postępowaniu sądowym zakończonym ww. wyrokiem z dnia 1 grudnia 2011 r., sygn. akt II SA/Sz 561/11.
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] maja 2012 r., znak: [...], po rozpoznaniu wniosku Z. S. i Z. S. o ponowne rozpoznanie sprawy, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 127 § 3 i art. 144 K.p.a., utrzymał w mocy własne postanowienie z dnia [...] kwietnia 2012 r., znak: [...].
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ ponownie wskazał, że zasadnicze znaczenie dla prawidłowego rozstrzygnięcia niniejszej sprawy ma prawomocny wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 1 grudnia 2011 r., sygn. akt II SA/Sz 561/11, oddalający skargę na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2011 r. Wskazał także, że sąd administracyjny nie jest związany granicami skargi i oddalając skargę na decyzję (postanowienie) przesądza o jej zgodności z prawem. Wyrok Sądu z dnia 1 grudnia 2011 r., sygn. akt II SA/Sz 561/11, stosownie do art. 170 p.p.s.a. wiąże nie tylko strony i sąd, który go wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach przewidzianych w ustawie także inne osoby.
Z uwagi na wydany uprzednio wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 1 grudnia 2011 r., sygn. akt II SA/Sz 561/11, należało odmówić wszczęcia na wniosek Z. S. i Z. S. postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności postanowienia [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2011 r., znak: [...], utrzymującego w mocy postanowienie organu powiatowego z dnia [...] lutego 2011 r., znak: [...], w przedmiocie wyjaśnienia wątpliwości co do treści decyzji tego organu z dnia [...] listopada 2007 r., znak: [...].
Odnosząc się do zarzutów zawartych we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, że w świetle poczynionych ustaleń pozostają one bez wpływu na treść podjętego rozstrzygnięcia.
Skargę na powyższe postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyła Z. S., wnosząc o jego uchylenie. W ocenie skarżącej w niniejszym postępowaniu organy administracyjne powstrzymały się od stwierdzenia, że działania M. K. związane z ingerencją w instalację c.o. były niezgodne z Prawem budowlanym oraz były na szkodę skarżącej. Ponadto organy nie wypowiedziały się w kwestii zdemontowania przez M. K. oświetlenia wspólnej klatki schodowej.
W piśmie z dnia 7 stycznia 2013 r. ustanowiony z urzędu pełnomocnik skarżącej poparł ww. skargę i wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia, któremu dodatkowo zarzucił naruszenie art. 7, art. 77 § 1 K.p.a., poprzez zaniechanie rozważenia wszystkich okoliczności sprawy i brak merytorycznego badania dopuszczalności wniosku o stwierdzenie nieważności, oraz art. 170 p.p.s.a., poprzez zastosowanie tej normy pomimo braku wcześniejszego zbadania, czy w omawianym przypadku norma ta rzeczywiście znajduje zastosowanie.
W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny, sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że wykonywana kontrola polega na weryfikacji decyzji lub postanowienia organu administracji publicznej z punktu widzenia obowiązującego prawa materialnego i procesowego.
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego w okolicznościach faktycznych i prawnych przedmiotowej sprawy prawidłowo zastosował art. 61a § 1 K.p.a.
Z uwagi na konkretne żądania strony skarżącej zawarte we wniosku o stwierdzenie nieważności postanowienia [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2011 r., znak: [...], utrzymującego w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] lutego 2011 r., znak: [...], jak i w przedmiotowej skardze, które de facto sprowadzają się do niezadowolenia strony skarżącej z wykonania przez M. K. postanowień zawartych w decyzji Powiatowego Inspektora nadzoru Budowlanego w [...]z dnia [...] listopada 2007 r., znak: [...] - strona skarżąca winna mieć na względzie, że ani postępowanie w przedmiocie wyjaśnienia wątpliwości co do treści ww. decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...], ani tym bardziej postępowanie w przedmiocie stwierdzenia nieważności postanowienia dotyczącego wyjaśnienia wątpliwości co do treści ww. decyzji nie mogą dotyczyć oceny tego czy wykonane przez M. K. roboty budowlane są zgodne z postanowieniami decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] listopada 2007 r., znak: [...]. Żądania w tym zakresie strony skarżącej nie mieszczą się bowiem w granicach sprawy dotyczącej wyjaśnienia wątpliwości co do treści ww. decyzji, jak i stwierdzenia nieważności postanowienia o wyjaśnieniu wątpliwości co do treści ww. decyzji. Jeżeli strona skarżąca ma wątpliwości co do zgodności wykonanych przez M. K. robót budowlanych z postanowieniami decyzji Powiatowego Inspektora nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] listopada 2007 r., znak: [...], to winna zainicjować przed organem nadzoru budowlanego stosowne postępowania administracyjne, w którym właściwy organ (Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...]) wypowiedziałby się w kwestii, czy wykonane roboty budowlane przez M. K. w budynku mieszkalnym przy ul. [...] w [...] są zgodne z postanowieniami decyzji Powiatowego Inspektora nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] listopada 2007 r., znak: [...]. Z tych też względów, ww. wątpliwości strony skarżącej nie mogą stanowić przedmiotu rozważań Sądu rozpoznającego przedmiotową skargę. Strona skarżąca winna mieć na względzie, że zgodnie z treścią art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołana podstawą prawną. Powyższy zapis w zakresie rozstrzygania przez Sąd administracyjny w granicach danej sprawy oznacza w okolicznościach faktycznych i prawnych niniejszej sprawy tyle, że kognicji Sądu została poddana legalność zaskarżonego postanowienia GINB, na tle którego zaistniało zagadnienie prawne dotyczące odmowy wszczęcia postępowania nieważnościowego z uwagi na to, że objęte wnioskiem o stwierdzenie nieważności postanowienie było już przedmiotem oceny jaką wypowiedział Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w wyroku o sygn. akt II SA/Sz 561/11. Tylko w tym zakresie Sąd administracyjny jest władny rozpoznać przedmiotową skargę.
Przechodząc zatem do merytorycznej oceny, czy organ nadzorczy prawidłowo na wniosek Z. S. i Z. S. odmówił wszczęcia postępowania nieważnościowego, wskazania wymaga, że zgodnie z art. 61a § 1 K.p.a., gdy żądanie, o którym mowa w art. 61, zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Z przepisu tego wynika, że złożenie wniosku o stwierdzenie nieważności nie oznacza, że możliwe jest z automatu wszczęcie takiego postępowania. Przepis ten wymaga bowiem od organu administracyjnego poddania takiego wniosku wstępnej ocenie. W pierwszej kolejności organ bada zatem, czy w ogóle taki wniosek nadaje się merytorycznego rozpoznania. W wyniku negatywnego ustalenia w tym zakresie, organ władny jest odmówić wszczęcia postępowania. W ww. przepisie zawarte są przesłanki, których łączne spełnienie warunkuje możliwość wszczęcia postępowania administracyjnego. W ramach tych przesłanek organ administracyjny winien ustalić, czy wniosek pochodzi od strony postępowania (kwestia w niniejszej sprawie nie budzi żadnych wątpliwości, ponieważ z wnioskiem wystąpiły strony postępowania) oraz czy zaistniały "inne uzasadnione przyczyny", które stanowią przeszkodę do wszczęcia postępowania administracyjnego. Jak wynika z treści art. 61a § 1 K.p.a., owe przyczyny nie zostały w ustawie skonkretyzowane. Nie oznacza to zupełnej dowolności organu w posługiwaniu się ww. przesłanką. Otóż przez ww. "przyczyny" należy rozumieć takie sytuacje, które w sposób oczywisty stanowią przeszkodę do wszczęcia postępowania; przykładowo, gdy w tej samej sprawie postępowanie administracyjne już się toczyło albo w sprawie takiej zapadło już rozstrzygnięcie lub, gdy w przepisach prawa brak jest podstawy materialno-prawnej do rozpatrzenia żądania w trybie administracyjnym. W ramach tej drugiej przesłanki (przedmiotowej) mieści się okoliczność poddania przez sąd administracyjny wcześniejszą oceną prawną objętego wnioskiem o stwierdzenie nieważności aktu administracyjnego. Takie stanowisko wynika z całokształtu rozwiązań systemowych, jakie przyjął ustawodawca. Otóż po pierwsze, zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., o czym już wyżej była mowa sąd administracyjny nie jest związany zarzutami skargi a władny jest ją rozpoznać w granicach sprawy. Po drugie, zgodnie z art. 135 p.p.s.a. sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. Przepis art. 135 p.p.s.a. w związku z art. 135 p.p.s.a. wymusza na sądzie administracyjnym podjęcie z urzędu określonych środków przewidzianych przepisami prawa. Wśród tych działań stosownie do treści art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. jest poddanie przez sąd administracyjny ocenie zaskarżonego aktu z punktu widzenia wystąpienia ewentualnych przesłanek nieważnościowych, o jakich mowa w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach. Powyższe oznacza, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, kontrolując postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2011 r., znak: [...], w przedmiocie wyjaśnienia wątpliwości co do treści decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] listopada 2007 r., znak: [...], obowiązany był dokonać takiej oceny. W tym miejscu wskazania też wymaga treść art. 170 p.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem, orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. W prawomocnym wyroku z dnia 1 grudnia 2011 r., sygn. akt II SA/Sz 561/11, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w stosunku do objętego wnioskiem nieważnościowym postanowienia [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2011 r., znak: [...], nie dopatrzył żadnych uchybień prawa, w tym uchybienia któremu można by przypisać walor kwalifikowanego naruszenia prawa. W wyroku tym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie wprost stwierdził, że "wyjaśnienie dokonane przez organ należy uznać za mieszczące się w granicach zakreślonych ustawą i oznacza doprowadzenie instalacji do stanu poprzedniego, jaki istniał przed wykonaniem demontażu pieca/kotła c.o. oraz podłączeń kotła do instalacji wodnej i gazowej, a w konsekwencji przywrócenie funkcjonalności układu grzewczego". Oznacza to, że Sąd nie dopatrzył się w tym względzie żadnych uchybień. Ponadto zwrócił stronie skarżącej uwagę na granice sprawy administracyjnej, stwierdzając, że "zarzuty podniesione przez skarżącą jako dotyczące innych kwestii, nie będących przedmiotem wyjaśnienia należało uznać za nieuzasadnione". Należy przypomnieć, że zarzuty te dotyczyły właśnie podnoszonych przez stronę skarżącą w przedmiotowej skardze spornych robót budowlanych przeprowadzonych przez M. K. związanych z przywróceniem do stanu poprzedniego samowolnie wykonanych robót budowlanych związanych z przebudową instalacji c.o. w budynku mieszkalnym jednorodzinnym przy ul. [...] w [...], poprzez podłączenie kotła c.o. znajdującego się w piwnicy budynku do instalacji c.o. w sposób umożliwiający ogrzewanie mieszkań nr [...] i [...]. Sąd ten jednoznacznie wskazał, że te kwestie "(...) dotyczą sposobu wykonania robót (rodzaju prac), kwalifikacji osób nadzorujących robotę i oceny wykonanych robót, co nie mieści się w zakresie wyjaśnienia treści decyzji. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym jednoznacznie przyjęto, że wyjaśnienie treści decyzji w trybie art. 113 § 2 K.p.a. nie może polegać na odpowiadaniu na pytania strony nie związane z przedmiotem sprawy. Należy też stwierdzić, że organy obu instancji orzekały w granicach wniosku zakreślającego przedmiot sprawy i nie przekroczyły swoich uprawnień".
W związku z tak dokonaną oceną prawną przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie stwierdzić należy, że Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego prawidłowo uznał, że ocena ta zawarta w wyroku sygn. akt II SA/Sz 561/11 stanowi przeszkodę do wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności postanowienia [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2011 r., znak: [...]. W wyroku tym bowiem Sąd wypowiedział się już co do zgodności z prawem, tj. z art. 113 § 2 K.p.a., objętego wnioskiem nieważnościowym postanowienia. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego prawidłowo zatem zastosował art. 61a § 1 K.p.a., odmawiając wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności postanowienia [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2011 r., znak: [...]. W tym zakresie nie można zgodzić się ze stanowiskiem pełnomocnika strony skarżącej, że w niniejszej sprawie Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego naruszył art. 7, art. 77 § 1 K.p.a. i art. 170 p.p.s.a. Organ ten bowiem dokonał prawidłowo oceny mocy wiążącej wyroku sygn. akt II SA/Sz 561/11 na wynik postępowania w sprawie o stwierdzenie nieważności postanowienia [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2011 r., znak: [...], wyprowadzając prawidłowe wnioski.
W tym miejscu należy wskazać na nielogiczność tezy postawionej przez pełnomocnika strony skarżącej, zgodnie z którą Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego winien merytorycznie wypowiedzieć się w sprawie. Otóż w aspekcie oceny prawnej zawartej w wyroku sygn. akt II SA/Sz 561/11, w zakresie wystąpienia przesłanek nieważnościowych Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wbrew twierdzeniom pełnomocnika skarżącej nie mógł się wypowiedzieć merytorycznie, ponieważ takiej oceny dokonał już Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, oddalając skargę. Ugruntowane jest bowiem stanowisko orzecznictwa sądowoadministracyjnego, zgodnie z którym oddalenie przez sąd administracyjny skargi na niezgodność aktu administracyjnego z prawem (w przedmiotowej sprawie zachodzi taka okoliczność) zamyka organowi administracyjnemu drogę do stwierdzenia nieważności aktu administracyjnego (postanowienia), ze względu na związanie go oceną prawną zawartą w wyroku sądu w odniesieniu do przedmiotu rozstrzygnięcia sądowego. Próba stwierdzenia nieważności postanowienia, rozpoznawana już wcześniej przez sąd (oddalający skargę na niezgodność tego postanowienia z prawem) jest w istocie w odniesieniu do przedmiotu rozstrzygnięcia sądowego niedopuszczalną ingerencją w prawomocne orzeczenie sądu. Dlatego, jeżeli organ administracyjny na wstępnym etapie rozpoznawania wniosku o stwierdzenie nieważności postanowienia, a więc na etapie badania przesłanek formalnoprawnych, w tym przedmiotowych, do rozpoznania wniosku - ujawnił okoliczność związania go wyrokiem Sądu administracyjnego, to zasadnie odmówił wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności postanowienia, tak jak miało to miejsce w przedmiotowej sprawie.
Z tych względów, na podstawie art. 151 p.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło